Kryptowaluta, rzadziej
waluta kryptograficzna –
rozproszony system księgowy bazujący na
kryptografii, przechowujący informację o stanie posiadania w umownych jednostkach. Stan posiadania związany jest z poszczególnymi węzłami systemu („portfelami”) w taki sposób, aby kontrolę nad danym portfelem miał wyłącznie posiadacz odpowiadającego mu
klucza prywatnego i niemożliwe było dwukrotne wydanie tej samej jednostki
[1].
Kryptowaluta nie jest przez większość krajów uznawana za
jednostkę walutową,
środek płatniczy czy
pieniądz elektroniczny, dzięki czemu tworzenie jednostek w ramach wbudowanego w system algorytmu (tzw. wydobywanie lub wykopywanie) jest legalne
[2]. Zwykle z tych samych powodów nie korzysta jednak z ulg podatkowych przewidzianych dla handlu walutą – na przykład może dotyczyć jej
VAT[3][4][5].
Najpopularniejszą kryptowalutą jest
bitcoin, jednak istnieje kilkaset innych kryptowalut, których określa się mianem „
altcoiny” (alternatywne coiny). Utworzenie niektórych z nich miało przy okazji zrealizować inne cele, na przykład
namecoin tworzy zdecentralizowany system
DNS[6], a
peercoin stara się bardziej równomiernie rozłożyć dochody z wydobywania swych jednostek
[7]. Istnieją też plany zbudowania na planie kryptowaluty
rynku prognostycznego[8].
Obecnie notowanych jest ponad 1300 kryptowalut na ponad 7500 specjalnych giełdach (tak zwanych
kryptogiełdach).
Przykładowe kryptowaluty
Cały czas powstają nowe kryptowaluty, ze względu na wykorzystanie
otwartego oprogramowania oraz sieci
P2P. Kod źródłowy jest oparty na
wolnym oprogramowaniu, przez co każdy może go pobrać i utworzyć swoją kryptowalutę.
Wg stanu na grudzień 2017 kryptowalutami o kapitalizacji ponad 5 mld dolarów były:
[9]:
Istnieją poza tym setki innych kryptowalut.