Umowa kredytowa – co warto wiedzieć?

Umowę kredytową podpisuje się na końcu procesu kredytowania. To podstawowy dokument wiążący kredytobiorcę i kredytodawcę. Na jego podstawie wypłacane i obsługiwane jest zobowiązanie. Treść umowy powinna odpowiadać wymogom zawartym w ustawie Prawo bankowe, a jeśli mamy do czynienia z kredytem konsumenckim, to dodatkowo z zapisami ustawy o kredycie konsumenckim.

Czym jest umowa kredytowa?

Umowa kredytowa jest dokumentem podpisywanym pomiędzy kredytobiorcą i wierzycielem. Na jej podstawie bank zobowiązuje się na konkretny czas i konkretny cel oddać do dyspozycji kredytobiorcy określoną kwotę pieniędzy. Kredytobiorca natomiast zobowiązuje się, że z powierzonych mu środków będzie korzystał na warunkach określonych w umowie oraz że zwróci pożyczoną kwotę wraz z należnymi odsetkami w oznaczonych terminach spłaty. Czasami w umowie pojawia się zapis o konieczności opłacenia przez kredytobiorcę prowizji od udzielonego kredytu.

Punkt 2 artykułu 69 ustawy Prawo bankowe nakazuje zawieranie umów kredytowych na piśmie. Ma to spore znaczenie dla celów dowodowych.

Kwestie związane z budową wszystkich umów kredytowych zostały uregulowane w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Prawo bankowe. Umowy kredytów konsumenckich powinny dodatkowo spełniać wymogi określone przez ustawę z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim.

Jakie elementy powinna zawierać każda umowa kredytowa?

Informacje, jakie powinny zostać zawarte w umowie kredytowej, określono w 2 paragrafie 69 artykułu ustawy Prawo bankowe. Zgodnie z jego zapisami w dokumencie nie powinno zabraknąć określenia:

1. stron umowy;

2. kwoty i waluty kredytu;

3. celu, na który kredyt został udzielony;

4. zasad i terminów spłaty kredytu, a w przypadku umowy o kredyt denominowany lub indeksowany do waluty innej niż waluta polska – szczegółowych zasad określania sposobów i terminów ustalania kursu wymiany walut, na podstawie którego w szczególności wyliczana jest kwota kredytu, jego transz i rat kapitałowo-odsetkowych oraz zasad przeliczania na walutę wypłaty albo spłaty kredytu;

5. wysokości oprocentowania kredytu i warunków jego zmiany;

6. sposobu zabezpieczenia spłaty kredytu;

7. zakresu uprawnień banku związanych z kontrolą wykorzystania i spłaty kredytu;

8. terminów i sposobów postawienia do dyspozycji kredytobiorcy środków pieniężnych;

9. wysokości prowizji, jeżeli umowa ją przewiduje;

10. warunków dokonywania zmian i rozwiązania umowy.

Prawa i obowiązki kredytodawcy oraz kredytobiorcy

Z umowy kredytowej wynika szereg praw i obowiązków, które przysługują zarówno kredytobiorcy, jak i kredytodawcy.

Wśród obowiązków, jakie musi wypełnić bank, znajdują się:

• oddanie do dyspozycji kredytobiorcy określonej sumy pieniędzy;

• stosowanie ochrony przed wypowiedzeniem umowy w razie utraty zdolności kredytowej lub zagrożenia upadłością kredytobiorcy – obowiązek ten powinien zostać zrealizowany w postaci zgody na realizację planu naprawczego;

• zachowanie tajemnicy bankowej.

Bank ma prawo do:

• żądania od kredytobiorcy zabezpieczenia zobowiązania;

• żądania od kredytobiorcy przedstawienia dokumentów dotyczących jego sytuacji finansowej i gospodarczej i umożliwiających kontrolę spłaty kredytu;

• obniżenia kwoty przyznanego kredytu lub wypowiedzenia umowy kredytowej z uwagi na niedotrzymanie przez kredytobiorcę warunków umowy lub utratę przez niego zdolności kredytowej.

Do obowiązków kredytobiorcy należą:

• zwrot wykorzystanej kwoty kredytu wraz z odsetkami w umówionym czasie;

• zapłata prowizji za uruchomienie kredytu;

• korzystanie z udzielonego kredytu na warunkach określonych w umowie.

Umowa spłaty kredytu konsumenckiego – o tym musisz wiedzieć!

Umowa o kredyt konsumencki musi spełniać wymogi ustawy Prawo bankowe, o których opowiadałam w powyższej części tekstu, ale również ustawy o kredycie konsumenckim. Zgodnie z tym drugim aktem prawa, kredytem konsumenckim możemy nazwać zobowiązanie o wartości w złotówkach nie wyższej niż 255 550 złotych (lub w kwocie wyższej, jeśli mowa o kredycie celowym przeznaczonym na remont) udzielane przez kredytodawcę w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Kredyt konsumencki nie jest zobowiązaniem zabezpieczonym na hipotece.

Ustawodawca wyszczególnił długą listę informacji, które powinny zostać udzielone konsumentowi przed podpisaniem przez niego umowy kredytowej. Konsument powinien je otrzymać od kredytodawcy lub pośrednika na trwałym nośniku i w czasie umożliwiającym zapoznanie się z nimi przed podpisaniem umowy.

Sama umowa o kredyt konsumencki powinna zostać zawarta w formie pisemnej i sformułowana w sposób jednoznaczny i zrozumiały. Konsument powinien otrzymać ją niezwłocznie po podpisaniu.

Zdolność kredytowa jako podstawowy warunek udzielenia finansowania

Podstawową kwestią w kontekście starania się o finansowanie jest posiadanie zdolności kredytowej na odpowiednim poziomie. To głównie od niej uzależniona będzie zgoda na przyznanie kredytu.

Mianem zdolności kredytowej określa się zdolność potencjalnego kredytobiorcy do spłaty zaciągniętego zobowiązania wraz z odsetkami w trybie i terminach określonych w umowie. Zdolność kredytową bada się na podstawie przedłożonych przez kredytobiorcę dokumentów oraz podanych przez niego informacji.

Na jakie elementy powinieneś zwrócić szczególną uwagę przy podpisywaniu umowy kredytowej?

1. Kwota kredytu – dokładnie sprawdź, czy kwota kredytu podana w umowie odzwierciedla Twoje potrzeby i jest dla Ciebie w pełni zrozumiała. Może ona zawierać sam pożyczany kapitał, ale jeśli zdecydowałeś się na kredytowanie kosztów związanych z uruchomieniem finansowania, to kwota ta może zostać powiększona o składki na ubezpieczenie lub prowizję. Kwota kredytu zawsze podawana jest w umowach w ujęciu liczbowym oraz słownym.

2. Cel finansowania – większość kredytów konsumenckich udzielana jest na cel dowolny. Zdarzają się jednak zobowiązania dedykowane zakupowi samochodów czy sprzętu. Celem kredytów hipotecznych zawsze jest konkretna nieruchomość. Każda umowa kredytowa powinna zawierać szczegółowy opis celu, na jaki kredyt jest udzielany.

3. Warunki do uruchomienia – zdarza się, że banki podejmują decyzję kredytową pozytywną warunkową. Oznacza to, że bank zgodzi się na uruchomienie kredytu, ale jedynie w sytuacji, kiedy klient wypełni listę szczegółowo określonych warunków. Wśród nich najczęściej znajduje się konieczność dostarczenia dokumentów, czy wypełnienia konkretnych obowiązków.

4. Koszty kredytowe – to bardzo istotne parametry oferty kredytowej. Podstawowym kosztem kredytu jest jego oprocentowanie składające się z marży oraz stopy referencyjnej. Kosztami dodatkowymi mogą być na przykład prowizja oraz ubezpieczenia.

5. Harmonogram spłaty kredytu – w harmonogramie można sprawdzić wysokość poszczególnych rat oraz terminy ich płatności. W dokumencie tym raty rozbite są na część odsetkową oraz część kapitałową. Przeglądając harmonogram spłaty kredytu, upewnij się, że wszystkie pozycje są dla Ciebie jasne, a wszystkie koszty akceptowalne i zgodne z oczekiwaniami.

6. Rodzaj rat i wysokość oprocentowania kredytu – kredyty mogą być spłacane w trybie rat malejących lub równych i oprocentowania zmiennego lub stałego. To bardzo istotne parametry, które będą decydować nie tylko o Twojej zdolności kredytowej, ale również wysokości i trybie spłacanych rat.

Umowa kredytu – najważniejsze informacje

1. Umowa kredytowa to dokument podpisywany pomiędzy kredytobiorcą i kredytodawcą. Na jego podstawie udzielane jest zobowiązanie.

2. Umowa kredytu powinna zostać zawarta w formie pisemnej.

3. To, w jaki sposób powinna wyglądać umowa kredytowa, zostało dokładnie uregulowane w ustawodawstwie.