Andrzej Sławiński
05.01.2009 r.
Cezary Szymanek: Gościem Radia PiN jest dziś profesor Andrzej Sławiński - członek Rady Polityki Pieniężnej. Dzień dobry panie profesorze.
Andrzej Sławiński: Dzień dobry panu.
CS: Od 1 stycznia Słowacja w strefie euro - jak mówią niektórzy ekonomiści w ten oto sposób Słowacja jest w Europie, podczas gdy 31 grudnia była jeszcze w Europie Środkowej. Pan również podzieliłby tę opinię?
AS: Od 1 stycznia Słowacy przyjęli nową wspólną walutę europejską. Europa Środkowa zawsze była częścią Europy. Czesi przez wieki nieomal byli jednym z najlepiej rozwiniętych rejonów przemysłowych kontynentu.
CS: Słowacy uciekli pozostałej części Europy przyjmując wspólną walutę, z gospodarczego punktu widzenia oczywiście?
AS: Rzeczywiście, słowackim przedsiębiorstwom ta stabilność kursu walutowego będzie sprzyjała. Jakkolwiek integracja gospodarcza Europy Środkowej z Unią Europejską sprawi, że i nasz region odczuje skutki recesji, która objęła kraje wysoko rozwinięte.
CS: Nie zazdrości pan panie profesorze trochę Słowacji, że my dopiero o tym mówimy gdzieś tam w planach, jakiś 2012 albo i później?
AS: Z historycznego punktu widzenia wchodzimy do strefy euro jutro.
CS: Ale z nie historycznego punktu widzenia to dopiero za cztery lata.
AS: Tak, rzeczywiście czeka nas jeszcze okres pobytu w systemie ERM2, dwuletni.
CS: A myśli pan, że wejdziemy do systemu w tym roku w takim razie, jak to jeszcze do tej pory niedawno zapowiadano i cały czas się tak naprawdę z politycznego z punktu widzenia zapowiada - czy to ERM2 w tym roku to realna rzecz, czy już możemy o tym tak naprawdę zapomnieć i powinniśmy to włożyć między bajki?
AS: Trudno powiedzieć, jak się rozwinie sytuacja na rynkach finansowych i jak będzie się zmieniała koniunktura na świecie, bo te dwa czynniki będą w dużym stopniu określały, który moment wejścia Polski do ERM2 będzie dobry.
CS: A jak pan przygląda się tej sytuacji na rynkach finansowych i światowej gospodarce, to kiedy pan prognozuje ten moment uspokojenia i poważnego zastanowienia się nad większością decyzji gospodarczych?
AS: Skala pomocy rządów dla banków jest tak duża, że być może uspokojenie rynków nastąpi w perspektywie kilku miesięcy. Jakkolwiek może nastąpić niekorzystne sprzężenie zwrotne, pomiędzy kryzysem gospodarczym i kryzysem bankowym, co mogłoby utrudnić sytuację.
CS: I co wtedy, gdyby takowe sprzężenie zwrotne nastąpiło?
AS: To jest czarny scenariusz, więc nie warto go analizować, dokąd się nie zmaterializuje.
CS: Ale patrząc tak naprawdę na wszystkie prognozy dotyczące makro gospodarek w skali świata, no to pesymizm jest w modzie, więc może powiedzmy o tym czarnym scenariuszu.
AS: Pesymizm jest w modzie, ale wciąż wydaje mi się najbardziej prawdopodobnym scenariuszem, jest być może dłuższa, ale jednak płytka dość recesja w krajach Unii Europejskiej, a wynika to z dominacji sektora usług w ich gospodarkach, znaczy to są sektory, które są bardziej odporne na wahania koniunktury.
CS: Łatwiej jest im się przystosować do tego, co na bieżąco dzieje się w gospodarce.
AS: Tak.
CS: Myśli pan, że w tym momencie usługi uratują nas przed tymi czarnymi prognozami?
AS: To jest obiektywna, makroekonomiczna sytuacja, że rozwój w sektorze usług jest mniej cykliczny niż w przemyśle. Miażdżąca większość wzrostu zatrudnienia w Europie Zachodniej, od dawna to jest wzrost miejsc pracy w sektorze usług. Sądzę, że będziemy mieli wprawdzie recesję, kryzys w systemie finansowym sprawi, że ona będzie dłuższa niż zwykle, ale najbardziej prawdopodobny scenariusz na razie jest taki, że ta recesja będzie dość płytka. Zresztą pomoc masowa rządów dla banków i nie tylko już dla banków sprawia, że taki właśnie scenariusz jest najbardziej prawdopodobny, takiej przedłużonej, ale jednak płytkiej recesji.
CS: To skoro na Zachodzie przedłużona płytka recesja, to, co to oznacza dla nas, dla polskiej gospodarki panie profesorze?
AS: Eksportujemy 40% PKB - w naszym przypadku sektor usług stanowi 50%PKB
- wprawdzie jego udział wzrósł, ale jeszcze nie jest tak duży jak w Europie.
CS: Ten eksport cały czas jest takim kołem zamachowym.
AS: Otwarcie naszej gospodarki na wymianę, to jest polisa na przyszłość, bo im bardziej jesteśmy otwarci na wymianę, tym bardziej będziemy musieli się dostosować do zmian, które zachodzą na świecie, co będzie pomagało naszemu przyszłemu rozwojowi gospodarczemu, ale przejściowo nasza integracja ze światem będzie czynnikiem sprawiającym, że razem ze światem będziemy mieli problemy związane ze słabnącym tempem wzrostu.
CS: No właśnie, ze słabnącym tempem wzrostu, ale wcześniej powiedział pan, że niezbyt głęboka, ale za to dłuższa recesja, czy też spowolnienie gospodarcze. W budżecie mamy zapisane 3,7 % wzrostu PKB na ten rok. Pan by bardzo ciął ową prognozę, czy raczej nie, biorąc pod uwagę to, co pan powiedział przed chwilą właśnie, że ta recesja nie będzie aż tak głęboka w Europie Zachodniej?
AS: Rozstrzał prognoz jest duży, więc bardzo trudno jest określić, jaki jest najbardziej prawdopodobny scenariusz dla Polki. Wydaje mi się, że wzrost zbliżony do dwóch procent to jest to, co jest najbardziej prawdopodobne.
CS: Od dołu czy od góry?
AS: Od góry.
CS: Czyli co, może się zdarzyć tak, że na przykład to może być w okolicach 2,5% bardziej nawet?
AS: Nie wiemy. Ta sytuacja obecna jest na tyle nietypowa, że prognozowanie przyszłego biegu zdarzeń jest trudne. Wyjątkowość jej wynika między innymi stąd, że po raz pierwszy po drugiej wojnie światowej wszystkie ważne gospodarki jednocześnie weszły w recesję. Sprawia to, że pojawiły się oczywiste, niekorzystne sprzężenia zwrotne, pomiędzy słabnięciem koniunktury w różnych krajach, ale to jest pierwszy okres, kiedy te główne gospodarki jednocześnie weszły w recesję.
CS: I jest to chyba również wynikający z tego okres, gdy banki centralne jednocześnie, masowo obniżają stopy procentowe. My obniżyliśmy w ubiegłym miesiącu o 0,75 punktów bazowych. Myśli pan, że przed nami kolejna, o ile nie podobna, to czy w ogóle obniżka stóp procentowych, czy też wpiszemy się, skoro jak wszyscy dołujemy, to my również tak jak
i wszyscy będziemy dalej obniżać stopy procentowe?
AS: Nasza polityka pieniężna wynika z potrzeb naszej gospodarki przede wszystkim…
CS: Która też dołuje.
AS: To wynika z globalizacji. Trzeba założyć, że weszliśmy w okres łagodzenia polityki pieniężnej, która jest potrzeba po to, żeby gospodarka mogła wrócić na ścieżkę potencjalnego tempa wzrostu, co będzie korzystne również dla stabilizacji inflacji, ponieważ najlepszym sposobem stabilizowania inflacji na poziomie celi jest pomaganie gospodarce, utrzymywanie się na ścieżkę potencjalnego tempa wzrostu, co będzie korzystne również dla stabilizacji inflacji, ponieważ najlepszym sposobem stabilizowania inflacji na poziomie celu jest pomaganie gospodarce, utrzymywanie się na ścieżce potencjalnego tempa wzrostu. Tak jak
w innych krajach, tak i u nas celem łagodzenia polityki pieniężnej jest to, żeby gospodarka z czasem wróciła na ścieżkę potencjalnego tempa wzrostu.
CS: My wyruszyliśmy na tę ścieżkę łagodzenia polityki pieniężnej w ubiegłym miesiącu.
W tym miesiącu pana zdaniem będziemy stać w miejscu, czy zrobimy kolejny krok do przodu?
AS: A to musimy poczekać na posiedzenia Rady Polityki Pieniężnej i po posiedzeniu będziemy wiedzieli, jaka była decyzja tego gremium.
CS: A pan zdaniem jaka powinna być?
AS: To jaka powinna być decyzja…
CS: Rozumiem, dowiemy się po posiedzeniu.
AS:…Wypowiadam w trakcie posiedzenia.
CS: Profesor Andrzej Sławiński - członek Rady Polityki Pieniężnej. Dziękuję bardzo.
AS: Dziękuję.
Źródło:
