O godz. 13.05 polskiego czasu w niedzielę sieci elektroenergetyczne Litwy, Łotwy i Estonii zostały zsynchronizowane z obszarem kontynentalnej Europy. Ruszyło połączenie LitPol Link za pośrednictwem którego dokonano synchronizacji.
LitPol Link został wyłączony o godz. 11 polskiego czasu. Ruszył ponownie o godz. 13.05. Załączenie linii oznaczało synchronizację sieci państw bałtyckich z CESA.
O zsynchronizowaniu systemów krajów bałtyckich o godz. 13.05 poinformował w komunikacie rynkowym litewski operator przesyłowy energii elektrycznej Litgrid. Zgodnie z planem całej operacji synchronizacja nastąpiła poprzez połączenie Polska-Litwa czyli LitPol Link, które w tym momencie stało się połączeniem synchronicznym.
Prezydent Litwy: Osiągnęliśmy pełną niezależność energetyczną, uwalniając się od wizji szantażu
Synchronizacja elektroenergetyczna Litwy, Łotwy i Estonii z obszarem kontynentalnej Europy wzmacnia bezpieczeństwo i suwerenność Polski – oświadczył prezydent Andrzej Duda, który uczestniczy w niedzielę w Wilnie w ceremonii przyłączenia państw bałtyckich do europejskiej sieci energetycznej CESA (Continental Europe Synchronous Area).
Wraz z prezydentami: Litwy, Polski, Łotwy i Estonii w uroczystościach biorą też udział przedstawiciele Komisji Europejskiej: szefowa KE Ursula von der Leyen oraz komisarze ds. obronności Andrius Kubilius i ds. energii Dan Joergensen.
Nauseda ocenił, że to „historyczna chwila, która oznacza koniec długiej drogi, jaką przebyły Litwa, Łotwa i Estonia”. „Od teraz osiągnęliśmy pełną niezależność energetyczną. Wizja presji politycznej i szantażu wreszcie jest za nami. Litwa wraz z Łotwą i Estonią podejmuje część wspólnej odpowiedzialności za kontrolę częstotliwości” - powiedział.
Przekazał, że kolejnym celem jest budowa ważnych strategicznie połączeń elektrycznych, między innymi do 2030 roku ukończenie budowy polsko-litewskiego połączenia Harmony Link, co - jak zaznaczył Nauseda – „przyczyni się do stabilnych operacji synchronizacji i handlu energią elektryczną, zapewniając konkurencyjne ceny dla obywateli i przemysłu”.
Synchronizację potwierdzili też operatorzy z Łotwy - AST i Estonii - Elering oraz polskie PSE.
„Przygotowania do synchronizacji trwały od kilkunastu lat i PSE były w nie zaangażowane od samego początku. To historyczne wydarzenie, ale na tym nasza współpraca się nie kończy. Trwają już przygotowania do budowy nowego połączenia Polska - Litwa Harmony Link, które jeszcze bardziej wzmocni bezpieczeństwo w regionie” – powiedział prezes PSE Grzegorz Onichimowski, cytowany w komunikacie operatora.
W sobotę rano kraje bałtyckie wstrzymały jakiekolwiek przepływy energii z Rosją i Białorusią, a ich sieci rozpoczęły pracę w tzw. trybie izolowanej wyspy. Operatorzy z Litwy, Łotwy i Estonii zaczęli samodzielnie zarządzać częstotliwością i bilansowaniem swoich systemów, co oznaczało odcięcie się od poradzieckiego systemu IPS/UPS i kontroli obszaru BRELL w Moskwie.
W trakcie pracy w trybie izolowanej wyspy przeprowadzono udane testy utrzymania częstotliwości w sieci oraz kontroli napięcia.
Po niemal 31 godzinach pracy w trybie izolowanej wyspy przy wsparciu połączeń stałoprądowych z Polską, Szwecją i Finlandią, nastąpiła synchronizacja z obszarem CESA (Continental Europe Synchronous Area) poprzez LitPol Link.(PAP)
wkr/ aszw/
