REKLAMA

Polska może stać się miedziowym liderem Europy. Potrzebna reforma podatkowa, by odblokować inwestycje

2025-06-02 13:22, akt.2025-06-02 15:48
publikacja
2025-06-02 13:22
aktualizacja
2025-06-02 15:48
Dodaj Bankier.pl w Google

Polska ma ogromny potencjał związany ze złożami miedzi, a reforma systemu podatkowego może go odblokować i pomóc przyciągnąć nowych inwestorów. Możliwa byłaby efektywna konkurencja i wykorzystanie sprzyjającej koniunktury na rynku metali - wynika z raportu EY.

Polska może stać się miedziowym liderem Europy. Potrzebna reforma podatkowa, by odblokować inwestycje
Polska może stać się miedziowym liderem Europy. Potrzebna reforma podatkowa, by odblokować inwestycje
fot. FabrikaSimf / / Shutterstock

Raport został przygotowany na zlecenie Organizacji Pracodawców Ziemi Lubuskiej.

"Polska stoi przed historyczną szansą istotnego przyspieszenia wzrostu gospodarczego. Znajdujące się w naszym kraju zasoby miedzi plasują Polskę na szóstym miejscu na świecie pod względem posiadanych i udokumentowanych złóż. Jednakże pomimo szóstego miejsca na świecie pod względem zasobów, Polska jako producent miedzi plasuje się dopiero na 13 miejscu, a sama produkcja tego metalu wykazuje od lat tendencję spadkową. Jest to bogactwo, które powinno zacząć jak najszybciej pracować na rzecz naszego kraju i naszej pozycji w Europie. To niezwykle istotne w czasie, kiedy kluczowym wyzwaniem dla Unii Europejską staje się uniezależnienie się surowcowe od krajów spoza obszaru Wspólnoty, co jest bezpośrednio powiązane z transformacją energetyczną i wzrostem znaczenia przemysłu obronnego" - napisano w raporcie EY.

Polska ma zasoby bilansowe miedzi na poziomie 57 mln ton, a z szacunków Polskiego Instytutu Geologicznego wynika, że jest możliwość udokumentowania ponad 165 mln ton miedzi w zasobach na obszarach perspektywicznych, co - jak podano - stawiałoby Polskę w czołówce krajów z największymi zasobami miedzi na świecie.

"Liczby te silnie kontrastują z faktem, że dotychczasowa produkcja miedzi w Polsce od 20 lat stale spada i nigdy nawet nie zbliżyliśmy się do produkcji na poziomie 1 miliona ton miedzi rocznie z krajowych złóż, co powinno być absolutnie realną ambicją, biorąc pod uwagę poziom już udokumentowanych zasobów" - ocenili autorzy raportu.

Średnioroczna produkcja miedzi w koncentracie wynosi w Polsce ok. 400 tys. ton.

W ocenie EY szczytowy okres światowego zapotrzebowania na miedź przypadnie na najbliższe dwudziestolecie.

"Polska gospodarka powinna zatem maksymalnie wykorzystać to krótkie, w ujęciu historycznym, okno rozwojowe. Mamy przed sobą zapewne kilkadziesiąt lat prawdziwego boomu miedziowego, ponieważ w ciągu najbliższych kilku dekad świat będzie potrzebować więcej miedzi niż dotychczas wyprodukowano w ciągu całej historii ludzkości. Trzeba to momentum wykorzystać, ponieważ okres ten może się nagle skończyć, jeśli dokonany zostanie kolejny przełom cywilizacyjny (np. w technologiach nadprzewodnikowych) i przyszłe pokolenia mogą już nie potrzebować tyle miedzi, ile obecnie" - napisano.

Jak wskazano, miedź, wykorzystywana w budownictwie, przemyśle energetycznym oraz obronnym, może być ważnym elementem transformacji energetycznej i dekarbonizacji.

Autorzy raportu oceniają, że obecny system opodatkowania miedzi jest barierą dla inwestycji, które mogłyby znacząco zwiększyć wydobycie i przyczynić się do wzrostu PKB oraz dochodów budżetu.

"Aby odblokować potencjał rozwojowy tkwiący w polskich złożach potrzebne są gigantyczne inwestycje zarówno po stronie spółek krajowych, jak i międzynarodowych inwestorów. Do tego niezbędna jest reforma systemu podatkowego tak, aby umożliwić pozyskanie kapitału w celu odblokowania inwestycji w polskie górnictwo rud miedzi tak, aby nasz kraj mógł efektywnie konkurować na arenie międzynarodowej i wykorzystać sprzyjającą koniunkturę na rynku metali. Reforma ta powinna być zgodna z najlepszymi praktykami powszechnie stosowanymi w państwach rozwiniętych, w których działa nowoczesne górnictwo" - napisano.

"Obecna formuła podatku miedziowego wymaga zmiany, ponieważ zagraża ona nie tylko nowym inwestycjom, ale także już istniejącym zakładom górniczym, hamując rozwój tego strategicznego sektora gospodarki" - dodano.

EY w swojej analizie wskazał, że wprowadzony w 2012 roku w Polsce podatek od kopalin charakteryzuje się formułą, która uzależnia stawki podatku od bieżących cen rynkowych metali oraz ilości wydobytej miedzi i srebra, nie biorąc pod uwagę rentowności produkcji. Dodatkowo, brak ulgi inwestycyjnej ogranicza możliwości poszukiwania, rozwoju i eksploatacji nowych złóż.

Według EY sumaryczna efektywna stawka opodatkowania w Polsce wynosi 79 proc., podczas gdy średnia dla innych państw wynosi ok. 38 proc.

Z danych wynika, że KGHM, jedyny płatnik podatku, w 2012 roku uiścił do budżetu z tytułu podatku od kopalin ok. 1,6 mld zł, a w 2024 roku było to rekordowe blisko 3,9 mld zł.

Autorzy raportu oceniają, że łączny poziom opodatkowania działalności górniczej powinien oscylować w przedziale między 40 a 50 proc., opodatkowanie powinno być oparte na zyskowności, a nie tylko przychodach oraz wydatki inwestycyjne na działalność przygotowawczą i wydobywczą powinny być objęte ulgą inwestycyjną, pozwalającą odroczyć uiszczanie podatku do momentu utylizacji podatkowej tych nakładów.

Według ich zaleceń, w pierwszej kolejności powinno się wprowadzić ulgę inwestycyjną do aktualnej wersji podatku miedziowego, a docelowo powinno się zmienić formułę podatku, zastępując ją mechanizmem opodatkowania przychodu netto z działalności wydobywczej.

Jak wskazano w raporcie, po zmianie podatku miedziowego Polska mogłaby produkować ponad 1 milion ton miedzi w koncentracie rocznie, dzięki planowanym inwestycjom typu greenfield firm Lumina Metals i The Electrum Group.

"Te dwie grupy przemysłowe gotowe są zainwestować w Polsce 27 mld zł (tj. równowartość 4,3 proc. krajowych inwestycji w 2024 r.). Po uruchomieniu produkcji miedzi, łączne efekty wynikające tylko z tych dwóch inwestycji pozwolą podnieść średnioroczne PKB Polski o 17,2 mld zł (w cenach z 2025 r.). W ślad za nimi przyjdą z pewnością kolejne, nowe inwestycje w polską gospodarkę i polskie górnictwo, tworząc nowoczesny ekosystem przemysłu wydobywczo-przetwórczego i ponad 70 tysięcy nowych, stabilnych miejsc pracy. W efekcie znaczące przekroczenie poziomu 20 proc. udziału inwestycji w PKB stanie się znacznie bardziej realne" - napisano.

Jak podano, inwestycje Lumina Metals oraz The Electrum Group mogą zwiększyć dochody sektora finansów publicznych o średnio ponad 1,5 mld zł rocznie w fazie inwestycyjnej oraz ponad 3,7 mld zł rocznie w fazie produkcji (bez uwzględnienia wpływów z podatku miedziowego).

Według stanu na koniec marca tego roku Lumina Metals oraz The Electrum Group zainwestowały dotąd w Polsce blisko 500 mln zł.

23 maja minister finansów Andrzej Domański i minister aktywów państwowych Jakub Jaworowski poinformowali o planach obniżenia opodatkowania wydobycia miedzi. Rząd planuje obniżyć podatek miedziowy od 2026 r. poprzez zmianę formuły jego wyliczania, a koszt tego obniżenia dla budżetu to 500 mln zł w 2026 r., 750 mln zł w 2027 r. i 750 mln zł w 2028 r.

Zmiany zakładają także wprowadzenie od 2029 r. mechanizmu odliczenia od podatku kosztów poniesionych na nakłady inwestycyjne. W ciągu 10 lat koszt dla budżetu z tytułu zmian ma wynieść 10 mld zł. (PAP Biznes)

pel/ pr/

Najlepsze produkty finansowe znajdziesz w naszej porównywarce - SPRAWDŹ
Źródło:PAP
Przeczytaj w Pulsie Biznesu
Ceny mieszkań podzieliły Polskę. Warszawa ze spadkiem
Tematy
Energooszczędny dom lub mieszkanie? Bank Millennium ma teraz ciekawą propozycję
Energooszczędny dom lub mieszkanie? Bank Millennium ma teraz ciekawą propozycję

Komentarze (1)

dodaj komentarz
polonu
tą miedzią to się już jankesi zaopiekują

Powiązane: Inwestowanie

Polecane

Najnowsze

Popularne

Ważne linki