Czym jest EKUZ
Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (ewentualnie: Certyfikat Zastępujący Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego) – EKUZ (ang. European Health Insurance Card) jest dokumentem, na podstawie którego w trakcie czasowego pobytu w innym państwie członkowskim, można skorzystać z niezbędnych świadczeń medycznych u lekarzy, w przychodniach lub szpitalach działających w ramach powszechnego systemu opieki zdrowotnej w danym kraju.
Do 31 grudnia 2005 r. obowiązywały w tym zakresie papierowe formularze E 111. Od 1 stycznia 2006 r. we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Szwajcarii formularze zostały zastąpione plastikową Europejską Kartą Ubezpieczenia Zdrowotnego.
EKUZ sama w sobie nie jest ubezpieczeniem, jest tylko uznawanym w wielu krajach dokumentem potwierdzającym fakt opłacania składek w ramach publicznego systemu ubezpieczeń.
Należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, że Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego zapewnia prawo do bezpłatnych świadczeń medycznych w trakcie pobytu na terytorium innego państwa, lecz tylko świadczeń o charakterze niezbędnym, jednoznacznych z udzieleniem pierwszej i najbardziej pilnej pomocy medycznej. Lekarz udzielający świadczenia każdorazowo ocenia, czy należy ono do tego zakresu, uwzględniając charakter świadczenia i przewidywany czas trwania pobytu.
Celem świadczeń niezbędnych z medycznego punktu widzenia podczas pobytu powinno być umożliwienie osobie uprawnionej dalszego pobytu w danym państwie członkowskim, tak, aby nie była zmuszona do nieplanowanego powrotu do państwa zamieszkania w celu kontynuacji leczenia.
* Wzór EKUZ pochodzi ze strony www.nfz.gov.pl
Komu jest potrzebna Karta
Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego jest potrzebna osobom ubezpieczonym w Narodowym Funduszu Zdrowia, które wybierają się do jednego z krajów Unii Europejskiej, Islandii, Liechtensteinu, Norwegii lub Szwajcarii. Dotyczy to zwłaszcza osób, które udają się za granicę na pobyt czasowy, zarówno w celach prywatnych, jak i służbowych.Ta zasada działa w obie strony – o EKUZ powinny pomyśleć również osoby z innych krajów, które wybierają się w podróż do Polski. Jeżeli w dłuższe odwiedziny przyjeżdża do nas rodzina z zagranicy, to aby w razie pogorszenia stanu zdrowia mogła skorzystać z niezbędnej, bezpłatnej opieki medycznej w Polsce, powinna okazać dokument potwierdzający ubezpieczenie. EKUZ zdobędzie w miejscowej kasie chorych. Karta będzie niezbędna podczas wizyty w polskich placówkach ochrony zdrowia, które podpisały umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia.
Konsekwencje braku EKUZ
EKUZ jest potrzebna do okazania bezpośrednio w zagranicznej placówce służby zdrowia. W razie jej braku chory, przebywający na terenie obcego kraju, będzie zmuszony pokryć w całości koszty udzielonego mu świadczenia medycznego. Po opuszczeniu szpitala, przychodni czy gabinetu lekarskiego, powinien on pobrać rachunek za wykonaną usługę medyczną, wraz z dokumentacją medyczną i przełożyć je po powrocie do kraju w NFZ. Jeśli Narodowy Fundusz Zdrowia potwierdzi, że dokumenty są dowodem faktycznie wykonanej usługi i skonsultuje z zagraniczną placówką zakres świadczenia, ubezpieczony będzie mógł uzyskać zwrot poniesionych kosztów, jako że ubezpieczenie w jednym z europejskich krajów daje mu prawo do podobnego zakresu bezpłatnych świadczeń w innych państwach. Brak EKUZ nie wpływa na to prawo, powoduje jedynie, że koszty pomocy medycznej trzeba najpierw pokryć z własnej kieszeni.Historia pokazuje jednak, że dochodzenie należnego zwrotu środków w NFZ trwa długo i powoduje często zwrot środków w kwocie mniejszej niż faktycznie poniesione. By uniknąć takich nieporozumień, warto zadbać przed wyjazdem o EKUZ, choćby „na wszelki wypadek”.
Kiedy EKUZ nie pomoże
Są jednak takie świadczenia medyczne, z których skorzystanie w obcym kraju będzie zawsze wiązało się z uiszczeniem opłaty. Wynika to z faktu, że w każdym z krajów system opieki zdrowotnej jest zorganizowany w nieco inny sposób i nie wszędzie dostęp do służby zdrowia jest całkowicie bezpłatny. Pewne zabiegi i badania które mają charakter odpłatny, mogą różnić się między sobą w różnych krajach.Każde państwo członkowskie ustala własne kryteria i zasady udzielania świadczeń medycznych, dlatego polski świadczeniobiorca udający się do obcego kraju będzie, w zakresie prawa do świadczeń medycznych, traktowany jak osoba, która jest ubezpieczona w tamtejszym systemie opieki zdrowotnej.
Zapamiętaj - w wielu miejscowościach turystycznych lekarze praktykują głównie prywatnie i obciążają pacjentów pełnymi kosztami leczenia, które nie podlegają zwrotowi!
Zawsze zapłacić trzeba będzie m.in. za transport medyczny do Polski. Koszty takiego transportu to kwoty rzędu kilku-kilkunastu tysięcy złotych, i aby ich uniknąć, należy zadbać o komercyjne, dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne, które będzie miało charakter dodatkowy względem ubezpieczenia z NFZ i w razie zachorowania - o ile wybrano odpowiednio szeroki zakres ochrony - pokryje koszty medycznego transportu lotniczego do kraju. W przypadku chociażby bólu zęba, należy pamiętać, że bezpłatna pomoc medyczna obejmuje tylko świadczenia niezbędne, a zatem na podstawie EKUZ będzie można liczyć wyłącznie na pomoc doraźną, a nie na skomplikowane, długotrwałe leczenie.
Szczegółowe zasady systemów opieki zdrowotnej w poszczególnych krajach oraz odpłatności za pewne świadczenia medyczne można sprawdzić na stronie internetowej NFZ.
Jak ją dostać i na jak długo
Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego jest wydawana na wniosek osoby wybierającej się poza granice kraju. Taki wniosek należy złożyć w regionalnym (wojewódzkim!) oddziale Narodowego Funduszu Zdrowia, właściwym ze względu na miejsce zamieszkania wnioskodawcy.Takich oddziałów jest w Polsce szesnaście – po jednym na każde województwo, a ich siedziby mieszczą się w stolicach województw.
We wniosku, składanym na gotowym formularzu dostępnym w oddziale NFZ, należy podać:
- dane osoby wyjeżdżającej
- tytuł do ubezpieczenia zdrowotnego w NFZ (osoba zatrudniona, student, osoba pobierająca świadczenia emerytalno-rentowe itd.)
- dane osoby opłacającej składkę
- cel wyjazdu (pobyt czasowy, poszukiwanie pracy, podjęcie pracy etc.)
- informacje dotyczące wyjazdu (kraj, okres pobytu)
- sposób odbioru EKUZ.
Standardowo ważność EKUZ to dwa miesiące. Po upłynięciu tego czas, należy Kartę odnowić. Kartę z dłuższymi okresami ważności, ze względu na rodzaj przysługujących uprawnień, mogą otrzymać emeryci, renciści, osoby pobierające świadczenia przedemerytalne, studenci i uczniowie.
Wydanie Karty nie wiąże się z wniesieniem żadnej opłaty. Jeśli wniosek o wydanie karty zostanie złożony osobiście w wojewódzkim oddziale NFZ, karta powinna zostać wydana na miejscu. Jeśli wniosek zostanie przysłany pocztą, będzie trzeba na nią poczekać.
Należy mieć również na uwadze fakt, że w okresie około wakacyjnym liczba wnioskodawców zwiększa się i czas oczekiwania na EKUZ może ulec wydłużeniu.
Źródło:
