Przewodniczący: Komisji Europejskiej - Ursula von der Leyen i Rady Europejskiej - Antonio Costa ogłosili w piątek po szczycie UE-Bałkany Zachodnie, że Czarnogóra ma szansę zostać 28. krajem członkowskim do 2028 r. Po raz pierwszy od 2013 r. naprawdę odliczamy do kolejnego rozszerzenia - powiedział Costa.
- W zeszłym miesiącu Unia Europejska rozpoczęła prace nad traktatem akcesyjnym Czarnogóry. Po raz pierwszy od 2013 r. naprawdę odliczamy do kolejnego rozszerzenia - oświadczył przewodniczący Rady Europejskiej na konferencji prasowej w czarnogórskim Tivacie. W 2013 r. do UE dołączyła Chorwacja jako 27. państwo członkowskie.
- Czarnogóra ma zostać 28. państwem członkowskim do 2028 r. - ogłosił Costa.
Wtórowała mu von der Leyen, która powiedziała, że wejście Czarnogóry do UE „jest w zasięgu ręki”.
- Mamy nadzieję, że Albania szybko pójdzie w ślady Czarnogóry i że cały region będzie się zbliżał do Unii - dodała szefowa KE.
Prezydent Francji Emmanuel Macron i kanclerz Niemiec Friedrich Merz na szczycie w Tivacie wyszli ze wspólnym pomysłem, dotyczącym procesu akcesyjnego krajów kandydujących do Unii. Zaproponowali, by spełnienie określonych kryteriów akcesyjnych było nagradzane, np. stopniowym dostępem do jednolitego rynku UE lub delegowaniem obserwatorów do instytucji UE. Proces akcesyjny miałby też zostać uproszczony.
Nawiązując do francusko-niemieckiej inicjatywy, Costa powiedział, że proces akcesyjny pozostanie oparty na merytorycznych kryteriach i wiarygodnych reformach. - Jednocześnie nasza dzisiejsza dyskusja pokazała, że wspólnie dążymy do jak najszybszego osiągnięcia celu rozszerzenia. Dlatego rozważamy nowe pomysły na usprawnienie i przyspieszenie tego procesu - powiedział szef Rady Europejskiej.
Według niego wszyscy zgodzili się, że proces rozszerzenia powinien przyspieszyć. Costa sugerował, że mogłoby to nastąpić w wyniku uproszczenia samego procesu akcesyjnego, który obecnie składa się z blisko 100 etapów. - Być może chodzi o stworzenie jakiegoś nowego omnibusu dotyczącego rozszerzenia - podkreślił, nawiązując do wprowadzanych w UE pakietów uproszczeń dotyczących unijnych regulacji.
Wcześniej Merz wyszedł także z propozycją dotycząca członkostwa w UE dla Ukrainy. W liście do szefów unijnych instytucji zapowiedział, że na czerwcowym szczycie zaproponuje, by Ukraina stała się „członkiem stowarzyszonym” UE jeszcze przed pełną akcesją. W takim scenariuszu Ukraina byłaby pozbawiona prawa głosu.
W ocenie prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego taki pomysł byłby jednak niesprawiedliwy. Wywołał on również poruszenie w krajach Bałkanów Zachodnich jako nieuczciwa względem państw, które od dekad usiłują dostać się do Wspólnoty.
Sześć państw bałkańskich zabiega o wejście do UE, ale poziom zaawansowania procesu akcesyjnego jest mocno zróżnicowany. Najbliższa wstąpienia do UE jest Czarnogóra, która rozpoczęła prace nad traktatem akcesyjnym. Natomiast Kosowo jako jedyne nie posiada oficjalnego statusu kandydata ze względu na to, że jego państwowości nie uznaje kilka krajów unijnych.(PAP)
mce/ mal/
