2009-03-11 06:00 Źródło: Gazeta Ubezpieczeniowa
Ubezpieczenie z funduszu zakładowego?
Przed kilkoma dniami miałem przyjemność prowadzenia rozmowy handlowej z przedsiębiorcą, który rozważa możliwość sfinansowania alternatywnie: albo grupowego ubezpieczenia na życie, albo ubezpieczenia o charakterze medycznym dla pracowników.
Ma zamiar uczynić to jak najmniejszym nakładem środków, rozpatrując różne możliwe źródła, z których pochodziłyby środki na pokrycie kosztów związanych z przedsięwzięciem. Przedsiębiorstwo ma status zakładu pracy chronionej, korzysta ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Zatrudnia około 120 pracowników.
Najmniej wątpliwości budzi wykupienie dla pracowników dodatkowej opieki medycznej – bądź to w formie ubezpieczenia, bądź w formie abonamentów. W takim bowiem przypadku zakład mający status ZPCh, na podstawie art. 33 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92) jest zobowiązany do utworzenia oraz prowadzenia zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Fundusz ten pracodawca zasila z następujących źródeł:
· Ze środków, o których mowa w art. 26a ust. 5 pkt 2 oraz w art. 31 ust. 3 pkt lit. b i pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, to znaczy z tytułu zwolnień podatkowych oraz z tytułu miesięcznego dofinansowania z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych,
· Z części zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych na podstawie odrębnych przepisów,
· Z odsetek od środków zgromadzonych na rachunku funduszu rehabilitacji,
· Z wpływów z tytułu zapisów oraz darowizn,
· Ze środków pochodzących ze zbycia środków trwałych, zakupionych ze środków funduszu w części niezamortyzowanej.
Na pracodawcy mającym status zakładu pracy chronionej ciąży obowiązek przestrzegania zasad związanych z wydatkowaniem środków zgromadzonych w funduszu rehabilitacji, w przeciwnym bowiem przypadku jest zobowiązany do ich zwrotu. Przewidują one między innymi możliwość wykorzystania środków z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych na:
· podstawową i specjalistyczną opiekę medyczną, poradnictwo i usługi rehabilitacyjne;
· pomoc indywidualną dla osób niepełnosprawnych na:
1. odpłatność za przejazd w obie strony, pobyt i leczenie w szpitalach, sanatoriach, placówkach rehabilitacyjno-szkoleniowych, zakładach opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych,
2. zakup leków i innych niezbędnych środków medycznych,
3. zakup i naprawę indywidualnego sprzętu rehabilitacyjnego, wyrobów medycznych, w tym przedmiotów ortopedycznych oraz środków pomocniczych, urządzeń i narzędzi technicznych oraz środków transportu niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych,
4. usprawnianie fizyczne,
5. opiekę pielęgnacyjną w domu nad pracownikiem niepełnosprawnym w okresie przewlekłej choroby uniemożliwiającej poruszanie się, w tym opiekę socjalno-bytową,
6. opłacanie składki na indywidualne ubezpieczenia osób niepełnosprawnych,
7. odpłatność za podstawową i specjalistyczną opiekę medyczną oraz poradnictwo i usługi rehabilitacyjne.
Można zatem przyjąć, iż zakup dodatkowej opieki medycznej ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych dla pracowników (§ 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, Dz.U. z 2007 r. Nr 245, poz. 1810) jest możliwy i nie powinien budzić wątpliwości natury formalnej. Inaczej rzecz się przedstawia, gdy chodzi o możliwość użycia środków z funduszu na pokrycie składek grupowego ubezpieczenia na życie, bowiem zgodnie z wyżej przytoczonym przepisem rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (§ 2 ust. 1 pkt 11q) istnieje możliwość dofinansowania składki indywidualnego, ale nie grupowego ubezpieczenia osoby niepełnosprawnej.
Oczywiście, nic nie stoi na przeszkodzie, aby pracodawca wykupił ubezpieczenie medyczne albo grupowe ubezpieczenie na życie, zaliczając opłacaną składkę w koszty uzyskania przychodu, ale przecież nie taki jest zamysł pracodawcy.
Zobaczmy zatem, jakie możliwości kryje w sobie inny fundusz zakładowy, tj. zakładowy fundusz socjalny. Czy można środki zgromadzone w tym funduszu przeznaczyć na realizację celów interesujących pracodawcę? Co prawda środkami administruje pracodawca, ale nie oznacza to całkowitej swobody, gdy chodzi o ich wykorzystanie na poszczególne cele. Zasady tworzenia zakładowego funduszu socjalnego określa ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz.U. z 1996 r. Nr 70, poz. 335 z późn. zm.). Ustawa określa zasady tworzenia przez pracodawców zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, zwanego dalej „funduszem”, i zasady gospodarowania środkami tego funduszu.
Jest on przeznaczony na finansowanie działalności socjalnej, organizowanej na rzecz osób uprawnionych do korzystania z funduszu, na dofinansowanie zakładowych obiektów socjalnych oraz na tworzenie zakładowych żłobków, przedszkoli oraz innych form wychowania przedszkolnego. Co do zasady, obowiązek tworzenia funduszu ciąży na pracodawcy zatrudniającym według stanu na dzień 1 stycznia danego roku co najmniej 20 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty.
Pracodawca zatrudniający według stanu na dzień 1 stycznia danego roku mniej niż 20 pracowników może tworzyć zakładowy fundusz socjalny lub może wypłacać świadczenia urlopowe na zasadach przewidzianych ustawą. Fundusz tworzy się z corocznego odpisu podstawowego, naliczanego w stosunku do przeciętnej liczby zatrudnionych, w wysokościach określonych i na zasadach określonych w art. 5–7. Środki funduszu niewykorzystane w danym roku kalendarzowym przechodzą na rok następny, są gromadzone na odrębnym rachunku i nie podlegają egzekucji, z wyjątkiem przypadków, gdy egzekucja jest prowadzona w związku z zobowiązaniami funduszu.
Zasady oraz warunki, na jakich odbywa się korzystanie ze środków funduszu, jak również określenie celów i rodzajów działalności finansowanej z funduszu powinny być określone w regulaminie (art. 8 ust. 2 ustawy). Doprecyzowuje on te cele i rodzaje działalności socjalnej, które z punktu widzenia interesów danej grupy pracowniczej są najbardziej uzasadnione. Art. 2 ustawy określa działalność socjalną jako usługi świadczone przez pracodawców na rzecz różnych form wypoczynku, działalności kulturalno-oświatowej, sportowo-rekreacyjnej, opieki nad dziećmi w przedszkolach, żłobkach oraz innych formach wychowania przedszkolnego, udzielanie pomocy materialnej – rzeczowej lub finansowej, a także zwrotnej lub bezzwrotnej pomocy na cele mieszkaniowe na warunkach określonych umową.
Jak z powyższej definicji wynika, trudno w działalności socjalnej byłoby umieścić finansowanie innych celów, w tym związanych z ubezpieczeniem zdrowotnym lub grupowym na życie. Praktyka pokazuje, iż wielu pracodawców często popełnia błędy w trakcie tworzenia regulaminu poprzez wykraczanie poza zakres i cele przewidziane ustawą.
Stąd finansowanie z funduszu zakupów artykułów gospodarstwa domowego, dofinansowywanie dojazdów do pracy, kształcenia pracowników w różnych formach, dopłaty do imprez integracyjnych i jubileuszowych, żywienia zbiorowego, ponoszenie kosztów utrzymania zakładowej służby zdrowia… zakup abonamentów umożliwiających dostęp do usług medycznych za pośrednictwem placówek niepublicznej służby zdrowia. Środki z funduszu są przeznaczone wyłącznie na finansowanie działalności socjalnej, która jest organizowana na rzecz osób uprawnionych do jej otrzymania. Nie można zatem środków z zakładowego funduszu socjalnego wydatkować na świadczenia czy usługi niemieszczące się w definicji działalności socjalnej, w tym na:
· wykupienie grupowego ubezpieczenia na życie dla pracowników,
· wykupienie abonamentowej opieki medycznej lub ubezpieczenia o takim charakterze,
· wykupienie ubezpieczenia emerytalnego.
Zapewne wiadomość ta nie ucieszy przedsiębiorcy kierującego się szlachetnym celem zapewnienia pracownikom dodatkowej ochrony na wypadek śmierci oraz innych zdarzeń losowych albo ubezpieczenia zdrowotnego. Wygląda na to, że jeśli cel miałby być zrealizowany, stanie się to kosztem dodatkowego wysiłku finansowego, jednak z pewnością, że będzie on kosztem uzyskania przychodu, lege artis.
Sławomir Dąblewski
esde@wp.pl
Ma zamiar uczynić to jak najmniejszym nakładem środków, rozpatrując różne możliwe źródła, z których pochodziłyby środki na pokrycie kosztów związanych z przedsięwzięciem. Przedsiębiorstwo ma status zakładu pracy chronionej, korzysta ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Zatrudnia około 120 pracowników.
Najmniej wątpliwości budzi wykupienie dla pracowników dodatkowej opieki medycznej – bądź to w formie ubezpieczenia, bądź w formie abonamentów. W takim bowiem przypadku zakład mający status ZPCh, na podstawie art. 33 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92) jest zobowiązany do utworzenia oraz prowadzenia zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Fundusz ten pracodawca zasila z następujących źródeł:
· Ze środków, o których mowa w art. 26a ust. 5 pkt 2 oraz w art. 31 ust. 3 pkt lit. b i pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, to znaczy z tytułu zwolnień podatkowych oraz z tytułu miesięcznego dofinansowania z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych,
· Z części zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych na podstawie odrębnych przepisów,
· Z odsetek od środków zgromadzonych na rachunku funduszu rehabilitacji,
· Z wpływów z tytułu zapisów oraz darowizn,
· Ze środków pochodzących ze zbycia środków trwałych, zakupionych ze środków funduszu w części niezamortyzowanej.
Na pracodawcy mającym status zakładu pracy chronionej ciąży obowiązek przestrzegania zasad związanych z wydatkowaniem środków zgromadzonych w funduszu rehabilitacji, w przeciwnym bowiem przypadku jest zobowiązany do ich zwrotu. Przewidują one między innymi możliwość wykorzystania środków z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych na:
· podstawową i specjalistyczną opiekę medyczną, poradnictwo i usługi rehabilitacyjne;
· pomoc indywidualną dla osób niepełnosprawnych na:
1. odpłatność za przejazd w obie strony, pobyt i leczenie w szpitalach, sanatoriach, placówkach rehabilitacyjno-szkoleniowych, zakładach opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych,
2. zakup leków i innych niezbędnych środków medycznych,
3. zakup i naprawę indywidualnego sprzętu rehabilitacyjnego, wyrobów medycznych, w tym przedmiotów ortopedycznych oraz środków pomocniczych, urządzeń i narzędzi technicznych oraz środków transportu niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych,
4. usprawnianie fizyczne,
5. opiekę pielęgnacyjną w domu nad pracownikiem niepełnosprawnym w okresie przewlekłej choroby uniemożliwiającej poruszanie się, w tym opiekę socjalno-bytową,
6. opłacanie składki na indywidualne ubezpieczenia osób niepełnosprawnych,
7. odpłatność za podstawową i specjalistyczną opiekę medyczną oraz poradnictwo i usługi rehabilitacyjne.
Można zatem przyjąć, iż zakup dodatkowej opieki medycznej ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych dla pracowników (§ 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, Dz.U. z 2007 r. Nr 245, poz. 1810) jest możliwy i nie powinien budzić wątpliwości natury formalnej. Inaczej rzecz się przedstawia, gdy chodzi o możliwość użycia środków z funduszu na pokrycie składek grupowego ubezpieczenia na życie, bowiem zgodnie z wyżej przytoczonym przepisem rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (§ 2 ust. 1 pkt 11q) istnieje możliwość dofinansowania składki indywidualnego, ale nie grupowego ubezpieczenia osoby niepełnosprawnej.
Oczywiście, nic nie stoi na przeszkodzie, aby pracodawca wykupił ubezpieczenie medyczne albo grupowe ubezpieczenie na życie, zaliczając opłacaną składkę w koszty uzyskania przychodu, ale przecież nie taki jest zamysł pracodawcy.
Zobaczmy zatem, jakie możliwości kryje w sobie inny fundusz zakładowy, tj. zakładowy fundusz socjalny. Czy można środki zgromadzone w tym funduszu przeznaczyć na realizację celów interesujących pracodawcę? Co prawda środkami administruje pracodawca, ale nie oznacza to całkowitej swobody, gdy chodzi o ich wykorzystanie na poszczególne cele. Zasady tworzenia zakładowego funduszu socjalnego określa ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz.U. z 1996 r. Nr 70, poz. 335 z późn. zm.). Ustawa określa zasady tworzenia przez pracodawców zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, zwanego dalej „funduszem”, i zasady gospodarowania środkami tego funduszu.
Jest on przeznaczony na finansowanie działalności socjalnej, organizowanej na rzecz osób uprawnionych do korzystania z funduszu, na dofinansowanie zakładowych obiektów socjalnych oraz na tworzenie zakładowych żłobków, przedszkoli oraz innych form wychowania przedszkolnego. Co do zasady, obowiązek tworzenia funduszu ciąży na pracodawcy zatrudniającym według stanu na dzień 1 stycznia danego roku co najmniej 20 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty.
Pracodawca zatrudniający według stanu na dzień 1 stycznia danego roku mniej niż 20 pracowników może tworzyć zakładowy fundusz socjalny lub może wypłacać świadczenia urlopowe na zasadach przewidzianych ustawą. Fundusz tworzy się z corocznego odpisu podstawowego, naliczanego w stosunku do przeciętnej liczby zatrudnionych, w wysokościach określonych i na zasadach określonych w art. 5–7. Środki funduszu niewykorzystane w danym roku kalendarzowym przechodzą na rok następny, są gromadzone na odrębnym rachunku i nie podlegają egzekucji, z wyjątkiem przypadków, gdy egzekucja jest prowadzona w związku z zobowiązaniami funduszu.
Zasady oraz warunki, na jakich odbywa się korzystanie ze środków funduszu, jak również określenie celów i rodzajów działalności finansowanej z funduszu powinny być określone w regulaminie (art. 8 ust. 2 ustawy). Doprecyzowuje on te cele i rodzaje działalności socjalnej, które z punktu widzenia interesów danej grupy pracowniczej są najbardziej uzasadnione. Art. 2 ustawy określa działalność socjalną jako usługi świadczone przez pracodawców na rzecz różnych form wypoczynku, działalności kulturalno-oświatowej, sportowo-rekreacyjnej, opieki nad dziećmi w przedszkolach, żłobkach oraz innych formach wychowania przedszkolnego, udzielanie pomocy materialnej – rzeczowej lub finansowej, a także zwrotnej lub bezzwrotnej pomocy na cele mieszkaniowe na warunkach określonych umową.
Jak z powyższej definicji wynika, trudno w działalności socjalnej byłoby umieścić finansowanie innych celów, w tym związanych z ubezpieczeniem zdrowotnym lub grupowym na życie. Praktyka pokazuje, iż wielu pracodawców często popełnia błędy w trakcie tworzenia regulaminu poprzez wykraczanie poza zakres i cele przewidziane ustawą.
Stąd finansowanie z funduszu zakupów artykułów gospodarstwa domowego, dofinansowywanie dojazdów do pracy, kształcenia pracowników w różnych formach, dopłaty do imprez integracyjnych i jubileuszowych, żywienia zbiorowego, ponoszenie kosztów utrzymania zakładowej służby zdrowia… zakup abonamentów umożliwiających dostęp do usług medycznych za pośrednictwem placówek niepublicznej służby zdrowia. Środki z funduszu są przeznaczone wyłącznie na finansowanie działalności socjalnej, która jest organizowana na rzecz osób uprawnionych do jej otrzymania. Nie można zatem środków z zakładowego funduszu socjalnego wydatkować na świadczenia czy usługi niemieszczące się w definicji działalności socjalnej, w tym na:
· wykupienie grupowego ubezpieczenia na życie dla pracowników,
· wykupienie abonamentowej opieki medycznej lub ubezpieczenia o takim charakterze,
· wykupienie ubezpieczenia emerytalnego.
Zapewne wiadomość ta nie ucieszy przedsiębiorcy kierującego się szlachetnym celem zapewnienia pracownikom dodatkowej ochrony na wypadek śmierci oraz innych zdarzeń losowych albo ubezpieczenia zdrowotnego. Wygląda na to, że jeśli cel miałby być zrealizowany, stanie się to kosztem dodatkowego wysiłku finansowego, jednak z pewnością, że będzie on kosztem uzyskania przychodu, lege artis.
Sławomir Dąblewski
esde@wp.pl
|
|
|
Dodaj komentarz
