PricewaterhouseCoopers Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Audyt sp. k., International Business Center, ul. Polna 11, 00-633 Warszawa, Polska; T: +48 (22) 746 4000, www.pwc.pl
PricewaterhouseCoopers Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Audyt sp. k. wpisana jest do Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy, pod numerem KRS 0000750050, NIP 526-021-02-28. Siedzibą Spółki jest Warszawa, ul. Polna 11.
Image should be here
Sprawozdanie niezależnego biegłego rewidenta z badania
Dla Walnego Zgromadzenia i Rady Nadzorczej Kruk S.A.
Sprawozdanie z badania rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego
Nasza opinia
Naszym zdaniem, załączone roczne skonsolidowane sprawozdanie finansowe:
przedstawia rzetelny i jasny obraz skonsolidowanej sytuacji majątkowej i finansowej Kruk S.A. („Jednostka dominująca”) i jej jednostek zależnych (razem „Grupa”) na dzień 31 grudnia 2024 r. oraz skonsolidowanego wyniku finansowego i skonsolidowanych przepływów pieniężnych Grupy za rok obrotowy zakończony w tym dniu zgodnie z mającymi zastosowanie Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez Unię Europejską oraz przyjętymi zasadami (polityką) rachunkowości;
jest zgodne co do formy i treści z obowiązującymi Grupę przepisami prawa oraz statutem Jednostki dominującej.
Niniejsza opinia jest spójna z naszym sprawozdaniem dodatkowym dla Komitetu Audytu Jednostki dominującej, które wydaliśmy z dniem niniejszego sprawozdania.
Przedmiot naszego badania
Przeprowadziliśmy badanie rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej Kruk S.A., które zawiera:
skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej na dzień 31 grudnia 2024 r.;
oraz sporządzone za rok obrotowy zakończony tego dnia:
skonsolidowane sprawozdanie z zysków lub strat;
skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów;
skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym;
skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych oraz
informację o istotnych politykach rachunkowości i inne informacje objaśniające
.
Podstawa opinii
Nasze badanie przeprowadziliśmy zgodnie z Krajowymi Standardami Badania przyjętymi uchwałami Krajowej Rady Biegłych Rewidentów oraz uchwałą Rady Polskiej Agencji Nadzoru Audytowego („KSB”), a także stosownie do postanowień ustawy z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym („Ustawa o biegłych rewidentach”) oraz Rozporządzenia UE nr 537/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie szczegółowych wymogów dotyczących ustawowych badań sprawozdań finansowych jednostek interesu publicznego („Rozporządzenie UE”). Nasza odpowiedzialność zgodnie z KSB została dalej opisana w sekcji Odpowiedzialność biegłego rewidenta za badanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
Uważamy, że dowody badania, które uzyskaliśmy wystarczające i odpowiednie, aby stanowić podstawę dla naszej opinii.
2
Image should be here
Niezależność
Jesteśmy niezależni od Grupy zgodnie z „Podręcznikiem Międzynarodowego kodeksu etyki zawodowych księgowych (w tym Międzynarodowych standardów niezależności)” („Kodeks etyki”), przyjętym uchwałą Krajowej Rady Biegłych Rewidentów oraz z innymi wymogami etycznymi, które mają zastosowanie do naszego badania skonsolidowanych sprawozdań finansowych w Polsce. Wypełniliśmy nasze inne obowiązki etyczne zgodnie z tymi wymogami i Kodeksem etyki. W trakcie przeprowadzania badania kluczowy biegły rewident oraz firma audytorska pozostali niezależni od Grupy zgodnie z wymogami niezależności określonymi w Ustawie o biegłych rewidentach oraz w Rozporządzeniu UE.
Nasze podejście do badania
Podsumowanie
Istotność ogólna przyjęta do badania została określona na poziomie 50,5 mln zł, co stanowi około 5% zysku przed opodatkowaniem.
Przeprowadziliśmy badanie jednostkowego sprawozdania finansowego Jednostki dominującej oraz informacji finansowej jednostek zależnych, które miały, w naszej ocenie, istotny wpływ na skonsolidowane sprawozdanie finansowe.
A.
________________________________________________________________
B.
Szacunki dotyczące wyceny nabytych pakietów wierzytelności
Niepewność szacunku rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego od zysków zatrzymanych w jednostkach zależnych
Zaprojektowaliśmy nasze badanie ustalając istotność i oceniając ryzyko istotnego zniekształcenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego. W szczególności rozważyliśmy, gdzie Zarząd Jednostki dominującej dokonał subiektywnych osądów; na przykład w odniesieniu do znaczących szacunków księgowych, które wymagały przyjęcia założeń oraz rozważenia wystąpienia przyszłych zdarzeń, które z natury niepewne. Odnieśliśmy się również do ryzyka obejścia przez Zarząd Jednostki dominującej kontroli wewnętrznej, w tym wśród innych spraw rozważyliśmy, czy wystąpiły dowody na stronniczość Zarządu Jednostki dominującej, która stanowiłaby ryzyko istotnego zniekształcenia spowodowanego oszustwem.
Istotność
Na zakres naszego badania miał wpływ przyjęty poziom istotności. Badanie zaprojektowane zostało w celu uzyskania racjonalnej pewności, czy skonsolidowane sprawozdanie finansowe jako całość nie zawiera istotnego zniekształcenia. Zniekształcenia mogą powstać na skutek oszustwa lub błędu. Zniekształcenia uważane za istotne, jeżeli można racjonalnie oczekiwać, że pojedynczo lub łącznie mogłyby wpłynąć na decyzje ekonomiczne użytkowników podjęte na podstawie skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
Na podstawie naszego zawodowego osądu ustaliliśmy progi ilościowe dla istotności, w tym ogólną istotność w odniesieniu do skonsolidowanego sprawozdania finansowego jako całości, którą przedstawiamy poniżej. Progi te, wraz z czynnikami jakościowymi, umożliwiły nam określenie zakresu naszego badania oraz rodzaj, czas i zasięg procedur badania, a także ocenę wpływu zniekształceń, zarówno indywidualnie, jak i łącznie na skonsolidowane sprawozdanie finansowe jako całość.
Image should be here
3
Image should be here
Ogólna istotność dla Grupy
50,5 mln zł
Podstawa ustalenia
około 5% zysku przed opodatkowaniem
Uzasadnienie przyjętej podstawy
Przyjęliśmy zysk przed opodatkowaniem jako podstawę określenia istotności, ponieważ naszym zdaniem wskaźnik ten jest powszechnie używany do oceny działalności Grupy przez użytkowników sprawozdań finansowych oraz jest ogólnie przyjętym miernikiem odniesienia. Istotność przyjęliśmy na poziomie 5%, ponieważ na podstawie naszego profesjonalnego osądu mieści się on w zakresie akceptowalnych progów ilościowych istotności.
Uzgodniliśmy z Komitetem Audytu Jednostki dominującej, że poinformujemy o zidentyfikowanych podczas badania zniekształceniach skonsolidowanego sprawozdania finansowego o wartości większej niż 2,5 mln zł, a także zniekształceniach poniżej tej kwoty, jeżeli w naszej ocenie byłoby to uzasadnione ze względu na czynniki jakościowe.
Zakres badania Grupy
Dostosowaliśmy zakres naszego badania w celu wykonania wystarczającej pracy umożliwiającej nam wydanie opinii o skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym jako całości, biorąc pod uwagę strukturę Grupy, procesy księgowe i kontrole oraz branżę, w której działa Grupa.
Przeprowadziliśmy badanie jednostkowego sprawozdania finansowego Jednostki dominującej oraz informacji finansowej jednostek zależnych, których sytuacja finansowa i wyniki finansowe miały, w naszej ocenie, istotny wpływ na skonsolidowane sprawozdanie finansowe. Zakres naszego badania został odpowiednio dostosowany, aby objąć wszystkie istotne pozycje ujęte w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.
Kluczowe sprawy badania
Kluczowe sprawy badania to sprawy, które według naszego zawodowego osądu były najbardziej znaczące podczas naszego badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego za bieżący okres. Obejmują one najbardziej znaczące ocenione rodzaje ryzyka istotnego zniekształcenia, w tym ocenione rodzaje ryzyka istotnego zniekształcenia spowodowanego oszustwem. Do spraw tych odnieśliśmy się w kontekście naszego badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego jako całości oraz przy formułowaniu naszej opinii. Nie wyrażamy osobnej opinii na temat tych spraw.
Kluczowa sprawa badania
Jak nasze badanie odniosło się do tej sprawy
Szacunki dotyczące wyceny nabytych pakietów wierzytelności
Inwestycje w pakiety wierzytelności stanowią zakupione składniki aktywów finansowych z utratą wartości nabywane przez Grupę w ramach umów cesji wierzytelności za cenę znacząco niższą od ich wartości nominalnej. Grupa posiada portfele skupionych wierzytelności z różnych krajów europejskich, dodatkowo różniące się od siebie typem segmentu klienta - portfele detaliczne, korporacyjne oraz hipoteczne. Portfele te zgodnie z Międzynarodowym Standardem Sprawozdawczości Finansowej 9 Instrumenty finansowe (MSSF 9) klasyfikowane jako
W ramach prac dotyczących modeli statystycznych wykonaliśmy poniższe procedury:
- ocena, czy stosowana przez Grupę metodologia szacowania wartości bilansowej pakietów wierzytelności, w tym oczekiwanych strat kredytowych jest zgodna z wymogami MSSF 9;
- niezależne testy wsteczne prognozowanych wpływów ze spłat wierzytelności;
- przeprowadzenie na wybranej próbie testów szczegółowych w zakresie alokacji spłat do
4
Image should be here
zakupione składniki aktywów finansowych dotknięte utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe i wycenione w zamortyzowanym koszcie z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej skorygowanej o ryzyko kredytowe. Metoda wyceny portfeli skupionych wierzytelności w tym szacowanie oczekiwanych strat kredytowych zależna jest od typu zakupionego portfela. Wycena wartości portfeli detalicznych opiera się o metodę statystyczną, natomiast portfeli korporacyjnych i hipotecznych, o metodę indywidualną szacowania przyszłych przepływów, w szczególności z zabezpieczeń . Wybór metody estymacji przepływów z pakietu wierzytelności dokonywany jest w oparciu o posiadane dane na temat portfela oraz danych historycznych zebranych w trakcie obsługi pakietów.
Grupa opracowuje projekcje odzysków z pakietów wierzytelności niezależenie dla poszczególnych rynków. W prognozach uwzględniane między innymi: historyczne realizacje procesu odzyskiwania wierzytelności na portfelach, obowiązujące i planowane regulacje prawne , rodzaj i charakter wierzytelności oraz zabezpieczeń, aktualna strategia windykacyjna, jak również warunki makroekonomiczne.
Wartość bilansowa Inwestycji w pakiety wierzytelności wyniosła na dzień 31 grudnia 2024 roku 10 500 278 tys. zł i stanowiła 90% sumy wszystkich aktywów.
Szacowanie wartości Inwestycji w portfele wierzytelności uznaliśmy za kluczową sprawę badania ze względu na:
- znaczący osąd zastosowany przez Zarząd przy modelowaniu przyszłych przepływów z pakietów wierzytelności;
- wysoki stopień niepewności związany z szacowaniem przyszłych przepływów ze względu na zmiany zachodzące w otoczeniu gospodarczym i regulacjach prawnych;
- udział wartości Inwestycji w pakiety wierzytelności w aktywach ogółem i istotny wpływ na skonsolidowane sprawozdanie finansowe.
Nota 2.4 Dokonane osądy i szacunki, Nota 3.4.1 Aktywa finansowe, Nota 5 Przychody z działalności operacyjnej uwzględniające wynik na oczekiwanych stratach kredytowych, wycenę do wartości godziwej oraz inne przychody/koszty z nabytych portfeli wierzytelności, Nota 17 Inwestycje, Nota 30.1 Ryzyko kredytowe zawierają szczegółowe informacje na temat zastosowanych metod i modeli oraz wartości Inwestycji i oczekiwanych strat kredytowych, a także na temat analizy wrażliwości wartości pakietów wierzytelności na
pakietów wierzytelności i pojedynczych dłużników;
- analiza poziomu odchyleń spłat w porównaniu z prognozą dla kluczowych portfeli wierzytelności.
W ramach prac dotyczących wierzytelności analizowanych indywidualnie wykonaliśmy poniższe procedury:
- wybraliśmy próbę dłużników uwzględniając różne kryteria ryzyka na bazie naszego profesjonalnego osądu;
- dla wybranej próby dłużników dokonaliśmy oceny założonych planowanych odzysków i ich terminów oraz dokonaliśmy oceny realizacji tych założeń.
Ponadto zarówno dla portfeli detalicznych jak i korporacyjnych dokonaliśmy weryfikacji spłat po dacie bilansowej i porównania ich z zakładanymi przepływami ze spłat ujętymi w wycenie na 31 grudnia 2024 r.
Dodatkowo zweryfikowaliśmy kompletność i adekwatność ujawnień w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym zgodnie z obowiązującymi Grupę standardami rachunkowości.
5
Image should be here
odchylenia prognozowanych odzysków oraz horyzont czasowy zakładający wydłużenie bądź skrócenie prognozy spłat.
Niepewność szacunku rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego od zysków zatrzymanych w jednostkach zależnych
Jednostka dominująca korzysta ze zwolnienia dopuszczonego Międzynarodowym Standardem Rachunkowości 12 Podatek dochodowy (MSR 12) i nie tworzy rezerwy na podatek odroczony od zysków zatrzymanych w części co do której prawdopodobne jest, że różnice te nie odwrócą się (nie staną się przychodami podatkowymi) w ustalonym horyzoncie czasowym. Dotyczy to różnic przejściowych od zysków zatrzymanych jednostek zależnych, co do których Jednostka dominująca posiada kontrolę nad terminami ich odwracania się w dającej się przewidzieć przyszłości. Na potrzeby tego oszacowania Jednostka dominująca przyjęła 3 letni okres projekcji jako spójny z okresem planowania finansowego, który stanowi podstawę do przyjmowanych założeń. Na koniec okresu sprawozdawczego Jednostka dominująca dokonuje analizy zysków zatrzymanych w jednostkach zależnych i tworzy rezerwę na podatek odroczony w wysokości kwoty podatku dochodowego przewidywanego do zapłaty w przyszłości na bazie prognozowanych przepływów z umorzeń udziałów i certyfikatów inwestycyjnych w jednostkach zależnych. Wartość Rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego na 31 grudnia 2024 r. z tytułu zysków zatrzymanych w jednostkach zależnych wyniosła 108 449 tys. zł. Łączna kwota różnic przejściowych stanowiących podstawę nieujętej rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego od zysków zatrzymanych na dzień 31 grudnia 2024 r. wynosiła 5 081 798 tys. zł.
Poziom tworzonej rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego opiera się na założeniach Jednostki dominującej co do przyszłych planów finansowych, a także okresu projekcji przyjętego do kalkulacji prognozowanych przepływów, które stanowią istotne założenia tego oszacowania. W związku z tym, uznaliśmy szacowanie rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego z tytułu zysków zatrzymanych w jednostkach zależnych jako kluczową sprawę badania.
Nota 2.4 Dokonane osądy i szacunki oraz Nota 19 Podatek odroczony, zawierają szczegółowe informacje na temat zastosowanej polityki rachunkowości, przyjętego modelu i założeń, a także zawierają analizę wrażliwości pokazującą wpływ zmian przyjętych założeń na wartość rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
W ramach naszego badania zapoznaliśmy się z metodologią zastosowaną przez Jednostkę dominującą i oceniliśmy, czy zastosowane przez Jednostkę dominującą podejście do ujmowania rezerw z tytułu odroczonego podatku dochodowego od zysków zatrzymanych w jednostkach zależnych jest zgodne z MSR 12. Ponadto, w ramach naszych procedur oceniliśmy zaprojektowanie i wdrożenie kontroli wewnętrznej w zakresie rozpoznawania i kalkulacji rezerw z tytułu odroczonego podatku dochodowego od zysków zatrzymanych w jednostkach zależnych.
Nasze procedury badania nakierowane były głównie na krytyczną ocenę modelu i poszczególnych założeń przyjętych przez Jednostkę dominującą mających istotny wpływ na poziom szacowanej rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
W szczególności przeprowadziliśmy poniżej wymienione procedury:
- ocena przyjętych założeń i dokonanych szacunków służących określeniu wartości rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego oraz krytyczna analiza kluczowych osądów i założeń, w tym scenariuszy przyjętych w modelu oszacowania tej rezerwy;
- ocena przedstawionego modelu kalkulacji wartości rezerwy pod kątem matematycznej poprawności oraz logicznej spójności;
- weryfikacja wsteczna realizacji wcześniejszych założeń dotyczących umorzeń udziałów i certyfikatów;
- uzgodnienie danych wsadowych użytych w kalkulacji do biznesplanu i innych dokumentów źródłowych.
Dodatkowo zweryfikowaliśmy kompletność i adekwatność ujawnień w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym zgodnie z obowiązującymi Jednostkę dominującą standardami rachunkowości.
6
Image should be here
Odpowiedzialność Zarządu i Rady Nadzorczej Jednostki dominującej za skonsolidowane sprawozdanie finansowe
Zarząd Jednostki dominującej jest odpowiedzialny za sporządzenie rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego, które przedstawia rzetelny i jasny obraz sytuacji majątkowej i finansowej i wyniku finansowego Grupy zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez Unię Europejską, przyjętymi zasadami (polityką) rachunkowości oraz z obowiązującymi Grupę przepisami prawa i statutem Jednostki dominującej, a także za kontrolę wewnętrzną, którą Zarząd Jednostki dominującej uważa za niezbędną, aby umożliwić sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego niezawierającego istotnego zniekształcenia spowodowanego oszustwem lub błędem.
Sporządzając skonsolidowane sprawozdanie finansowe Zarząd Jednostki dominującej jest odpowiedzialny za ocenę zdolności Grupy do kontynuowania działalności, ujawnienie, jeżeli ma to zastosowanie, spraw związanych z kontynuacją działalności oraz za przyjęcie zasady kontynuacji działalności jako podstawy rachunkowości, z wyjątkiem sytuacji kiedy Zarząd Jednostki dominującej albo zamierza dokonać likwidacji Grupy, albo zaniechać prowadzenia działalności albo nie ma żadnej realnej alternatywy dla likwidacji lub zaniechania działalności.
Zarząd Jednostki dominującej oraz członkowie Rady Nadzorczej zobowiązani do zapewnienia, aby skonsolidowane sprawozdanie finansowe spełniało wymagania przewidziane w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości („Ustawa o rachunkowości”). Członkowie Rady Nadzorczej Jednostki dominującej są odpowiedzialni za nadzorowanie procesu sprawozdawczości finansowej.
Odpowiedzialność biegłego rewidenta za badanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego
Naszymi celami uzyskanie racjonalnej pewności czy skonsolidowane sprawozdanie finansowe jako całość nie zawiera istotnego zniekształcenia spowodowanego oszustwem lub błędem oraz wydanie sprawozdania z badania zawierającego naszą opinię. Racjonalna pewność jest wysokim poziomem pewności, ale nie gwarantuje, że badanie przeprowadzone zgodnie z KSB zawsze wykryje istniejące istotne zniekształcenie. Zniekształcenia mogą powstawać na skutek oszustwa lub błędu i uważane za istotne, jeżeli można racjonalnie oczekiwać, że pojedynczo lub łącznie mogłyby wpłynąć na decyzje ekonomiczne użytkowników podjęte na podstawie skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
Zakres badania nie obejmuje zapewnienia co do przyszłej rentowności Grupy ani efektywności lub skuteczności prowadzenia jej spraw przez Zarząd Jednostki dominującej obecnie lub w przyszłości.
Podczas badania zgodnego z KSB stosujemy zawodowy osąd i zachowujemy zawodowy sceptycyzm, a także:
identyfikujemy i szacujemy ryzyka istotnego zniekształcenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego spowodowanego oszustwem lub błędem, projektujemy i przeprowadzamy procedury badania odpowiadające tym ryzykom i uzyskujemy dowody badania, które wystarczające i odpowiednie, aby stanowić podstawę dla naszej opinii. Ryzyko niewykrycia istotnego zniekształcenia wynikającego z oszustwa jest większe niż tego wynikającego z błędu, ponieważ oszustwo może dotyczyć zmowy, fałszerstwa, celowych pominięć, wprowadzenia w błąd lub obejścia kontroli wewnętrznej;
uzyskujemy zrozumienie kontroli wewnętrznej stosownej dla badania w celu zaprojektowania procedur badania, które odpowiednie w danych okolicznościach, ale nie w celu wyrażenia opinii na temat skuteczności kontroli wewnętrznej Grupy;
oceniamy odpowiedniość zastosowanych zasad (polityki) rachunkowości oraz zasadność szacunków księgowych oraz powiązanych ujawnień dokonanych przez Zarząd Jednostki dominującej;
wyciągamy wniosek na temat odpowiedniości zastosowania przez Zarząd Jednostki dominującej zasady kontynuacji działalności jako podstawy rachunkowości oraz na podstawie uzyskanych dowodów badania, czy istnieje istotna niepewność związana ze zdarzeniami lub warunkami, które mogą poddawać w znaczącą wątpliwość zdolność Grupy do kontynuacji działalności. Jeżeli dochodzimy do wniosku, że istnieje istotna niepewność, wymagane jest od nas zwrócenie uwagi w sprawozdaniu biegłego rewidenta
7
Image should be here
na powiązane ujawnienia w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym lub jeżeli takie ujawnienia nieadekwatne, modyfikujemy naszą opinię. Nasze wnioski oparte na dowodach badania uzyskanych do dnia sporządzenia sprawozdania biegłego rewidenta, jednakże przyszłe zdarzenia lub warunki mogą spowodować, że Grupa zaprzestanie kontynuacji działalności;
oceniamy ogólną prezentację, strukturę i zawartość skonsolidowanego sprawozdania finansowego, w tym ujawnienia, oraz czy skonsolidowane sprawozdanie finansowe przedstawia będące ich podstawą transakcje i zdarzenia w sposób zapewniający rzetelną prezentację;
planujemy i przeprowadzamy badanie Grupy w celu uzyskania wystarczających odpowiednich dowodów badania odnośnie do informacji finansowych jednostek lub jednostek biznesowych wewnątrz Grupy jako podstawy do wyrażenia opinii na temat skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Jesteśmy odpowiedzialni za kierowanie, nadzór i przegląd pracy wykonanej na potrzeby badania Grupy i jesteśmy wyłącznie odpowiedzialni za naszą opinię z badania.
Komunikujemy się z Komitetem Audytu Jednostki dominującej odnośnie, między innymi, do planowanego zakresu i czasu przeprowadzenia badania oraz znaczących ustaleń badania, w tym wszelkich znaczących słabości kontroli wewnętrznej, które zidentyfikujemy podczas badania.
Składamy Komitetowi Audytu Jednostki dominującej oświadczenie, że przestrzegaliśmy stosownych wymogów etycznych dotyczących niezależności oraz komunikujemy wszystkie powiązania i inne sprawy, które mogłyby być racjonalnie uznane za stanowiące zagrożenie dla naszej niezależności, a tam, gdzie ma to zastosowanie, informujemy o działaniach podjętych w celu wyeliminowania tych zagrożeń oraz zastosowanych zabezpieczeniach.
Spośród spraw komunikowanych Komitetowi Audytu Jednostki dominującej ustaliliśmy te sprawy, które były najbardziej znaczące podczas badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego za bieżący okres i dlatego uznaliśmy je za kluczowe sprawy badania. Opisujemy te sprawy w naszym sprawozdaniu biegłego rewidenta, chyba że przepisy prawa lub regulacje zabraniają publicznego ujawnienia na ich temat lub gdy, w wyjątkowych okolicznościach, ustalimy, że kwestia nie powinna być komunikowana w naszym sprawozdaniu, ponieważ można byłoby racjonalnie oczekiwać, że negatywne konsekwencje przeważyłyby korzyści dla interesu publicznego takiego ujawnienia.
Inne informacje
Inne informacje
Na inne informacje składają się:
"2024 sprawozdanie Zarządu KRUK S.A. z działalności operacyjnej Grupy Kapitałowej KRUK i KRUK S.A.” za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2024 r. („Sprawozdanie z działalności”) wraz z oświadczeniem o stosowaniu ładu korporacyjnego, które jest wyodrębnioną częścią tego Sprawozdania z działalności,
inne dokumenty składające się na Raport Roczny za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2024 r. („Raport roczny”),
(razem „Inne informacje”). Inne informacje nie obejmują jednostkowego sprawozdania finansowego, skonsolidowanego sprawozdania finansowego i sprawozdań biegłego rewidenta na ich temat.
Raport roczny uzyskaliśmy przed datą niniejszego sprawozdania z badania, za wyjątkiem:
informacji Zarządu Jednostki dominującej, sporządzonej na podstawie oświadczenia Rady Nadzorczej Jednostki dominującej o dokonaniu wyboru firmy audytorskiej przeprowadzającej badanie rocznego sprawozdania finansowego zgodnie z przepisami, w tym dotyczącymi wyboru i procedury wyboru firmy audytorskiej o której mowa w art. 71 ust. 1 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 marca 2018 r. w sprawie informacji bieżących i okresowych przekazywanych przez emitentów papierów
8
Image should be here
wartościowych oraz warunków uznawania za równoważne informacji wymaganych przepisami prawa państwa niebędącego państwem członkowskim („Rozporządzenie o informacjach bieżących”),
oświadczenia Rady Nadzorczej Jednostki dominującej w zakresie powołania, składu i funkcjonowania Komitetu Audytu Jednostki dominującej, o którym mowa w art. 71 ust. 1 pkt 8 Rozporządzenia o informacjach bieżących,
oceny Rady Nadzorczej Jednostki dominującej wraz z uzasadnieniem, dotyczącej Sprawozdania z działalności i rocznego sprawozdania finansowego w zakresie ich zgodności z księgami, dokumentami oraz ze stanem faktycznym o której mowa w art. 71 ust. 1 pkt 12 Rozporządzenia o informacjach bieżących,
które będą dostępne po tej dacie.
Odpowiedzialność Zarządu i Rady Nadzorczej Jednostki dominującej
Zarząd Jednostki dominującej jest odpowiedzialny za sporządzenie Innych informacji zgodnie z przepisami prawa.
Zarząd oraz członkowie Rady Nadzorczej Jednostki dominującej zobowiązani do zapewnienia, aby Sprawozdanie z działalności wraz z wyodrębnioną częścią spełniało wymagania przewidziane w Ustawie o rachunkowości.
Odpowiedzialność biegłego rewidenta
Nasza opinia z badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego nie obejmuje Innych informacji.
W związku z badaniem skonsolidowanego sprawozdania finansowego naszym obowiązkiem wynikającym z KSB jest przeczytanie Innych informacji, i czyniąc to, rozważenie czy one istotnie niespójne z jednostkowym sprawozdaniem finansowym i skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, z naszą wiedzą uzyskaną w trakcie badania lub w inny sposób wydają się być istotnie zniekształcone. Jeżeli na podstawie wykonanej pracy stwierdzimy istotne zniekształcenie Innych informacji, jesteśmy zobowiązani poinformować o tym w naszym sprawozdaniu z badania.
Naszym obowiązkiem zgodnie z wymogami Ustawy o biegłych rewidentach jest również wydanie opinii, czy Sprawozdanie z działalności, w zakresie niedotyczącym sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, zostało sporządzone zgodnie z przepisami, czy jest zgodne z informacjami zawartymi w rocznym jednostkowym sprawozdaniu finansowym i rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym oraz wydanie oświadczenia, czy w świetle wiedzy o Jednostce dominującej, Grupie i ich otoczeniu uzyskanej podczas badania stwierdzono istotne zniekształcenia w Sprawozdaniu z działalności, w zakresie niedotyczącym sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, oraz wskazanie, na czym polega każde takie istotne zniekształcenie.
Ponadto jesteśmy zobowiązani do wydania opinii, czy Jednostka dominująca i Grupa w oświadczeniu o stosowaniu ładu korporacyjnego zawarły wymagane informacje.
Oświadczenie na temat Innych informacji
Oświadczamy, że w świetle wiedzy o Jednostce dominującej, Grupie i ich otoczeniu uzyskanej podczas naszego badania nie stwierdziliśmy w Sprawozdaniu z działalności, w zakresie niedotyczącym sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, oraz w pozostałych Innych informacjach istotnych zniekształceń.
9
Image should be here
Sprawozdanie z działalności, w zakresie dotyczącym sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, za rok obrotowy zakończony 31 grudnia 2024 r. było przedmiotem odrębnej usługi atestacyjnej dającej ograniczoną pewność wykonanej przez innego biegłego rewidenta atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, z której z dniem 26 marca 2025 r. wydał on sprawozdanie zawierające opinię niezmodyfikowaną.
W rezultacie naszych procedur wynikających z KSB odnośnie do stwierdzenia istotnych zniekształceń w Sprawozdaniu z działalności, w zakresie dotyczącym sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, nie mamy spraw do zakomunikowania w tym zakresie.
W przypadku, kiedy po zapoznaniu się z dokumentami składającymi się na Inne informacje nie otrzymanymi na datę podpisania tego sprawozdania z badania, stwierdzimy w nich istotne zniekształcenie, jesteśmy zobowiązani poinformować o tym Radę Nadzorczą Jednostki dominującej.
Opinia o Sprawozdaniu z działalności w zakresie niedotyczącym sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju
Na podstawie wykonanej pracy w trakcie badania, naszym zdaniem, Sprawozdanie z działalności, w zakresie niedotyczącym sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju:
zostało sporządzone zgodnie z wymogami art. 49 Ustawy o rachunkowości oraz paragrafu 71 Rozporządzenia o informacjach bieżących;
jest zgodne z informacjami zawartymi w jednostkowym sprawozdaniu finansowym i skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.
Opinia o oświadczeniu o stosowaniu ładu korporacyjnego
Naszym zdaniem w oświadczeniu o stosowaniu ładu korporacyjnego Jednostka dominująca i Grupa zawarły informacje określone w paragrafie 70 ust. 6 punkt 5 Rozporządzenia o informacjach bieżących. Ponadto, naszym zdaniem, informacje wskazane w paragrafie 70 ust. 6 punkt 5 lit. c-f, h oraz i tego Rozporządzenia zawarte w oświadczeniu o stosowaniu ładu korporacyjnego zgodne z mającymi zastosowanie przepisami oraz informacjami zawartymi w jednostkowym sprawozdaniu finansowym i skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.
Sprawozdanie na temat innych wymogów prawa i regulacji
Opinia o zgodności oznakowania skonsolidowanego sprawozdania finansowego z wymogami Jednolitego Europejskiego Formatu Elektronicznego („ESEF”)
W związku z badaniem skonsolidowanego sprawozdania finansowego zostaliśmy zaangażowani przez Zarząd Jednostki dominującej w ramach umowy o badanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego do przeprowadzenia usługi atestacyjnej dającej racjonalną pewność w celu wyrażenia opinii czy skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy na dzień i za rok zakończony 31 grudnia 2024 r. sporządzone w jednolitym elektronicznym formacie raportowania zawarte w pliku o nazwie esef_SSF_GRUPAKRUK-2024-12-31.zip („skonsolidowane sprawozdanie finansowe w formacie ESEF”) zostało oznakowane zgodnie z wymogami określonymi w artykule 4 Rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 2019/815 z dnia 17 grudnia 2018 r. uzupełniającego Dyrektywę 2004/109/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do regulacyjnych standardów technicznych dotyczących specyfikacji jednolitego elektronicznego formatu raportowania („Rozporządzenie ESEF”).
Opis przedmiotu zlecenia i mające zastosowanie kryteria
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe w formacie ESEF zostało sporządzone przez Zarząd Jednostki dominującej w celu spełnienia wymogów technicznych dotyczących specyfikacji jednolitego elektronicznego formatu raportowania oraz oznakowania, które są określone w Rozporządzeniu ESEF.
10
Image should be here
Przedmiotem naszej usługi atestacyjnej jest zgodność skonsolidowanego sprawozdania finansowego w formacie ESEF z wymogami Rozporządzenia ESEF, a wymogi tam określone stanowią, naszym zdaniem, odpowiednie kryteria do sformułowania przez nas opinii.
Odpowiedzialność Zarządu i Rady Nadzorczej Jednostki dominującej
Zarząd Jednostki dominującej jest odpowiedzialny za sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego w formacie ESEF zgodnie z wymogami technicznymi dotyczącymi specyfikacji jednolitego elektronicznego formatu raportowania, które określone w Rozporządzeniu ESEF. Odpowiedzialność ta obejmuje wybór i zastosowanie odpowiednich znaczników XBRL przy użyciu taksonomii określonej w Rozporządzeniu ESEF. Odpowiedzialność Zarządu Jednostki dominującej obejmuje również zaprojektowanie, wdrożenie i utrzymanie systemu kontroli wewnętrznej zapewniającej sporządzanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego w formacie ESEF wolnego od istotnych niezgodności z wymogami Rozporządzenia ESEF oraz jego oznakowanie zgodnie z tymi wymogami.
Członkowie Rady Nadzorczej Jednostki dominującej odpowiedzialni za nadzorowanie procesu sprawozdawczości finansowej, obejmującej również sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego zgodnie z formatem wynikającym z przepisów prawa.
Odpowiedzialność biegłego rewidenta
Naszym celem było wyrażenie opinii, na podstawie przeprowadzonej usługi atestacyjnej dającej racjonalną pewność, czy skonsolidowane sprawozdanie finansowe w formacie ESEF zostało oznakowane, we wszystkich istotnych aspektach, zgodnie z wymogami Rozporządzenia ESEF.
Wykonaliśmy usługę zgodnie z Krajowym Standardem Usług Atestacyjnych Innych niż Badanie i Przegląd 3001PL - „Badanie sprawozdań finansowych sporządzonych w jednolitym elektronicznym formacie raportowania” (”KSUA 3001PL”) oraz gdzie jest to stosowne z Krajowym Standardem Usług Atestacyjnych Innych niż Badanie i Przegląd 3000 (Z) w brzmieniu Międzynarodowego Standardu Usług Atestacyjnych 3000 (zmienionego) - „Usługi atestacyjne inne niż badania i przeglądy historycznych informacji finansowych” („KSUA 3000 (Z)”). Standardy te nakładają na nas obowiązek planowania i wykonywania procedur w taki sposób, aby uzyskać racjonalną pewność, że skonsolidowane sprawozdanie finansowe w formacie ESEF zostało oznakowane, we wszystkich istotnych aspektach, zgodnie z określonymi kryteriami.
Racjonalna pewność jest wysokim poziomem pewności, ale nie gwarantuje, że usługa przeprowadzona zgodnie z KSUA 3001PL oraz gdzie stosowne zgodnie z KSUA 3000 (Z) zawsze wykryje istotne zniekształcenie (istotną niezgodność z wymogami).
Wybór procedur zależy od osądu biegłego rewidenta, w tym od jego oszacowania ryzyka wystąpienia istotnych zniekształceń spowodowanych oszustwem lub błędem. Przeprowadzając oszacowanie tego ryzyka biegły rewident bierze pod uwagę kontrolę wewnętrzną związaną ze sporządzeniem skonsolidowanego sprawozdania finansowego w formacie ESEF, w celu zaplanowania stosownych procedur, które mają zapewnić biegłemu rewidentowi wystarczające i odpowiednie do okoliczności dowody. Ocena funkcjonowania systemu kontroli wewnętrznej nie została przeprowadzona w celu wyrażenia opinii na temat skuteczności jej działania.
Wymogi zarządzania jakością i etyczne
Stosujemy Krajowy Standard Kontroli Jakości 1 w brzmieniu Międzynarodowego Standardu Zarządzania Jakością (PL) 1 - „Zarządzanie jakością dla firm wykonujących badania lub przeglądy sprawozdań finansowych lub zlecenia innych usług atestacyjnych lub pokrewnych” opracowanego przez Radę Międzynarodowych Standardów Badania i Usług Atestacyjnych i przyjętego uchwałą Rady Polskiej Agencji Nadzoru Audytowego („KSKJ 1”). Zgodnie z wymogami KSKJ 1, utrzymujemy kompleksowy system kontroli jakości, obejmujący udokumentowane polityki i procedury odnośnie zgodności z wymogami etycznymi, standardami zawodowymi oraz mającymi zastosowanie wymogami prawnymi i regulacyjnymi.
Przeprowadzając usługę, przestrzegaliśmy wymogów niezależności i innych wymogów etycznych w Kodeksie etyki. Kodeks etyki oparty jest na podstawowych zasadach uczciwości, obiektywizmu, zawodowych
11
Image should be here
kompetencji i należytej staranności, zachowania poufności oraz profesjonalnego postępowania. Przestrzegaliśmy również innych wymogów niezależności i etyki, które mają zastosowanie dla niniejszej usługi atestacyjnej w Polsce.
Podsumowanie wykonanej pracy
Zaplanowane i przeprowadzone przez nas procedury miały na celu uzyskanie racjonalnej pewności, czy skonsolidowane sprawozdanie finansowe w formacie ESEF zostało oznakowane, we wszystkich istotnych aspektach, zgodnie z obowiązującymi wymogami. Nasze procedury obejmowały między innymi:
uzyskanie zrozumienia procesu sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego w formacie ESEF obejmującego proces wyboru i zastosowania przez Grupę znaczników XBRL i zapewniania zgodności z Rozporządzeniem ESEF, w tym zrozumienie mechanizmów systemu kontroli wewnętrznej związanych z tym procesem;
uzyskanie wystarczających i odpowiednich dowodów związanych z operacyjną efektywnością mechanizmów kontrolnych związanych ze znakowaniem znacznikami XBRL, gdy w ramach procesu oceny ryzyka uznaliśmy, że inne procedury niż testowanie mechanizmów kontrolnych nie pozwolą uzyskać wystarczających dowodów badania;
uzgodnienie, na wybranej próbie, oznakowanych informacji zawartych w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym w formacie ESEF do zbadanego skonsolidowanego sprawozdania finansowego;
ocenę spełnienia standardów technicznych dotyczących specyfikacji jednolitego elektronicznego formatu raportowania, w tym zastosowania formatu XHTML, przy użyciu specjalistycznego narzędzia informatycznego;
ocenę kompletności oznakowania informacji w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym w formacie ESEF znacznikami XBRL;
ocenę czy znaczniki XBRL z taksonomii określonej w Rozporządzeniu ESEF zostały odpowiednio zastosowane oraz czy odpowiednio użyto rozszerzeń taksonomii w sytuacjach, gdy w podstawowej taksonomii określonej w Rozporządzeniu ESEF nie zidentyfikowano odpowiednich elementów;
ocenę prawidłowości zakotwiczenia zastosowanych rozszerzeń taksonomii w podstawowej taksonomii określonej w Rozporządzeniu ESEF.
Uważamy, że uzyskane przez nas dowody wystarczające i odpowiednie, aby stanowić podstawę naszej opinii.
Opinia
Naszym zdaniem, na podstawie przeprowadzonych procedur, skonsolidowane sprawozdanie finansowe w formacie ESEF zostało oznakowane, we wszystkich istotnych aspektach, zgodnie z wymogami Rozporządzenia ESEF.
Oświadczenie na temat świadczenia usług niebędących badaniem sprawozdania finansowego
Zgodnie z naszą najlepszą wiedzą i przekonaniem oświadczamy, że usługi niebędące badaniem, które zakazane na mocy art. 5 ust.1 Rozporządzenia UE oraz art.136 Ustawy o biegłych rewidentach nie były świadczone, a usługi niebędące badaniem sprawozdań finansowych, które świadczyliśmy na rzecz Jednostki dominującej i jednostek przez nią kontrolowanych w ramach Unii Europejskiej zgodne z prawem i przepisami obowiązującymi w Polsce.
Usługi niebędące badaniem sprawozdań finansowych, które świadczyliśmy na rzecz Jednostki dominującej i jednostek przez nią kontrolowanych w ramach Unii Europejskiej w okresie od rozpoczęcia badanego okresu do wydania sprawozdania z badania zostały wymienione w Sprawozdaniu z działalności.
12
Image should be here
Wybór firmy audytorskiej
Zostaliśmy wybrani po raz pierwszy do badania rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy uchwałą Rady Nadzorczej Jednostki dominującej z dnia 18 listopada 2021 r. oraz ponownie uchwałą z dnia 29 marca 2022 r. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy badamy nieprzerwanie począwszy od roku obrotowego zakończonego 31 grudnia 2022 r., to jest przez 3 kolejne lata.
Kluczowym biegłym rewidentem odpowiedzialnym za badanie w imieniu PricewaterhouseCoopers Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Audyt sp.k., spółki wpisanej na listę firm audytorskich pod numerem 144, którego rezultatem jest niniejsze sprawozdanie niezależnego biegłego rewidenta, jest Agnieszka Accordi.
Agnieszka Accordi
Kluczowy Biegły Rewident
Numer w rejestrze: 11665
Warszawa, 26 marca 2025 r.