W Polsce postępuje koncentracja produkcji trzody chlewnej; zmniejsza się liczba stad, a pogłowie rośnie – wskazali autorzy analizy rynku wieprzowiny w III kw. br. Zwrócili uwagę na brak loch w polskich stadach, co skutkuje koniecznością importu milionów warchlaków.
Gobarto Hodowca, spółka będąca częścią Grupy Gobarto, która jest jednym z największych polskich producentów i dostawców mięsa wieprzowego w kraju, przeprowadziła analizę rynku trzody chlewnej w III kwartale br. na podstawie danych ARiMR.
Wynika z niej, że w tym czasie pogłowie świń wzrosło o 70 tys. sztuk (w porównaniu z II kw.), a jednocześnie liczba stad zmniejszyła się o prawie 390. Zdaniem Gobarto Hodowcy jest to kolejny kwartał, który potwierdza trend koncentracji produkcji.
Obecnie przeciętne stado liczy 207 świń, trzy lata temu w stadzie było średnio 148 sztuk, czyli o 40 proc. mniej. „Tendencja ta świadczy o rosnącej specjalizacji i profesjonalizacji polskiego sektora trzody chlewnej, który mimo ekonomicznych trudności (rosnące koszty) utrzymuje zdolność do zwiększania efektywności, lepszej organizacji i wyższych standardów produkcji” - tłumaczą analitycy Gobarto.
Zauważyli, że zmiany te nie są wynikiem chwilowych wahań, lecz długofalowego procesu dostosowawczego polskiego sektora trzody chlewnej do realiów współczesnego rynku. Na ten trend wpływają m.in. rosnące wymagania w zakresie bioasekuracji, presja kosztowa oraz potrzeba stabilnych dostaw surowca dla przetwórstwa.
„Coraz więcej świń utrzymywanych jest w gospodarstwach posiadających powyżej 1000 szt., w których szczególną uwagę zwraca się na koszty, a także na jakość produkcji, co przekłada się na ich wyniki finansowe. To naturalny kierunek rozwoju, który zwiększa efektywność i biobezpieczeństwo sektora” – zaznaczył dyrektor ds. rozwoju trzody chlewnej w Gobarto Hodowca Piotr Karnas, cytowany w publikacji.
Najsilniej skurczyła się grupa najmniejszych hodowli, utrzymujących 1-5 świń. W tej kategorii łączna liczba stad spadła o 562 gospodarstwa. W praktyce oznacza to, że coraz mniej rolników utrzymuje niewielkie, niekomercyjne stada – często rodzinne lub hobbystyczne. Decydują o tym głównie rosnące wymogi bioasekuracyjne, koszty utrzymania oraz brak opłacalności przy małej skali produkcji.
Z drugiej strony rośnie liczba gospodarstw średnich i dużych, znajdujących się w przedziale 101-1000 świń. Takich stad przybyło 87, a w przedziale powyżej 1000 sztuk przybyły 22 nowe stada. Jak zauważają eksperci Gobarto Hodowca, duże nowoczesne fermy ograniczają zależność Polski od zewnętrznych dostawców, ale też w największym stopniu odpowiadają za bezpieczeństwo żywnościowe Polaków.
Specjaliści wskazali, że w Polsce brakuje loch, a bez nich odbudowa pogłowia jest trudna. Według danych GUS na koniec czerwca br. pogłowie loch wynosiło 614 tys. sztuk – to aż o ponad 35 proc. mniej niż dziesięć lat wcześniej. Taki spadek liczby macior połączony z niską średnią liczbą rodzonych prosiąt powoduje, że regres w branży staje się coraz większy. W praktyce przekłada się to na konieczność importu bardzo dużej liczby warchlaków z zagranicy - zauważyli eksperci.
W 2024 roku Polska zaimportowała z Danii ponad 7,2 mln warchlaków. Oznacza to, że na słabości sektora wieprzowiny w Polsce zarabiają zagraniczni farmerzy. Dodatkowo powoduje to, że duża część sektora żywnościowego w naszym kraju jest kompletnie nieodporna na wstrząsy i kryzysy, ponieważ jest uzależniona od czynników, których nie kontrolujemy – podsumował Karnas. (PAP)
awy/ mmu/
