Fatalny rok polskiej giełdy

W momencie gdy amerykańscy inwestorzy liczą zyski, a Wall Street śrubuje historyczne maksima, WIG20 jest notowany niżej niż na koniec zeszłego roku. Obraz słabości polskiej giełdy uzupełniają spadające obroty.

Na wtorkowej sesji w Nowym Jorku trzy główne indeksy Wall Street poprawiały historyczne maksima. Technologiczny Nasdaq w 2019 roku jest już ponad 30 proc. na plusie, S&P500 urosło o 25 proc., gromadzący zaś trzydziestkę gigantów Dow Jones Industrial znajduje się przeszło 20 proc. powyżej poziomów z końca 2018 roku. Hossa na Wall Street trwa w najlepsze, ponad 20-proc. wzrosty notują także niektóre inne duże indeksy jak włoski FTSE, niemiecki DAX, francuski CAC czy szwajcarski SMI.

Nie wszystkie giełdy rok 2019 mogą jednak póki co zaliczyć do udanych. Biorąc pod uwagę europejskie giełdy, tylko trzy główne krajowe indeksy znajdują się obecnie poniżej poziomów z zamknięcia 2018 roku. Są to ukraiński UX (-11,8 proc.), bułgarski SOFIX (-8,7 proc.) oraz polski WIG20 (-3,8 proc.). Polski rynek znajduje się więc w niewielkim i niechlubnym gronie, na którym o żadnej hossie nie może być mowy.

Fatalny rok polskiej giełdy
Fatalny rok polskiej giełdy (fot. Szymon Laszewski / FORUM)

Litania polskich problemów

Teoretycznie można byłoby usprawiedliwiać WIG20 faktem, że zdominowany jest przez spółki Skarbu Państwa i banki. Te pierwsze – jak np. energetyka – muszą mierzyć się z wyzwaniami związanymi z dekarbonizacją. Nad tymi drugimi wisi zaś kwestia wyroku TSUE i kredytów frankowych. Do tego jednak należy dodać jeszcze słaby rok i zagraniczne przeinwestowanie CCC, marżowe problemy mocno rosnącego do niedawna sektora paliwowego (Orlen, PGNiG i po części Lotos, który jednak jeszcze utrzymuje się ponad kreską) czy taniejący węgiel koksujący i europejski odwrót od stali (JSW z tegorocznym spadkiem aż o 67 proc.).

GPW vs Wall Street - WIG20 vs S&P500
GPW vs Wall Street - WIG20 vs S&P500 (Bankier.pl)

Teoretycznie (znów) można byłoby mówić, że wiele zagadnień to specyficzne ryzyka dla Polski, a słabość WIG20 wynika po prostu z jego struktury. Zresztą w indeksie nie brakuje wzrostowych przykładów i nie chodzi tu tylko o CD Projekt (+84 proc. od początku roku). Są np. telekomy (Play, Cyfrowy Polsat, Orange), które rosną dzięki zakopaniu topora wojennego w kwestii cen usług telekomunikacyjnych. Na plusie znajduje się też (mimo spadających zysków) LPP, lekko ponad kreską meldują się także KGHM i Pekao. Grupę wzrostowych spółek zamyka Dino, które wprawdzie ostatnio ma lekkie problemy, wynikają one jednak głównie z niezaspokojenia wygórowanych oczekiwań inwestorów, na wynikach spółka wciąż rośnie jednak szybko. Niestety, wzrostowa dziewiątka ustępuje skalą spadkowej jedenastce i w efekcie WIG20 znajduje się pod kreską.

W praktyce jednak cała polska giełda prezentuje się słabo. Gromadzący średnie spółki mWIG40 również jest notowany przeszło 3 proc. pod kreską. Honoru broni jedynie sWIG80 (spółki małe, choć nie najmniejsze), który znajduje się 10,5 proc. powyżej poziomu z końca 2018 roku. To wciąż jednak wynik poniżej europejskiej średniej. Dodatkowo sWIG80 w 2018 roku stracił aż 27,6 proc., a ostatnie porządne wzrosty (powyżej 10 proc.) zanotował w 2013 roku. Dobry wynik w 2019 roku to zatem tylko odbicie i o żadnej hossie mowy być nie może.

Spadające obroty na GPW
Spadające obroty na GPW (Bankier.pl)

Do tego warto dodać temat obrotów. Wtorkowa sesja, na której udało się wykręcić w ciągu jednego dnia ponad 2 mld zł, to niestety wyjątek. Biorąc pod uwagę dane za 12 miesięcy, obroty topnieją już od dwóch lat. Po październiku 2019 roku roczna średnia wynosiła ledwie 777,1 mln zł – to najniższy wynik od 33 miesięcy. Listopad, poza wspomnianym wyjątkiem, również pod względem obrotów inwestorów nie rozpieszczał.

Rynek nie do końca rozwinięty

Polskiej giełdzie nie pomógł nawet awans do grona rynków rozwiniętych według FTSE (z ang. developed markets). Hucznie świętowano go we wrześniu 2018 roku, wyniki 2019 roku pokazują jednak, że radość była przedwczesna. Choć tutaj należy oddać, że od razu wskazywano raczej na długoterminowe korzyści z tego tytułu.

Mimo awansu i statusu największej giełdy Europy Środkowej GPW przez większość zagranicznych inwestorów wciąż jest jednak postrzegana nie jako rynek rozwinięty, a wschodzący (z ang. emerging market). Indeksy FTSE ustępują bowiem rangą indeksom MSCI, które są wyznacznikiem statusu dla wielu globalnych funduszy i banków inwestycyjnych. Tymczasem według MSCI wciąż jesteśmy w grupie krajów „na dorobku”. Dodatkowo roszady w globalnych indeksach MSCI nam nie sprzyjały, 2019 rok upływa bowiem m.in. pod znakiem wzrostu znaczenia Chin, którym miejsce zrobić musi m.in. Polska.

Biorąc pod uwagę tylko ten czynnik, fundusze pasywne, chcące zachować odwzorowanie zgodnie ze standardami MSCI, musiały sypać polskimi akcjami. Niewątpliwie miało to swój udział w słabej postawie dużych polskich spółek w 2019 roku. Dużych, bowiem np. podmioty notowane w sWIG-u dla globalnych graczy są zbyt małe i zbyt mało płynne - czyli w zasadzie nie istnieją. I znów, z tej perspektywy można byłoby tłumaczyć, że polskiej giełdy nie sposób porównywać do Wall Street, DAX-a czy CAC-a, należałoby zaś do krajów rozwiniętych.

Stopy zwrotu europejskich indeksów - dane po sesji 26.11.2019
Stopy zwrotu europejskich indeksów - dane po sesji 26.11.2019 (Bankier.pl)

Tyle że np. węgierski BUX – a więc indeks z naszego koszyka – jest w tym roku na plusie już 11,9 proc. Wzrosty notują także główne indeksy giełd w Turcji (+15,9 proc.), Rosji (+24,7 proc.) czy małych z giełdowego punktu widzenia Rumunii (+33,6 proc.) lub Czech (+10,0 proc.). Do tego – mimo syndromów spowolnienia i w kraju i w Europie – Polska wciąż bryluje w statystykach wzrostu gospodarczego, ten jednak wydaje się nie mieć obecnie przełożenia na giełdę.  

Zabawa kurkami z pieniędzmi

Kolejnym powodem, dla którego odnoszenie się do Wall Street w przypadku polskiej giełdy nie ma wielkiego sensu, są działania banków centralnych. W USA swoje robią pompujące dolary w instrumenty finansowe QE oraz obniżki stóp. W strefie euro polityka monetarna również jest skrajnie poluzowana (choć to akurat np. dla europejskiego sektora bankowego raczej problem niż wsparcie). Na tym tle polski bank centralny prezentuje się bardzo konserwatywnie. Przykłady te, oglądane tylko z giełdowego punktu widzenia, nie muszą być jednak godne naśladowania – pompowanie hossy przez banki centralne to w szerokiej perspektywie najprawdopodobniej zła droga, warto jednak pamiętać, że ma ona realny wpływ na indeksy. Z drugiej jednak strony wiele rynków rośnie bez takiego wsparcia, indeksy GPW tkwią zaś w marazmie.

Dla GPW takim kurkiem z pieniędzmi mogą być Pracownicze Plany Kapitałowe. Program ten ma inny cel – emerytalny – i z tegoż celu będzie on rozliczany, przy okazji może jednak zasilić giełdę pieniędzmi (czy to słuszne, czy nie – to temat na inny artykuł, fakt jest jednak taki, że państwowy przymus może nieco podratować słabującą giełdę i dać jej impuls do wzrostów). PPK to nawet kilka miliardów świeżego kapitału. Warto też dodać, że początek słabości GPW w sporej mierze nakłada się z okresem, gdy rozpoczęto kastrację Otwartych Funduszy Emerytalnych, co pokazuje rolę tego typu programów dla giełdy. Dodatkowo ostatnie lata przyniosły także problemy Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych, w których i tak zresztą akcje nie cieszyły się w ostatnim czasie popularnością. 2020 rok na GPW będzie stał zatem pod znakiem czekania na „efekt PPK”.

Czy Polacy „przeproszą się” z giełdą?

Oprócz powyższych problemów warto dodać jeszcze wizerunkowe problemy giełdy, jako miejsca do inwestycji. Począwszy od załamania w 2008 roku (wtedy dużą popularnością cieszyły się fundusze akcyjne), przez aferę GetBack, po inne mniejsze lub większe aferki – polskiej giełdzie ciężko było odzyskać zaufanie szerokiego grona Polaków. Szczególnie że do inwestycji nie zachęcała słabość indeksów.

Nie można jednak zapominać, że giełda to nie tylko jaskinia spekulantów, ale i świetne miejsce do długoterminowego inwestowania. Afery – mniejsze lub większe – zdarzają się wszędzie, nie tylko w Polsce, ale i na rynkach rozwiniętych. Na GPW nie brakuje zaś spółek, które regularnie poprawiają wyniki i wypłacają inwestorom coraz większe dywidendy. Inwestowanie na rynku wymaga planu i chłodnej głowy, nie jest jednak czarną magią. Ocieplenie wizerunku Giełdy Papierów Wartościowych oraz edukacja ekonomiczna i wskazywanie właściwych postaw w procesie inwestowania (takich jak np. dywersyfikacja, zarządzanie ryzykiem i portfelem) powinny zatem stać się priorytetem nie tylko zarządu GPW, ale także i polityków. Silna giełda oraz odpowiedzialni i świadomi inwestorzy to solidny kapitał, na którym można budować silną gospodarkę.

Adam Torchała

Źródło:
Tematy:

Newsletter Bankier.pl

Dodałeś komentarz Twój komentarz został zapisany i pojawi się na stronie za kilka minut.

Nowy komentarz

Anuluj
3 11 sel

Prawda jest taka ,że dojna zmiana jest lepsza tylko od Ukrainy i Bułgarii , a cały świat ją wyprzedza o dwie długości nawet Rosja i Białoruś, nawet Afryka.

! Odpowiedz
0 15 zimeq

To nie kryzys, to rezultat.
Z jednej strony przestępcze spółki-krzaki zajmujące się tylko wykupowaniem innych spolek i spekulowaniem na rynkach finansowych. Spekulacja przez grubego, jakies dziwne petrolowe spolki, cuda wianki.
Z drugiej takie balony jak CD-PROJEKT z C/Z na poziomie 200 (Na nadmuchanym S&P mowiono ze jest bardzo drogo przy 20), ktore nawet dywidend tych 1zł nie chca wyplacac. To po co komu takie akcje spolek ktore nie placa dywidend? To lepiej zloto bylo kupic.

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
5 28 staryznajomy

Niech dalej króluje krótka sprzedaż to drobnych bedzie coraz mniej. Z inwestycja w "wartość " nie ma to nic wspólnego tylko czysta spekulacja!

! Odpowiedz
37 11 chipek

A ja takim idiotą nie jestem. 5 lat temu sprzedałem mieszkanie za 500tyś. i zakupiłem akcje dobrych spółek a dziś mam z tego 2,5 miliona i nadal inwestuję co daje mi 1000zł zysku na dzień!
PS Zapomniałem dodać że na NYSE i NASDAQ były moje inwestycje. Ale też inwestycje na giełdzie.

! Odpowiedz
2 30 pc1974

Już myślałem ze na GPW te miliony zarobiłeś hahahhaa.

! Odpowiedz
1 4 1as

A ja zarobiłem jeszcze więcej milionów i dlatego zaraz jadę moim Ferrari na randkę z supermodelką hamerykańską.

! Odpowiedz
2 29 nhl

Na dziś Januszów i Grażyn coraz mniej ,i wszyscy czekają na cycka z PPK - oj będą doić przyszłych emerytów , tacy spragnieni .

! Odpowiedz
14 15 open_mind

Zabezpiecz swoje pieniądze w złocie !!!!! Zrób Banksterom psikusa !

Dolar jest technicznie walutą. Waluta jest rządowym substytutem pieniędzy. Ale złoto to pieniądz.

Dlaczego to piszę?

Historycznie wiele rzeczy wykorzystywano jako pieniądze. Bydło było wykorzystywane jako pieniądze w wielu społeczeństwach, w tym w społeczeństwie rzymskim. Stąd otrzymujemy słowo „pieniężne”: łacińskie słowo określające pojedynczą sztukę bydła to pecus.

Sól była używana jako pieniądze, także w starożytnym Rzymie, i stąd pochodzi słowo „pensja”; łacina dla soli to sal (lub salis). Indianie z Ameryki Północnej używali muszli. Papierosy były używane podczas II wojny światowej. Tak więc pieniądze to po prostu środek wymiany i magazyn wartości.

Zgodnie z tą definicją prawie wszystko można by wykorzystać jako pieniądze, ale oczywiście niektóre rzeczy działają lepiej niż inne; trudno jest wymieniać rzeczy, których ludzie nie chcą, a niektóre rzeczy nie zachowują dobrze wartości. Przez tysiące lat metale szlachetne stały się najlepszą formą pieniędzy. Złoto i srebro, choć przede wszystkim złoto.

W złocie nie ma nic magicznego. Jest po prostu wyjątkowo odpowiedni wśród 92 naturalnie występujących pierwiastków do wykorzystania jako pieniądze… w ten sam sposób aluminium jest dobre dla samolotów, a uran jest dobre dla energii jądrowej.

Są tego bardzo dobre powody i nie są to nowe powody. Arystoteles określił pięć powodów, dla których złoto jest pieniądzem w IV wieku p.n.e. (który mógł być dopiero po raz pierwszy zapisany na papierze). Te pięć powodów jest tak samo aktualnych jak wtedy.


Jeśli nie możesz precyzyjnie, jasno i szybko zdefiniować słowa, to dowód, że nie rozumiesz o czym mówisz tak dobrze, jak możesz. Właściwa definicja pieniądza jest czymś, co funkcjonuje jako magazyn wartości i środek wymiany.

Rządowe waluty fiducjalne mogą i obecnie działają jako pieniądze. Ale są dalekie od ideału. Jakie są zatem cechy dobrych pieniędzy? Arystoteles wymienił je w IV wieku p.n.e. Dobre pieniądze muszą być następujące:

Trwałe: dobre pieniądze nie powinny rozpaść się w kieszeni ani wyparować, gdy nie patrzysz. Powinien być niezniszczalny. Dlatego nie używamy owoców do pieniędzy. Może gnić, być zjadany przez owady i tak dalej. To nie trwa.

Podzielny: dobre pieniądze muszą być wymienialne na większe i mniejsze części bez utraty ich wartości, aby pasowały do ​​transakcji dowolnej wielkości. Dlatego nie używamy takich rzeczy jak porcelana do pieniędzy - pół wazonu Ming nie jest wiele warte.

Spójne: dobre pieniądze to coś, co zawsze wygląda tak samo, dzięki czemu łatwo je rozpoznać, każdy element jest identyczny z następnym. Dlatego nie używamy pieniędzy, takich jak obrazy olejne; każdy obraz, nawet tego samego artysty, tej samej wielkości i złożony z tych samych materiałów jest niepowtarzalny. Dlatego też nie używamy nieruchomości jako pieniędzy. Jeden kawałek zawsze różni się od drugiego. Dziękuję i pozdrawiam.

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
4 14 1as

Ale kibel. Dno.

! Odpowiedz
23 47 pc1974

Nie dajcie sie nabrać i nie traćcie pieniędzy na GPW. 5 lat temu zainwestowałem 500 tyś w mieszkanie i 50 tyś w giełde. Na dziś mam klienta na moje mieszkanie za 900 tyś - prosi sie bym mu sprzedał i przez te 5 lat zebrałem 180 tys zł czystego zysku z wynajmu. A z tych 50 tysięcy na GPW na razie mam około 45 tyś. 10% Stracone na giełdzie. Ludzie miejcie rozum. Mieszkania w atrakcyjnych miejscach i tak będą drożeć ...bo zagranica je wykupuje ...Niemcy, Szwedzi i nawet Austriacy ....dla nich 5-10 tys euro w ta czy tamtą to nic !!! Uciekać od giełdy - to pewna strata bo tam sie oszukuje ludzi !!!

Pokaż cały komentarz ! Odpowiedz
Polecane
Najnowsze
Popularne
WIG -0,61% 55 994,68
2019-12-06 17:15:02
WIG20 -0,91% 2 073,11
2019-12-06 17:15:00
WIG30 -0,49% 2 380,65
2019-12-06 17:15:00
MWIG40 0,32% 3 829,04
2019-12-06 17:15:01
DAX 0,86% 13 166,58
2019-12-06 17:37:00
NASDAQ 1,00% 8 656,53
2019-12-06 22:03:00
SP500 0,91% 3 145,91
2019-12-06 22:08:00

Znajdź profil

Przejdź do strony za 5 Przejdź do strony »

Czy wiesz, że korzystasz z adblocka?
Reklamy nie są takie złe

To dzięki nim możemy udostępniać
Ci nasze treści.