Na tle ogromnej różnorodności instrumentów oferowanych obecnie na rynku usług finansowych dylematem przedsiębiorcy może być to, czy faktoring wychodząc naprzeciw zapotrzebowaniu firmy na środki obrotowe nie wygeneruje kosztów niewspółmiernych do osiągniętych korzyści. Należy podkreślić, że ta forma finansowania działalności nie tylko może w wielu przypadkach zastąpić kredyt obrotowy, ale stwarza szereg dodatkowych możliwości w zarządzaniu finansami firmy.
Między innymi, faktoring zwiększa elastyczność finansowania bieżącej działalności poprzez dostosowanie finansowania do realizowanej sprzedaży, nie narażając przedsiębiorcy na dodatkowe opłaty (np. od niewykorzystanego kredytu obrotowego), co może być szczególnie odczuwalne przy sezonowym charakterze prowadzonej działalności. Podobnie jak kredyt, faktoring umożliwia regulowanie własnych zobowiązań, nie powodując jednakże obciążenia przedsiębiorstwa innym zobowiązaniem krótkoterminowym o charakterze dłużnym, a wraz z jednoczesną zamianą należności na gotówkę poprawia strukturę bilansu tym samym zwiększając w ocenie banków zdolność kredytową dla innych potrzeb np. inwestycyjnych, gwarancyjnych etc.
Ponadto, taka forma finansowania pozwala na poprawę płynności firm mających słabszą pozycję rynkową, szczególnie narażonych na negatywne skutki zatorów płatniczych. Dużą zaletą faktoringu jest również zwiększenie możliwości kreowania polityki sprzedaży, poprzez możliwość akceptacji dłuższych terminów płatności dla wybranych kontrahentów, z niejednokrotnym przenoszeniem na nich części kosztów finansowania.
| Raport specjalny Bankier.pl Porównaj i zyskaj: FAKTORING Potrzebujesz pilnie pieniędzy? Chciałbyś skorzystać z faktoringu, ale masz wątpliwości? Porównej tę formę finansowania z innymi możliwościami i sprawdź ile możesz zyskać! |  |
Istotnym problemem dla firm jest również niejednokrotnie ograniczony dostęp do kredytów, co jest związane z wieloma czynnikami. Może to być słaba kondycja finansowa przedsiębiorstwa (w przypadku faktoringu ryzyko jest przeniesione na odbiorców), wykorzystanie limitów w bankach, zaostrzenie bankowych procedur oceny ryzyka związanych z daną branżą. Poważną barierą dla wielu firm jest też brak możliwości dostatecznego zabezpieczenia kredytu majątkiem trwałym lub niechęć do blokowania zabezpieczeń niezbędnych na inne potrzeby przedsiębiorstwa. W przypadku faktoringu, podstawowym zabezpieczeniem jest portfel odbiorców, co zmniejsza zarówno ryzyko finansowania jak i jego koszty.
Faktor weryfikuje wiarygodność odbiorców, sprawdza, jakość współpracy z nimi (okres współpracy, terminy płatności, długość i częstotliwość występujących przeterminowań, stan bieżących należności). Istotnym elementem oceny bezpieczeństwa transakcji, faktoringowych jest także stopień rozproszenia portfela należności. W istotny sposób zwiększa to możliwość uzyskania dostępu do różnorodnych produktów faktoringowych oferowanych na rynku. Faktoringu nie należy postrzegać jedynie, jako instrumentu finansowania bieżącej działalności. Usługa ta zawiera wartość dodaną, w postaci korzyści związanych z administrowaniem wierzytelnościami, inkasem należności, rozliczaniem wierzytelności, ich archiwizowaniem oraz ograniczeniem ryzyka niewypłacalności swoich odbiorców. Wszystko to może w istotny sposób ograniczyć koszty zarządzania wierzytelnościami, co za tym idzie przynieść firmie oszczędności.
Faktoring, mimo niewątpliwych zalet, może jednak nastręczać przedsiębiorcom trudności z wyborem samego produktu, odpowiedniej instytucji finansującej, a w końcu oferty cenowej odpowiadającej możliwościom i specyfice prowadzonej działalności. Firmy zwykle nie mają rozbudowanych służb analitycznych, bądź odpowiednich kadr specjalistycznych, a jeśli nawet to są one zbyt obciążone zadaniami związanymi z podstawową działalnością przedsiębiorstwa, co przy wyborze instrumentu finansowego, produktu lub oferty może zwiększać ryzyka operacyjne i finansowe. Często wybór produktu, czy faktora, jak również wysokości cen zawartych w ofercie, związany jest z wieloletnią współpracą z daną instytucją, czy doradcą finansowym. Przedsiębiorca opierając się na zaufaniu i często nie posiadając dostatecznej wiedzy, nie analizuje dostosowania specyfiki oferowanego produktu do swoich potrzeb. Podobne mechanizmy dotyczą zresztą też wyboru innych produktów finansowych. Nie będąc w pełni świadom wartości poszczególnych elementów oferty, Klient nie zawsze potrafi je prawidłowo zinterpretować. Nie zawsze też są analizowane i porównywane składniki poza cenowe oferty. Na ogół przedsiębiorcy nie mają odpowiedniej wiedzy, zwłaszcza, jeśli wcześniej nie korzystali z faktoringu, jakie pytania należy zadać przed podjęciem decyzji o wyborze oferty.
Oto najważniejsze z nich:
- Czy faktor oferuje klientowi wgląd do rozrachunków w swoim systemie komputerowym?
- Czy jest możliwy przekaz danych z programu faktora do własnego systemu księgowego i odwrotnie?
- Czy raporty, które będzie otrzymywał Klient są dla niego wystarczające?
- Czy możliwe jest zwiększenie częstotliwości otrzymywania raportów lub wygenerowanie dodatkowych i czy będzie to związane z dodatkowymi kosztami, a jeżeli tak, to, w jakiej wysokości?
- Czy dokumenty potwierdzające sprzedaż mogą być przesyłane tylko elektronicznie, a jeżeli nie, to, z jaką częstotliwością będą dostarczane w postaci oryginału i kto poniesie związane z tym dodatkowe koszty wysyłki oraz zaangażowania pracowników?
Należy zawsze pamiętać o „Tabeli Opłat i Prowizji”, która może obejmować odpowiedzi na wymienione przykładowe pytania, a przedstawiana jest już po podjęciu decyzji o wyborze faktora. Większość ofert cenowych różnych instytucji oferujących faktoring zawiera te same składniki, a mianowicie opłatę od przyznanego limitu, prowizję od faktur, oprocentowanie finansowania, prowizję za ubezpieczenie w przypadku faktoringu pełnego. Istotny jest również poziom finansowania wierzytelności od Odbiorców (Klientów), tj. wartości procentowej przedstawionych do wykupu faktur (w standardzie 80%-90%). Mimo to, porównanie tych ofert nie zawsze jest łatwe. Ceny faktoringu nie można rzecz jasna porównywać wprost z kredytem obrotowym, ponieważ ten pierwszy zawiera inne dodatkowe usługi, za co faktor pobiera opłaty, zaś kredyt pełni jedynie funkcję finansowania. Przede wszystkim warto wnikliwie przeanalizować oferty cenowe różnych faktorów, zwłaszcza oprocentowanie finansowania, przedstawiane w sposób pozornie oczywisty i przejrzysty, które jest nie zawsze właściwie rozumiane przez potencjalnych klientów.
Po pierwsze należy zwrócić uwagę, czy marża odsetkowa jest stała bez względu na długość terminów płatności występujących na fakturach potwierdzających wierzytelności oddane do finansowania, jak również w okresie ich przeterminowania (gdzie marża odsetkowa jest częścią składową odsetek, przez które rozumiemy stopę bazową WIBOR 1M lub WIBOR 3M plus marża odsetkowa). Po drugie, czy oprocentowanie liczone jest jak w kredycie, czy w dyskoncie.
Analiza wielu produktów faktoringowych odpowiednio dostosowanych do potrzeb i bieżącej sytuacji firmy oraz porównanie szeregu ofert cenowych, przedstawianych w różnych, nie zawsze w czytelnych wariantach, może być dość skomplikowane, a z pewnością bardzo pracochłonne. Z należytą uwagą trzeba oceniać nawet najdrobniejsze szczegóły ofert, bowiem nietrafny wybór może narazić firmę na znaczne, niespodziewane koszty, których świadomości Klient może nawet nie mieć. Zatem przy wyborze produktu, oferty cenowej, ogólnych warunków umowy, warto skorzystać z usług firm consultingowych specjalizujących się w analizie, doborze i aranżowaniu tego typu finansowania oraz jego bieżącym monitoringu. Koszty takiej usługi nie są wygórowane
i mogą być z nawiązką pokryte oszczędnościami uzyskanymi dzięki wyborowi odpowiedniego rozwiązania factoringowego, zwłaszcza, że umowy faktoringu mają charakter ramowy i przedsiębiorcy nierzadko korzystają z nich przez wiele lat.
Hanna Popowicz - Dyrektor Sprzedaży w MGW Corporate Consulting Group Sp. z o.o.
» Jakie klauzule można stosować w umowie faktoringu, a jakich nie wolno?
» Zestawienie ofert faktoringowych
» Faktoring to najprostszy i najlepszy sposób na pozyskanie pieniędzy
