Odpowiedź: Kontrakty długoterminowe, których czas realizacji przekracza 6 miesięcy, niezakończone na dzień bilansowy, należy odnieść na wynik finansowy, biorąc pod uwagę ocenę stopnia zaawansowania.
- na podstawie stopnia udziału kosztów poniesionych od dnia zawarcia umowy do dnia ustalenia przychodu w całkowitych kosztach wykonania usługi,
- biorąc pod uwagę liczbę przepracowanych godzin bezpośrednich wykonania usługi,
- na podstawie obmiaru wykonanych prac,
- inną metodą.
Po dokonaniu wyboru metody trzeba oszacować stopień zawansowania usługi i ująć w wyniku finansowym zarówno przychody, jak i koszty, które będą odpowiadały memoriałowemu stopniowi zaangażowania w prace. Dla każdej inwestycji należy tych oszacowań dokonywać odrębnie.
Księgowania mogą przebiegać następująco:
1. Przychody oszacowane na podstawie przyjętej metody:
- Wn „Rozrachunki z odbiorcami”,
- Ma „Przychody ze sprzedaży usług budowlano-montażowych”.
2. Rzeczywiste koszty wytworzenia usługi budowlanej gromadzone są bieżąco na koncie „Koszty produkcji budowlano-montażowej”.
Po zakończeniu okresu sprawozdawczego koszty zgromadzone na tym koncie przenosi się na konto „Rozliczenie kosztów działalności” zapisem: - Wn „Rozliczenie kosztów działalności”,
- Ma „Koszty produkcji budowlano-montażowej”.
Takie przeniesienie jest konieczne, aby móc ustalić zmianę stanu produktów wykazywaną w rachunku zysków i strat.
3. Na koniec każdego roku obrotowego należy oszacować koszty wykonania niezakończonej usługi budowlanej.
Aby zachować zasadę współmierności przychodów i kosztów, należy kosztami obciążyć wynik finansowy: - Wn „Koszt sprzedanej produkcji budowlano-montażowej”,
- Ma „Rozliczenie kosztów działalności”.
4. Na dzień bilansowy na koncie „Rozliczenie kosztów działalności” może powstać różnica między ujętymi na tym koncie kosztami rzeczywistymi (strona Wn konta), a kosztami szacowanymi (strona Ma konta).
Różnicę zalicza się do rozliczeń międzyokresowych i ujmuje na koncie „Rozliczenia międzyokresowe kosztów” zapisem: a) saldo kredytowe - oznacza nadwyżkę kosztów szacowanych, odpowiadających stopniowi zaawansowania usług budowlanych nad kosztami rzeczywiście poniesionymi:
- Wn „Rozliczenie kosztów działalności”,
- Ma „Rozliczenia międzyokresowe kosztów – bierne";
b) saldo debetowe - oznacza nadwyżkę kosztów rzeczywiście poniesionych nad kosztami odpowiadającymi stopniowi zaawansowania robót budowlanych (szacowanymi):
- Wn „Rozliczenia międzyokresowe kosztów – czynne”,
- Ma „Rozliczenie kosztów działalności”.
Dodać należy, iż metoda ustalania stopnia zaawansowania robót przyjęta przez jednostkę wymaga uwzględnienia w dokumentacji opisującej przyjęte zasady (politykę) rachunkowości.
Koszty przewyższające rzeczywiste koszty wykonania usługi budowlanej nie będą uwzględniane w rachunku podatkowym - wskazane jest ujęcie ich w ewidencji szczegółowej prowadzonej do konta „Koszt sprzedanej produkcji budowlano-montażowej” jako niestanowiące kosztów uzyskania przychodów. Za koszty uzyskania przychodów uznawane są bowiem koszty bezpośrednio związane z uzyskaniem przychodu podatkowego (art. 15 ust. 4 updop).
Uwaga!
W przypadku, gdy udział przychodów z niezakończonych usług budowlanych objętych długotrwałymi umowami na dzień bilansowy nie jest istotny w całości przychodów operacyjnych okresu sprawozdawczego, jednostka może odstąpić od takiej wyceny i nie stosować art. 34a i 34c uor.
Pisemną decyzję w tej sprawie powinien podjąć kierownik jednostki. Poziom istotności jednostka powinna określić i zapisać w swojej dokumentacji opisującej przyjęte zasady (politykę) rachunkowości.
Podstawa prawna
- Art. 12 ust. 3 i art. 15 ust. 4 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 z późn. zm.).
- Art. 34a-34d ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. z 2002 r. nr 76, poz. 694 z późn. zm.).
Źródło:
