Minister Szałamacha idzie na wojnę z szarą strefą

redaktor Bankier.pl

Global Compact Poland przygotował raport, w którym został oszacowany rozmiar szarej strefy w Polsce. Z przedstawionych danych wynika, że w 2014 roku prezentowała ona poziom 12,4% polskiego PKB, co wynosi około 214 mld złotych. W jaki sposób Ministerstwo Finansów planuje ograniczyć zjawisko szarej strefy?

Do mechanizmów powodujących rozrost szarej strefy należą między innymi: nierejestrowanie transakcji - często przez legalnie działające przedsiębiorstwa, niewydawanie paragonów i potwierdzeń w zamian za niższą cenę usług, nielegalna produkcja i fałszowanie zewnętrznej postaci produktu, a także przemyt – czytamy w raporcie przygotowanym w ramach Programu Inicjatywy Sekretarza Generalnego ONZ Global Compact w Polsce.

(fot. Tomasz Adamowicz / FORUM)

Minister finansów Paweł Szałamacha zapowiedział na czwartkowej konferencji poświęconej metodom ograniczenia szarej strefy w Polsce: – Chcemy dołączyć do dobrych średniaków w ciągu trzech lat, a w dalszej perspektywie do najlepszych państw w tej dziedzinie. To mój ambitny cel - dodał.
Jak to wygląda w praktyce?

Gdyby szarej strefy nie było

Jak wyglądałaby sytuacja Polski, w przypadku sukcesu ograniczenia szarej strefy? Zdaniem autorów publikacji o przeciwdziałaniu szarej strefie w Polsce, jej wyeliminowanie spowodowałoby znaczny wzrost dochodów w sektorze finansów publicznych. W 2014 r. z tytułu CIT i VAT wzrost dochodu wyniósłby 40,3 mld złotych. Do tego należy doliczyć dochody z tytułu akcyzy – deficyt budżetu państwa w 2014 r. w tym zakresie wyniósł 29 mld złotych. Ministerstwo przewiduje, że nawet niewielkie ograniczenie zjawiska szarej strefy w Polsce może znacznie poprawić sytuację sektora finansów publicznych. 

Plany MF związane z ograniczeniem szarej strefy

Ministerstwo Finansów w raporcie przygotowanym w ramach Programu Inicjatywy Sekretarza Generalnego ONZ Global Compact w Polsce promuje systemy zachęcające do uczestnictwa w obrocie rejestrowanym przez wprowadzenie takich programów, jak:

  1. Loteria paragonowa – funkcjonuje od 1 października 2015 roku. Ma na celu promowanie transakcji, które zostają potwierdzone paragonem. Zgodnie z założeniami – loteria ma przyczynić się do zwiększenia liczby płatności opodatkowanych VAT, a także zwiększeniem przychodów opodatkowanych podatkiem dochodowym.
  2. Elektroniczne kasy fiskalne online – jej celem jest spowodowanie wzrostu rejestracji transakcji dokonywanych w obrocie konsumenckim przez dostarczanie organom podatkowym informacji na bieżąco o przeprowadzonych transakcjach.  W związku z czym w przypadku „wychwycenia” nieuczciwych praktyk, organy podatkowe będą mogły przeprowadzić szybką analizę sytuacji i odpowiednio zainterweniować. Wprowadzenie elektronicznych kas fiskalnych online wiązałoby się z dofinansowaniem podmiotów przez Ministerstwo Finansów.
  3. Ograniczenie płatności gotówkowych – jest to wprowadzenie rozwiązań, które miałyby przyczynić się do wzrostu liczby transakcji dokonywanych za pośrednictwem banku. Pozostawienie elektronicznego śladu utrudnia, zdaniem ministerstwa, realizację nielegalnych działań takich, jak płacenie podatków, pranie pieniędzy czy nabywanie produktów nielegalnego pochodzenia. Na wzór innych państw, w Polsce ma zostać wprowadzony limit określający maksymalną wartość transakcji gotówkowych.
  4. Mechanizmy wspierające prawidłowy pobór podatków, w skład których wchodzą:
  • Mechanizm odwrotnego obciążenia – czyli zmiana systemu naliczania i odliczania VAT przez przesunięcie obowiązku rozliczenia ze sprzedaży na nabywcę. Celem odwrotnego obciążenia jest odizolowanie przestępców od podatku VAT w formie gotówkowej lub elektronicznej.
  • Odpowiedzialność solidarna – w jej ramach nabywca, płatnik VAT, odpowiada solidarnie wraz z dostawcą za zaległości podatkowe dostawcy w części podatku proporcjonalnie przypadającej na dostawę dokonywaną na rzecz nabywcy-płatnika.
  • Podział płatności (split payment) – oznacza, że „nabywca towaru lub usługobiorca w ramach zapłaty za towar lub usługę, wpłaca podatek VAT na rachunek bankowy kontrolowany przez organy skarbowe, z którego dostawca  towarów  lub  usługodawca może korzystać wyłącznie w celu rozliczenia w zakresie podatku VAT i dokonania wpłaty podatku VAT do organu podatkowego.”
  • Centralna baza danych monitorująca rozliczenia z tytułu VAT – polega na stworzeniu ogólnego rejestru faktur i rejestru VAT, w którym podatnicy mieliby obowiązek tworzenia faktur lub wprowadzenia tych wystawionych poza rejestrem.
  • Jednolity plik kontrolny / hurtownia danych VAT – po jego wprowadzeniu, podatnik zostanie zobowiązany do umieszczenia transakcji w hurtowni danych VAT, do którego będą miały dostęp organy podatkowe.

Zwalczanie gotówki nie wyeliminuje szarej strefy

Zwalczanie gotówki nie wyeliminuje szarej strefy

W Europie trwa wojna. Wojna z gotówką. Rządy kolejnych państw wprowadzają lub obniżają limity płatności gotówkowych. Wszystko pod pretekstem walki z szarą strefą, terroryzmem i przestępcami. Tyle że oficjalne powody walki z gotówką nijak mają się do stanu faktycznego.

Niektóre z wymienionych wyżej pomysłów zostały wprowadzone w życie już w 2013 roku (odpowiedzialność solidarna), jednak trudno jednoznacznie ocenić, czy ich działanie znacząco wpłynie na ograniczenie szarej strefy w Polsce.

Komentarz eksperta

główny analityk Bankier.pl
Szara strefa jest wytworem państwa

Szara strefa jest ucieczką przed nadmiernym opodatkowaniem, skarbową represją i wszechwładzą urzędników mających zbyt dużo uznaniowości w interpretacji nieprecyzyjnych i skomplikowanych przepisów prawnych. Ludzie ukrywają się przed aparatem administracyjnym, gdy ten staje się nadmiernie represyjny, co obecnie ma miejsce także w Polsce.

Propozycje Ministerstwa Finansów idą w kierunku jeszcze większej kontroli, nowych zakazów i kolejnych ograniczeń w obrocie gotówkowym. Nie tędy droga! Jeśli rząd chce zmniejszyć szarą strefę powinien upraszczać prawo podatkowe, likwidować biurokrację (rozumianą jako setki tysięcy przepisów ograniczających swobodę działalności gospodarczej) oraz obniżać podatki, zamiast wprowadzać nowe.

Weronika Szkwarek

Źródło:

Newsletter Bankier.pl

Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
0 0 ~rf

A może po prostu uprościć prawo?

! Odpowiedz
0 2 ~polonus

Tusk , za "zniszczenie struktur Państwa " ( słowa Sienkiewicza ) i brak nadzoru, powinien odpowiadać przed Trybunałem Stanu i sądem !!!!

! Odpowiedz
0 7 ~Max

Jeśli rząd chce zmniejszyć szarą strefę powinien uprościć prawo podatkowe, ograniczyć gdzie się tylko da biurokrację. Zlikwidować przepisy ograniczające swobodę działalności gospodarczej i to co najważniejsze, obniżać podatki, a nie je podnosić!!!

! Odpowiedz
1 3 ~ogr

Pomysly rodem z socjalistycznego domiaru po wojnie niszczacgo prywatna przedsiebiorczosc.Komuchy edycja 2016.

! Odpowiedz
0 9 ~bartek

Tyle pomysłów i ani jeden nie odnosi się do uproszczenia przepisów...
Będą zatem nakładać kolejne a do ich kontrolowania zatrudniać nowych urzędników.
Chore.

! Odpowiedz
1 8 ~Edward_G

Walka z szarą strefą ma jedynie na celu podniesienie trzynastek i premii dla urzędników państwowych.

! Odpowiedz
0 2 (usunięty)

(wiadomość usunięta przez moderatora)

! Odpowiedz
15 1 ~storazy

Teraz już wiem że Kolany nadaje się do kopania rowów.

! Odpowiedz
2 4 ~tomtom

Proponuję ministrowi uaktywnić instytucję donosu. Za każdy trafiony donos, osoba donosząca zapłaci niższy podatek dochodowy o np. 0,5%, ale nie mniej niż 10%. Czyli np. przy pod. doch. 18%, 16 donosików celnych i mamy 10% dochodowego.

! Odpowiedz
1 2 ~Janek

jestem przekonany że nad Twoim łóżkiem wisi plakat Bolka,

! Odpowiedz

Kalendarium przedsiębiorcy

  • Termin płatności składek oraz złożenia deklaracji przez pracodawców zatrudniających pracowników.

    Termin zapłaty raty podatku leśnego przez osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej.

    Termin zapłaty miesięcznej kwoty podatku od nieruchomości przez osoby prawne i jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej.

  • Zapłata zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych.

    Termin zapłaty zaliczki na podatek dochodowy przez osoby prawne.

  • Rozliczenie podatku od towarów i usług za poprzedni miesiąc - VAT 7.

    Podatnicy podatku akcyzowego rozliczają akcyzę.

Kalkulator odsetek

Aby obliczyć wartość odsetek, podaj kwotę zaległości oraz zakres dat.

? Odsetki ustawowe nalicza się od dnia, gdy zobowiązanie staje się wymagalne. Jeżeli spłata miała nastąpić 10-tego, to odsetki naliczane są od 11-tego.
? Data kiedy zobowiązanie będzie regulowane. Jeżeli przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, to należy wpisać datę pierwszego kolejnego dnia roboczego.
? Stawkę obniżoną do wysokości 75% stawki podstawowej stosuje się tylko do zaległości powstałych po 1 stycznia 2009 roku. Odsetki w obniżonej stawce pobiera się, gdy podatnik złoży korektę zeznania i w ciągu 7 dni od niej wpłaci zaległość.