Americano w popularnej moskiewskiej kawiarni podrożało z 230 do 290 rubli od początku tego roku. Zaledwie w miesiąc o 22 proc. zwiększył się odsetek budżetów domowych, które Rosjanie wydają na jedzenie - z 35 tys. rubli (ok. 1600 zł) do 43 tys. rubli (ok. 1977 zł). "Życie staje się coraz droższe" - komentują dla BBC Rosjanie w czwartą rocznicę "trzydniowej operacji specjalnej" Putina w Ukrainie.
Rosyjska gospodarka ma oscylować wokół stagnacji, to niebawem może się to radykalnie zmienić z powodu sytuacji na rynku ropy (a to od niej w znacznej mierze zależy deficyt budżetowy), która wskazuje raczej na fazę spadkową dla finansów publicznych. Zaciąganie pożyczek "jest skomplikowane" ze względu na wysokie stopy procentowe i reputację "niewiarygodnego" kraju.
Od momentu inwazji na Ukrainę ceny sukcesywnie rosną, co oczywiście wynika z budżetu podporządkowanego działaniom wojennym i przemysłowi zbrojeniowemu. To z kolei doprowadziło do szybkiego wzrostu gospodarczego, przekładającego się m.in. na podwyższenie poziomu życia w całym kraju (oczywiście uśredniając).
Przez długi czas mieszkańcy rosyjskich metropolii, takich jak Moskwa czy Petersburg, nie odczuwali bezpośrednich skutków inflacji. Wysoka konsumpcja skutecznie maskowała ekonomiczne koszty konfliktu, zachodnie restrykcje oraz brak kapitału zagranicznego. Sytuacja uległa jednak zmianie w 2025 roku, gdy gospodarka wyraźnie wyhamowała, a realna siła nabywcza Rosjan zaczęła spadać.
Kulminacja nastąpiła na początku 2026 roku – dane Rosstatu wskazują na drastyczny skok cen produktów pierwszej potrzeby w ciągu zaledwie kilku tygodni. Na początku roku wszystko stało się droższe.
I tak zgodnie z danymi przedstawionymi przez BBC na podstawie koszyka towarów oferowanych w sieci sklepów Pyaterochka w Moskwie:
- ziemniaki podrożały o 167 proc. w porównaniu z cenami z 2024 roku;
- czekolada - o 125 proc. w porównaniu z cenami z 2024 roku;
- piwo Baltika - o 70 proc. w porównaniu z cenami z 2024 roku;
- mleko - o 167 proc. w porównaniu z cenami z 2024 roku;
- baton Snikers - o 57 proc. w porównaniu z cenami z 2024 roku;
- groszek w puszcze - o 55 proc. w porównaniu z cenami z 2024 roku;
- zupka (typu chińska) marki Rollton - o 55 proc. w porównaniu z cenami z 2024 roku;
- ser - o 50 proc. w porównaniu z cenami z 2024 roku;
- chleb zwykły krojony - o 45 proc. w porównaniu z cenami z 2024 roku.
W 2024 roku koszyk kosztował 7358 rubli (ok. 295 zł). W zeszłym miesiącu kosztował 8724 ruble (ok. 399 zł), co oznacza wzrost o ponad 18 proc. Prawdziwy szok przeżyli klienci działów nabiałowych – tam ceny wzrosły aż o 41 proc. z powodu kryzysu w krajowym rolnictwie i braku rąk do pracy. Podwyżki nie ominęły też w znaczniej mierze importowanych warzyw i owoców (+15 proc.), co jest bezpośrednim skutkiem słabego rubla.
Sytuację pogorszyła decyzja rządu o podniesieniu podatku VAT do 22 proc. od 1 stycznia 2026 r. Ministerstwo Finansów nie ukrywa:
wyższe podatki w sklepach są niezbędne, by opłacić dalsze prowadzenie wojny.
Rosjanie coraz częściej muszą sięgać do oszczędności, by opłacić zakup żywności.
opr. aw
