Naturalne diamenty o barwie fantazyjnej to najczęściej kamienie żółte, czarne i brązowe. Są one z reguły tańsze od tradycyjnych, białych. Inaczej jest z kamieniami barwy różowej i niebieskiej. Ich ceny mogą być kilkudziesięciokrotnie wyższe właśnie ze względu na ten unikatowy kolor. Na tym jednak nie kończy się rozmaitość w świecie diamentów.
Skala barwy diamentów białych rozpoczyna się od D (wysoka biel), a kończy na Z (kamień żółty). Naturalne diamenty o barwie fantazyjnej są najczęściej żółte, czarne i brązowe. Ich cena zależna jest od wielkości kamienia, jednak regułą jest, iż są one tańsze od diamentów białych. Aktualnie najbardziej znanym oszlifowanym diamentem o barwie fantazyjnej jest Incomparable barwy brązowo-żółtej o masie 407.48 karatów.
Naturalnie występujące barwy fantazyjne to również różowy i niebieski wraz z odcieniami. Naturalne różowe diamenty o intensywnej barwie wydobywane są tylko w jednym miejscu na świecie, w kopalni Agryle w Australii. Co roku kopalnia wystawia na zamkniętą licytację kilka bądź kilkanaście najładniejszych kamieni. Ich cena waha się w okolicach 10 – 20 mln dolarów za karat. Udział w licytacji mogą brać tylko osoby lub firmy bezpośrednio zaproszone przez kopalnię. Zwykle jest to grono 50-80 uczestników z całego świata.
Innym przykładem barwy fantazyjnej jest kolor niebieski, którego wartość w stosunku do barwy białej jest większa nawet kilkudziesięciokrotnie. Naturalny błękitny diament o ładnej barwie w kamieniu około karata może kosztować od 500 tysięcy do kilkudziesięciu milionów dolarów. Powodem takiej ceny jest rzadkość występowania tej barwy w naturze.
Wysoko cenione są również diamenty o barwie koniakowej lub szampańskiej, czyli w odcieniach brązu. W zależności od nasycenia barwy ich ceny mogą być wielokrotnie wyższe od kamieni białych o tej samej czystości.
Aktualnie na światowych rynkach szeroko dostępne są kamienie „poprawiane”. W ich przypadku barwa fantazyjna zostaje uzyskana przez napromieniowanie. W zależności od sposobu „ulepszenia” ich kolor może zachować intensywność przez kilkadziesiąt lat lub zacząć blednąć już po kilku. W procesie promieniowania można uzyskać właściwie każdy kolor, włącznie z kamieniami dwukolorowymi. Intensywne barwy diamentów – oprócz żółtego, czarnego i brązowego – na 99 proc. wskazują, że kamień, który oglądamy został poprawiany. Bowiem w naturze właściwie nie występują diamenty o barwie fantazyjnej, która byłaby bardzo intensywna. Warto też wiedzieć, że niektóre zanieczyszczenia wewnętrzne w kamieniu, mogą mieć barwę zieloną lub żółtą, co może dawać efekt barwy fantazyjnej, mimo że sam diament jest biały.
Aktualnie istnieje także możliwość wytworzenia diamentów syntetycznych. Jednak proces ten nie jest na tyle wydajny i tani, aby produkować kamienie o znaczeniu jubilerskim. Większość sztucznie wytworzonych diamentów przeznaczana jest na tarcze szlifierskie bądź materiały ścierne. Największy surowy syntetyczny kamień ma masę około 32 karatów. Pracowano nad nim ponad dwa miesiące, a w związku z ilością zużytej energii sens tego przedsięwzięcia nie znajduje ekonomicznego uzasadnienia.
To, czy kamień jest naturalny, czy syntetyczny, czy jego barwa jest naturalna, czy też jest wynikiem poprawiania może ocenić tylko laboratorium gemmologiczne. Aktualnie te najbardziej znane i cieszące się największym zaufaniem to: GIA ( Gemmological Institute of America), HRD (Hoge Raad voor Diamant) oraz IGI (International Gemmological Institute). Certyfikaty uzyskane z tych laboratoriów potwierdzają pochodzenie kamienia, określają jego czystość, barwę, proporcje oraz wykończenie. Istnieje możliwość zalakowania diamentu w plastikowe opakowanie, które gwarantuje, że dany certyfikat odpowiada konkretnemu kamieniowi.
W zależności od wielkości, ceny diamentów o barwie fantazyjnej wahają się, tak samo jak ma to miejsce z białymi diamentami. Im kamień ma większą masę, tym wyższa jest jego cena. Nie często spotyka się bowiem duże egzemplarze surowych diamentów.
Zakup kamieni o barwie fantazyjnej powinien odbywać się w wyspecjalizowanych firmach, które zatrudniają odpowiednich specjalistów. Przy sprzedaży oferują one certyfikaty bądź z laboratorium gemmologicznego, bądź wykonane i podpisane przez eksperta diamentów. Sklep jubilerski nie jest dobrym miejscem na tego typu zakupy. Jubiler jest bowiem kolejnym pośrednikiem, a do tego nie zawsze ma wystarczającą wiedzę o samych diamentach. Nieświadomie więc może nam sprzedać kamień poprawiany, mimo że będzie przekonany o naturalności jego barwy.
tekst: Michal Hakało www.diamondchand.pl
foto: Tiffany & Co.
