Projekt ustawy budżetowej na 2027 r. prezentuje trwałą i głęboką nierównowagę finansów publicznych, a rząd nie wykorzystuje sprzyjających warunków gospodarczych do ograniczenia deficytu, co powoduje, że ryzyko przekroczenia progu 55 proc. długu do PKB jest bardzo wysokie - oceniła Rada Fiskalna w opinii do projektu budżetu.
Według Rady, projekt nie zawiera działań, które zapewniłyby rozpoczęcie procesu konsolidacji fiskalnej, mimo utrzymującej się dobrej koniunktury gospodarczej.
Rada Fiskalna wskazała, że obecna nierównowaga finansów publicznych jest efektem kumulacji decyzji podejmowanych przez wiele lat, a nie skutkiem załamania dochodów państwa.
"Relacja dochodów do PKB pozostaje historycznie wysoka, natomiast podstawowym źródłem pogłębienia deficytu jest wzrost wydatków, wyraźnie przewyższający wzrost dochodów" - napisano.
Zdaniem Rady, wzrost wydatków na obronność nie jest jedynym czynnikiem odpowiadającym za pogorszenie sytuacji fiskalnej. Jak wskazano, wydatki obronne odpowiadają za około jedną czwartą wzrostu wydatków od 2021 r., a istotny wpływ mają także transfery socjalne, wynagrodzenia oraz inne trwałe zobowiązania państwa.
Rada Fiskalna oceniła również, że ryzyko przekroczenia przez państwowy dług publiczny progu 55 proc. PKB w 2027 r. jest bardzo wysokie.
"Próg zostaje przekroczony w niemal wszystkich analizowanych wariantach ryzyka, m.in. przy założeniu niewystąpienia tzw. naturalnych oszczędności w oczekiwanej wysokości. W projekcie nie zapewniono odpowiedniego marginesu bezpieczeństwa" - wskazano.
Według Rady, projekt budżetu nie stanowi także wystarczającej odpowiedzi na zalecenia Rady ECOFIN dotyczące wykorzystania okresu obowiązywania krajowej klauzuli wyjścia (NEC) do zmiany struktury wydatków lub zwiększenia dochodów w celu zapewnienia trwałego finansowania podwyższonych wydatków obronnych.
Rada zwróciła ponadto uwagę, że prognoza dochodów budżetowych na 2027 r. obarczona jest wysokim ryzykiem. Wśród powodów wymieniono uwzględnienie nieuchwalonych jeszcze zmian podatkowych oraz optymistyczne założenia dotyczące dynamiki dochodów podatkowych.
W ocenie Rady Fiskalnej, naprawa finansów publicznych wymaga przygotowania wiarygodnego wieloletniego planu oraz możliwie szerokiego porozumienia politycznego.
"Nie oznacza ona ograniczenia ambicji państwa, lecz stanowi warunek trwałego finansowania bezpieczeństwa, usług publicznych, inwestycji i polityki społecznej" - podkreślono.
Rada zaapelowała do rządu i wszystkich sił politycznych o współodpowiedzialność za przygotowanie i realizację takiego planu.
Opinia Rady Fiskalnej - częściowo niezgodna z prawem?
Opinia Rady Fiskalnej o projekcie budżetu na rok 2027 w zakresie stabilizującej reguły wydatkowej została wydana w sposób niezgodny z ustawą o Radzie Fiskalnej – podało Ministerstwo Finansów w poniedziałkowym komunikacie.
Resort podkreślił, że „projekt budżetu musi być przygotowany zgodnie z obowiązującym prawem, a nie oparty na arbitralnych założeniach”.
MF poodało w komunikacie, że Rada Fiskalna „potwierdza, że podstawowe parametry makroekonomiczne (PKB, CPI) na lata 2026-2027 są zbliżone do prognoz ośrodków zewnętrznych i nie budzą zastrzeżeń” i że „potwierdza brak przekroczenia przez państwowy dług publiczny progu 60 proc. PKB, również w dodatkowych wariantach zakładających wyłącznie negatywne warunki”.
Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy budżetowej na 2027 r., w którym zaplanowano wydatki na 977,6 mld zł, dochody na 695 mld zł, zaś deficyt na maksymalnie 282,6 mld zł. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych – liczony w ujęciu UE – ma wynieść 7,1 proc. PKB. Prognozowany wzrost PKB ma wynieść 3 proc., a inflacja średnioroczna – 2,8 proc. (PAP)
(PAP Biznes)
map/ asa/
