Dziesiąta podwyżka za nami. Jak bardzo mogą jeszcze wzrosnąć raty kredytów?

To jeszcze nie koniec rosnących kosztów obsługi kredytów. Chociaż dla wielu świeżych kredytobiorców ostatnie ruchy WIBOR oznaczały już podwojenie się raty, to trzeba się przygotować na kolejne zmiany harmonogramów spłat. Sprawdzamy, jakie scenariusze są na stole.

Wskaźnik WIBOR 3M, od którego uzależnione jest oprocentowanie znaczącej części kredytów hipotecznych w Polsce, jeszcze na początku listopada 2021 r. nie przekraczał poziomu 1 proc. Kolejne okrągłe granice przekraczał już tym samym miesiącu (1 i 2 proc.), w styczniu 2022 r. (3 proc.), marcu (4 proc.), kwietniu (5 proc. i 6 proc.), by w czerwcu przebić barierę 7 proc. Dynamiczny wzrost to oczywiście „zasługa” serii podwyżek stóp procentowych.

Analitycy mają zróżnicowane oczekiwania, co do dalszych kroków Rady Polityki Pieniężnej, ale większość spodziewa się, że lipcowa podwyżka nie była ostatnią. Można zatem spodziewać się, że wskaźniki z rynku międzybankowego będą nadal wspinać się w górę, chociaż w wolniejszym tempie niż w poprzednich miesiącach. Z pewnym opóźnieniem lipcowa podwyżka zostanie w pełni odzwierciedlona w oprocentowaniu kredytów hipotecznych ze zmienną stopą.

Przypomnijmy jednocześnie, że opóźnienie efektów podwyżek ma także inne źródło. Wynika ono z różnego cyklu aktualizowania oprocentowania zmiennego w poszczególnych bankach. Część z nich stosuje np. 3-miesięczny okres ustalania stawek, a klienci w przesyłce z harmonogramem od kredytodawcy dostrzegają skumulowany efekt kilku zmian wskaźników.

Gdzie będzie granica płaskowyżu?

„Tak czy inaczej jesteśmy już znacząco bliżej niż dalej zakończenia cyklu podwyżek” – wskazywali w niedawnym komentarzu ekonomiści mBanku. Specjaliści mają jednak rozbieżne prognozy dotyczące poziomu, na którym zatrzymają się stopy procentowe. Przeważa pogląd, że nie należy liczyć na rychłe obniżki i szczyt, gdziekolwiek wypadnie, będzie miał raczej płaski wierzchołek.

W tabeli poniżej pokazujemy symulacje dla przykładowego nowego kredytu – 25-letniego zobowiązania z 2-punktową marżą. Wyznaczyliśmy wysokość raty równej dla założenia, że lipcowa podwyżka w całości przełoży się na poziom wskaźnika WIBOR, oraz dla trzech „okrągłych” stawek powyżej dzisiejszych poziomów – 8, 9 i 10 proc. Scenariusz 2 i 3 należałoby na razie potraktować jako mało prawdopodobne opcje, do wrześniowego posiedzenia RPP stopy nie ulegną zmianie.

Dla kredytobiorców spłacających kredyt na 400 tys. zł, przy 2-punktowej marży ostatnia decyzja RPP może oznaczać wzrost obciążenia o ok. 140 zł miesięcznie. W porównaniu z początkiem października 2021 r. rata wzrosłaby o 1567 zł, czyli uległaby podwojeniu.

Antylichwiarski limit to już 20 proc.

Stopa referencyjna wyznacza również maksymalne stawki dopuszczalne w innych typach kredytów oraz pożyczek. Obecnie limit stanowiący sufit dla m.in. kart kredytowych i kredytów gotówkowych to 19 proc. w skali roku. Po ostatniej podwyżce stóp maksymalne oprocentowanie wyniesie 20 proc.

W przypadku niektórych produktów zmiana może nastąpić automatycznie, jeśli w cenniku powiązano oprocentowanie ze stopami NBP. Zmienne oprocentowanie jest powszechnie stosowaną konstrukcją w kredytach gotówkowych, zwłaszcza o dłuższych okresach spłaty. Koszt finansowania uzależniony od stawek WIBOR to także często używany mechanizm w umowach leasingowych oraz innych produktach przeznaczonych dla przedsiębiorstw.

Źródło: