Poziom wydatków na badania i rozwój w Polsce w relacji do PKB systematycznie rośnie - poinformowała w środę Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP). Jak dodano, nasz kraj odnotował jeden z najwyższych w UE wzrostów nakładów w sektorze Przemysłu Przyszłości.
Chociaż Polsce wciąż daleko do najbardziej innowacyjnych krajów, poziom wydatków na badania i rozwój w relacji do PKB systematycznie rośnie. Według Europejskiego Rankingu Innowacyjności z 2023 r., Polska jest jednym z najbardziej dynamicznych krajów europejskich w sektorze Przemysłu Przyszłości (wykorzystującego automatykę, robotykę, internet rzeczy i sztuczną inteligencję) - poinformowała PARP.
"Według danych Eurostatu, na koniec 2021 r. na badania i rozwój w Polsce przeznaczono ponad 8,3 mld EUR. W momencie dołączenia do Unii Europejskiej, było to aż 624 proc. mniej. Polska odnotowała jeden z najwyższych wzrostów wśród krajów Unii Europejskiej w tym zakresie. W przeliczeniu poziomu krajowych wydatków na B+R na jedną osobę w 2019 r. znalazła się na 19. miejscu w stosunku do pozostałych krajów członkowskich. W momencie przystąpienia do Unii byliśmy na miejscu 24" - wskazano w komunikacie PARP.
Jak wynika z opublikowanego przez PARP „Raportu o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce”, w latach 2020-2022 32,2 proc. przedsiębiorstw (nie wliczając mikroprzedsiębiorstw) wdrażało innowacje; najwięcej z nich to duże firmy zatrudniające 250 osób i więcej.
Według danych agencji, najbardziej innowacyjne sektory przemysłowe to produkcja wyrobów farmaceutycznych, koksu i produktów rafinacji ropy naftowej oraz komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych. Najniższy odsetek innowacyjnych przedsiębiorstw odnotowano w branży produkcji odzieży. Wśród firm z sektora usług innowacje najczęściej wprowadzały branże ubezpieczeń, reasekuracji i funduszy emerytalnych, badań naukowych i prac rozwojowych oraz produkcji filmów, programów telewizyjnych i nagrań. "Warto podkreślić, że prawie wszystkie badane sekcje zanotowały wzrost odsetka innowacyjności" - wskazano.
Najczęściej wprowadzanym rodzajem innowacji były nowe lub ulepszone procesy biznesowe. Wśród przedsiębiorstw przemysłowych dominowały innowacje w obszarze metod wytwarzania wyrobów lub świadczenia usług, a wśród firm usługowych dotyczące zasad działania wewnątrz przedsiębiorstwa lub w relacji z otoczeniem. Głównym źródłem finansowania działalności innowacyjnej były środki własne firm – w przypadku przedsiębiorstw usługowych to 89 proc. nakładów, a w przedsiębiorstwach przemysłowych 76 proc. Ze wsparcia w postaci pomocy publicznej skorzystało co trzecie przedsiębiorstwo, a z funduszy przeznaczonych na prace badawczo-rozwojowe (B+R) lub inne związane z działalnością innowacyjną skorzystało 4,9 proc. przedsiębiorstw przemysłowych i 2,1 proc. usługowych - podała PARP.
W 2022 r. firmy wydały 55,7 mld zł na działalność innowacyjną. Przedsiębiorstwa przemysłowe zwiększyły nakłady o 37 proc. w stosunku do 2021 r., przeznaczając na ten cel 26 mld zł. W przypadku przedsiębiorstw usługowych, wartość nakładów wyniosła 29,7 mld zł i była o 33 proc. wyższa niż rok wcześniej. Największe nakłady na działalność innowacyjną były przeznaczone na działalność B+R (55 proc. w przedsiębiorstwach usługowych i 49 proc. w przemysłowych) oraz inwestycje w środki trwałe (odpowiednio 22 proc. i 40 proc.) - podała PARP.
Zdecydowanie najczęściej firmy prowadziły wewnętrzną działalność B+R, co oznacza, że działały opierając się na wiedzy swoich pracowników. Zwiększanie nakładów na badania i rozwój przynosi skutek w postaci rosnącego wskaźnika relacji nakładów B+R w stosunku do PKB. W 2022 r. wyniósł on 1,46 proc. PKB i był wyższy o 0,03 p.p. niż w roku wcześniejszym - wskazano.
"Polscy przedsiębiorcy nie tylko zwiększają nakłady na B+R, ale także zacieśniają współpracę z innymi firmami i instytucjami w ramach działalności innowacyjnej. W latach 2020-2022 r. taką kooperację realizowało 24,7 proc aktywnych innowacyjnie przedsiębiorstw przemysłowych i 22,2 proc. usługowych. W poprzednim okresie badawczym było to odpowiednio 22,7 proc. oraz 15,1 proc. Wartym podkreślenia jest fakt, że odsetek przedsiębiorstw podejmujących współpracę z innymi podmiotami wzrasta wraz z wielkością firmy" - czytamy.
PARP poinformowała, że firmy z sektora MŚP mogą skorzystać z naboru do „Ścieżki SMART” z Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki 2021-2027. Celem programu jest rozwijanie i wzmacnianie zdolności badawczych i innowacyjnych przedsiębiorstw poprzez realizację prac B+R, wdrożenie innowacji, w powiązaniu z dostosowaniem działalności przedsiębiorstw do wyzwań Europejskiego Zielonego Ładu łączących się z cyfryzacją, rozwojem infrastruktury badawczej, internacjonalizacją działalności, a także wzrostem kompetencji kadr.
PARP to państwowa agencja podległa ministrowi właściwemu do spraw rozwoju regionalnego. Zarządza funduszami pochodzącymi z budżetu państwa i Unii Europejskiej, przeznaczonymi na wspieranie małych i średnich przedsiębiorstw oraz rozwój zasobów ludzkich. Celem działania Agencji jest realizacja programów rozwoju gospodarki, wspierających działalność innowacyjną i badawczą. (PAP)
gkc/ malk/
