Zmiany w VAT 2011

Najbardziej rozpowszechnioną wśród podatników VAT zmianą w zakresie podatku od towarów i usług, która obowiązuje od początku 2011, jest niewątpliwie zmiana stawek podatkowych. Polski ustawodawca przygotował jednak również wiele innych zmian, które mogą znacznie wpłynąć na sytuację podatkową przedsiębiorców w nowym roku podatkowym.

Do zmian tych należy m.in. zaliczyć nowe regulacje w zakresie: katalogu usług zwolnionych z VAT, katalogu podmiotów zwolnionych z obowiązku prowadzenia ewidencji obrotu za pomocą kas fiskalnych, odliczania VAT od zakupu samochodów osobowych oraz paliwa do nich. Niestety dla zwykłego podatnika zmiany nie są tak proste do zinwentaryzowania, gdyż wprowadzane zostają wieloma niezależnymi od siebie ustawami nowelizującymi.


Nowe stawki VAT

Ustawą o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją ustawy budżetowej (Dz. U.z 2010 r., Nr 238, poz. 1578) wprowadzono w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2013 r. nowe podwyższone o 1% stawki podatku VAT. W konsekwencji, stawki VAT w wysokości 23%, 8% i 5% zastąpiły obowiązujące dotychczas stawki 22%, 7% i 3%.

Zatem od Nowego Roku stawka podstawowa w VAT wynosi 23%. Stawka preferencyjna 5% obejmuje podstawowe produkty żywnościowe wymienione w załączniku nr 10 do ustawy o podatku od towarów i usług. Zasadniczo produkty te były dotychczas objęte stawką podatkową w wysokości 7%. Stawka VAT w wysokości 5% znajdzie więc zastosowanie w przypadku dostawy np. pieczywa, jaj, przypraw, mięsa, produktów zbożowych oraz soków. Obniżenie stawki podatkowej z 7% do 5% w przypadku tego typu produktów pozwoli zdaniem Ministerstwa Finansów uchronić od gwałtownego wzrostu wydatków - w związku ze wzrostem cen na towary i usługi, będącego konsekwencją podwyższenia wszystkich stawek VAT o 1% - mniej zamożną część społeczeństwa, dla której wydatki na żywność stanowią istotny element budżetu domowego.

Od 1 stycznia 2011 r. stawka w wysokości 5% znalazła także zastosowanie w odniesieniu do książek i czasopism specjalistycznych, które dotychczas były opodatkowane odpowiednio według stawki 3% i 0%. Wspomniana ustawa nowelizująca ustawę o podatku od towarów i usług wprowadza do ustawy obszerną definicję legalną pojęcia "czasopisma specjalistyczne", przez które zasadniczo należy rozumieć drukowane wydawnictwa periodyczne, ukazujące się na ogół w regularnych odstępach czasu w nakładzie nie wyższym niż 15.000 egzemplarzy.

Ponadto, od 2011 r. nowa stawka zryczałtowanego zwrotu podatku dla rolników ryczałtowych wynosi 7%, a nowa stawka ryczałtu dla podatników świadczących usługi taksówek osobowych, którzy wybrali tę formę opodatkowania wzrosła do 4% (z dotychczasowych 3%).

Warto zaznaczyć, że do sprzedaży towarów i usług wykonanej do końca 2010 r. należy stosować dotychczasowe stawki VAT również wówczas, gdy usługa wykonana będzie lub towar wydany zostanie w roku 2011 . Ponadto, zmiana stawki podatku w odniesieniu do sprzedaży, w związku z którą jeszcze w 2010 r. otrzymano zaliczkę, zadatek itp., nie powoduje zmiany wysokości opodatkowania tej zaliczki, zadatku, itp. Pomimo więc, że w takim przypadku pozostała część należności będzie opodatkowana według nowej stawki, to zaliczka otrzymana do końca roku 2010 będzie opodatkowana według starej stawki VAT. Podatnicy VAT nie będą więc w takiej sytuacji obowiązani do skorygowania wystawionych w 2010 r. faktur zaliczkowych.


Kasy fiskalne

Z dniem 1 stycznia 2011 r. weszło w życie nowe rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz. U. z 2010 r., Nr 138, poz. 930), w związku z czym znaczna grupa nowych podatników będzie musiała po 30 kwietnia 2011 zakupić i stosować w swojej działalności gospodarczej kasy fiskalne.

Obowiązek posiadania kas fiskalnych obejmie usługi, które w nowym rozporządzeniu Ministra Finansów nie zostały uwzględnione w załączniku do rozporządzenia, stanowiącym wykaz czynności zwolnionych z obowiązku ewidencjonowania, tj. usługi:

  1. magazynowania i przechowywania towarów pozostałe – wyłącznie przechowywanie i dozór mienia – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. – ex 63.12.14),
  2. przechowalni bagażu na dworcach kolejowych – wyłącznie świadczone przy użyciu urządzeń służących do automatycznej obsługi, które również w systemie bezobsługowym przyjmują należność (PKWiU z 1997 r. – ex 63.21.10-00.10),
  3. przechowalni bagażu na dworcach autobusowych – wyłącznie świadczone przy użyciu urządzeń służących do automatycznej obsługi, które w systemie bezobsługowym przyjmują należność (PKWiU z 1997 r. – ex 63.21.21-00.10),
  4. prawnicze, rachunkowo-księgowe, badania rynków i opinii publicznej, doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania (PKWiU z 1997 r. – 74.1), z wyjątkiem usług notariuszy prowadzących repertorium A i P,
  5. rzeczoznawstwa objęte również grupowaniem PKWiU usługi architektoniczne i inżynierskie – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. – ex 74.2),
  6. rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. – ex 74.5),
  7. detektywistyczne i ochroniarskie – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r.– ex 74.6),
  8. sekretarskie i tłumaczenia, z wyłączeniem usług drukarskich i powielaczowych (PKWiU z 1997 r. – ex 74.83),
  9. komercyjne pozostałe, gdzie indziej niesklasyfikowane – m.in. usługi w zakresie oceny zdolności kredytowej, usługi świadczone przez agencje inkasa – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. – ex 74.84),
  10. w zakresie ochrony zdrowia i opieki społecznej (PKWiU z 1997 r.– 85),
  11. świadczone przez schroniska dla zwierząt,
  12. związane z rekreacją, kulturą i sportem, które dotychczas nie były jeszcze objęte obowiązkiem stosowania kas (PKWiU z 1997 r.– ex 92),
  13. pogrzebowe i pokrewne (PKWiU z 1997 r.– 93.03),
  14. usługi świadczone w gospodarstwach domowych (PKWiU z 1997 r.– 95).


Zwolnienia podatkowe w VAT

Ustawa nowelizująca ustawę o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2010 r., Nr 226, poz. 1476) zmieniła z dniem 1 stycznia 2011 r. podstawę prawną zwolnień w podatku VAT, a także zakres zastosowania tych zwolnień. Dotychczas wykaz usług zwolnionych z podatku od towarów i usług stanowił załącznik nr 4 do ustawy o VAT, natomiast od 2011 roku usługi zwolnione z VAT są wymienione w treści art. 43 ustawy.

Zmiana od 2011 r. w zakresie sposobu uregulowania zwolnień podatkowych jest spowodowana zarówno koniecznością dostosowania polskich przepisów do unijnej dyrektywy 2006/112/WE, jak również potrzebą ujednolicenia zasad ewidencji dla celów VAT oraz statystycznych.

W myśl nowych przepisów usługi zwolnione z VAT są określane na podstawie definicji opisowych, zawierających konkretne warunki uprawniające do zwolnienia, a nie według klasyfikacji statystycznych. Natomiast PKWiU z 2008 r. trzeba będzie stosować do towarów i usług, jeśli przepisy ustawy lub przepisy wykonawcze będą przywoływały symbole statystyczne.

Od 1 stycznia 2011 r. zmiany w zakresie zwolnień z VAT obejmują:

  1. Usługi finansowe oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług finansowych
  2. Usługi medyczne
  3. Usługi ubezpieczeniowe i reasekuracyjne oraz pośrednictwo w tym zakresie
  4. Usługi nauczania, kształcenia zawodowego (z wyłączeniem usług świadczonych przez podmioty nie będące jednostkami objętymi szczególnymi przepisami).

Warto zaznaczyć, że po zmianie treści art. 43 ustawy o VAT świadczenie usług edukacyjnych jest zwolnione z podatku VAT zasadniczo wówczas, gdy usługi te są świadczone przez podmioty publiczne. Natomiast podmioty prywatne będą mogły korzystać z tego zwolnienia wyłącznie wówczas, gdy podmioty te będą posiadać akredytację, o której mowa w przepisach o systemie oświaty. W konsekwencji oznacza to, że świadczenie przez firmy prywatne szeroko rozumianych usług szkoleniowych nie może korzystać ze zwolnienia z VAT, lecz podlega opodatkowaniu VAT według stawki podstawowej, tj. stawki w wysokości 23%.

Odliczanie VAT od nabycia samochodów osobowych

W związku z wyrokiem w sprawie C-414/07 Magoora sp. z o.o., obecnie podatnicy podatku od towarów i usług mają prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego przy zakupie pojazdów samochodowych z tzw. „kratką”, tj. pojazdów samochodowych, innych niż osobowe, o dopuszczalnej ładowności powyżej 500 kg i dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz paliwa do takich samochodów. Natomiast w przypadku samochodów osobowych w dalszym ciągu obowiązuje ograniczenie odliczenia do 60% kwoty podatku na fakturze, nie więcej niż 6000 zł oraz brak odliczenia paliwa do napędu takich samochodów.

7297Na podstawie przepisów projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy o transporcie drogowym (druk sejmowy 3620) w okresie od 2011 r. do 2013 r. utrzymane zostaną w mocy stosowane przed ogłoszeniem wyroku w sprawie C-414/07 ograniczenia w zakresie prawa do odliczenia VAT od nabycia samochodów osobowych i paliwa do takich samochodów.

W konsekwencji, od 1 stycznia 2011 r. obowiązuje bograniczenie prawa do odliczenia 60% kwoty podatku naliczonego (nie więcej jednak niż 6.000 PLN) z tytułu nabycia, w tym wewnątrzwspólnotowego, oraz importu pojazdów samochodowych, o dopuszczalnej ładowności powyżej 500 kg i dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony. Ograniczenie to nie będzie miało jednak zastosowania do:

  1. samochodów, które są przedmiotem odprzedaży lub oddania w odpłatne używanie na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu lub innych umów o podobnym charakterze I używane są do tych celów przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy;
  2. pojazdów, które w oparciu o kryteria określone w art. 86 ust. 4 pkt 1-4 ustawy o VAT, pozwalają uznać je za pojazdy służące zasadniczo do przewozu ładunków;
  3. pojazdów specjalnego przeznaczenia, określonych w art. 86 ust. 4 pkt 5 ustawy o VAT,
  4. pojazdów, które konstrukcyjnie przeznaczone są do przewozu co najmniej 10 osób łącznie z kierowcą.

W okresie od 1 stycznia 2011 do 31 grudnia 2013 obowiązywać będzie także wyłączenie prawa do odliczenia podatku naliczonego od zakupu paliwa do napędu pojazdów samochodowych o dopuszczalnej ładowności powyżej 500 kg i o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony. Wyłączenie to nie będzie jednak mieć zastosowania w przypadku zakupu paliwa do:

  1. samochodów, które są przedmiotem odprzedaży lub oddania w odpłatne używanie na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu lub innych umów o podobnym charakterze I używane są do tych celów przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy;
  2. pojazdów, które w oparciu o kryteria określone w art. 86 ust. 4 pkt 1-4 ustawy o VAT, pozwalają uznać je za pojazdy służące zasadniczo do przewozu ładunków;
  3. pojazdów specjalnego przeznaczenia, określonych w art. 86 ust. 4 pkt 5 ustawy o VAT,
  4. pojazdów, które konstrukcyjnie przeznaczone są do przewozu co najmniej 10 osób łącznie z kierowcą.

Pozostałe zmiany w 2011 r.

Pozostałe planowane na rok 2011 zmiany w podatku od towarów i usług przewiduje projekt nowelizacji ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 26 listopada 2010 r., który dotychczas nie trafił jeszcze pod obrady Sejmu.
Projekt zmian w podatku od towarów i usług zakłada m.in.:

  1. objęcie opodatkowaniem VAT wszelkich czynności nieodpłatnych - w tym nieodpłatnych przekazań na cele związane z prowadzonym przez podatnika przedsiębiorstwem,
  2. samonaliczenie (ang. reverse charge) podatku przez nabywców złomu i nabywców uprawnień do emisji CO2 oraz wystawiania w tych przypadkach faktur wewnętrznych,
  3. łatwiejszą rezygnację ze zwolnienia z VAT przez rolników ryczałtowych,
  4. innego określenia zakresu zastosowania stawki 0% dla przewoźników lotniczych wykonujących głównie rejsy międzynarodowe,
  5. nałożenia na producentów i importerów kas rejestrujących obowiązku utrzymania serwisu tych urządzeń oraz nakładanie kar w wysokości 5 tys. zł. za wprowadzenie do obrotu kasy, która nie spełnia kryteriów określonych przepisami prawa.

Pierwotne plany Ministerstwa Finansów zakładały, że zmiany objęte tym projektem weszły w życie z dniem 1 lutego 2011 r. Obecnie wydaje się jednak, że ze względu na czas trwania procesu legislacyjnego zmiany te wejdą w życie w późniejszym okresie 2011 r.

Tomasz Piekielnik – doradca podatkowy, Partner w spółce doradztwa podatkowego Piekielnik i Partnerzy we Wrocławiu
Karolina Kierod – doświadczony konsultant podatkowy w spółce doradztwa podatkowego Piekielnik i Partnerzy we Wrocławiu

 
Źródło:

Newsletter Bankier.pl

Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
0 0 ~xxx

thusk ty ruda kanalio

! Odpowiedz
0 0 ~PL

Powyższy materiał napisał humanista dziergacz, wstyd Bankier wstyd.

! Odpowiedz
0 0 (usunięty)

(wiadomość usunięta przez moderatora)

!
Polecane
Najnowsze
Popularne