Umowa zlecenie czy umowa o dzieło - jak zatrudnić pierwszego współpracownika?

Początkujący przedsiębiorcy często działają w pojedynkę - jako samozatrudnieni i freelancerzy, ale zwykle przychodzi moment, w którym dochody zatrzymują się na pewnym poziomie. Wówczas zaczyna brakować czasu na promocję, szukanie nowych dostawców i inne działania, pozwalające na rozwój. Wtedy warto rozważyć nawiązanie współpracy z osobą, która weźmie na siebie część obowiązków.


umowa
Image licensed by Ingram Image

Oczywiście, można szukać współpracowników wśród innych przedsiębiorców. Wówczas podstawą rozliczeń są np. faktury. Ale gdy potencjalny współpracownik nie prowadzi działalności gospodarczej, w grę wchodzą trzy możliwości: umowa o pracę, umowa-zlecenie i umowa o dzieło. Pierwsza z nich dotyczy zatrudniania pracowników, którzy są stale dostępni przez określony w umowie czas. Do wykonania konkretnych, okazjonalnych zleceń, początkujący przedsiębiorca prawdopodobnie nie potrzebuje od razu tak szerokiego wsparcia. Dlatego na początek najlepiej rozważyć zawarcie umowy-zlecenia lub umowy o dzieło.

Czym różni się umowa-zlecenie od umowy o dzieło?

Podstawową różnicą pomiędzy tymi kontraktami jest przedmiot umowy. W przypadku umowy o dzieło przedmiotem jest konkretny rezultat pracy wykonanej przez zleceniobiorcę. Może nim być zaprojektowanie strony internetowej, opracowanie logo firmy lub przygotowanie katalogu produktów. W każdym z tych przypadków zleceniodawca łatwo może określić konkretny rezultat, czyli tzw. dzieło. Chodzi tutaj np. o kod strony www, logotyp, czy też gotowy katalog.

Chytre triki pracodawców, czyli jak zwabić pracownika » Chytre triki pracodawców, czyli jak zwabić pracownika

Co za tym idzie, nie wszystkie czynności mogą być objęte umową o dzieło. Odnosi się ona wyłącznie do tych czynności, w przypadku których można stwierdzić jaki będzie ich finalny efekt. Ale są takie zlecenia, w których konkretny efekt jest trudno określić lub nie ma takiej potrzeby. Wówczas spisuje się umowę-zlecenie, której przedmiotem jest praca wykonana na rzecz zleceniodawcy.

Umowę-zlecenie stosuje się, gdy trudno określić ostateczny efekt pracy, na przykład zatrudniając osobę do prac biurowych czy ochroniarza. Ważniejsze niż dzieło jest wykonanie zleconego działania z należytą starannością. Co do zasady, umowa-zlecenie jest wykonywana osobiście przez zleceniobiorcę - choć kontrakt może zezwalać na pomoc osób trzecich. Z kolei przy umowie o dzieło, wykonawca z zasady może skorzystać z pomocy osób trzecich, o ile w umowie nie ma zapisu, który to wyklucza.

Ponadto, według ogólnej zasady, umowa o dzieło jest płatna (chyba że treść umowy mówi co innego), zaś umowa-zlecenie może być zarówno płatna, jak i nieodpłatna. Jeśli kontrakty są płatne, to zakłada się, że zapłata następuje z dołu. Oznacza to, że wykonawca otrzymuje wynagrodzenie po wywiązaniu się ze swoich zobowiązań. W przypadku umowy o dzieło tym momentem jest przekazanie zleceniodawcy gotowego rezultatu pracy (np. pliku z logo, kodu strony www, czy katalogu), który nie jest wadliwy lub sprzeczny z umową. Natomiast osoba pracująca na umowę-zlecenie otrzymuje wynagrodzenie za sam fakt starannego wykonania pracy. Oprócz tego, w przypadku obu kontraktów można umówić się na płatność zaliczki, a nawet całej płatności z góry, zwłaszcza gdy wykonanie zlecenia lub dzieła wiąże się z poniesieniem kosztów.

praca tymczasowa » Elastyczne formy zatrudniania pracowników - praca tymczasowa

Ważna różnica pomiędzy omawianymi formami umów dotyczy składek ZUS. Zatrudniając pracownika w oparciu o umowę-zlecenie, przedsiębiorca musi opłacić składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Wyjątki od tej reguły są następujące:

  • studenci - zleceniodawca nie płaci żadnych składek,

  • absolwenci do 30 roku życia zatrudnieni na umowę o praktyki - zleceniodawca nie płaci żadnych składek,

  • osoby zatrudnione jednocześnie na etacie lub na innej umowie-zleceniu - zleceniodawca płaci tylko składki zdrowotne.

Z kolei za wykonawcę umowy o dzieło nie trzeba odprowadzać składek ZUS poza sytuacją, kiedy umowa o dzieło została podpisana z pracownikiem, który w danej firmie pracuje jednocześnie na etacie. Wtedy przedsiębiorca składki ZUS w związku z taką umową o dzieło.

Zalety umów cywilnoprawnych

Nawiązując współpracę opartą na umowie-zleceniu lub umowie o dzieło, przedsiębiorca jest zwolniony z szeregu obowiązków, jakie wiążą się z umową o pracę. Umowy cywilnoprawne podlegają bowiem przepisom Kodeksu Cywilnego, a nie Kodeksu Pracy. W praktyce oznacza to, że pracownikowi nie przysługują m.in.:

  • minimalne wynagrodzenie za pracę,

  • płatny urlop wypoczynkowy,

  • dodatki za pracę w nocy i wynagrodzenie za godziny nadliczbowe,

  • wynagrodzenie należne za czas przestoju,

  • ochrona przed zwolnieniem z pracy.

W pewnych sytuacjach ostatni punkt okazuje się szczególnie korzystny dla początkujących przedsiębiorców. Brak doświadczenia w nawiązywaniu współpracy z innymi osobami może spowodować, że do firmy trafi wykonawca zlecenia lub dzieła, który nie spełnia wymagań. Okres wypowiedzenia umowy cywilnoprawnej ustalają strony podczas jej podpisywania, ale jeśli tego nie zrobią, umowę można wypowiedzieć w trybie natychmiastowym. Daje to możliwość szybkiego zakończenia współpracy z osobą, która z różnych względów nie wywiązuje się z powierzonych zadań.

Jakie uprawnienia dla pracownika na zleceniu? »Jakie uprawnienia dla pracownika na zleceniu?

Umowy cywilnoprawne sprawiają, że kiedy pracownik wyrządzi szkodę firmie przedsiębiorca może domagać się od niego rekompensaty w pełnej wysokości lub odszkodowania np. za utracone korzyści. Natomiast osoba zatrudniona na etat, zasadniczo odpowiada za szkody tylko do wysokości 3-miesięcznego wynagrodzenia. Rozwiązywanie ewentualnych sporów na drodze postępowania cywilnego lub przed sądem polubownym również jest łatwiejsze, niż w obliczu sądu pracy. Chodzi zwłaszcza o to, że osoba zatrudniona w oparciu o umowę cywilnoprawną ma przed sądem pozycję taką samą jak zleceniodawca. Tymczasem osoba zatrudniona na umowę o pracę zawsze jest uprzywilejowana w sporze z pracodawcą.

Dodatkowo, zarówno dla przedsiębiorcy, jak i dla osoby na umowie cywilnoprawnej, dużą zaletą jest swoboda miejsca, czasu i sposobu wykonywania zadania - o ile nie decyduje o tym np. charakter zlecenia, czy wykonywanego dzieła. Zasadniczo jednak, umowy cywilnoprawne sprawiają, że zleceniobiorca może pracować w w miejscu i czasie, które uważa za najlepsze.

Ograniczenia umów cywilnoprawnych


Nawiązanie współpracy na podstawie umowy cywilnoprawnej zwalnia przedsiębiorcę z wielu obowiązków, ale nie zwalnia z konieczności zapewnienia właściwych warunków pracy, zgodnych z przepisami BHP. W większości przypadków badania lekarskie zleceniobiorcy nie są konieczne. To pracodawca decyduje, czy wysłać go do lekarza lub na kurs BHP. Wyjątkiem jednak jest praca w szkodliwych warunkach lub zajęcia, wiążące się z dużym ryzykiem wypadku. Wtedy badania i szkolenia BHP są konieczne niezależnie od rodzaju umowy.

Swego rodzaju pułapką w przypadku umów cywilnoprawnych jest sytuacja, w której zlecenie wykonywane przez współpracownika spełnia w rzeczywistości kryteria stosunku pracy. Chodzi zwłaszcza o takie kwestie, jak:

  • stałe miejsce i godziny pracy,

  • wykonywanie pracy w podporządkowaniu organizacyjnym i służbowym,

  • bezwzględny wymóg osobistego świadczenia pracy,

  • wykonywanie pracy za wynagrodzeniem i ciągłość świadczenia.

W przypadku występowania powyższych warunków, przedsiębiorca popełnia wykroczenie przeciwko prawom pracownika. Ewentualna kontrola Państwowej Inspekcji Pracy może ukarać zleceniodawcę mandatem lub skierować wniosek o ukaranie do sądu grodzkiego. Dodatkowo, w razie stwierdzenia przez inspektora tego typu wykroczenia, PIP zobowiązuje pracodawcę do zawarcia umowy o pracę z zatrudnioną osobą. Ponadto, w takiej sytuacji ZUS może domagać się zapłaty zaległych składek.

Zlecenie czy dzieło - którą umowę wybrać?

Jeśli zlecenie lub dzieło, którego wymaga firma nie ma znamion stosunku pracy, można rozważać jedną z umów cywilnoprawnych. Którą z nich wybrać? Najważniejszym kryterium podczas wyboru powinien być przedmiot umowy, opisany powyżej. Dzieło to konkretny efekt, zaś zlecenie to staranność w wykonywaniu pracy. Ważne, aby umowa nie pozostawiała wątpliwości jeśli chodzi o jej charakter.

Pensja » Pensje są wciąż nikczemne

Posłużmy się przykładem. Właściciel sklepu internetowego szuka osoby, która przygotuje tłumaczenia opisów produktów na język angielski. Może zlecić to zadanie jednorazowo, określając liczbę tekstów do przetłumaczenia. Wtedy w umowie znajdzie się zapis "przetłumaczenie 135 opisów produktów na język angielski" i mamy do czynienia z umową o dzieło. Jeśli sklep często poszerza swój asortyment, osoba zatrudniona może tłumaczyć opisy na bieżąco, co w umowie można określić jako "tłumaczenie opisów produktów na język angielski". Takie sformułowanie jest właściwe dla umowy-zlecenia.

Aby zobrazować różnicę pomiędzy dziełem, a zleceniem, warto przywołać szereg czynności, które może zlecić wspomniany właściciel sklepu internetowego.

Czynności wymagające spisania umowy-zlecenia:

  1. Wprowadzanie nowych produktów do systemu komputerowego, wykonywane na bieżąco - w miarę poszerzania oferty sklepu.

  2. Dbanie o poprawne funkcjonowanie serwerów utrzymujących sklep internetowy.

  3. Bieżące poprawianie błędów w kodzie strony.

  4. Przygotowywanie zamówień do wysyłki.

  5. Prowadzenie księgowości firmy.

  6. Bieżące sprzątanie magazynu.

  7. Prace biurowe, w tym odbieranie telefonów i odpisywanie na e-maile.

Czynności wymagające spisania umowy o dzieło:

  1. Jednorazowe wprowadzenie do systemu komputerowego listy produktów przed uruchomieniem strony internetowej sklepu.

  2. Stworzenie oprogramowania sklepu przez programistę.

  3. Jednorazowe przygotowanie określonej liczby zamówień do wysyłki (np. podczas świątecznego szczytu).

  4. Sporządzenie rocznego bilansu księgowego firmy.

  5. Jednorazowe doprowadzenie magazynu do stanu czystości.


Sebastian Bobrowski
Dyrektor Finansowy InFakt
Źródło:

Newsletter Bankier.pl

Twój egzemplarz książki "GURU KULTU..ry" czeka na Ciebie!
Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
0 0 ~PiotrGonczy

Czy można pracownika zatrudnić na podstwie takiej umowy? http://budownictwo.pl/darmowe-wzory-dokumentow/praca/umowa/umowa+o+dzie%C5%82o_38.html

! Odpowiedz
0 0 ~Autor

Jeśli ktoś rozważa zatrudnienie pracownika na umowę o dzieło i/lub zlecenie to polecam usługi serwisu useme.eu. Wystawiają faktury VAT za osoby fizyczne co bardzo ułatwia cały proces zatrudniania od strony kadrowo-księgowej. Choć oczywiście nie robią tego za darmo.

! Odpowiedz
0 0 ~amelia0013

Polecam artykuł http://www.praca-polska.blog.gowork.pl/lepsza-umowa-o-prace-czy-zlecenie/, gdybym ja prowadziła firmę, to początkowo na pewno zaoferowałabym umowę zlecenie, ale po np pół roku byłaby to już umowa o pracę.

! Odpowiedz
0 1 ~lolo

Kto jest w stanie zinterpretować i odpowiwedzieć mi na pytanie: czy osoba kierownika budowy może być zatrudniona na podstawie "umowy o dzieło"? Zgodnie z interpretacją umów jest powiedziane, aby czynności wynikające z takiej umowy miały znamiona umowy o dzieło tzn. powinny określać przedmiot lub efekt końcowy tzw. dzieła np. namalowanie obrazu, opracowanie programu komputerowego itp. Uważam, z czym nie zgadza się ZUS, iż praca kierownika budowy jest czynnością kwalifikującą się do umowy zlecenia, a przecież ten kierownik budowy jest twórcą np. budynku czy drogi tj. obiektów będących końcowym efektem materialnym a więc jakimś dziełem.

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
0 0 ~Konrad

Bardzo dobry artykuł, tym niemniej w Polsce od dość długiego czasu nie funkcjonują już sąd grodzkie. Rozumiem, że to drobne przeoczenie. Gorąco pozdrawiam Konrad :)

! Odpowiedz
0 0 ~buhaha

najlepiej na czarno. buhaha.

! Odpowiedz
0 0 ~inFakt

Witam,

Dziękuję za uwagi do tekstu, ale wymagają one sprostowania. Wymienione w komentarzu kwestie jak najbardziej są opisane w artykule:

1) Na pytanie jaką umowę wybrać odpowiedź pojawia się w kilku miejscach, a wprost (z przykładami) odpowiada ostatni fragment zatytułowany "Zlecenie czy dzieło - którą umowę wybrać?".

2) Konsekwencje stosowania obu umów pod względem składek ZUS oczywiście także są opisane - we fragmencie "Czym różni się umowa zlecenie od umowy o dzieło?" (ostatnia część). Brak składek ZUS jest oczywiście równoznaczny z brakiem świadczeń ze strony NFZ i brakiem składki emerytalnej, ale ten tekst nie jest poświęcony składom ZUS i konsekwencjom ich opłacania (bądź nie), dlatego nie zostało to opisane bardziej szczegółowo.

Zapraszam do ponownej lektury artykułu.

Pozdrawiam

Dnia 2013-05-30 o godz. 11:21 ~dar napisał(a):
> Bardzo słaby tekst. Informacje jakich jest mnóstwo w
> internecie. Nie odpowiada na podstawową kwestię, jaką umowę
> wybrać? Wiele prac daje możliwość zatrudnienia na podstawie
> obu umów. Nawet sprzedawca w sklepie może być zatrudniony
> na umowę o dzieło. Autor tekstu nie wskazał podstawowych
> konsekwencji stosowania tych umów, jak np. to że w
> przypadku umowy o dzieło pracowanik nie może korzystać z
> służby zdrowia, lata pracy nie są liczone itd.

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
0 0 ~endi

długa zagmatwana epistoła , ale doczytałem do końca - uffffff

! Odpowiedz
0 0 ~az

jak jest w realu różnica ? a tak że masz do wyboru jak pracodawca ma cię wydymać z przodu czy od tyłu , wybór należy do ciebie , i oczywiście nie wolno narzekać !!!!

! Odpowiedz
0 1 ~Peyo

To artykuł dla pracodawców a nie pracowników. Już wiemy dlaczego masz w sobie tyle goryczy - bo nie możesz znaleźć pracy. A dlaczego nie możesz znaleźć - przeczytaj swój post.

! Odpowiedz

Kalendarium przedsiębiorcy

  • Rozliczenie podatku od towarów i usług za poprzedni miesiąc - VAT 7.

    Podatnicy podatku akcyzowego rozliczają akcyzę.

  • Składkę na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne odprowadzają jednostki budżetowe, zakłady budżetowe i gospodarstwa pomocnicze.

  • Termin uiszczenia podatku dochodowego od podatników rozliczających się w formie karty podatkowej.

    Termin wpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego pobranego od wpłaconych w poprzednim miesiącu dochodów z udziałów w zysku. Termin złożenia deklaracji oraz wpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od zagranicznych osób prawnych, czyli osób prawnych niemających siedziby lub zarządu na terenie Polski.

  • Termin przekazania sprawozdania do systemu INTRASTAT, za poprzedni miesiąc kalendarzowy, gdy realizowano transakcje wewnątrzwspólnotowe podlegające obciążeniu podatkiem od towarów i usług (VAT).

    W tym terminie z ZUS rozliczają się przedsiębiorcy opłacający składki za siebie. Składka na Fundusz Pracy.

Kalkulator płacowy

Oblicz wysokość pensji netto, należne składki oraz podatek.

Księgarnia Bankier.pl

Jak zarobiłem 2 000 000 $ na giełdzie. Wydanie II Jak zarobiłem 2 000 000 $ na giełdzie. Wydanie II Nicolas Darvas Cena: 39 zł  Zamów książkę

Znajdź nas na Facebooku