Ostatni tydzień miesiąca przyniósł tradycyjnie publikacje wstępnych odczytów indeksów PMI, których rolą jest informowanie z wyprzedzeniem o zmianach w koniunkturze (z wyprzedzeniem, czyli wcześniej niż inne dane). Indeksy te w Europie wciąż znajdują się na bardzo niskich, prawie recesyjnych poziomach. To, co przykuło tym razem moją uwagę, to pierwsza od sześciu lat redukcja zatrudnienia w Niemczech.
Ogólny indeks PMI dla gospodarki strefy euro wyniósł w październiku 50,2 pkt, wobec 50,1 pkt we wrześniu. Jest to spójne z ok. 0,4 proc. wzrostem PKB rok do roku. W Niemczech odczyty są znacznie gorsze, ale ich kierunek jest podobny. Wydaje się, że cykl osiągnął swój dołek, ale takie fałszywe wrażenia występowały już na początku tego roku, więc nie otwierałbym szampana.
Najważniejsza kwestia dotyczy jednak nie tyle całego indeksu, co przełożenia recesji w przemyśle na rynek pracy. Do tej pory to przełożenie było niskie, co sprawiało, że przeciętny konsument nie czuł zmian w koniunkturze. Firma Markit, wykonująca badanie PMI, sygnalizuje jednak, że coraz więcej firm zwalnia pracowników. Na przykład, w Niemczech subindeks zatrudnienia PMI spadł poniżej poziomu 50 (oddzielającego odsetek firm sygnalizujących wzrost od odsetka firm sygnalizujących spadek), po raz pierwszy od sześciu lat.
Wątpię jednak, czy Niemcy przestraszą recesji, dopóki stopa bezrobocia nie zacznie rosnąć. Na razie stopa bezrobocia w Niemczech wynosi 3,1 proc. i nie ruszyła się w górę ani razu w tym cyklu. To też pokazuje istotny kontekst dla informacji płynących ze wskaźników koniunktury gospodarczej. Gospodarka jest na granicy recesji, ale to nie jest taka recesja jak dwie poprzednie, niosące ze sobą powszechne fale pesymizmu.
Chcesz samodzielnie analizować dane ekonomiczne? Platforma SpotData to darmowy dostęp do ponad 40 tysięcy danych z polskiej i światowej gospodarki, które można analizować, przetwarzać i pobierać w formie wykresów i tabel do Excela. Sprawdź na: https://spotdata.pl/ogolna.
