Kiedy przedawniają się zobowiązania wobec ZUS?

W przypadku płatników uchylających się od płacenia składek ubezpieczeniowych ZUS ma sporo czasu na ich wyegzekwowanie. Zobowiązania te przedawniają się bowiem dopiero po upływie 10 lat. W niektórych przypadkach „oczekiwanie” na przedawnienie może się jeszcze wydłużyć.


Trzeba czekać 10 lat

Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ulegają przedawnieniu po upływie 10 lat, licząc od dnia, w którym stały się one wymagalne (art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Taki stan prawny obowiązuje od 1 stycznia 2003 r. (przed tą datą składki społeczne przedawniały się po upływie 5 lat). Jak widać, nie jest to krótki okres. A trzeba też pamiętać, że w niektórych przypadkach upływ terminu przedawnienia zobowiązania względem ZUS może się jeszcze wydłużyć. W tym czasie mogą bowiem wystąpić czynniki, które spowodują zawieszenie bądź przerwanie biegu terminu przedawnienia.


Zawieszenie

Zawieszenie biegu przedawnienia polega na tym, że bieg przedawnienia nie rozpoczyna się przez pewien czas. Jeżeli natomiast bieg ten już się rozpoczął, to wówczas pewnego okresu nie wlicza się do tego terminu. Do zdarzeń zawieszających bieg terminu przedawnienia zalicza się:

  • zawarcie umowy odraczającej termin płatności składek lub rozkładającej spłatę należności składkowych na raty na okres realizacji tej umowy;

Przykład

W dniu 15 maja 2008 r. przedsiębiorca wystąpił do ZUS z wnioskiem o odroczenie terminu płatności składek na ubezpieczenia społeczne należnych za kwiecień 2008 r. - do 31 maja 2008 r. Pomimo tego, że ZUS przychylił się do wniosku, przedsiębiorca nie opłacił jednak składek za maj br. w terminie wyznaczonym w umowie. W tym przypadku termin przedawnienia składek za kwiecień 2008 r. biegnie od 31 maja 2008 r., a nie od 15 maja 2008 r.


Przykład

Przedsiębiorca miał obowiązek zapłacić składki na ubezpieczenia społeczne za grudzień 2007 r. w terminie do 15 stycznia 2008 r. Składek tych jednak nie opłacił. Na wniosek przedsiębiorcy w styczniu 2008 r. ZUS udzielił mu 12-miesięcznego układu ratalnego. Mamy tu zatem do czynienia z 12-miesięcznym okresem zawieszenia. Dlatego składki na ubezpieczenia społeczne w tym przypadku przedawnią się 15 stycznia 2019 r., a nie 15 stycznia 2018 r.
 

  • wszczęcie postępowania egzekucyjnego albo postępowania przed sądem - na okres trwania tego postępowania.

Przykład

Wobec przedsiębiorcy zalegającego z zapłatą składek na ubezpieczenia społeczne ZUS wdrożył postępowanie egzekucyjne z rachunku bankowego tego przedsiębiorcy, przekazując mu jednocześnie tytuł wykonawczy. Ze względu jednak na brak środków pieniężnych na tym rachunku, ZUS przekazał postępowanie egzekucyjne do urzędu skarbowego. Po kilku miesiącach urząd skarbowy (z uwagi na brak majątku, z którego można byłoby wyegzekwować należności) wydał postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. W tym przypadku zawieszenie biegu terminu przedawnienia trwa od daty doręczenia przedsiębiorcy tytułu wykonawczego do dnia uprawomocnienia się postanowienia urzędu skarbowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.


Przerwanie

Pojawienie się pewnych zdarzeń powoduje przerwanie biegu przedawnienia. Po przerwie natomiast bieg terminu liczony jest od nowa. Bieg terminu przedawnienia przerywa ogłoszenie upadłości. W przypadku przerwania biegu przedawnienia istotne jest to, że do okresu przedawnienia nie dolicza się okresu jaki minął od rozpoczęcia biegu przedawnienia do wystąpienia zdarzenia powodującego jego przerwanie.


Przykład

Składka ulegająca przedawnieniu po upływie 10 lat stała się wymagalna w dniu 15 października 2003 r. Na mocy postanowienia sądu w dniu 12 lipca 2006 r. ogłoszona została upadłość dłużnika. Natomiast w dniu 5 lutego br. sąd wydał postanowienie o umorzeniu postępowania upadłościowego. W tym przypadku bieg terminu przedawnienia rozpoczął się od nowa w dniu 5 lutego 2008 r. Oznacza to, że składka ulegnie przedawnieniu 5 lutego 2018 r., a nie 15 października 2013 r.


Składki na FP i FGŚP oraz zdrowotna

Składki na fundusze pozaubezpieczeniowe (tj. Fundusz Pracy oraz FGŚP) ulegają przedawnieniu na takich samych zasadach, jak składki na ubezpieczenia społeczne.

Podobnie jest ze składkami na ubezpieczenie zdrowotne. Również te składki przedawniają się po upływie 10 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Z tym że w tym przypadku 10-letni okres przedawnienia obowiązuje od 1 lipca 2004 r. Przed tym dniem składki zdrowotne przedawniały się po upływie 5 lat, licząc od dnia w którym stały się wymagalne.


Co z odsetkami za zwłokę?

W przypadku gdy należności z tytułu nieopłaconych składek ubezpieczeniowych ulegną przedawnieniu, ZUS nie może już domagać się od płatnika spłaty zadłużenia, którego wcześniej nie uregulował. Na płatniku nie będzie już po prostu ciążył obowiązek spłaty długu. Co istotne, po upływie terminu przedawnienia ZUS nie będzie też mógł egzekwować samych odsetek za zwłokę. Bowiem oprócz tego, że w wyniku przedawnienia wygaśnie obowiązek spłaty samych składek ubezpieczeniowych, to również powstałych do tego czasu odsetek za zwłokę.


Uwaga na hipotekę i zastaw!

Istnieją dwa wyjątki, kiedy należności „składkowe” nie ulegają przedawnieniu. Chodzi tu o należności z tytułu składek ubezpieczeniowych zabezpieczone hipoteką lub zastawem. Wynika to z art. 24 ust. 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Jednakże po upływie terminu przedawnienia należności te mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki lub zastawu do wysokości zaległych składek i odsetek za zwłokę liczonych do dnia przedawnienia.

Podstawa prawna:

  • ustawa z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2007 r. nr 11, poz. 74 ze zm.),
     
  • ustawa z dnia 27.08.2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2135 ze zm.).


autor: Dorota Wyderska
Gazeta Podatkowa Nr 467 z dnia 2008-06-30
Źródło:
Tematy: podatki firmowe

Newsletter Bankier.pl

Bankomania – specjalny cykl edukacyjny Bankier.pl, w którym nauczysz się najważniejszych zasad dotyczących prowadzenia domowego budżetu. Zacznij oszczędzać pieniądze już dziś!
Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Jeszcze nikt nie skomentował tego artykułu - Twój komentarz może być pierwszy.

Nowy komentarz

Anuluj

Kalendarium przedsiębiorcy

  • Rozliczenie podatku od towarów i usług za poprzedni miesiąc - VAT 7.

    Podatnicy podatku akcyzowego rozliczają akcyzę.

  • Składkę na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne odprowadzają jednostki budżetowe, zakłady budżetowe i gospodarstwa pomocnicze.

  • Termin uiszczenia podatku dochodowego od podatników rozliczających się w formie karty podatkowej.

    Termin wpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego pobranego od wpłaconych w poprzednim miesiącu dochodów z udziałów w zysku. Termin złożenia deklaracji oraz wpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od zagranicznych osób prawnych, czyli osób prawnych niemających siedziby lub zarządu na terenie Polski.

  • Termin przekazania sprawozdania do systemu INTRASTAT, za poprzedni miesiąc kalendarzowy, gdy realizowano transakcje wewnątrzwspólnotowe podlegające obciążeniu podatkiem od towarów i usług (VAT).

    W tym terminie z ZUS rozliczają się przedsiębiorcy opłacający składki za siebie. Składka na Fundusz Pracy.

Kalkulator płacowy

Oblicz wysokość pensji netto, należne składki oraz podatek.

Księgarnia Bankier.pl

Pokolenia. Wiek deszczu, wiek słońca Pokolenia. Wiek deszczu, wiek słońca Cena: 31,99 zł  Zamów książkę