Dla polskiego przedsiębiorcy najpraktyczniejszym źródłem dostępu do dokumentów wydawanych w ramach Wspólnoty Europejskiej jest Internet. Szczególnie należy wskazać serwer Europa: www.europa.eu.int, na którym znajduje się kilka milionów stron z informacjami europejskimi. Ważną cechą serwera Europa jest możliwość zmiany języka, w którym się pracuje, na jeden z jedenastu języków Unii Europejskiej. Na tym serwerze dostępnych jest pięć podstawowych baz danych prawnych. Są to EUR-Lex, Celex, OEIL, PreLex i Curia. Podstawowe znaczenie ma baza danych Celex. Baza ta zawiera akty prawne (traktaty, dyrektywy, rozporządzenia) publikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej serii C, ponadto projekty tych aktów oraz niektóre orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Baza danych Celex jest płatna. Koszt rocznej subskrypcji umożliwiający nieograniczony dostęp do bazy danych wynosi 1140 euro, przy czym można płacić za poszczególne dokumenty bez wykupywania rocznej subskrypcji. Adres internetowy bazy Celex to: www.europa.eu.int/celex. W bazie Celex wszystkie dokumenty są opatrzone odpowiednim numerem. Numeracja ta jest wykorzystywana w innych bazach dokumentów europejskich, również w bezpłatnej bazie EUR-Lex. Numer Celex składa się z dziesięciu znaków. Pierwszy znak oznacza rodzaj aktu prawnego (3 - dla aktów prawnie wiążących, 5 - dla dokumentów przygotowawczych i 6 - dla orzeczeń). Po pierwszym znaku następuje rok wydania, następnie litera przyporządkowana typowi aktu prawnego (np. L dla dyrektywy, R dla rozporządzenia, D dla decyzji), oraz 4-cyfrowy numer dokumentu, przeważnie odpowiadający numerowi porządkowemu danego aktu. Przykładowo dyrektywa numer 378 z 1988 r., dotycząca bezpieczeństwa zabawek
będzie oznaczona numerem Celex 31988L0378.
Baza Celex umożliwia poszukiwanie dokumentów z użyciem wielu kryteriów, miedzy innymi, poszczególnych słów, tytułów, dat wydania dokumentu.
Adres internetowy bazy EUR-Lex to: www.europa.eu.int/eur-lex. Do bazy tej można się również dostać z głównej strony serwera Europa (po połączeniu z adresem www.europa.eu.int i wyborze odpowiedniego języka, wybieramy z menu polecenie „official documents”, a następnie EUR-Lex, European Union Law). W bazie danych EUR-Lex dostępne są Dzienniki Urzędowe Wspólnot Europejskich z ostatnich lat, akty o charakterze prawnie wiążącym (dyrektywy, rozporządzenia, traktaty, decyzje), najnowsze orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości oraz niektóre dokumenty o charakterze pozaprawnym. W porównaniu z bazą Celex baza EUR-Lex ma gorsze instrumenty wyszukiwania oraz uboższą zawartość. W bazie tej dokumenty są zapisane głównie w formacie HTML, bez tabel, wykresów, wzorów matematycznych i rysunków. Brak tych elementów powoduje, że wiele aktów prawnych dostępnych w Eur-Lexie (np. dyrektyw) jest bezwartościowa dla przedsiębiorców czy inżynierów.
Z punktu widzenia przedsiębiorców najistotniejszą częścią bazy EUR-Lex jest zbiór aktów prawnych (dyrektywy, rozporządzenia, decyzje). Znajdują się one w dziale „Legislation in force” Po wybraniu odpowiedniej opcji można skorzystać z kilku metod wyszukiwania, takich jak: z użyciem numeru dokumentu, numeru Dziennika Urzędowego oraz słowa w tytule. Inne metody wyszukiwania dostępne są tylko dla abonamentów bazy Celex.
Po odnalezieniu odpowiedniego dokumentu wyświetla się jego tytuł, dostępne formaty oraz dodatkowa informacja. Po wybraniu ikony „more info” możemy sprawdzić, jakie dokumenty wprowadziły do poszukiwanego przez nas aktu prawnego poprawki. Sprawdzenie tego jest szczególnie ważne w przypadku dokumentów europejskich, które często podlegają uzupełnieniom i zmianom.
Przykładowo cytowana już dyrektywa nr 378 z 1998 r. dotycząca bezpieczeństwa zabawek zmieniana była dwa razy.
W przypadku dyrektyw czy rozporządzeń, które były zmieniane wielokrotnie skorzystanie z podstawowej bazy EUR-Lex może okazać się kłopotliwe i czasochłonne. W takim przypadku pomocne może okazać się sprawdzenie bazy teksów skonsolidowanych zawierających wszystkie poprawki i uzupełnienia. Baza ta dostępna jest na głównej stronie EUR-Lex pod poleceniem „Consolidated legislation”.
Ujednolicone teksty aktów prawnych (dyrektywy, rozporządzenia, decyzje) mogą okazać się szczególnie przydatne dla przedsiębiorców. Jakkolwiek ich baza nie jest kompletna, zawiera prawie wszystkie ważniejsze dokumenty poszukiwane przez polskie firmy (np. dyrektywy związane z prawem żywnościowym, należące do prawa konsumenckiego, dyrektywy z zakresu prawa spółek i dyrektywy dotyczące usług finansowych). Wyszukiwanie w bazie tekstów skonsolidowanych odbywa się za pomocą chronologicznego i tematycznego indeksu, a wszystkie dokumenty, zapisane w formacie PDF, zawierają tabele, wzory i rysunki.
Kolejną bazą dokumentów, znajdujących się na serwerze Europa jest PreLex. Jest to baza zawierająca wszystkie projekty aktów prawnych przygotowywanych przez Komisję Europejską, od chwili ich przygotowania, aż do ich przyjęcia lub odrzucenia. Wyszukiwanie w tej bazie odbywa się za pomocą numeru dokumentu. Chodzi o numer rozpoczynający się od skrótu nazwy organu np. COM dla Komisji Europejskiej lub numeru procedury, zaczynający się również od skrótu, np. COD dla procedury współdecydowania, SYN dla procedury współpracy czy CSN dla procedury konsultacji. Po wstukaniu numeru uzyskujemy pełną informację o procesie przyjmowania danego aktu prawnego.
Podobną zawartość ma baza danych OEIL przygotowana na zlecenie Parlamentu Europejskiego. Jej adres internetowy to: www.europarl.eu.int/. Baza ta zawiera informację dotyczące procesu decyzyjnego związanego z przyjmowaniem aktów prawnych Wspólnot Europejskich. W przeciwieństwie do innych baz znajdujących się na serwerze Europa w OEIL znajdują się nie tylko informacje o poszczególnych etapach procedury ustawodawczej, które już miały miejsce, ale również o tych, które mają odbyć się w przyszłości. Podstawowym kryterium wyszukiwania w bazie jest numer dokumentu lub numer procedury. Można wyszukiwać również za pomocą słowa w tytule.
Ostatnią ze znajdujących się na serwerze Europa baz danych jest baza orzeczeń sądów europejskich znajdująca się na serwerze Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości CURIA, pod adresem: http://curia.eu.int/en/recdoc/indexaz/index.htm, do której wchodzi się z głównej strony ETS www.curia.eu.int.
Posługiwanie się omówionymi wyżej bazami danych wymaga posiadania przynajmniej podstawowej wiedzy o konkretnym dokumencie (np. jego numer, typ, data wydania, numer Dziennika Urzędowego w którym został opublikowany). Dla przedsiębiorców, którzy chcą zapoznać się z całokształtem regulacji odnoszących się do danej dziedziny działalności lub szybko poznać zawartość danego aktu prawnego, bazy PreLex, EUR-Lex, Celex i OEIL są nieprzydatne. Dużo lepszym źródłem ogólnej informacji są te strony serwera Europa, które omawiają poszczególne dziedziny działalności organów Unii Europejskiej. Dostęp do nich znajduje się pod adresem www.europa.eu.int. Po wybraniu odpowiedniego języka należy wejść w „activities” i odpowiedni potrzebny dział. Strony te mają podobną budowę. W pierwszej części znajdują się linki do ustawodawstwa i dokumentów związanych z daną dziedziną. W drugiej części są linki do odpowiednich instytucji. W części trzeciej znajdują się streszczenia poszczególnych dokumentów, przede wszystkim aktów prawnych związanych z daną dziedziną. Omówienia te zawarte są pod poleceniem „fact sheets”. Przykładowo: przedsiębiorca zainteresowany dyrektywami regulującymi kwestie związane z odpadami powinien z polecenia „activities” wybrać polecenie „environment” następnie w „sources of information” polecenie „fact sheets” i „waste management” Po przejściu tej nieco skomplikowanej drogi przedsiębiorca znajdzie streszczenie kilkudziesięciu dyrektyw związanych z gospodarką odpadami. Przeczytanie tych dokumentów w pełnej wersji zajęłoby około tygodnia.
Przedsiębiorcy nie znający żadnego z jedenastu języków Unii Europejskie mogą mieć poważne trudności z dostępem do dokumentów europejskich. Pełne tłumaczenia dokumentów wspólnotowych dokonywane są na razie wyłącznie dla potrzeb administracji państwowej. Przedsiębiorca, który potrzebuje polskiej wersji danego dokumentu, powinien przede wszystkim zajrzeć na stronę internetową Urzędu Komitetu Integracji Europejskiej. Na stronie tej znajduje się baza „tłumaczenia” adres: www.ukie.gov.pl/. Baza ta zawiera wykaz przetłumaczonych na język polski aktów prawa Unii Europejskiej. Wyszukiwanie tekstów jest możliwe według tytułu polskiego, klasyfikacji stosowanej w Spisie Obowiązującego Prawa Wspólnotowego, a także według rodzajów dokumentów (np. dyrektywa, rozporządzenie), omawianego wyżej numeru Celex i roku publikacji.
Aby uzyskać teksty tłumaczeń, które nie zostały jeszcze zweryfikowane i nie znajdują się na wyżej wskazanej stronie internetowej należy zwrócić się bezpośrednio do Departamentu Tłumaczeń UKIE e-mail: dt@mail.ukie.gov.pl.
Na stronie internetowej Departamentu Tłumaczeń UKIE znajduje się również baza danych terminologicznych zawierająca około 2 tys. terminów pochodzących z aktów prawnych Unii Europejskiej. Baza zawiera terminy języka ogólnego charakterystycznego dla tekstów unijnych, jak również terminologię prawną.
Istnieje także baza danych o regulacjach prawnych obowiązujących w Unii Europejskiej prowadzona przez Ministerstwo Gospodarki pod adresem internetowym www.mpips.gov.pl/. Baza ta zawiera przede wszystkim opisy dokumentów, lecz do wielu z nich dołączone są również pełne teksty w języku polskim.
Andrzej Chrościcki
Dodaj komentarz
