Stany Zjednoczone wycofają się z traktatu INF - powiedział prezydent Donald Trump, zarzucając Rosji naruszanie postanowień tego układu - podał Reuters.
Stany Zjednoczone wycofają się z przełomowego traktatu z Rosją, potwierdził prezydent Donald Trump i przemawiając do dziennikarzy zarzucił Rosji naruszanie postanowień traktatu podpisanego w 1987r. w Waszyngtonie.
"Oni naruszają (traktat) od wielu lat" - powiedział Trump po wiecu wyborczym w Nevadzie.
Wcześniej o sprawie pisał w sobotę brytyjski Guardian informując, że doradca prezydenta USA ds. bezpieczeństwa narodowego John Bolton rekomenduje wycofanie się Stanów Zjednoczonych z traktatu rozbrojeniowego INF w związku z zarzutami, że Rosja narusza postanowienia tego układu.
Gazeta twierdziła, że Bolton napotyka w tej kwestii na opór ze strony Departamentu Stanu USA i Pentagonu oraz sojuszników Stanów Zjednoczonych.
Do 15 stycznia 2019 roku prezydent Donald Trump ma poinformować Senat - zgodnie z zapisem projektu ustawy o wydatkach na obronność czy Rosja narusza INF (układ o całkowitej likwidacji pocisków rakietowych pośredniego i średniego zasięgu) i czy układ ten pozostaje prawnie wiążący dla USA.
Guardian twierdzi, że Bolton jest znany z tego, iż sprzeciwia się układom o kontroli zbrojeń. Powołując się na byłe oficjalne osobistości amerykańskie gazeta informuje, że blokuje on rozmowy w sprawie przedłużenia układu New Start ograniczającego liczbę strategicznych głowic nuklearnych i środków ich przenoszenia posiadanych przez USA i Rosję. Układ ten wygasa w 2021 roku i - jak odnotowuje Guardian - Moskwa sygnalizuje zainteresowanie jego przedłużeniem.
Dziennik pisze, że USA powiadomiły w tym tygodniu swych europejskich sojuszników o rekomendacji Boltona w sprawie INF, by wysondować ich stanowisko i podkreśla, że zaalarmowało to Brytyjczyków, którzy postrzegają ten układ jako ważny filar kontroli zbrojeń.
Guardian odnotowuje, że USA twierdzą, iż Rosja narusza INF, rozmieszczając pociski manewrujące 9M729, czemu Moskwa zaprzecza.
New York Times poinformował w piątek, że Bolton, który w przyszłym tygodniu ma udać się do Moskwy i - jak podał Kreml - spotkać się z prezydentem Rosji Władimirem Putinem, zamierza poinformować stronę rosyjską o planach wycofania się USA z INF, m.in. aby umożliwić Stanom Zjednoczonym przeciwdziałanie chińskim zbrojeniom na Pacyfiku. NYT powołuje się tu na amerykańskie osobistości oficjalne i zagranicznych dyplomatów.
Guardian wskazywał, że zgodnie z postanowieniami tego układu wycofanie się z niego zajęłoby sześć miesięcy.
Brytyjski dziennik zwracał też uwagę, że ministrowie obrony państw NATO, którzy spotkali się w tym miesiącu w Brukseli podkreślili kluczowe znaczenie układu INF dla euroatlantyckiego bezpieczeństwa. Jednak minister obrony USA James Mattis dał jasno do zrozumienia, że wszystkie opcje są otwarte, jeśli chodzi o reakcję Waszyngtonu na naruszanie układu przez Moskwę.
Na początku miesiąca sekretarz generalny NATO Jens Stoltenberg skrytykował Rosję za nowy system rakietowy, podkreślając, że prawdopodobne narusza on układ INF.
"Mamy obawy co do nierespektowania przez Rosję jej międzynarodowych zobowiązań, w tym układu o całkowitej likwidacji pocisków rakietowych pośredniego i średniego zasięgu (INF). (...) Traktat ten jest kluczowym elementem naszego bezpieczeństwa. Jest on zagrożony przez działania Rosji. (..) Po latach zaprzeczeń Rosja niedawno potwierdziła istnienie nowego systemu rakietowego, nazwanego 9M729. Rosja nie dostarczyła żadnych wiarygodnych odpowiedzi co do tych nowych rakiet" - powiedział Stoltenberg na konferencji przed spotkaniem ministrów obrony krajów NATO.
Jak dodał, wszystkie kraje członkowskie Sojuszu uważają za "najbardziej wiarygodne wyjaśnienie (tej sytuacji - PAP) łamanie przez Rosję postanowień traktatu (INF) . Rosja musi pilnie odpowiedzieć na te zarzuty" - zaznaczył szef NATO.
Układ INF o całkowitej likwidacji pocisków rakietowych pośredniego (IRBM) i średniego zasięgu (MRBM) podpisali przywódcy USA i ówczesnego ZSRR, Ronald Reagan i Michaił Gorbaczow, 8 grudnia 1987 roku w Waszyngtonie. Układ przewiduje likwidację arsenałów tej broni, a także zabrania jej produkowania, przechowywania i stosowania.
MSZ: Rosja jest gotowa zareagować na wycofanie się USA z układu INF
Wiceszef MSZ Rosji Siergiej Riabkow powiedział w niedzielę, że Moskwa jest gotowa odpowiedzieć - w tym środkami wojskowo-technicznymi - na wycofanie się USA z układu INF. Zarzuty o naruszenie przez Rosję tego układu wiceszef dyplomacji określił jako bezpodstawne.
Riabkow powiedział, że jeśli strona amerykańska będzie nadal "w trybie jednostronnym wycofywać się z różnego rodzaju porozumień i mechanizmów", to Rosja będzie zmuszona do podejmowania kroków w odpowiedzi, "w tym o charakterze wojskowo-technicznym". Dodał przy tym, że Rosja nie chciałaby, aby do tego doszło.
Wiceszef MSZ odrzucił oskarżenia wobec Moskwy o naruszanie układu. "Strona rosyjska mówiła niejednokrotnie, że Amerykanie nie mają żadnych podstaw do twierdzeń, jakoby Rosja naruszała to porozumienie" - oświadczył. Zarzuty pod adresem Rosji określił jako "wymyślone".
Rosja liczy, że otrzyma wyjaśnienia na temat dalszych kroków USA od doradcy prezydenta Donalda Trumpa Johna Boltona, który przybędzie do Moskwy w niedzielę - dodał Riabkow. Jak poinformował, w poniedziałek odbędą się rozmowy Boltona z ministrem spraw zagranicznych Rosji Siergiejem Ławrowem.
Z Moskwy Anna Wróbel (PAP)
mbud/ awl/ mobr/
