Darowizny dla organizacji pożytku publicznego: Jeszcze zdążysz obniżyć podatek o 1%

Zapis dotyczący obniżania należnego podatku dochodowego wynikającego z rocznego zeznania podatkowego w związku z dokonaniem wpłaty na rzecz instytucji posiadającej status organizacji pożytku publicznego obowiązuje w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych od 1 stycznia 2004 r. Po raz pierwszy podatnicy mieli możliwość dokonania tego odliczenia w zeznaniu za 2003 r., składanym do 30 kwietnia 2004 r. Ponieważ jednak uregulowania odnoszące się do powyższej kwestii były wówczas dla podatników nowe, a organizacje prowadzące tzw. działalność społecznie użyteczną, w większości nie posiadały wymaganego statusu organizacji pożytku publicznego, z odliczenia 1% podatku należnego za 2003 r. skorzystało niewielu podatników. Postaramy się więc przybliżyć Czytelnikom tę tematykę, poruszając najistotniejsze problemy dotyczące obniżania podatku o 1%.

Istotny jest status...

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, iż podatek dochodowy wynikający z zeznania rocznego można pomniejszyć o wpłaty dokonane na rzecz organizacji pożytku publicznego, działającej na podstawie ustawy o działalności pożytku publicznego. Aby podatnik miał prawo obniżyć podatek, powinien dokonać wpłaty na rzecz instytucji, która, poza realizacją ściśle określonych celów, posiada status organizacji pożytku publicznego. Informacje o tym, czy obdarowana organizacja posiada wymagany przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych status, podatnicy mogą uzyskać na stronie internetowej Krajowego Rejestru Sądowego opp.ms.gov.pl lub pod adresem portalu ngo.pl www.pozytek.ngo.pl, gdzie znajdą bazę organizacji pożytku publicznego wraz z adresami stron internetowych poszczególnych organizacji, opisem prowadzonej działalności, numerami telefonów i kont bankowych.

...i termin wpłaty

Wpłat należy dokonać w terminie od 1 stycznia roku podatkowego, w którym składane jest zeznanie, do dnia złożenia tego zeznania, nie później jednak niż do dnia upływu terminu określonego dla złożenia zeznania. Zmniejszenie podatku nie może przekroczyć kwoty dokonanej wpłaty, jednak nie może być większe niż 1% należnego podatku. Z powyższych uregulowań wynika, iż jeśli podatnik w okresie od 1 stycznia 2005 r. do 2 maja 2005 r. (ponieważ ustawowy termin złożenia zeznania za 2004 r., tj. 30 kwietnia wypada w sobotę, zeznanie można złożyć do 2 maja 2005 r.) - jednak przed złożeniem zeznania rocznego - dokona wpłaty na rzecz organizacji posiadającej status organizacji pożytku publicznego, będzie mógł obniżyć podatek należny za 2004 r. o kwotę wpłaty, ale nie więcej niż o 1% tego podatku.

Dokonane wpłaty muszą być udokumentowane dowodem wpłaty na rachunek bankowy organizacji pożytku publicznego, z którego wynika imię i nazwisko oraz adres wpłacającego, kwota dokonanej wpłaty, nazwa organizacji, na rzecz której dokonano wpłaty. Aby obniżyć podatek o przedmiotowe wpłaty, nie mogą one zostać odliczone od dochodu, jak również od przychodu lub podatku na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.

Kiedy podatku nie można pomniejszyć?

Art. 27d ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowiący o obniżeniu podatku dochodowego wynikającego z zeznania, odwołuje się do zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1 ww. ustawy. Zatem prawo do korzystania z omawianej ulgi mają podatnicy, którzy uzyskane dochody rozliczają na zasadach ogólnych według skali podatkowej. Tym samym nie ma możliwości obniżenia w powyższy sposób podatku od dochodów opodatkowanych według liniowej 19% stawki podatkowej, dochodów kapitałowych rozliczanych na formularzu PIT-38 oraz innych dochodów, których nie łączy się z dochodami opodatkowanymi według skali podatkowej.

Warto również zauważyć, że zmniejszenie podatku nie dotyczy wpłat na rzecz organizacji pożytku publicznego prowadzących działalność gospodarczą polegającą na wytwarzaniu wyrobów przemysłu elektronicznego, paliwowego, tytoniowego, spirytusowego, winiarskiego, piwowarskiego, a także pozostałych wyrobów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 1,5%, oraz wyrobów z metali szlachetnych albo z udziałem tych metali, lub handlu tymi wyrobami.

Jak to wygląda w zeznaniu?

Jak już wspomniano, zmniejszenia podatku należnego za 2004 r., o którym mowa w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych można dokonać jedynie w zeznaniu PIT-36 i PIT-37. Formularze te posiadają odpowiednie rubryki, w których należy wpisać kwotę dokonanej wpłaty, jednak nie większą niż 1% podatku wykazanego w poz. 110 zeznania PIT-37 lub w poz. 180 zeznania PIT-36.

Warto w tym miejscu wspomnieć, że odmiennie niż w roku poprzednim dokonuje się zaokrąglenia kwoty przysługującego odliczenia. Otóż w zeznaniu za 2004 r. kwotę tę podatnicy mają obowiązek zaokrąglić do pełnych dziesiątek groszy w dół.

Jeżeli przekazana przez podatnika wpłata przekroczy kwotę, którą można odliczyć od podatku w składanym zeznaniu, podatnik będzie mógł ją odliczyć od dochodu uzyskanego w 2005 r.

Przykład

Z rozliczenia za 2004 r. pana Krzysztofa wynika, że jego podatek należny wynosi 6.500 zł. W lutym 2005 r. (przed złożeniem zeznania za 2004 r.) pan Krzysztof wpłacił 100 zł na rachunek bankowy Stowarzyszenia Miłośników Przyrody. Ponieważ Stowarzyszenie to posiada status organizacji pożytku publicznego, Pan Krzysztof może dokonać obniżenia podatku należnego o 65 zł (6.500 zł x 1% = 65 zł). Należny podatek za 2004 r. po zmniejszeniu wyniesie więc 6.435 zł (6.500 zł - 65 zł).

O pozostałą kwotę, tj. 35 zł Pan Krzysztof będzie mógł obniżyć dochód uzyskany w 2005 r., ale dopiero w rozliczeniu rocznym za 2005 r.

Przykład

Pani Katarzyna w marcu 2005 r. (przed złożeniem zeznania za 2004 r.) wpłaciła kwotę 200 zł na rachunek bankowy Towarzystwa Ochrony Zabytków, które nie ma statusu organizacji pożytku publicznego. Pani Katarzyna nie będzie mogła obniżyć podatku za 2004 r. Jednak, ponieważ obdarowana instytucja realizuje cele określone w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, dokonaną wpłatę pani Katarzyna będzie mogła odliczyć od dochodu osiągniętego w 2005 r.

Podstawa prawna:

• art. 27d ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.),

• art. 6 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18.11.2004 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 263, poz. 2619).