Jednolity Plik Kontrolny - o co chodzi?

Od 1 lipca 2016 r. duzi przedsiębiorcy są zobowiązani do przekazywania danych podatkowych i księgowych w określonym, wystandaryzowanym formacie Jednolitego Pliku Kontrolnego (JPK). W przyszłości obowiązki w zakresie JPK dotyczyć będą już wszystkich podmiotów prowadzących księgi podatkowe przy użyciu programów komputerowych. Co to jest JPK? Jak i kiedy przesyłać dane? Jakich danych dotyczy ten system raportowania?

Jednolity Plik Kontrolny - o co chodzi?
Jednolity Plik Kontrolny - o co chodzi? (YAY Foto)

Czym jest Jednolity Plik Kontrolny?

JPK to rozwiązanie informatyczne wprowadzone celem usprawnienia pracy organów podatkowych oraz organów kontroli skarbowej w zakresie prowadzonych postępowań podatkowych, kontroli podatkowych oraz czynności sprawdzających, w tym także tzw. kontroli krzyżowych. Innymi słowy JPK są zbiorami danych wyeksportowanymi bezpośrednio z systemów IT podatników, posiadającymi ustandaryzowaną formę (schemat XML), umożliwiającą organom ich łatwą analizę.

Obecnie wprowadzonych zostało siedmiu struktur które obejmują: księgi rachunkowe, wyciągi bankowe, magazyn, ewidencje zakupu i sprzedaży VAT, faktury VAT, podatkową księgę przychodów i rozchodów oraz ewidencję przychodów. Należy oczekiwać, że z czasem istniejące struktury będą modyfikowane, a także wprowadzane będą zupełnie nowe struktury (np. w zakresie akcyzy).

Przekazanie plików JPK odbywać się będzie za pomocą środków komunikacji elektronicznej (środowisko do przesyłania JPK znajduje się na stronie Ministerstwa Finansów) lub na informatycznym nośniku danych (np. pendrive).

Od kiedy należy przesyłać dane w formacie JPK?

Obowiązki w zakresie przekazywania stosownych danych w formacie JPK można podzielić na dwa obszary:

  • Przesyłania danych w formacie JPK na żądanie organów podatkowych i organów kontroli skarbowej;
  • Comiesięczne przekazania danych w formacie JPK bez wezwania organów podatkowych i organów kontroli skarbowej.

Przekazywanie danych w formacie JPK comiesięcznie, bez wezwania organów podatkowych, dotyczy wyłącznie struktury dotyczącej ewidencji zakupu i sprzedaży (JPK_VAT). Powyższy obowiązek będzie obowiązywał:

  • dużych przedsiębiorców - od 1 lipca 2016 r.
  • małych i średnich przedsiębiorców - 1 stycznia 2017 r.  
  • mikro przedsiębiorców - 1 stycznia 2018 r.

Natomiast przekazania danych w formacie JPK na żądanie organów podatkowych i organów kontroli skarbowej (w zakresie struktur innych niż ewidencji zakupu i sprzedaży) obowiązywać będzie:

  • dużych przedsiębiorców - od 1 lipca 2016 r.  
  • mikro, małych i średnich przedsiębiorców - 1 lipca 2018 r.

Należy zwrócić uwagę, że okresy przejściowe przewidziane dla mikro, małych i średnich przedsiębiorców należy stosować również w odniesieniu do podmiotów, które nie posiadają statusu przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, a które prowadzą księgi podatkowe przy użyciu programów komputerowych. Dotyczy to zarówno przekazywania dokumentów na żądanie organów, jak i obowiązkowych plików zawierających dane z ewidencji VAT. Wynika to z wydanej przez Ministerstwo Finansów interpretacji ogólnej dotyczącej stopniowego wprowadzania JPK.

Mikro, mały, średni i duży przedsiębiorca

Pojęcia mikro, małego i średniego przedsiębiorcy zostały zdefiniowane w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej. Z powyższych definicji można wywieść również warunki, jaki spełniać powinien podmiot będący tzw. dużym przedsiębiorcą. Otóż za dużego przedsiębiorcę uważa się przedsiębiorcę, który w ostatnich dwóch ostatnich lat obrotowych:

  1. zatrudniał średniorocznie co najmniej 250 pracowników, lub
  2. osiągnął roczny obrót netto ze sprzedaży powyżej 50 milionów euro oraz suma jego aktywów przekroczyła 43 milionów euro.

Co istotne, aby dany podmiot uznać za dużego przedsiębiorcę, musi on spełnić jeden z dwóch ww. warunków (tzn. w zakresie zatrudnienia lub oba warunki finansowe) w dwóch ostatnich latach obrotowych. Przykładowo, podmiot który w 2014 r. zatrudniał średniorocznie 200 pracowników, a w 2015 r. 300 pracowników, nie będzie w 2016 r. uznawany za dużego przedsiębiorcę (przy założeniu że nie spełnia warunków finansowych). Podmiot taki może stać się dużym przedsiębiorcą najwcześniej w 2017 r., jeżeli w 2016 r. nadal zatrudniać będzie średniorocznie powyżej 250 pracowników.

Natomiast za średnich i małych przedsiębiorców uważa się przedsiębiorców, który w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych:

1.    zatrudniali średniorocznie mniej niż 250 pracowników (dla średniego przedsiębiorcy) lub 50 pracowników (dla małego przedsiębiorcy), oraz

2.    osiągnęli roczny obrót netto ze sprzedaży poniżej 50 milionów euro (dla średniego przedsiębiorcy) lub 10 milionów euro (dla małego przedsiębiorcy) lub suma ich aktywów nie przekroczyła 43 milionów euro (dla średniego przedsiębiorcy) lub 10 milionów euro (dla małego przedsiębiorcy)

W praktyce nie ma znaczenia czy dany podmiot uznamy za małego przedsiębiorcę, czy też za średniego przedsiębiorcę, gdyż ustawodawca przewidział dla nich te samy okresy wprowadzenia obowiązku raportowania w formacie JPK.

Z drugiej strony z uwagi na odroczony do 1 stycznia 2018 r. obowiązek comiesięcznego raportowania w formacie JPK ewidencji zakupu i sprzedaży (rejestrów VAT), szczególnie istotne jest określenie, jak należy definiować mikroprzedsiębiorcę. Otóż za mikroprzedsiębiorcę uważa się przedsiębiorcę, który w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych:

1.    zatrudniał średniorocznie mniej niż 10 pracowników, oraz

2.    osiągnął roczny obrót netto ze sprzedaży poniżej 2 milionów euro lub suma jego aktywów przekroczyła 2 milionów euro.

Podobnie jak w przypadku małego i średniego przedsiębiorcy, oba ww. warunki (warunek w zakresie zatrudnienia oraz jeden z warunków finansowych) muszą być spełnione łącznie.

Ponadto z wyjaśnień Ministerstwa Finansów wynika, że powyższe kryteria należy stosować również do podmiotów zagranicznych, a więc m.in. do oddziałów zagranicznych przedsiębiorstw w Polsce, bądź podmiotów posiadających wyłącznie rejestrację dla celów VAT, które w Polsce nie posiadają stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Co istotne, zaprezentowane wyżej warunki należy badać w zakresie całego przedsiębiorstwa (globalnie) a nie jedynie do działalności prowadzonej w Polsce. W praktyce oznacza to, że np. podmiot, który w Polsce jest jedynie zarejestrowany dla potrzeb VAT, ale w innym kraju (np. w Niemczech) zatrudniał w ostatnich latach ponad 250 pracowników, w Polsce uznany zostanie za dużego przedsiębiorcę i wszystkie obowiązki w zakresie JPK objęły go już od 1 lipca 2016 r.

Sankcje

Podstawową sankcją za nieprzedłożenie danych w formacie JPK może być nałożenie na dany podmiot kary porządkowej, której maksymalna wysokość w 2016 r. wynosi 2.800 zł.

Innym rodzajem sankcji w zakresie JPK może być sankcja "osobista" (tzn. nakładana na osobę odpowiedzialną w firmie za raportowanie w formie JPK, a nie na firmę). Jest to kara grzywny, która uzależniona jest od sytuacji materialnej osoby karanej - na tej podstawie ustala się wysokość i liczbę tzw. stawek dziennych, a jej maksymalna wysokość w 2016 r. wynosi 17.758.080 zł. (max 720 stawek dziennych). Sankcja ta ma zastosowanie w przypadku braku przekazania JPK przez podatnika (który jest do tego zobowiązany), gdy istnieje ryzyko uznania takiego zachowania za udaremnienie lub utrudnianie wykonania czynności służbowej w trakcie czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub kontroli skarbowej. Teoretycznie sankcja ta może dotyczyć również nieprzekazania pełnej informacji (np. wszystkich linii na fakturze, gdy jest to wymagane w danej strukturze JPK).

Alternatywnie organy mogą próbować zastawać inną sankcję (związaną z inną klasyfikacją popełnionego czynu), zgodnie z którą kto wbrew obowiązkowi nie składa w terminie właściwemu organowi wymaganej informacji podatkowej, podlega karze grzywny do 120 stawek dziennych (maksymalnie 2.959.680 zł).

Natomiast w przypadku "mniejszych" naruszeń, organy mogą uznać dane zdarzenie za wykroczenie skarbowe i ukarać daną osobę jedynie mandatem.

JKP w praktyce

Wprowadzone regulacje stanowią przede wszystkim wyzwanie natury informatycznej i wprowadzają konieczność takiej modyfikacji istniejących rozwiązań IT, aby podmioty gospodarcze możliwie szybko i w sposób zautomatyzowany były w stanie generować pliki w formatach JPK. Wprowadzenie zmian w funkcjonowaniu przedsiębiorstw (a dokładnie systemów IT w nich występujących) wymaga jednak współpracy osób biegłych z zakresu księgowości, podatków, logistyki oraz przede wszystkim osób obsługujących systemy IT.

W konsekwencji wprowadzenia przepisów dotyczących JPK zdecydowanie w najtrudniejszej sytuacji znaleźli się duzi przedsiębiorcy, którzy mieli ledwie kilka miesięcy na dostosowanie swoich złożonych systemów IT do nowych obowiązków, ponieważstruktury JPK zostały opublikowane dopiero w marcu 2016 r.

Paweł Goś, doradca podatkowy i starszy konsultant w MDDP

Źródło:

Newsletter Bankier.pl

Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
0 2 pit_er

JPK są też na arkusza kalkulacyjnych Excela, np. ze strony pit.republika.pl/jpk.htm
można je pobrać za darmo. Można przynajmniej zobaczyć jak wygląda struktura danych, bo akurat arkusz Excela jest do zaprezentowania takiej wizualizacji chyba najlepszym narzędziem.

! Odpowiedz
7 4 ~Marecki

Miało działać i działa. Mam Sprzedaż i Magazyn z WAPRO i nie ma problemów - system działa. Miałem już nawet kontrolę (!) i jak widać jeszcze mam dostęp do komputera..... Także z dużej chmury mały deszcz, dobry program sobie poradzi a porządek w papierach trzeba mieć swoją drogą.

! Odpowiedz
4 2 ~Sylwia

Myślę, że dobry program powinien rozwiązać większość problemów związanych z JPK, bo zapobiegnie pojawianiu się błędów. Ja używam Symfonii 2.0 i uważam, że jest bardzo dobry.

! Odpowiedz
3 1 ~Hekto

Nie wiem czy ta zmiana nie odbije się negatywnie na nas, przedsiębiorcach. Teoretycznie jesteśmy już przyzwyczajeni do ciągłych zmian przepisów, jednak to co wprowadza teraz rząd, jest dla nas dodatkowym obciążeniem. Jestem właścicielem małej firmy i sam zarządzam księgowością. Obecnie szukam jakiegoś programu do wypełniania jpk. Słyszał, może używał, albo poleca ktoś z Was nową wersję programu Symfonia? Czytałem, że oprócz wykonywania jpk, oferuje zawsze aktualny formularz do wypełnienia. Co sądzicie? Skusić się?

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
26 0 (usunięty)

(wiadomość usunięta przez moderatora)

! Odpowiedz
0 21 ~Michał

"Zapomniałaś" napisać, że twój post zawiera lokowanie produktu.

! Odpowiedz
0 14 ~heh

Pamiętaj, że taka reklama czasem działa wręcz odwrotnie. Masz nas za głupków?

! Odpowiedz
Polecane
Najnowsze
Popularne