Czym jest rejestr dłużników i jak działa? Odzyskaj długi i sprawdź swoje zadłużenie

2020-12-02 12:20
publikacja
2020-12-02 12:20

Rejestr dłużników to narzędzie do weryfikacji kontrahentów. Ułatwia prowadzenie biznesu i minimalizuje ryzyko zawarcia umowy z nieuczciwym czy niewypłacalnym partnerem. Czym jest taki rejestr dłużników i jak działa? Kogo można wpisać na listę dłużników? Sprawdź, jak wygodnie korzystać z takiego rejestru w codziennym prowadzeniu firmy.

Spis treści:

Czym jest rejestr dłużników?

Rejestr dłużników to potoczna nazwa baz danych zadłużonych firm i konsumentów, którzy nie regulują swoich zobowiązań finansowych w terminie. W Polsce występują dwa rodzaje instytucji, które prowadzą takie rejestry.

Pierwszą z nich jest Rejestr Dłużników Niewypłacalnych działający na mocy ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 przy Krajowym Rejestrze Sądowym. Jest to instytucja państwowa. Wpis do KRDN dokonywany jest z urzędu (w przypadku np. upadłości osób fizycznych wykonujących działalność gospodarczą lub jej niewykonujących czy dłużników zobowiązanych do wyjawienia majątku w trybie przepisów kodeksu prawa cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym) lub na wniosek wierzyciela (jeśli dysponuje on tytułem wykonawczym i nie został zaspokojony w ciągu 30 dni od daty wezwania dłużnika do spełnienia świadczenia).[i]

Drugim rodzajem instytucji prowadzących takie listy dłużników są biura informacji gospodarczej, w skrócie zwane BIG-ami. Podstawą prawną ich działania jest ustawa z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych. Gromadzą one, przechowują i udostępniają informacje gospodarcze, zarówno pozytywne, jak i negatywne. Wierzyciel może wpisać zalegającą mu z zapłatą firmę lub osobę do bazy danych, którą prowadzi takie biuro. Później kontrahenci, którzy chcą zweryfikować rzetelność płatniczą swojego klienta mogą sprawdzić, czy nie zalega on z opłatami. BIG-ów nie należy mylić z BIK-iem, czyli biurem informacji kredytowej, które gromadzi dane o wiarygodności kredytowej osób prywatnych i firm pochodzące wyłącznie z instytucji i firm zajmujących się finansowaniem.[ii]

W Polsce działa 6 BIG-ów, które prowadzą listy dłużników:

  • ERIF Biuro Informacji Gospodarczej S.A.,
  • BIG InfoMonitor SA,
  • Krajowy Rejestr Długów BIG SA,
  • Krajowe Biuro Informacji Gospodarczej,
  • Krajowa Informacja Długów Telekomunikacyjnych BIG SA,
  • BISNODE Międzynarodowe Biuro Informacji Gospodarczej S.A.[iii]

Jak działa rejestr dłużników?

Rejestr dłużników, prowadzi bazę wpisów negatywnych (o niespłaconych zobowiązaniach) oraz pozytywnych (o terminowo regulowanych płatnościach). Jego działalność opiera się na 3 filarach: przyjmowanie informacji gospodarczych negatywnych i pozytywnych, przechowywanie tych informacji oraz ujawnianie ich. Jednym z nich jest chociażby ERIF BIG S.A. – więcej o firmie na www.erif.pl  

Informacje o zadłużeniach są dopisywane do baz prowadzonych przez BIG-i przez wierzycieli, czyli:

  • banki, firmy pożyczkowe, leasingowe, ubezpieczeniowe
  • przedsiębiorców,
  • firmy telekomunikacyjne, dostawców Internetu czy telewizji kablowej,
  • dostawców energii i innych mediów,
  • wierzycieli wtórnych, czyli firmy, które na przykład odkupiły zadłużenie.
  • osoby fizyczne,
  • gminy,
  • sądy,

Dopisują oni dłużnika do rejestru z racji np. za nieopłacone raty kredytów czy pożyczek, zaległości za płatność czynszu, rachunków za  Internet, abonament telefoniczny, raty leasingowe, polisy za samochód lub nieruchomość, , alimenty. Przedsiębiorcy dopisują dłużników do bazy poprzez podpisanie umowy z biurem informacji gospodarczej, na przykład z ERIF BIG S.A. Pozytywne informacje są dopisywane przez usługodawcę, np. firmę telekomunikacyjną, ale tylko na wniosek lub za zgodą konsumenta.

ERIF BIG S.A. gromadzi, przechowuje informacje i ujawnia je klientom. Przedsiębiorcy mogą – po podpisaniu umowy ubiegać się o raport na własny temat lub na temat klienta czy konsumenta.    W bazie Erif BIG S.A. znajduje się niemal 99 milionów zobowiązań o wartości prawie 52 miliardów złotych (stan na III kwartał 2020). O fakcie, że coraz więcej przedsiębiorców decyduje się na współpracę z ERIF świadczy wzrost pobranych raportów. Od początku roku pobrano ich ponad 8 milionów.[iv]

Kto może trafić do rejestru dłużników?

Na listę dłużników można trafić w wyniku nieopłaconych faktur i rachunków lub posiadanego tytułu wykonawczego w sprawie nieuregulowanych zobowiązań. Wierzyciel przekazuje do biura informacji gospodarczej dane o istniejącym zobowiązaniu dłużnika:

  1. a) który nie jest konsumentem, jeśli spełnione są łącznie warunki wymienione w art. 15 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych, to znaczy:
  • zobowiązanie wynosi co najmniej 500 zł,
  • zobowiązanie jest wymagalne od co najmniej 30 dni,
  • upłynął minimum miesiąc od wysłania dłużnikowi listem poleconym lub doręczenia do rąk własnych wezwania do zapłaty zadłużenia wraz z ostrzeżeniem o zamiarze przekazania jego danych do biura informacji gospodarczej,
  • zobowiązanie powstało w wyniku określonego stosunku prawnego, na przykład na podstawie umowy związanej z wykonywaną działalnością gospodarczą.
  1. b) który jest konsumentem, jeżeli spełnione są następujące warunki:
  • zobowiązanie wynosi co najmniej 200 zł,
  • zobowiązanie jest wymagalne od co najmniej 30 dni,
  • upłynął minimum miesiąc od wysłania dłużnikowi listem poleconym lub doręczenia do rąk własnych wezwania do zapłaty zadłużenia wraz z ostrzeżeniem o zamiarze przekazania jego danych do biura informacji gospodarczej,
  • zobowiązanie powstało w związku z określonym stosunkiem prawnym, w szczególności z tytułu umowy o kredyt konsumencki oraz umów, o których mowa w art. 1871 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, z późn. zm.2) );

Jeżeli wierzyciel posiada wyrok w sprawie warunki do jej spełnienia obejmują zarówno konsumentów i podmioty gospodarcze:

  • zobowiązanie stwierdzone tytułem wykonawczym,
  • upłynięcie co najmniej 14. dni od wysłania listem poleconym czy doręczenia do rąk własnych dłużnikowi przez wierzyciela pisma z ostrzeżeniem o zamiarze przekazania negatywnej informacji gospodarczej - do wskazanego BIG,
  • przekazanie przez wierzyciela do biura informacji gospodarczej danych organu orzekającego, daty wydania i sygnatury tytułu wykonawczego.

Ponadto w obu przypadkach istnieją kryteria czasu :

  • nie upłynęło 6 lat od dnia wymagalności zobowiązania, a w przypadku roszczeń stwierdzonych prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu powołanego do rozpoznawania spraw danego rodzaju albo orzeczeniem sądu polubownego, jak również roszczeń stwierdzonych ugodą zawartą przed sądem albo sądem polubownym albo ugodą zawartą przed mediatorem i zatwierdzoną przez sąd nie upłynęło 6 lat od dnia stwierdzenia roszczenia.[v]

Jak wykorzystać rejestr dłużników w biznesie?

Do rejestrów dłużników prowadzonych przez biura informacji gospodarczej można, jak widać, trafić za różnego rodzaju długi i to już od dość niewysokiej kwoty – 500 zł dla przedsiębiorstw i 200 zł dla konsumentów. Dzięki temu podmioty, które nie regulują płatności na czas, trafiają na listę dłużników i sprawdzający w bazie BIG swoich klientów mogą uniknąć zawarcia z nimi umowy lub nawiązania współpracy, bo to mogłoby wiązać się z ryzkiem niewypłacalności takiego klienta. W ten sposób rejestr dłużników staje się bardzo przydatny w prowadzeniu biznesu i powinien być narzędziem obowiązkowo wykorzystywanym przez przedsiębiorców przy sprawdzaniu wiarygodności nowych klientów czy partnerów biznesowych.

Dodatkowo można wykorzystać listę dłużników jako formę prewencji. Można poinformować klientów o możliwości dopisania zadłużenia do takiej bazy, dzięki czemu poczują się oni mocniej zmotywowani do regulowania płatności na czas. W sytuacji, gdy już dojdzie do powstania zadłużenia, wpisanie negatywnej informacji gospodarczej o dłużniku może skutkować szybką spłatą długu. Figurowanie w takim rejestrze to utrata renomy dla firm i potencjalny spadek zysków, zwłaszcza kiedy kolejni kontrahenci dowiedzą się o zadłużeniu i zaniechają zawarcia umów lub złożenia zamówienia czy zerwą współpracę.

Twoja firma figuruje w rejestrze dłużników? Sprawdź, co zrobić, aby z niego zniknąć       

Dowiedziałeś się, że Twoja firma została wpisana do rejestru dłużników? Co zrobić, aby informacja o długu zniknęła z takiej listy? Tak naprawdę wystarczy, że spłacisz dług. Reszta leży po stronie wierzyciela. Bowiem wedle prawa, jeśli dług zostanie spłacony lub zostanie zawarta ugoda, to wierzyciel ma obowiązek w ciągu 14 dni zlecić dokonanie aktualizacji lub samodzielnie zaktualizować dane w rejestrze dłużników. Jeśli tego nie zrobi, to może ponieść konsekwencje.

Rejestr dłużników a komornik

Czy wpisanie do rejestru dłużników oznacza, że dług jest egzekwowany przez komornika? Niekoniecznie. To dwie niezależne od siebie kwestie. Można mieć dług komorniczy i być wpisanym do rejestru dłużników, ale można też mieć taki dług bez wpisu, czy być wpisanym na listę dłużników, a nie mieć długu komorniczego.

Aby to wyjaśnić, warto prześledzić proces windykacji długu przez komornika. Żeby zgłosić dług do komornika, wierzyciel musi złożyć u niego pisemny wniosek oraz uzyskać tytuł egzekucyjny, czym jest np. prawomocne orzeczenie sądu czy podlegający natychmiastowemu wykonaniu, akt notarialny.. Komornik rozpoczyna na podstawie tytułu wykonawczego postępowanie egzekucyjne, w trakcie którego może zająć i sprzedać nieruchomość, a także zająć rachunki bankowe dłużnika, itp.. Kompetencje komornika w tym zakresie regulują przepisy zawarte w Ustawie o komornikach sądowych. Jeśli dług nie może zostać spłacony w drodze egzekucji komorniczej, bo dłużnik (zarówno osoba fizyczna, jak i przedsiębiorca) nie ma majątku, to wtedy komornik dokonuje wpisu dłużnika do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Informuje także o tym wierzyciela.[vi]

O szczegółach przebiegu windykacji komorniczej można przeczytać tutaj: https://erif.pl/poradnik-konsumenta/zadluzenie-komornicze-wszystko-co-nalezy-wiedziec-o-dlugach-u-komornika/.

W biznesie uczciwość kontrahenta to bardzo istotna kwestia – nawiązanie współpracy z nierzetelnymi partnerami może mieć bardzo zły wpływ na sytuację finansową firmy, a czasem nawet wywołać jej upadłość. Dlatego tak ważne jest, aby wypracować nawyk sprawdzania każdego potencjalnego kontrahenta w rejestrze dłużników. To zminimalizuje ryzyko nawiązania niekorzystnej relacji biznesowej.

Źródła:

  1. https://mikroporady.pl/instrukcje-i-regulaminy/instrukcje/czym-jest-rejestr-dluznikow-kiedy-mozesz-do-niego-trafic-i-czym-to-skutkuje
  2. https://mojafirma.infor.pl/windykacja/wierzyciel-i-dluznik/695478,Jak-wpisac-dluznika-do-rejestru-dluznikow.html
  3. https://www.spes.org.pl/twoje-prawa/zadluzenia/co-moze-komornik

[i] https://mikroporady.pl/instrukcje-i-regulaminy/instrukcje/czym-jest-rejestr-dluznikow-kiedy-mozesz-do-niego-trafic-i-czym-to-skutkuje

[ii] https://www.bik.pl/poradnik-bik/bik-a-big-roznice

[iii] https://erif.pl/faq/

[iv] https://www.youtube.com/watch?v=CW7LbowFuvs
[v] https://mikroporady.pl/instrukcje-i-regulaminy/instrukcje/czym-jest-rejestr-dluznikow-kiedy-mozesz-do-niego-trafic-i-czym-to-skutkuje

[vi] https://www.spes.org.pl/twoje-prawa/zadluzenia/co-moze-komornik

Advertisement

Źródło:Materiał partnera
Jak otrzymać nawet 1500 zł od Alior Banku + 300 zł od Bankier.pl SPRAWDŹ!

Jak otrzymać nawet 1500 zł od Alior Banku + 300 zł od Bankier.pl SPRAWDŹ!

Powiązane

Polecane

Najnowsze

Popularne

Ważne linki