Komisja Europejska przyjęła w czwartek na podstawie przepisów Unii Europejskiej w dziedzinie chemikaliów (REACH) środki ograniczające stosowanie mikrodrobin plastiku celowo dodawanych do produktów.
Nowe przepisy zapobiegną uwolnieniu do środowiska około 0,5 mln ton mikrodrobin plastiku. Pozwolą zapobiec sprzedaży mikrodrobin plastiku jako takich oraz produktów, do których celowo się je dodaje i z których są one uwalniane do środowiska w trakcie użytkowania.
Przyjęte ograniczenie zakłada szeroką definicję mikrodrobin plastiku – obejmuje ona wszystkie cząstki polimerów syntetycznych o długości poniżej 5 mm, które są organiczne, nierozpuszczalne i odporne na degradację. Celem jest ograniczenie emisji celowo stosowanych mikrodrobin plastiku pochodzących z możliwie jak największej liczby produktów.
Przykładami powszechnie stosowanych produktów, które są objęte zakresem ograniczenia, są np.: granulat wypełniający stosowany na sztucznych nawierzchniach sportowych (największe źródło celowo stosowanych mikrodrobin plastiku w środowisku), kosmetyki, w których mikrodrobiny plastiku wykorzystuje się do wielu różnych celów, takich jak złuszczanie naskórka (mikrogranulki złuszczające) oraz detergenty, zmiękczacze tkanin, brokat, nawozy, środki ochrony roślin, zabawki, leki i wyroby medyczne.
Produkty używane w zakładach przemysłowych lub nieuwalniające mikrodrobin plastiku podczas użytkowania są objęte odstępstwem od zakazu sprzedaży, ale ich producenci będą musieli przedstawić instrukcje dotyczące sposobu użytkowania i utylizacji produktu, aby zapobiec emisjom mikrodrobin plastiku.
Pierwsze środki, na przykład zakaz stosowania luźnego brokatu i mikrogranulek złuszczających, zaczną obowiązywać po wejściu w życie ograniczenia, to jest za 20 dni. W innych przypadkach zakaz sprzedaży zacznie obowiązywać po dłuższym okresie, aby dać stronom czas na opracowanie i wdrożenie rozwiązań alternatywnych.
Aby rozwiązać problem zanieczyszczenia mikrodrobinami plastiku, a jednocześnie zapobiec ryzyku rozdrobnienia na jednolitym rynku, Komisja zwróciła się do Europejskiej Agencji Chemikaliów (ECHA) o ocenę ryzyka związanego z celowo dodawanymi do produktów mikrodrobinami plastiku oraz o odpowiedź na pytanie, czy potrzebne są dalsze działania regulacyjne na szczeblu UE.
ECHA stwierdziła, że mikrodrobiny plastiku celowo dodawane do niektórych produktów są uwalniane do środowiska w sposób niekontrolowany i zaleciła ich ograniczenie.
Na podstawie dowodów naukowych przedstawionych przez ECHA Komisja opracowała wniosek o wprowadzenie ograniczeń na mocy rozporządzenia REACH, który został przegłosowany przez państwa UE, a przed przyjęciem przeszedł pomyślnie kontrolę Parlamentu Europejskiego i Rady.
Z Brukseli Łukasz Osiński (PAP)
luo/ mal/
