Od 2026 r. podatnicy podatku rolnego będą mogli po raz pierwszy przekazać 1,5 proc. tego podatku na rzecz uprawnionej organizacji. Ministerstwo Finansów przypomina, że wniosek można złożyć od 1 marca do 15 listopada 2026 r., pod warunkiem zapłaty podatku w pełnej wysokości.
Organizacje pożytku publicznego otrzymały w 2025 r. rekordowe 2 mld 279 mln zł z odpisu 1,5 proc. podatku, wynika z danych Ministerstwa Finansów. To wyraźnie więcej niż rok wcześniej, kiedy kwota przekazana przez podatników wyniosła ok. 1,9 mld zł, co oznacza wzrost o około 20 proc. rok do roku. Wzrosła także liczba osób przekazujących część swojego podatku na cele społeczne oraz średnia wartość odpisu. Jednocześnie resort finansów przypomina, że od 2026 r. pojawi się dodatkowa możliwość przekazania 1,5 proc. podatku - tym razem w przypadku podatku rolnego.
Nowość w rozliczeniu PIT dla rolników
Resort finansów przypomina, że od 2026 r. także podatnicy podatku rolnego będą mogli przekazać 1,5 proc. tego podatku na rzecz wybranego podmiotu uprawnionego. Z możliwości tej mogą skorzystać:
- osoby fizyczne będące podatnikami podatku rolnego,
- rolnicze spółdzielnie produkcyjne.
Zobacz także
Wniosek o przekazanie części podatku można złożyć od 1 marca do 15 listopada 2026 r. w formie papierowej lub elektronicznie na adres do doręczeń elektronicznych właściwego organu podatkowego. Dokument należy złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce położenia gruntów.
Warunkiem przekazania 1,5 proc. podatku rolnego jest zapłata podatku w pełnej wysokości za dany rok podatkowy. Zgodnie z przepisami ustawy o podatku rolnym środki mogą zostać przekazane na rzecz związku zawodowego rolników indywidualnych, związku rewizyjnego zrzeszającego rolnicze spółdzielnie produkcyjne lub Krajowego Związku Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych, o ile organizacje te zostaną wpisane na listę prowadzoną przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. W przypadku 2026 r. na liście znalazła się jedna organizacja – Krajowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych.
System opodatkowania rolników w Polsce różni się od zasad obowiązujących większość podatników. Dochody z działalności rolniczej co do zasady nie podlegają podatkowi dochodowemu od osób fizycznych (PIT), lecz opodatkowane są w formie podatku rolnego, którego wysokość zależy przede wszystkim od liczby hektarów przeliczeniowych gospodarstwa oraz ceny skupu żyta ogłaszanej przez GUS. Rolnicy prowadzący działalność rolniczą są również objęci odrębnym systemem ubezpieczeń społecznych Kasą Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS), która funkcjonuje równolegle do powszechnego systemu ZUS. Składki w KRUS są niższe niż w ZUS i mają charakter ryczałtowy.
Więcej podatników i wyższe wpłaty
W ubiegłym roku z możliwości przekazania 1,5 proc. podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego skorzystało 16,3 mln podatników, podczas gdy rok wcześniej było to 14,8 mln osób. Oznacza to wzrost o około 10 proc. Zwiększyła się również średnia wartość przekazywanej kwoty – z 128 zł do 140 zł na jednego podatnika, czyli o około 9 proc. Jak zauważa Piotr Juszczyk, główny doradca podatkowy w firmie inFakt, tegoroczne dane pokazują wyraźny powrót do wzrostów po zmianach w systemie podatkowym wprowadzonych kilka lat temu.
– Liczba podatników przekazujących 1,5 proc. na OPP zwiększyła się z 14,8 mln do 16,3 mln, a średnia wartość odpisu wzrosła do 140 zł na osobę – wskazuje ekspert.
Od 2023 r. podatnicy mogą przekazywać 1,5 proc. podatku, podczas gdy wcześniej było to 1 proc. Zmiana została wprowadzona po reformach podatkowych związanych z Polskim Ładem, które podniosły kwotę wolną od podatku i w efekcie zmniejszyły liczbę osób płacących PIT, przypomina dorardca podatkowy.
W 2023 r. liczba podatników przekazujących odpis spadła z 15,9 mln do 12,7 mln, czyli o około 20 proc., ponieważ część osób, szczególnie zarabiających minimalne wynagrodzenie, nie osiągała dochodów przekraczających kwotę wolną i nie płaciła podatku. Jednocześnie znacząco wzrosła przeciętna wartość przekazywanej kwoty z 70 zł w 2022 r. do 121 zł w 2023 r., co częściowo zrekompensowało spadek liczby darczyńców.
Najwięcej środków trafia do największych organizacji
Największym beneficjentem odpisu podatkowego w 2025 r. była Fundacja Dzieciom „Zdążyć z Pomocą”, która otrzymała 375,1 mln zł, czyli 16,5 proc. całej przekazanej kwoty. Na kolejnych miejscach znalazły się Fundacja Siepomaga z kwotą 199,3 mln zł (8,8 proc.), Fundacja Avalon z wynikiem 108,2 mln zł (4,7 proc.), Fundacja „Serce dla Maluszka” z kwotą 94 mln zł (4,1 proc.) oraz Fundacja Pomocy Osobom Niepełnosprawnym „Słoneczko”, która otrzymała 88,1 mln zł (3,9 proc.). Łącznie pięć największych organizacji zgromadziło 38 proc. wszystkich środków przekazanych przez podatników.
Największe kwoty przekazali podatnicy z województwa mazowieckiego, skąd pochodziło 540,6 mln zł, czyli 23,7 proc. całej kwoty przekazanej w kraju. Jednocześnie w tym regionie odnotowano największą liczbę darczyńców – 2,7 mln osób, co stanowi około 16 proc. wszystkich podatników przekazujących 1,5 proc. podatku. Najmniejsze kwoty odnotowano w województwie opolskim, gdzie łączna wartość odpisu wyniosła 43,7 mln zł, a liczba podatników przekazujących część podatku sięgnęła 378 tys. osób.
Zdaniem Piotra Juszczyka, jeśli nie nastąpią kolejne istotne zmiany w systemie podatkowym, wpływy z odpisu 1,5 proc. mogą w kolejnych latach nadal rosnąć. Rosnąca liczba podatników korzystających z tej możliwości oraz wyższe dochody podatników sprawiają bowiem, że zarówno łączna wartość przekazywanych środków, jak i przeciętna kwota odpisu systematycznie się zwiększają.
