Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym? Badacze podają kwoty, ale odpowiedź nie jest taka prosta

Nurtujące pytanie: ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym?

Na samym początku muszę Cię niestety rozczarować, bo jeśli szukasz konkretnej informacji, ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym, to nie ma na to jednej odpowiedzi. Nie istnieje jednak jedna pensja, po której przekroczeniu człowiek automatycznie staje się szczęśliwy.

Dla osoby mieszkającej we własnym mieszkaniu 7 tys. zł netto może oznaczać dużą swobodę. Rodzinie spłacającej kredyt, wychowującej dzieci i mieszkającej w dużym mieście nie musi wystarczyć nawet dwa razy więcej. Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym, biorąc pod uwagę ekonomię i naszą przyszłość? Badania podają pewne progi, ale znacznie ważniejsze jest to, ile zostaje po opłaceniu wszystkich kosztów.

Czy pieniądze dają szczęście? Badania zmieniły odpowiedź

Przez wiele lat, próbowano znaleźć odpowiedź na pytanie, ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym, i w tym celu najczęściej przywoływano badanie Daniela Kahnemana i Angusa Deatona z 2010 roku. Wynikało z niego, że dobrostan emocjonalny rośnie razem z dochodami do około 75 tys. dolarów rocznie. Powyżej tej kwoty kolejne pieniądze miały już zwiększać ocenę własnego życia, ale niekoniecznie poprawiać codzienne samopoczucie.

W 2018 roku międzynarodowy zespół badaczy przeanalizował dane pochodzące od ponad 1,7 mln osób ze 164 krajów. Oszacowano wówczas, że globalny próg nasycenia wynosi około 60–75 tys. dolarów rocznie dla dobrostanu emocjonalnego i około 95 tys. dolarów dla ogólnego zadowolenia z życia. Autorzy od razu zastrzegli jednak, że wartości różnią się w zależności od regionu i kosztów utrzymania. Wyników nie można więc zwyczajnie przeliczyć po kursie dolara na złote. Badanie opublikowano w czasopiśmie „Nature Human Behaviour”.

Następne analizy jeszcze bardziej skomplikowały odpowiedź. W badaniu Matthew Killingswortha uczestniczyło ponad 33 tys. pracujących Amerykanów, którzy za pomocą aplikacji wielokrotnie oceniali swoje samopoczucie. Łącznie zebrano około 1,7 mln odpowiedzi. Nie znaleziono wyraźnego poziomu dochodów, po którym pieniądze przestawały mieć znaczenie.

W 2023 roku Killingsworth, Kahneman i Barbara Mellers ponownie przeanalizowali dane. Ustalili, że w przypadku około 20 proc. najmniej szczęśliwych osób poprawa samopoczucia rzeczywiście zatrzymywała się przy dochodach wynoszących około 100 tys. dolarów rocznie. Wśród pozostałych uczestników szczęście nadal rosło wraz z dochodem, również powyżej tego poziomu. Nie oznacza to jednak, że każda podwyżka daje taki sam efekt. Związek ma charakter logarytmiczny – przejście z 4 do 8 tys. zł może być odczuwalne podobnie jak późniejsze przejście z 8 do 16 tys. zł.

Sam Killingsworth podkreśla, że „dochód jest tylko umiarkowanym wyznacznikiem szczęścia” – to tłumaczenie jego wypowiedzi przytoczonej przez University of Pennsylvania. Pieniądze mają znaczenie, ale nie zastąpią zdrowia, relacji, poczucia sensu ani czasu dla siebie.

Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym w Polsce?

Nie da się wiarygodnie wyznaczyć jednej polskiej kwoty. Wynagrodzenie trzeba odnieść do kosztów życia, wielkości gospodarstwa domowego, zadłużenia oraz posiadanego majątku. Inaczej swoją sytuację oceni singiel wynajmujący mieszkanie w Warszawie, a inaczej osoba mieszkająca w mniejszej miejscowości, bez kredytu i wysokich kosztów dojazdu.

Dla porównania: w lutym 2026 roku mediana wynagrodzeń w gospodarce narodowej wynosiła 7690,82 zł brutto. Oznacza to, że połowa pracowników zarabiała nie więcej, a połowa nie mniej. Do 10 proc. najlepiej zarabiających należały osoby otrzymujące co najmniej 17 111 zł brutto miesięcznie. Dane te opublikował Główny Urząd Statystyczny.

Takie zestawienie pomaga sprawdzić, gdzie znajdujesz się na tle innych, ale nadal nie odpowiada na pytanie o szczęście. Dochodowy próg wejścia do klasy wyższej w Polsce nie jest jednocześnie progiem finansowego spokoju. Można należeć do najlepiej zarabiających i jednocześnie mieć wysokie raty, alimenty albo niestabilne zatrudnienie. Można też zarabiać w okolicach mediany i czuć się bezpiecznie dzięki własnemu mieszkaniu, oszczędnościom oraz niewielkim zobowiązaniom.

Warto więc patrzeć nie na pensję brutto, lecz na dochód netto całego gospodarstwa domowego i kwotę, która pozostaje po pokryciu kosztów.

Własny próg szczęścia finansowego można policzyć

Najbardziej praktyczna odpowiedź brzmi: powinieneś zarabiać tyle, aby bez problemu pokrywać bieżące potrzeby, odkładać pieniądze i nadal mieć niewielką kwotę do swobodnego wykorzystania. Nie jest to naukowa definicja szczęścia, ale dobry sposób na określenie poziomu finansowego bezpieczeństwa.

Policz kolejno:

• miesięczne koszty mieszkania, rachunków, żywności, transportu i leczenia;

• raty kredytów oraz pozostałe stałe zobowiązania;

• wydatki nieregularne, takie jak wakacje, naprawy, ubezpieczenia czy zakup sprzętu, podzielone przez 12 miesięcy;

• kwotę przeznaczaną na oszczędności i emeryturę;

• pieniądze na przyjemności, których nie trzeba finansować kredytem.

Jeśli niezbędne koszty wynoszą 4 tys. zł, wydatki nieregularne 500 zł, na odpoczynek i zainteresowania chcesz przeznaczać 700 zł, a kolejne 800 zł odkładać, Twój indywidualny próg wyniesie około 6 tys. zł netto. Dla rodziny może to być 10, 12 albo 15 tys. zł miesięcznie. Liczy się nie sama liczba, lecz to, czy dochody zapewniają powtarzalną nadwyżkę.

Badania nad dobrostanem finansowym pokazują, że właśnie oszczędności i możliwość poradzenia sobie z nieoczekiwanym wydatkiem mocno różnicują poczucie bezpieczeństwa. Amerykańskie CFPB wskazuje, że poduszka finansowa pomaga ograniczyć skutki utraty dochodu lub nagłego kosztu i zmniejsza ryzyko zadłużenia.

Dlaczego większe zarobki poprawiają samopoczucie?

Nie chodzi wyłącznie o droższy samochód, nowy telefon czy częstsze wyjazdy. Pieniądze dają przede wszystkim większą kontrolę nad własnym życiem. Pozwalają odejść z pracy, która szkodzi zdrowiu, szybciej skorzystać z leczenia, zamieszkać w bezpieczniejszym miejscu albo przetrwać kilka miesięcy bez regularnej pensji.

W przypadku osób o niskich dochodach dodatkowe pieniądze zmniejszają codzienny stres. Nie trzeba wybierać między rachunkiem za prąd a wizytą u dentysty. Na wyższym poziomie zarobków pieniądze kupują przede wszystkim czas i możliwość wyboru. Można zlecić część obowiązków, pracować mniej albo odmówić przyjęcia niekorzystnego zlecenia.

Jest jednak druga strona. Jeżeli wyższa pensja wymaga ciągłej dyspozycyjności, pracy po kilkanaście godzin dziennie i rezygnacji z odpoczynku, bilans nie musi być dodatni. Killingsworth zauważył, że osoby więcej zarabiające pracowały dłużej i częściej odczuwały presję czasu. Jeszcze mniej szczęśliwe były osoby, które utożsamiały pieniądze z życiowym sukcesem.

Konto oszczędnościowe, lokata czy IKZE? Sama pensja to nie wszystko

Wysokie zarobki nie dają bezpieczeństwa, jeżeli cała wypłata znika przed końcem miesiąca. Dlatego znaczenie ma nie tylko dochód, lecz również sposób zarządzania nadwyżką. Poduszka finansowa potrafi poprawić codzienny komfort bardziej niż kolejny zakup.

Pierwszym krokiem może być konto oszczędnościowe. Zapewnia szybki dostęp do środków, dlatego nadaje się do przechowywania pieniędzy na awarie, utratę pracy lub większy rachunek. Oprocentowanie jest najczęściej zmienne, a bank może ograniczać liczbę bezpłatnych przelewów, dlatego przed otwarciem konta warto sprawdzić tabelę opłat.

Lokata lepiej sprawdzi się przy oszczędnościach, które nie będą potrzebne przez ustalony czas. Daje z góry określone oprocentowanie, ale wcześniejsze zerwanie umowy zazwyczaj oznacza utratę całości albo części odsetek. Depozyty w bankach objętych polskim systemem gwarantowania są chronione do równowartości 100 tys. euro na jednego deponenta w danym banku.

Dopiero po zbudowaniu łatwo dostępnej rezerwy warto myśleć o długoterminowym oszczędzaniu. Jedną z możliwości jest IKZE. Wpłaty można odliczyć od dochodu w rocznym zeznaniu podatkowym. W 2026 roku limit wynosi 11 304 zł, a dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą – 16 956 zł. IKZE nie powinno jednak zastępować poduszki finansowej, ponieważ jest przeznaczone przede wszystkim do gromadzenia pieniędzy na emeryturę.

Dobrze dobrane produkty bankowe nie gwarantują szczęścia. Mogą za to zmniejszyć niepewność, a to właśnie brak finansowego bezpieczeństwa często odbiera spokój nawet osobom przyzwoicie zarabiającym.

„Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym?” i 12 innych pytań o ekonomię

Pytanie o dochody jest również tytułem książki, którą napisali Kamil Fejfer i Łukasz Komuda – dziennikarze i popularyzatorzy ekonomii, twórcy kanału „Ekonomia i cała reszta”. Autorzy nie ograniczają się do wyliczenia jednej kwoty. Przyglądają się temu, jak postrzegamy ekonomię i naszą przyszłość oraz dlaczego często oceniamy rzeczywistość gorzej, niż wskazują dane.

Podejmują między innymi pytania: czy ZUS zbankrutuje i nie dostaniesz emerytury, kiedy Polska dogoni Niemcy, czy rząd dodrukowuje pieniądze, czy mamy wysokie podatki oraz czy sztuczna inteligencja uczyni Twój zawód zbędnym. Pojawia się nawet skrajna wizja, w której z powodu katastrofy klimatycznej obudzisz się w świecie z Mad Maxa i z kałasznikowem w ręce będziesz bronił swojej studni. Brzmi przesadnie, ale dobrze pokazuje sposób, w jaki lęk wpływa na nasze myślenie o przyszłości.

W badaniach opinii Polacy konsekwentnie twierdzą, że sytuacja w naszym kraju zmierza w złym kierunku. Autorzy patrzą jednak na długoterminowe dane. Zwracają uwagę, że żyjemy w najlepszej Polsce w historii – bardziej dostatniej, bezpieczniejszej i zapewniającej wyższy standard życia niż kilkadziesiąt lat temu. Nie oznacza to, że każdy odczuwa wzrost zamożności w takim samym stopniu.

Fejfer i Komuda podważają również przekonanie, że wyłącznie ciężką pracą ludzie się bogacą. Na naszą zamożność lub biedę mocno wpływa miejsce urodzenia, sytuacja rodziny oraz dostęp do edukacji. Jeżeli patrzysz z globalnej perspektywy, prawdopodobnie należysz do ekonomicznej elity, nawet jeśli w Polsce postrzegasz siebie jako klasę średnią.

Marcin Napiórkowski określił książkę jako „potężną dawkę «TO ZALEŻY»”. To trafne podsumowanie również pytania o zarobki i szczęście.

Jaka pensja daje szczęście? Najkrótsza odpowiedź

Trzeba zarabiać tyle, aby nie żyć od wypłaty do wypłaty, regularnie odkładać pieniądze i mieć możliwość podejmowania decyzji bez ciągłego lęku o rachunki. Dla jednej osoby będzie to 6 tys. zł netto, dla innej 10 tys. zł, a dla rodziny znacznie więcej.

Badania pokazują, że dochody mają znaczenie nawet na stosunkowo wysokim poziomie. Nie potwierdzają jednak istnienia uniwersalnej granicy, po której każdy staje się szczęśliwy. Pieniądze poprawiają życie przede wszystkim wtedy, gdy dają bezpieczeństwo, czas i swobodę wyboru. Sama wysoka pensja bez oszczędności, zdrowia i dobrych relacji może tego nie zapewnić.