Jak rozliczyć podatek Ukraińca pracującego w Polsce

Jakie obowiązki podatkowe mają pracujący w Polsce Ukraińcy? W którym kraju i na jakich warunkach powinna rozliczyć się z fiskusem pracująca w naszym kraju niania lub pomoc domowa z zagranicy?

Osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, która chce korzystać z pomocy domowej, może być pracodawcą w rozumieniu przepisów kodeksu pracy i zatrudniać pracowników na podstawie umowy o pracę bądź też jako zleceniodawca zatrudniać na podstawie umowy-zlecenia. W pierwszym przypadku będziemy mieli do czynienia z zatrudnieniem, tj. wykonywaniem przez cudzoziemca-pracownika pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą. Natomiast w drugim przypadku cudzoziemiec będzie wykonywał tzn. inną pracę zarobkową - czyli pracował lub świadczył usługi na mocy umów cywilnoprawnych (w tym np. umowy agencyjnej, zlecenia, o dzieło).

NIE ROZLICZYŁEŚ JESZCZE PIT-u? POBIERZ BEZPŁATNY PROGRAM na Bankier.pl

Rozliczenie podatkowe Ukraińca pracującego w Polsce - omawiamy szczegóły
Rozliczenie podatkowe Ukraińca pracującego w Polsce - omawiamy szczegóły (YAY Foto)

Warunki zatrudnienia Ukraińców w Polsce

Co do zasady obywatele Ukrainy, którzy chcą podjąć pracę na terytorium Polski, powinni posiadać zezwolenie na pracę wydane przez właściwego wojewodę.

Przepisy szczególne pozwalają na odstępstwa od tej zasady w niektórych wypadkach, w których stosuje się tzw. tryb uproszczony. W trybie tym możliwość wykonywania pracy odbywa się na podstawie zarejestrowanych w powiatowym urzędzie pracy oświadczeń tych podmiotów/osób, które mają zamiar powierzyć wykonywanie pracy cudzoziemcowi.

Bez uzyskania stosownego zezwolenia mogą pracować:

  1. obywatele Ukrainy, a także Białorusi, Rosji, Mołdawii, Gruzji lub Armenii,
  2. wykonujący na terenie Polski pracę przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy w ciągu kolejnych 12 miesięcy
  3. w stosunku do których przed podjęciem pracy powiatowy urząd pracy, właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego lub siedzibę podmiotu powierzającego wykonywanie pracy, zarejestrował pisemne oświadczenie tego podmiotu o zamiarze powierzenia wykonywania pracy temu cudzoziemcowi,
  4. w oświadczeniu powinno się wskazywać nazwę zawodu, miejsce wykonywania pracy, datę rozpoczęcia i okres wykonywania pracy, rodzaj umowy stanowiącej podstawę wykonywania pracy oraz wysokość wynagrodzenia brutto za pracę, informujące o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych w oparciu o lokalny rynek pracy oraz o zapoznaniu się z przepisami związanymi z pobytem i pracą cudzoziemców,
  5. praca ta wykonywana jest na podstawie pisemnej umowy i na warunkach określonych w oświadczeniu.

Możliwość powierzenia pracy cudzoziemcowi bez zezwolenia na pracę uzależniona jest od zawarcia umowy w formie pisemnej. Obowiązek ten dotyczy nie tylko umowy o pracę, ale też umów cywilnoprawnych (np. umowy-zlecenia lub umowy o dzieło). Niezawarcie umowy w takiej formie jest uznawane za wykroczenie, za które grozi kara grzywny.

W sytuacji, kiedy obcokrajowiec przepracował już 180 dni w ciągu ostatnich 12 miesięcy na podstawie oświadczenia z UP u innych pracodawców w trybie uproszczonym, powinien uzyskać zezwolenie na pracę poprzez złożenie wniosku do odpowiedniego urzędu wojewódzkiego. Na podstawie takiego zezwolenia pracownik będzie miał możliwość wyrobienia wizy i świadczenia dalszej pracy.

Zakres obowiązków podatkowych związany z zatrudnieniem obcokrajowca uzależniony jest od rodzaju zawartej z nim umowy a także rezydencji podatkowej pracownika.

Rezydencja podatkowa

W przypadku zatrudnienia cudzoziemca przy określaniu zakresu obowiązku podatkowego znaczenie ma posiadanie przez tę osobę tzw. certyfikatu rezydencji potwierdzającego fakt posiadania statusu rezydenta podatkowego na terenie wskazanego kraju (certyfikatem jest zaświadczenie o miejscu siedziby bądź zamieszkania podatnika dla celów podatkowych, wydane przez właściwy organ administracji podatkowej państwa-miejsca siedziby podatnika i potwierdza on to, w którym kraju osoba podlega opodatkowaniu).

W stosunku do osób mogących się okazać certyfikatem przy rozliczeniu umowy mają zastosowanie przepisy stosownej polsko-ukraińskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania w zależności od tego, czy rezydencja podatkowa zostanie określona w kraju świadczenia pracy, czy też w kraju pochodzenia pracownika.

Zasadniczo w Polsce obcokrajowiec może uzyskać status rezydenta, jeśli:

  1. posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych bądź
  2. przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

Gdy cudzoziemiec jest polskim rezydentem podatkowym, ciąży na nim nieograniczony obowiązek podatkowy i podlega on obowiązkowi podatkowemu w Polsce od wszystkich swoich dochodów bez względu na miejsce położenia źródła przychodów. Gdy natomiast podatnik nie ma w Polsce statusu rezydenta, obowiązkowi podatkowemu podlega tylko w zakresie, w jakim dotyczy to jego dochodów uzyskanych i podlegających opodatkowaniu w Polsce.

Umowy cywilno-prawne

Dochód mieszkańca Ukrainy z tytułu działalności wykonywanej osobiście na terytorium Polski (świadczonej na podstawie umowy zlecenia) podlega opodatkowaniu w Polsce, pod warunkiem że osoba ta dysponuje stałą placówką służącą do prowadzenia działalności położoną na terytorium Polski. W takim przypadku opodatkowaniu w Polsce podlega dochód, jaki może być przypisany tej stałej placówce. Taką placówką jest określone stałe miejsce (np. dom, w którym świadczy się pracę gosposia), poprzez które mieszkanka Ukrainy prowadzi w sposób stały całkowicie lub częściowo działalność na terytorium Polski.

Jeśli taką placówkę będzie można określić, dochód gosposi będzie podlegał w Polsce opodatkowaniu na zasadach określonych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Pracująca na podstawie umowy-zlecenia np. gosposia z Ukrainy traktuje uzyskiwany przychód od zatrudniającej jej osoby fizycznej, która nie prowadzi własnej działalności gospodarczej, jak przychód z innego źródła w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W takiej sytuacji przyjmuje się, iż zatrudniający zleceniodawca nie może być traktowany jako płatnik i nie ciążą na nim obowiązki płatnika związane z obliczeniem, pobraniem i odprowadzeniem podatku, jak również ze sporządzeniem informacji podatkowej. W tej sytuacji obowiązanym do obliczenia i zapłacenia podatku jest tylko i wyłącznie podatnik, tj. zatrudniona na podstawie umowy zlecenia ukraińska gosposia.

Przy czym podatniczka nie ma obowiązku wpłacania zaliczek na podatek w ciągu roku, ale po roku podatkowym będzie musiała złożyć zeznanie roczne PIT-36, w którym wykaże przychody uzyskane z tego tytułu i opodatkuje je zgodnie ze skalą podatkową. Co do zasady cudzoziemcy mający status rezydenta rozliczenia podatku dokonują, składając zeznanie roczne PIT-36 w terminie do 30 kwietnia roku następnego po roku podatkowym. Gdy jednak zamierzają opuścić Polskę przed terminem do złożenia zeznania, powinni rozliczyć się z polskim US przed wyjazdem z kraju.

W przypadku gdy cudzoziemka nie ma statusu rezydenta podatkowego w Polsce, a dodatkowo nie da się wykazać, iż usługi są świadczone przez pomoc domową w Polsce były w ramach stałej placówki, uzyskiwany w Polsce dochód osoby zamieszkałej na Ukrainie wypłacany przez osobę fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, kwalifikowany do przychodów z innych źródeł, podlega opodatkowaniu tylko na Ukrainie. W Polsce dochód ten na podstawie umowy polsko-ukraińskiej zwolniony jest z  opodatkowania.

Umowa o pracę

Wynagrodzenie osoby posiadającej miejsce zamieszkania na Ukrainie z tytułu pracy wykonywanej w Polsce stosownie do zawartej umowy o pracę, podlega opodatkowaniu w Polsce, co z kolei oznacza, że na zatrudniającym ciążą obowiązki płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych. Płatnicy mają obowiązek naliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody m.in. ze stosunku pracy.

Osoba fizyczna niemająca zarejestrowanej działalności gospodarczej, zatrudniająca na etat pracownicę z Ukrainy, musi w zakresie podatkowym:

  1. pobierać zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i rozliczać się z nich do 20. dnia każdego miesiąca,
  2. do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym złożyć do urzędu skarbowego roczną deklarację PIT 4R,
  3. do końca lutego roku następującego po roku podatkowym wystawić PIT-11 lub PIT-40.

Rozliczenia pracownika nierezydenta a także polskiego rezydenta dokonuje się na takich samych zasadach, jak polskich pracowników. Zaliczki na podatek ustala się na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W takim przypadku również cudzoziemcowi mającemu swoje stałe miejsce zamieszkania za granicą przysługuje prawo do uwzględnienia kosztów uzyskania przychodów oraz kwoty zmniejszającej podatek.

Druk PIT-4R jest zbiorczym zestawieniem podstaw oraz kwot podatku i zaliczek na podatek pobieranych i wpłacanych przez płatnika w danym roku podatkowym. Sporządza go płatnik co do zasady za rok poprzedni do końca stycznia i składa bezpośrednio do urzędu skarbowego. W deklaracji tej  deklarowane są kwoty pobranych zaliczek na podatek dochodowy i co do zasady podaje się zaliczki w wysokości należnej za dane miesiące, nie zaś zaliczki rzeczywiście wpłacone do urzędu skarbowego.

Nie rozliczyłeś jeszcze PIT-u?

Pobierz bezpłatny program na Bankier.pl

Po  zakończeniu roku podatkowego (do końca lutego roku następnego) zatrudniający jest zobowiązany do przekazania urzędowi skarbowemu właściwemu w sprawach opodatkowania osób zagranicznych oraz pracownikowi niebędącemu polskim rezydentem podatkowym informacji PIT-11. Gdy pracownik świadczy pracę tylko na rzecz jednego pracodawcy, może wnosić ( przedstawiając mu  oświadczenie na druku PIT-12 do dnia 10 stycznia roku w którym rozliczenie powinno zostać złożone), aby ten również dokonał za niego rocznego obliczenia podatku. W tym przypadku do końca lutego pracodawca powinien wystawić PIT-40 i przesłać do urzędu skarbowego właściwego dla podatnika a także do samego podatnika.

Z możliwością korzystania z rozliczenia przez płatnika wiążą się daleko idące obostrzenia. W takim wypadku podatnik nie może rozliczyć się wspólnie z małżonkiem lub jako osoba samotnie wychowująca dzieci, nie może również korzystać z ulg i odliczeń oraz przekazać 1% podatku na organizację pożytku publicznego. Jedyną formą ulg, jaką płatnik ma prawo wykazać za podatnika w PIT-40, są składki ZUS, składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz kwoty zwrotów nienależnie pobranych świadczeń, które uprzednio zwiększyły dochód podlegający opodatkowaniu (jeśli wcześniej nie zostały rozliczone w ramach zaliczek na podatek). Płatnik powinien uwzględnić także kwoty kosztów uzyskania przychodów, w tym w wartości wydatków na dojazd do zakładu lub zakładów pracy środkami transportu publicznego.

Jeśli podatnik chciałby skorzystać z ulg albo rozliczyć się wspólnie z małżonkiem, musi sam wypełnić zeznanie roczne i złożyć je w terminie do końca kwietnia. W takim razie traktuje on otrzymany PIT-40 tak jak informację PIT-11, z której pobiera właściwe dane.

Jak wynika z powyższego, kwestia zatrudniania przez osoby fizyczne pracowników z krajów wschodnich jest dosyć złożona i w każdym przypadku wymaga indywidualnego określania warunków. Zatrudnianie na podstawie umowy o prace co do zasady wiąże się z większą liczbą obowiązków, jakim należy sprostać i to zarówno po stronie zatrudniającego jak chętnej do pracy gosposi. W przypadku zaś zatrudniania na podstawie umowy-zlecenia kluczowe jest określenie, czy zatrudniona gosposia jest polskim rezydentem podatkowym, czy też będzie podlegała obowiązkowi podatkowemu w swojej ojczyźnie.

 Adwokat Łukasz Wieszczeczyński, www.adwokaci-twz.pl

Źródło:
Tematy:

Newsletter Bankier.pl

Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
0 0 (usunięty)

(wiadomość usunięta przez moderatora)

! Odpowiedz
0 2 ~Ed

System mamy taki ze w najprostszych sprawach potrzebny prawnik wyspecjalizowany ktory tez nie bedzie mial pewnosci

! Odpowiedz
5 0 (usunięty)

(wiadomość usunięta przez moderatora)

! Odpowiedz
0 4 ~plutarch

kosz za mowę nienawiści dla ruskiego trolla

! Odpowiedz
3 2 ~xyz

Ilość wiadomości o Ukraińcach na głównej stronie: 3 (słownie trzy).
Limit tygodniowy został wyczerpany.

! Odpowiedz
1 0 ~rewolucjonista

art fałszywy nie ma obowiązku uzyskiwania tzw certyfikatu rezydencji - po tymwidać myślenie komunistycznego CZEKA w służbie nowej biurokracji - taka licencja poetika wschodnioeuropejska niespotykana nigdzie indziej na świecie

! Odpowiedz
0 2 ~Szarlej

Jak rozliczyć to proste, idziesz do doradcy podatkowego płacisz 50-100 zł i rozlicza za ciebie!

! Odpowiedz
5 2 (usunięty)

(wiadomość usunięta przez moderatora)

! Odpowiedz
1 4 ~Eskimos

Hehehe, na pewno ukraincowi te miesiące i lata przepracowane w Polsce będą się liczyć do emerytury:)

! Odpowiedz
1 5 ~putlerka

tak Putler bedzie te emerytury wyplacal w Doniecku, oby nie kalaszem.
koniec koncow to Putlera los marny bo znajac historie to pewnie go powiesza albo ktos go odstrzeli. przeciez juz zostal pewnie przyznany mu cichy wielbiciel ktory jezdzi tu i tam i sie czai

! Odpowiedz
Zapisz się na bezpłatny newsletter Bankier.pl