Polska wraz z ośmioma innymi krajami podpisała w czwartek konwencję Rady Europy o koprodukcji utworów audiowizualnych w formie seriali. Dokument stanowi pierwsze międzynarodowe ramy prawne dotyczące takich utworów, a jego celem jest ułatwienie koprodukcji międzynarodowej.
Rewolucja w VOD. Nowe prawo uderzy w algorytmy wielkich graczy
Podpisanie konwencji zapowiedziało wcześniej Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Podpis w imieniu Polski złożył sekretarz stanu w MKiDN Maciej Wróbel. Nastąpiło to na uroczystości otwarcia konwencji do podpisu podczas festiwalu Series Mania w Lille we Francji. Konwencję podpisały również: Czarnogóra, Francja, Grecja, Gruzja, Luksemburg, Malta, Portugalia i Włochy.
Podczas oficjalnego podpisania konwencji przez tę pierwszą grupę krajów sekretarz generalny Rady Europy Alain Berset podziękował sygnatariuszom i zaapelował do pozostałych państw RE, by podpisały i ratyfikowały dokument. – Ten traktat zapewni lepszą pozycję niezależnych producentów na rynku zdominowanym przez graczy nieeuropejskich, w kontekście modeli ekonomicznych dyktowanych przez algorytmy – powiedział Berset.
Celem konwencji jest wsparcie koprodukcji międzynarodowej „utworów audiowizualnych w formie seriali”. Chodzi zarówno o serialowe dzieła fabularne, jak i dokumenty czy animacje.
Polska wśród pierwszych sygnatariuszy
Rada Europy ocenia, że seriale stały się dominującym formatem w globalnej ofercie dzieł audiowizualnych. Często powstają przy udziale partnerów z różnych krajów. Nowa konwencja, za przykładem starszej konwencji o koprodukcji w kinematografii, ma wprowadzić zasady dopasowane do produkcji seriali. Jest pierwszym międzynarodowym aktem prawnym dotyczącym niezależnych wspólnych produkcji serialowych. Uwzględnia specyfikę finansowania, produkcji i dystrybucji takich utworów.
Konwencja – jak wyjaśnia RE - ma ułatwić współpracę transgraniczną, zmniejszyć bariery administracyjne, tworzyć jaśniejsze zasady dzielenia się prawami autorskimi i dochodami, poprawiać dostęp do programów wsparcia publicznego. Z nowego prawa skorzystają: niezależni producenci, nadawcy i platformy streamingowe, publiczne instytucje filmowe i audiowizualne. Dla producentów konwencja – zdaniem RE – oznaczać będzie: lepszą ochronę własności intelektualnej i lepszy dostęp do funduszy międzynarodowych.
Dokument został uzgodniony w listopadzie 2025 roku. Otwarcie konwencji do podpisu oznacza, że kraje mogą ją podpisywać i ratyfikować. Konwencja wejdzie w życie po ratyfikacji przez trzy kraje – tj. wówczas będzie wiążąca prawnie w tych państwach, które ją ratyfikowały.
Z Lille Anna Wróbel (PAP)
awl/ mal/ amac/
