Premier Wielkiej Brytanii Keir Starmer powiedział w piątek, że uwagi prezydenta USA Donalda Trumpa o żołnierzach NATO w Afganistanie były skandaliczne i obraźliwe. Zasugerował, że Trump powinien przeprosić za wypowiedź, w której lekceważył udział sojuszniczych wojsk.
- Nigdy nie zapomnę ich odwagi, męstwa i ofiary, którą ponieśli dla kraju - oświadczył Starmer, składając hołd 457 brytyjskim żołnierzom, którzy zginęli podczas misji w Afganistanie.
- Uważam wypowiedź prezydenta Trumpa za obraźliwą i, szczerze mówiąc, skandaliczną. Nie dziwi mnie, że przysporzyła tak wiele bólu bliskim tych, którzy zginęli lub zostali ranni - dodał brytyjski premier.
Starmer nadmienił, że gdyby sam pozwolił sobie na takie uwagi, „z pewnością by przeprosił”.
W czwartek Trump powiedział w rozmowie z telewizją Fox News, że Stany Zjednoczone nigdy nie potrzebowały pomocy NATO. - My nigdy ich nie potrzebowaliśmy. My nigdy tak naprawdę o nic ich nie prosiliśmy - mówił. Według niego wojska NATO podczas misji w Afganistanie „trzymały się trochę z tyłu” i „trochę z dala od linii frontu”.
Ta wypowiedź wywołała w Wielkiej Brytanii falę oburzenia. Starmera skrytykowało wielu brytyjskich polityków, weteranów i bliskich zabitych.
Biały Dom o wypowiedzi Trumpa na temat Afganistanu: prezydent miał rację
Prezydent Trump ma rację: wkład Ameryki w NATO przyćmiewa wkład innych krajów - powiedziała w piątek PAP zastępczyni rzecznika Białego Domu Anna Kelly. To komentarz na słowa potępienia ze strony zagranicznych przywódców słów Donalda Trumpa umniejszających rolę NATO w Afganistanie.
„Prezydent Trump ma rację – wkład Ameryki w NATO przyćmiewa wkład innych krajów” - powiedziała Kelly w przesłanym PAP oświadczeniu. Biały Dom odpowiedział w ten sposób na prośbę o komentarz na temat potępień czwartkowych słów prezydenta Donalda Trumpa na temat roli sojuszników w Afganistanie.
Podczas wywiadu w Fox News Trump stwierdził, że do tej pory Sojusz był „ulicą jednokierunkową” i Ameryka „nigdy nie potrzebowała” sojuszników i o nic ich nie prosiła. Po czym dodał:
- Wiecie, powiedzą, że wysłali wojska do Afganistanu albo Sudanu, i tak zrobiłem. Pozostali trochę z tyłu, trochę z dala od linii frontu.
W dalszej części oświadczenia Kelly stwierdziła, że „sukces w realizacji zobowiązania sojuszników z NATO do pięcioprocentowego zwiększenia wydatków na obronę pomaga Europie wziąć na siebie większą odpowiedzialność za własną obronę”.
„Stany Zjednoczone są jedynym partnerem NATO, który może chronić Grenlandię, a prezydent, działając w ten sposób, wspiera interesy NATO” - dodała.
Na słowa Trumpa zareagował także polski wicepremier, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz. Ofiara polskich żołnierzy nigdy nie zostanie zapomniana i nie może być umniejszana - podkreślił minister. Zapewnił jednocześnie, że „Polska zawsze była, jest i będzie odpowiedzialnym i wiarygodnym sojusznikiem".
Po zamachach 11 września 2001 r. Sojusz Północnoatlantycki po raz pierwszy i dotychczas jedyny powołał się na artykuł 5. Traktatu waszyngtońskiego – mówiący o wspólnej obronie w razie ataku na jednego z sojuszników – choć formalnie misja nie była prowadzona na podstawie tego artykułu.
Do Afganistanu, obok sił Stanów Zjednoczonych, wkroczyły wojska wielu państw NATO, w tym Polski i Wielkiej Brytanii. Obecność zachodnich sojuszników w Afganistanie trwała blisko 20 lat. Zginęło ponad 3500 żołnierzy koalicji, najwięcej z nich - blisko 2500 - było Amerykanami. Armia brytyjska poniosła drugie pod względem wielkości straty. W Afganistanie zginęło też 43 polskich żołnierzy i jeden pracownik cywilny.(PAP)
adj/ kar/
