2594003JTXPYO8NOG018 2023-01-01 2023-12-31 2594003JTXPYO8NOG018 2022-01-01 2022-12-31 2594003JTXPYO8NOG018 2023-12-31 2594003JTXPYO8NOG018 2022-12-31 2594003JTXPYO8NOG018 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-01-01 2022-12-31 enea:IssuedCapitalAndHyperinflationaryAndMergerAdjustmentMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnHedgingInstrumentsThatHedgeInvestmentsInEquityInstrumentsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-12-31 enea:IssuedCapitalAndHyperinflationaryAndMergerAdjustmentMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-12-31 ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnHedgingInstrumentsThatHedgeInvestmentsInEquityInstrumentsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2022-12-31 ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-01-01 2023-12-31 enea:IssuedCapitalAndHyperinflationaryAndMergerAdjustmentMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnHedgingInstrumentsThatHedgeInvestmentsInEquityInstrumentsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-12-31 enea:IssuedCapitalAndHyperinflationaryAndMergerAdjustmentMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-12-31 ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnHedgingInstrumentsThatHedgeInvestmentsInEquityInstrumentsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2023-12-31 ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2021-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 2594003JTXPYO8NOG018 2021-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 2594003JTXPYO8NOG018 2021-12-31 enea:IssuedCapitalAndHyperinflationaryAndMergerAdjustmentMember 2594003JTXPYO8NOG018 2021-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 2594003JTXPYO8NOG018 2021-12-31 ifrs-full:ReserveOfGainsAndLossesOnHedgingInstrumentsThatHedgeInvestmentsInEquityInstrumentsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2021-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2021-12-31 ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember 2594003JTXPYO8NOG018 2021-12-31 iso4217:PLN iso4217:PLN xbrli:shares xbrli:shares
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE GRUPY KAPITAŁOWEJ ENEA za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. zgodne z MSSF UE
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
2
SPIS TREŚCI
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW ............................... ........ 5
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ ............................... ................ 6
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM ............................... . 8
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH ............................... ....... 9
DODATKOWE INFORMACJE I OBJAŚNIENIA ............................... ............................... .................... 10
Informacje ogólne ............................... ............................... ............................... ............................... ..... 10
1. Informacje ogólne o jednostce dominującej ............................................................................. 10
2. Skład Grupy Kapitałowej i zasady konsolidacji ........................................................................ 10
3. Skład Zarządu i Rady Nadzorczej jednostki dominującej ........................................................ 15
4. Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego .............................................................. 17
5. Zasady (polityka) rachunkowości i ważne oszacowania i założenia ........................................ 18
6. Wpływ nowych standardów i interpretacji oraz zmiana zasad polityki rachunkowości
i prezentacji danych ................................................................................................................. 18
7. Waluta funkcjonalna i transakcje w walutach obcych .............................................................. 19
Segmenty operacyjne ............................... ............................... ............................... .............................. 20
Utrata wartości aktywów niefinansowych ............................... ............................... ........................... 25
Noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania z całkowitych dochodów ....................30
8. Przychody ze sprzedaży .......................................................................................................... 30
9. Koszty operacyjne .................................................................................................................... 33
10. Pozostałe przychody i koszty operacyjne ................................................................................ 33
11. Przychody i koszty finansowe .................................................................................................. 34
12. Opodatkowanie ........................................................................................................................ 35
13. Zysk/(strata) na akcję ............................................................................................................... 39
Noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej............... ............40
14. Rzeczowe aktywa trwałe .......................................................................................................... 40
15. Wartości niematerialne i wartość firmy .................................................................................... 44
16. Prawo do korzystania ze składnika aktywów ........................................................................... 48
17. Nieruchomości inwestycyjne .................................................................................................... 52
18. Inwestycje w jednostki stowarzyszone i współkontrolowane ................................................... 53
19. Prawa do emisji CO 2 ................................................................................................................ 58
20. Zapasy ..................................................................................................................................... 59
21. Świadectwa pochodzenia energii ............................................................................................. 61
22. Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności ................................................. 61
23. Grupa jako leasingodawca / subleasingodawca finansowy lub operacyjny ............................. 62
23.1. Grupa jako leasingodawca / subleasingodawca finansowy ............................................ 63
23.2. Grupa jako leasingodawca / subleasingodawca operacyjny .......................................... 64
24. Aktywa i zobowiązania z tytułu umów z klientami .................................................................... 64
25. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty ........................................................................................... 65
26. Kapitał własny .......................................................................................................................... 66
27. Udziały niekontrolujące ............................................................................................................ 67
28. Dywidenda/podział zysku ......................................................................................................... 70
29. Polityka zarządzania kapitałem ................................................................................................ 70
30. Zobowiązania z tytułu zadłużenia ............................................................................................ 71
31. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania ....................................... 75
32. Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych .................................................................... 76
33. Rezerwy ................................................................................................................................... 80
34. Rozliczenia dochodu z tytułu dotacji oraz usług modernizacji oświetlenia drogowego ........... 84
Instrumenty finansowe i zarządzanie ryzykiem finansowym ............................... ........................... 86
35. Instrumenty finansowe i wartość godziwa ................................................................................ 86
36. Dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie ......................................... 91
37. Rachunkowość zabezpieczeń .................................................................................................. 91
38. Zarządzanie ryzykiem finansowym .......................................................................................... 92
38.1. Ryzyko kredytowe ........................................................................................................... 93
Rysunek 2
Rysunek 1
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
3
38.2. Ryzyko utraty płynności finansowej .............................................................................. 100
38.3. Ryzyko towarowe .......................................................................................................... 101
38.4. Ryzyko walutowe .......................................................................................................... 102
38.5. Ryzyko stóp procentowych ........................................................................................... 105
Pozostałe noty objaśniające ............................... ............................... ............................... ................. 109
39. Transakcje z jednostkami powiązanymi ................................................................................. 109
40. Noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania z przepływów pieniężnych ............. 111
41. Umowy koncesyjne na świadczenie usług publicznych ......................................................... 112
42. Zatrudnienie ........................................................................................................................... 114
43. Zobowiązania warunkowe, postępowania sądowe oraz sprawy toczące się przed organem
administracji publicznej .......................................................................................................... 114
43.1. Poręczenia i gwarancje ................................................................................................. 114
43.2. Postępowania toczące się przed sądami powszechnymi ............................................. 114
43.3. Pozostałe postępowania sądowe ................................................................................. 115
43.4. Ryzyko związane ze stanem uregulowania sytuacji prawnej nieruchomości
wykorzystywanych przez Grupę ................................................................................... 115
43.5. Sprawy dotyczące niezbilansowania za 2012 r. ........................................................... 116
43.6. Spór dotyczący cen na świadectwa pochodzenia energii OZE oraz wypowiedziane
umowy na zakup praw majątkowych wynikających ze świadectw pochodzenia energii
z odnawialnych źródeł .................................................................................................. 116
44. Zabezpieczenia ustanowione na aktywach i inne ograniczenia ............................................ 120
45. Podatkowa Grupa Kapitałowa ................................................................................................ 121
46. Zdarzenia jednorazowe w LWB ............................................................................................. 121
47. Narodowa Agencja Bezpieczeństwa Energetycznego .......................................................... 121
48. Odpisy na Fundusz Wypłaty Różnicy Ceny ........................................................................... 122
49. Zdarzenia po dacie sprawozdawczej ..................................................................................... 122
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
4
Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej, które zostały zatwierdzone przez Unię Europejską i zostały zaakceptowane przez Zarząd ENEA S.A.
Członkowie Zarządu
Prezes Zarządu
Grzegorz Kinelski
Członek Zarządu
Bartosz Krysta
Członek Zarządu
Marek Lelątko
p.o. Członek Zarządu
Monika Starecka
ENEA Centrum Sp. z o.o.
Podmiot odpowiedzialny za prowadzenie ksiąg
rachunkowych i sporządzenie sprawozdania finansowego
ENEA Centrum Sp. z o.o. Pl. Władysława Andersa 7, 61-894 Poznań
KRS 0000477231, NIP 777-00-02-843, REGON 630770227
Robert Kiereta
Poznań, 17 kwietnia 2024 r.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Skonsolidowane sprawozdanie z całkowitych dochodów należy analizować łącznie z dodatkowymi informacjami i objaśnieniami stanowiącymi integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
5
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
Rok zakończony
Nota
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Przychody ze sprzedaży
8
44 103 116
30 128 349
Podatek akcyzowy
(82 164)
(52 091)
Przychody ze sprzedaży netto
44 020 952
30 076 258
Rekompensaty
8
4 145 799
28 588
Przychody z tytułu leasingu i subleasingu operacyjnego
16 668
13 006
Przychody ze sprzedaży oraz inne dochody
48 183 419
30 117 852
Pozostałe przychody operacyjne
10
266 337
215 329
Zmiana rezerwy dotyczącej umów rodzących obciążenia
33
213 922
(414 715)
Amortyzacja
9
(1 651 920)
(1 584 991)
Koszty świadczeń pracowniczych
9
(3 092 964)
(2 495 720)
Zużycie materiałów i surowców oraz wartość sprzedanych towarów
9
(13 133 590)
(10 462 627)
Zakup energii i gazu na potrzeby sprzedaży
9
(20 073 377)
(12 393 958)
Usługi przesyłowe
9
(665 649)
(472 792)
Inne usługi obce
9
(1 235 779)
(1 057 113)
Podatki i opłaty
9
(3 719 780)
(541 573)
Strata na zmianie, sprzedaży i likwidacji rzeczowych aktywów trwałych oraz prawa do korzystania ze składnika aktywów
(62 038)
(51 256)
Odpis z tytułu utraty wartości niefinansowych aktywów trwałych
14
(3 690 243)
(56 763)
Pozostałe koszty operacyjne
10
(382 659)
(223 433)
Zysk operacyjny
955 679
578 240
Koszty finansowe
11
(486 445)
(276 630)
Przychody finansowe
11
222 548
220 929
Straty z pochodnych instrumentów walutowych niewykorzystywanych w rachunkowości zabezpieczeń
38.4
(1 247 125)
(347 053)
Przychody z tytułu dywidend
93
1 163
Odwrócenie odpisów aktualizujących aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
−
27 274
Udział w wynikach jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych
18
9 522
71 463
Odwrócenie odpisu z tytułu utraty wartości inwestycji w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych
37 679
−
(Strata)/zysk przed opodatkowaniem
(508 049)
275 386
Podatek dochodowy
12
65 426
(156 466)
(Strata)/zysk netto okresu sprawozdawczego
(442 623)
118 920
Inne całkowite dochody
Podlegające przeklasyfikowaniu do zysków lub strat:
- wycena instrumentów zabezpieczających
35
(161 104)
94 875
- podatek dochodowy
30 609
(18 020)
Niepodlegające przeklasyfikowaniu do zysków lub strat:
- przeszacowanie programu określonych świadczeń
(125 940)
9 356
- podatek dochodowy
23 929
(1 778)
Inne całkowite dochody netto
(232 506)
84 433
Całkowity dochód za okres sprawozdawczy
(675 129)
203 353
Z tego (strata)/zysk netto:
przypadający na akcjonariuszy Jednostki Dominującej
(704 308)
45 304
przypadający na udziały niekontrolujące
261 685
73 616
Z tego całkowity dochód:
przypadający na akcjonariuszy Jednostki Dominującej
(935 740)
129 875
przypadający na udziały niekontrolujące
260 611
73 478
(Strata)/zysk netto przypadający na akcjonariuszy Jednostki Dominującej
(704 308)
45 304
Średnioważona liczba akcji zwykłych (w szt.)
529 731 093
501 430 391
(Strata)/zysk netto przypadający na akcjonariuszy Jednostki Dominującej na akcję (w zł na jedną akcję)
13
(1,33)
0,09
(Strata)/zysk rozwodniony na akcję (w zł na jedną akcję)
(1,33)
0,09
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej należy analizować łącznie z dodatkowymi informacjami i objaśnieniami stanowiącymi integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
6
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ
Stan na
Nota
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
AKTYWA
Aktywa trwałe
Rzeczowe aktywa trwałe
14
18 261 023
20 154 134
Prawo do korzystania ze składnika aktywów
16
840 307
827 430
Wartości niematerialne
15
337 662
351 922
Nieruchomości inwestycyjne
17
21 279
18 042
Inwestycje w jednostki stowarzyszone i współkontrolowane
18
216 140
163 317
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
12
1 703 670
1 315 108
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej
35
75 032
161 391
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
22
6 647
12 213
Koszty doprowadzenia do zawarcia umowy
8 991
8 970
Należności z tytułu leasingu i subleasingu finansowego
23.1
979
1 168
Środki zgromadzone w ramach Funduszu Likwidacji Kopalń
165 248
147 925
Aktywa trwałe razem
21 636 978
23 161 620
Aktywa obrotowe
Prawa do emisji CO 2
19
3 731 418
4 093 130
Zapasy
20
1 954 315
1 979 850
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
22
6 776 525
5 260 383
Koszty doprowadzenia do zawarcia umowy
15 762
11 006
Aktywa z tytułu umów z klientami
24
528 106
623 900
Należności z tytułu leasingu i subleasingu finansowego
23.1
1 303
1 304
Należności z tytułu bieżącego podatku dochodowego
1 295 694
315 513
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej
35
144 511
382 546
Dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
36
−
42 004
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
25
3 026 133
1 563 716
Aktywa obrotowe razem
17 473 767
14 273 352
Aktywa razem
39 110 745
37 434 972
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Skonsolidowane sprawozdanie z sytuacji finansowej należy analizować łącznie z dodatkowymi informacjami i objaśnieniami stanowiącymi integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
7
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ
Stan na
Nota
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
PASYWA
Kapitał własny
Kapitał własny przypadający na akcjonariuszy jednostki dominującej
Kapitał zakładowy
676 306
676 306
Kapitał z nadwyżki ceny emisyjnej nad wartością nominalną akcji
3 348 670
3 348 670
Kapitał rezerwowy z wyceny instrumentów zabezpieczających
55 249
185 744
Zyski zatrzymane
9 858 705
10 663 950
Kapitał własny przypadający na akcjonariuszy jednostki dominującej razem
13 938 930
14 874 670
Udziały niekontrolujące
27
1 500 669
1 271 441
Kapitał własny razem
26
15 439 599
16 146 111
ZOBOWIĄZANIA
Zobowiązania długoterminowe
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe
30
4 288 396
4 087 307
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
31
21 014
32 265
Zobowiązania z tytułu umów z klientami
24
25 468
15 822
Zobowiązania z tytułu leasingu
30
658 778
625 120
Rozliczenia dochodu z tytułu dotacji oraz usług modernizacji oświetlenia drogowego
34
615 527
493 904
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
12
607 024
536 255
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
32
1 158 329
962 783
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
35
196 018
249
Rezerwy na pozostałe zobowiązania i inne obciążenia
33
1 132 534
946 088
Zobowiązania długoterminowe razem
8 703 088
7 699 793
Zobowiązania krótkoterminowe
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe
30
3 090 033
750 273
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
31
3 270 646
5 165 576
Zobowiązania z tytułu umów z klientami
24
589 721
348 590
Zobowiązania z tytułu leasingu
30
36 154
31 338
Rozliczenia dochodu z tytułu dotacji oraz usług modernizacji oświetlenia drogowego
34
26 044
20 381
Zobowiązania z tytułu bieżącego podatku dochodowego
18 155
12 706
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
32
762 370
577 479
Zobowiązania z tytułu ekwiwalentu prawa do nieodpłatnego nabycia akcji
281
281
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
35
314 659
494 596
Rezerwy na pozostałe zobowiązania i inne obciążenia
33
6 859 995
6 187 848
Zobowiązania krótkoterminowe razem
14 968 058
13 589 068
Zobowiązania razem
23 671 146
21 288 861
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA RAZEM
39 110 745
37 434 972
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Skonsolidowane sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym należy analizować łącznie z dodatkowymi informacjami i objaśnieniami stanowiącymi integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
8
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITALE WŁASNYM
Kapitał własny przypadający na akcjonariuszy jednostki dominującej
Kapitał zakładowy (wartość nominalna)
Kapitał z przeszacowania oraz z rozliczenia połączenia
Kapitał zakładowy razem
Kapitał z nadwyżki ceny emisyjnej nad wartością nominalną akcji
Kapitał rezerwowy z wyceny instrumentów zabezpieczających
Zyski zatrzymane
Udziały niekontrolujące
Kapitał własny razem
Stan na 1 stycznia 2022
441 443
146 575
588 018
2 692 784
108 917
10 636 605
1 175 576
15 201 900
Zysk netto okresu sprawozdawczego
−
−
−
−
−
45 304
73 616
118 920
Inne całkowite dochody netto
−
−
−
−
76 855
7 716
(138)
84 433
Całkowite dochody netto rozpoznane w okresie
−
−
−
−
76 855
53 020
73 478
203 353
Dywidendy
−
−
−
−
−
−
(30 129)
(30 129)
Emisja akcji zwykłych
88 288
−
88 288
662 164
−
−
−
750 452
Koszty emisji akcji zwykłych
−
−
−
(6 278)
−
−
−
(6 278)
Zmiana udziałów niekontrolujących w spółkach zależnych
−
−
−
−
−
(25 675)
52 516
26 841
Inne
−
−
−
−
(28)
−
−
(28)
Stan na 31 grudnia 2022
529 731
146 575
676 306
3 348 670
185 744
10 663 950
1 271 441
16 146 111
Strata netto okresu sprawozdawczego
−
−
−
−
−
(704 308)
261 685
(442 623)
Inne całkowite dochody netto
−
−
−
−
(130 495)
(100 937)
(1 074)
(232 506)
Całkowite dochody netto rozpoznane w okresie
−
−
−
−
(130 495)
(805 245)
260 611
(675 129)
Dywidendy
−
−
−
−
−
−
(31 387)
(31 387)
Inne
−
−
−
−
−
−
4
4
Stan na 31 grudnia 2023
529 731
146 575
676 306
3 348 670
55 249
9 858 705
1 500 669
15 439 599
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Skonsolidowane sprawozdanie z przepływów pieniężnych należy analizować łącznie z dodatkowymi informacjami i objaśnieniami stanowiącymi integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
9
SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
Rok zakończony
Nota
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Przepływy pieniężne z działalności operacyjnej
(Strata)/zysk netto okresu sprawozdawczego
(442 623)
118 920
Korekty:
Podatek dochodowy w zyskach i stratach
12
(65 426)
156 466
Amortyzacja
9
1 651 920
1 584 991
Strata na zmianie, sprzedaży i likwidacji rzeczowych aktywów trwałych oraz prawa do korzystania ze składnika aktywów
62 038
51 256
Odpis z tytułu utraty wartości niefinansowych aktywów trwałych
3 690 243
56 763
Strata/(zysk) na sprzedaży aktywów finansowych
15 315
(15 508)
Przychody z tytułu odsetek
(90 545)
(108 132)
Przychody z tytułu dywidend
(93)
(1 163)
Koszty z tytułu odsetek
293 289
208 622
Strata z wyceny instrumentów finansowych
158 809
421 698
Odwrócenie odpisów aktualizujących aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
−
(27 274)
Udział w wynikach jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych
(9 522)
(71 463)
Odwrócenie odpisu z tytułu utraty wartości inwestycji w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych
(37 679)
−
Inne korekty
(100 898)
(47 356)
Korekty razem
5 567 451
2 208 900
Podatek dochodowy zapłacony
(1 221 551)
(386 734)
Zmiany kapitału obrotowego:
Prawa do emisji CO 2
40
361 712
(1 233 152)
Zapasy
40
45 286
(865 572)
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
40
(1 433 593)
(2 101 174)
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
40
(1 872 942)
648 308
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
40
255 693
72 146
Rozliczenia dochodu z tytułu dotacji oraz usług modernizacji oświetlenia drogowego
40
123 836
117 070
Pozostałe rezerwy na zobowiązania i inne obciążenia
40
863 135
2 647 457
Zmiany kapitału obrotowego razem
(1 656 873)
(714 917)
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej
2 246 404
1 226 169
Przepływy pieniężne z działalności inwestycyjnej
Nabycie rzeczowych i niematerialnych aktywów trwałych
(2 936 010)
(2 586 902)
Wpływy ze sprzedaży rzeczowych i niematerialnych aktywów trwałych
48 006
41 333
Nabycie aktywów finansowych
40
−
(250 265)
Wpływ ze zbycia aktywów finansowych
40
37 383
279 149
Nabycie jednostek zależnych
(81 172)
−
Nabycie jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych
(1 340)
(1 009)
Zbycie jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych
394
1 000
Dywidendy otrzymane
93
1 163
Wypływy z tytułu gromadzenia środków pieniężnych na rachunku bankowym Funduszu Likwidacji Kopalń
(17 323)
(254)
Odsetki otrzymane
87 357
29 623
Inne wpływy z działalności inwestycyjnej
6 640
524
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
(2 855 972)
(2 485 638)
Przepływy pieniężne z działalności finansowej
Otrzymane kredyty i pożyczki
5 637 546
338 720
Spłata kredytów i pożyczek
(3 052 176)
(217 420)
Wykup obligacji
(156 110)
(1 955 111)
Dywidendy wypłacone
(31 387)
(30 129)
Spłata zobowiązań z tytułu leasingu
(34 087)
(26 483)
Wpływ z tytułu emisji akcji
−
750 452
Odsetki zapłacone
(291 967)
(181 342)
Wydatki z tytułu emisji akcji
−
(6 278)
Inne wpływy/(wydatki) z działalności finansowej
166
(2 777)
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej
2 071 985
(1 330 368)
Przepływy pieniężne netto razem
1 462 417
(2 589 837)
Stan środków pieniężnych na początek okresu sprawozdawczego
25
1 563 716
4 153 553
Stan środków pieniężnych na koniec okresu sprawozdawczego
25
3 026 133
1 563 716
w tym o ograniczonej możliwości dysponowania
1 236 286
511 540
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
10
DODATKOWE INFORMACJE I OBJAŚNIENIA
Informacje ogólne
1. Informacje ogólne o jednostce dominującej
Nazwa (firma):
ENEA Spółka Akcyjna
Forma prawna:
spółka akcyjna
Kraj rejestracji:
Rzeczpospolita Polska
Siedziba:
Poznań, Rzeczpospolita Polska
Adres:
ul. Pastelowa 8, 60-198 Poznań
Miejsce prowadzenia działalności:
Rzeczpospolita Polska
KRS:
0000012483
Numer telefonu:
(+48 61) 884 55 44
Numer faksu:
(+48 61) 884 59 59
E-mail:
enea@enea.pl
Strona internetowa:
www.enea.pl
Numer klasyfikacji statystycznej (REGON):
630139960
Numer klasyfikacji podatkowej (NIP):
777-00-20-640
ENEA S.A. (zwana dalej „Spółka”, „Jednostka Dominująca”) jest jednostką dominującą Grupy Kapitałowej ENEA („Grupa”, „Grupa Kapitałowa”).
W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. nie wystąpiły zmiany w nazwie Jednostki Dominującej i innych danych identyfikacyjnych.
Na 31 grudnia 2023 r. struktura akcjonariuszy Jednostki Dominującej przedstawiała się następująco:
Skarb Państwa Rzeczypospolitej Polski
Pozostali akcjonariusze
Razem
Stan na 31 grudnia 2023
52,29%
47,71%
100,00%
Na 31 grudnia 2023 r. podmiotem kontrolującym Jednostkę Dominującą był Skarb Państwa będący stroną kontrolującą najwyższego szczebla.
Na 31 grudnia 2023 r. statutowy kapitał zakładowy ENEA S.A. był równy 529 731 tys. zł (676 306 tys. zł po przekształceniu na MSSF UE z uwzględnieniem hiperinflacji i innych korekt) i dzielił się na 529 731 093 akcje.
Czas trwania Jednostki Dominującej jest nieoznaczony.
Działalność prowadzona jest na podstawie odpowiednich koncesji przyznawanych Jednostce Dominującej i poszczególnym jednostkom wchodzącym w skład Grupy Kapitałowej.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy obejmuje rok zakończony 31 grudnia 2023 r. oraz zawiera dane porównawcze za rok zakończony 31 grudnia 2022 r.
2. Skład Grupy Kapitałowej i zasady konsolidacji
Na 31 grudnia 2023 r. Grupa Kapitałowa składała się z jednostki dominującej ENEA S.A., 34 spółek zależnych, w tym 9 spółek pośrednio zależnych, 1 spółki współkontrolowanej oraz 4 spółek stowarzyszonych.
Głównym przedmiotem działalności Grupy Kapitałowej jest:
− produkcja energii elektrycznej i cieplnej (ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o., ENEA Elektrownia Połaniec S.A., Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w Obornikach, Miejska Energetyka Cieplna Piła Sp. z o.o.,
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
11
ENEA Ciepło Sp. z o.o., ENEA Nowa Energia Sp. z o.o.);
− obrót energią elektryczną (ENEA S.A., ENEA Trading Sp. z o.o.);
− dystrybucja energii elektrycznej (ENEA Operator Sp. z o.o.);
− dystrybucja ciepła (Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w Obornikach, Miejska Energetyka Cieplna Piła Sp. z o.o., ENEA Ciepło Sp. z o.o.);
− górnictwo i wzbogacanie węgla kamiennego (Grupa Lubelski Węgiel „Bogdanka” S.A.).
Zasady rachunkowości
Jednostki zależne
Jednostka zależna to spółka, nad którą inna spółka sprawuje kontrolę. Definicja kontroli zgodnie z MSSF 10 stanowi, że inwestor sprawuje kontrolę nad spółką, w której dokonano inwestycji, wtedy i tylko wtedy, gdy inwestor ten jednocześnie:
1) sprawuje władzę nad spółką, w której dokonano inwestycji,
2) z tytułu swojego zaangażowania w spółce, w której dokonano inwestycji, podlega ekspozycji na zmienne wyniki finansowe lub posiada prawo do zmiennych wyników finansowych,
3) posiada możliwość wykorzystania sprawowanej władzy nad spółką, w której dokonano inwestycji, do wywierania wpływu na wysokość swoich wyników finansowych .
Jednostki zależne podlegają pełnej konsolidacji od dnia przejęcia nad nimi kontroli przez Grupę. Przestaje się je konsolidować z dniem ustania kontroli.
W odniesieniu do transakcji nabycia spółek, które nie znajdują się pod wspólną kontrolą, koszt przejęcia ustala się jako wartość godziwą przekazanych aktywów, wyemitowanych instrumentów kapitałowych oraz zobowiązań zaciągniętych lub przejętych na dzień wymiany. Możliwe do zidentyfikowania aktywa nabyte oraz zobowiązania i zobowiązania warunkowe przejęte w ramach połączenia jednostek gospodarczych wycenia się początkowo według ich wartości godziwej na dzień przejęcia, niezależnie od wielkości ewentualnych udziałów niekontrolujących.
Grupa wycenia udziały niekontrolujące proporcjonalnie do udziału w wartości godziwej nabywanych aktywów netto. W kolejnych okresach wartość udziałów niekontrolujących obejmuje wartość rozpoznaną przy początkowym ujęciu skorygowaną o zmiany wartości kapitału jednostki zależnej w proporcji do posiadanych udziałów. Całkowity dochód jest alokowany do udziałów niekontrolujących nawet wtedy, gdy powoduje powstanie ujemnej wartości tych udziałów. Wartość firmy ustala się zgodnie z polityką rachunkowości (nota 15).
W przypadku wystąpienia wartości ujemnej, Grupa dokonuje ponownego przeglądu ustalenia wartości godziwych poszczególnych składników nabywanych aktywów netto. Jeżeli w wyniku przeglądu nadal wartość jest ujemna, ujmuje się ją niezwłocznie w zysku lub stracie bieżącego okresu.
Transakcje, rozrachunki i niezrealizowane zyski na transakcjach pomiędzy spółkami Grupy są eliminowane. Niezrealizowane straty również podlegają eliminacji, chyba że transakcja dostarcza dowodów na utratę wartości przez przekazany składnik aktywów. Zasady rachunkowości stosowane przez jednostki zależne zostały zmienione tam, gdzie było to konieczne dla zapewnienia zgodności z zasadami rachunkowości stosowanymi przez Grupę.
Jednostki stowarzyszone i współkontrolowane
Jednostki stowarzyszone to wszelkie jednostki, na które Grupa wywiera znaczący wpływ, lecz których nie kontroluje, co zwykle towarzyszy posiadaniu od 20% do 50% ogólnej liczby głosów w organach stanowiących. Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych rozlicza się metodą praw własności i ujmuje początkowo według kosztu. Nadwyżkę ceny nabycia nad wartością godziwą dających się zidentyfikować aktywów netto jednostki stowarzyszonej na dzień nabycia ujmuje się jako wartość firmy. Wartość firmy włączona jest do wartości bilansowej inwestycji, a utratę jej wartości wycenia się w ramach całej wartości inwestycji. Jakąkolwiek nadwyżkę udziału Grupy w wartości godziwej netto dających się zidentyfikować aktywów, zobowiązań i zobowiązań warunkowych nad kosztem przejęcia po dokonaniu przeszacowania ujmuje się niezwłocznie w zysku lub stracie bieżącego okresu.
Jednostki współkontrolowane to wszystkie jednostki, w których na podstawie ustaleń umownych Grupa sprawuje kontrolę wspólnie z innymi podmiotami. Inwestycje w jednostkach współkontrolowanych rozlicza się metodą praw własności identycznie jak inwestycje w jednostkach stowarzyszonych.
Udział Grupy w wyniku finansowym jednostek stowarzyszonych i/lub współkontrolowanych od dnia nabycia ujmuje się w zysku lub stracie bieżącego okresu, zaś jej udział w innych całkowitych dochodach wygenerowanych od dnia nabycia – w innych całkowitych dochodach. Wartość bilansową inwestycji koryguje się o łączne zmiany stanu kapitału własnego od dnia nabycia. Gdy udział Grupy w stratach jednostki stowarzyszonej lub współkontrolowanej staje się równy lub większy od udziału Grupy w tej jednostce stowarzyszonej lub współkontrolowanej, obejmującego ewentualne inne niezabezpieczone należności, Grupa zaprzestaje ujmować dalsze straty, chyba że wzięła na siebie obowiązki lub dokonała płatności w imieniu danej jednostki stowarzyszonej lub współkontrolowanej. Grupa dokonuje analizy utraty wartości inwestycji w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych, a ewentualne odpisy ujmuje w wyniku
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
12
finansowym bieżącego roku.
Niezrealizowane zyski na transakcjach pomiędzy Grupą a jej jednostkami stowarzyszonymi lub współkontrolowanymi eliminuje się proporcjonalnie do udziału Grupy w jednostkach stowarzyszonych lub współkontrolowanych. Niezrealizowane straty również są eliminowane, chyba że transakcja dostarcza dowodów na wystąpienie utraty wartości przekazywanego składnika aktywów. Zasady rachunkowości stosowane przez jednostki stowarzyszone lub współkontrolowane zostały, tam gdzie było to konieczne, zmienione dla zapewnienia zgodności z zasadami rachunkowości stosowanymi przez Grupę.
Połączenia/nabycia jednostek gospodarczych
Połączenia / nabycia jednostek gospodarczych znajdujących się poza wspólną kontrolą rozlicza się metodą nabycia.
Nabycia spółek stowarzyszonych i współkontrolowanych
Spółka, na podstawie umów dotyczących danej inwestycji, dokonuje osądu co do istnienia współkontroli lub znaczącego wpływu.
Nazwa spółki
Przedmiot działalności
Siedziba
Udział ENEA S.A. w całkowitej liczbie głosów
na
31 grudnia 2023
Udział ENEA S.A. w całkowitej liczbie głosów
na
31 grudnia 2022
SPÓŁKI ZALEŻNE
1.
ENEA Operator Sp. z o.o.
dystrybucja
Poznań
100%
100%
2.
ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o.
wytwarzanie
Świerże Górne
100%
100%
3.
ENEA Elektrownia Połaniec S.A.
wytwarzanie
Połaniec
100%
100%
4.
ENEA Oświetlenie Sp. z o.o.
pozostała działalność
Szczecin
100%
100%
5.
ENEA Trading Sp. z o.o.
obrót
Świerże Górne
100% 10,12
100%
6.
ENEA Serwis Sp. z o.o.
dystrybucja
Lipno
100%
100%
7.
ENEA Centrum Sp. z o.o.
pozostała działalność
Poznań
100%
100%
8.
ENEA Pomiary Sp. z o.o.
dystrybucja
Poznań
100%
100%
9.
ENERGO-TOUR Sp. z o.o. w likwidacji
pozostała działalność
Poznań
- 5
100% 5
10.
ENEA Innowacje Sp. z o.o.
pozostała działalność
Warszawa
100% 20
100%
11.
Lubelski Węgiel
BOGDANKA S.A.
wydobycie
Bogdanka
64,57%
64,57%
12.
ENEA Ciepło Sp. z o.o.
wytwarzanie
Białystok
99,94%
99,94%
13.
Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Sp. z o.o.
wytwarzanie
Oborniki
99,93% 19
99,93%
14.
Miejska Energetyka Cieplna Piła Sp. z o.o.
wytwarzanie
Piła
71,11%
71,11%
15.
ENEA Nowa Energia Sp. z o.o.
wytwarzanie
Radom
100% 23
100%
16.
ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o.
wytwarzanie
Świerże Górne
100% 8
100%
17.
ENEA Power&Gas Trading Sp. z o.o.
obrót
Warszawa
100% 10
100%
18.
EN101 Sp. z o.o.
wytwarzanie
Poznań
100% 7,13,26
-
19.
EN102 Sp. z o.o.
wytwarzanie
Poznań
100% 14,26
100%
20.
EN103 Sp. z o.o.
wytwarzanie
Poznań
100% 15,26
100%
21.
EN201 Sp. z o.o.
wytwarzanie
Poznań
100% 16,26
100%
22.
EN202 Sp. z o.o.
wytwarzanie
Poznań
100% 7,17,26
-
23.
EN203 Sp. z o.o.
wytwarzanie
Poznań
100% 18,26
100%
24.
PRO-WIND Sp. z o.o.
wytwarzanie
Kielce
100% 21
-
25.
PV Tykocin Sp. z o.o.
wytwarzanie
Kielce
100% 21
-
26.
PV Genowefa Sp. z o.o. (dawniej PAD RES Genowefa Sp. z o.o.)
wytwarzanie
Poznań
100% 25
-
SPÓŁKI POŚREDNIO ZALEŻNE
27.
ENEA Logistyka Sp. z o.o.
dystrybucja
Poznań
100% 3
100% 3
28.
ENEA Bioenergia Sp. z o.o.
wytwarzanie
Połaniec
100% 1
100% 1
29.
ENEA Połaniec Serwis Sp. z o.o.
wytwarzanie
Połaniec
- 6
100% 1
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
13
30.
EkoTRANS Bogdanka Sp. z o.o.
wydobycie
Bogdanka
64,57% 2
64,57% 2
31.
RG Bogdanka Sp. z o.o.
wydobycie
Bogdanka
64,57% 2
64,57% 2
32.
MR Bogdanka Sp. z o.o.
wydobycie
Bogdanka
64,57% 2
64,57% 2
33.
Łęczyńska Energetyka Sp. z o.o.
wydobycie
Bogdanka
57,27% 2
57,27% 2
34.
ENEBIOGAZ 1 Sp. z o.o.
wytwarzanie
Radom
100% 4,22,26
100% 4
35.
ENEBIOGAZ 2 Sp. z o.o.
wytwarzanie
Radom
100% 4,22,26
100% 4
36.
Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o.
wytwarzanie
Radom
100% 4,24
-
SPÓŁKI WSPÓŁKONTROLOWANE
37.
Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o.
-
Ostrołęka
50% 11
50%
SPÓŁKI STOWARZYSZONE
38.
Polimex – Mostostal S.A.
-
Warszawa
16,22% 9
16,26%
39.
Elektrownia Wiatrowa Baltica-4 Sp. z o.o.
-
Warszawa
33,81%
33,81%
40.
Elektrownia Wiatrowa Baltica-5 Sp. z o.o.
-
Warszawa
33,81%
33,81%
41.
Elektrownia Wiatrowa Baltica-6 Sp. z o.o.
-
Warszawa
33,76%
33,76%
1 – spółka pośrednio zależna poprzez udziały w spółce ENEA Elektrownia Połaniec S.A.
2 – spółka pośrednio zależna poprzez udziały w spółce Lubelski Węgiel BOGDANKA S.A.
3 – spółka pośrednio zależna poprzez udziały w spółce ENEA Operator Sp. z o.o.
4 – spółka pośrednio zależna poprzez udziały w spółce ENEA Nowa Energia Sp. z o.o.
5 – 30 marca 2015 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki podjęło uchwałę w sprawie rozwiązania spółki po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego. Uchwała weszła w życie 1 kwietnia 2015 r. 5 listopada 2015 r. został złożony wniosek do Krajowego Rejestru Sądowego o wykreślenie spółki. 24 maja 2023 r. spółka została wykreślona z KRS.
6 – 3 stycznia 2023 r. odbyło się Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki ENEA Połaniec Serwis Sp. z o.o. (spółka przejmowana), które podjęło uchwałę o połączeniu ze spółką ENEA Elektrownia Połaniec S.A. (spółka przejmująca) w trybie uproszczonym to jest zgodnie z art. 516 ksh. Połączenie zostało zarejestrowane w KRS 16 stycznia 2023 r.
7 – w styczniu 2023 r. zawiązane zostały spółki EN101 Sp. z o.o. i EN202 Sp. z o.o.
8 – 15 marca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o. o kwotę 10 000 tys. zł, to jest z kwoty 19 000 tys. zł do kwoty 29 000 tys. zł, poprzez utworzenie 100 000 nowych udziałów o wartości nominalnej 100,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła wszystkie nowoutworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 3 kwietnia 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS. 27 lipca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o. o kwotę 10 000 tys. zł, to jest z kwoty 29 000 tys. zł do kwoty 39 000 tys. zł, poprzez utworzenie 100 000 nowych udziałów o wartości nominalnej 100,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła wszystkie nowoutworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 27 września 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS. 6 grudnia 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o. z siedzibą w Świerżach Górnych podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o. o kwotę 15 000 tys. zł, to jest z kwoty 39 000 tys. zł do kwoty 54 000 tys. zł, poprzez utworzenie 150 000 nowych udziałów o wartości nominalnej 100,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła wszystkie nowoutworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym ENEA ELKOGAZ Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. Podwyższenie kapitału zakładowego oczekuje na rejestrację w KRS.
9 – 30 stycznia 2023 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 000 tys. zł, tj. z kwoty 479 738 tys. zł do kwoty 480 738 tys. zł dopuszczając do obrotu 500 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2 zł każda. W marcu 2023 r. ENEA S.A. sprzedała 187 500 akcji zmniejszając dotychczasowy udział z 16,23% w kapitale zakładowym spółki do 16,15%. W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. ENEA S.A. złożyła żądanie wykonania realizacji opcji call 8, 9, 10 i 11. 30 marca 2023 r. Spółka dokonała przelewu za obejmowane 187 500 akcji Polimex – Mostostal S.A (opcja call 8). 14 kwietnia 2023 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 500 tys. zł, tj. z kwoty 480 738 tys. zł do kwoty 482 238 tys. zł dopuszczając do obrotu 750 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2 zł każda i zmniejszając dotychczasowy udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki z 16,15% do 16,10%. 28 kwietnia 2023 r. w wyniku realizacji opcji call 8 udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki zwiększył się z 16,10% do 16,17%. 29 czerwca 2023 r. Spółka dokonała przelewu za obejmowane 125 000 akcji Polimex – Mostostal S.A (opcja call 9). 12 lipca 2023 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 000 tys. zł, tj. z kwoty 482 238 tys. zł do kwoty 483 238 tys. zł dopuszczając do obrotu 500 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2 zł każda. Udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki zmniejszył się z 16,17% do 16,14%. 14 lipca 2023 r. w wyniku
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
14
realizacji opcji call 9 udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki zwiększył się z 16,14% do 16,19%. 28 września 2023 r. Spółka dokonała przelewu za obejmowane 187 500 akcji Polimex – Mostostal S.A (opcja call 10). 5 października 2023 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 500 tys. zł, tj. z kwoty 483 238 tys. zł do kwoty 484 738 tys. zł dopuszczając do obrotu 750 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2,00 zł każda. Udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym tej Spółki zmniejszył się z 16,19% do 16,14%. Od 13 października 2023 r. w wyniku realizacji opcji call 10 udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki wynosił 16,22%. 24 listopada 2023 r. Spółka dokonała przelewu za obejmowane 125 000 akcji Polimex – Mostostal S.A (opcja call 11). 10 stycznia 2024 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 000 tys. zł, tj. z kwoty 484 738 tys. zł do kwoty 485 738 tys. zł dopuszczając do obrotu 500 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2,00 zł każda. Udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym tej Spółki zmniejszył się z 16,22% do 16,19%. 23 stycznia 2024 r. w wyniku realizacji opcji call 11 udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki zwiększył się z 16,19% do 16,24%.
10 – 3 kwietnia 2023 r. zgodnie z Planem Podziału spółki ENEA Trading Sp. z o.o. z 29 lipca 2022 r. nastąpił podział przez wydzielenie i przeniesienie części majątku (aktywów i pasywów) spółki ENEA Trading Sp. z o.o., w postaci Zorganizowanej Części Przedsiębiorstwa, na spółkę ENEA Power&Gas Trading Sp. z o.o.
11 – 27 kwietnia 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego spółki o kwotę 100 zł, to jest z kwoty 912 482 100,00 zł do kwoty 912 482 200,00 zł, poprzez utworzenie 2 nowych udziałów o wartości nominalnej 50,00 zł każdy i cenie emisyjnej 1 udziału wynoszącej 202 657 tys. zł. ENEA S.A. objęła 1 nowo utworzony udział w podwyższonym kapitale zakładowym Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. 28 kwietnia 2023 r. została zawarta pomiędzy ENEA S.A. a Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. umowa potrącenia wierzytelności, tj. wierzytelności ENEA S.A. wobec Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. z tytułu udzielonej pożyczki w ramach umowy pożyczki zawartej w grudniu 2019 r. o wartości 170 000 tys. zł (z późniejszymi zmianami) powiększonej o należne odsetki o łącznej wartości wierzytelności wynoszącej 202 657 tys. zł oraz wierzytelności Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. wobec ENEA S.A. z tytułu zaciągniętego zobowiązania do pokrycia 1 udziału wkładem pieniężnym w wysokości 202 657 tys. zł w podwyższonym kapitale zakładowym spółki. Zgodnie z powyższą umową potrącenia, ww. wierzytelności umorzyły się wzajemnie w całości. 4 grudnia 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
12 – 28 czerwca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników ENEA Trading Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego ENEA Trading Sp. z o.o. o kwotę 1 tys. zł, to jest z kwoty 61 205 tys. zł do kwoty 61 206 tys. zł, poprzez utworzenie 1 nowego udziału o wartości nominalnej 1 tys. zł. ENEA S.A. objęła nowo utworzony udział w podwyższonym kapitale zakładowym ENEA Trading Sp. z o.o. pokrywając go w całości wkładem pieniężnym. 12 lipca 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
13 – 5 lipca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników EN101 Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego EN101 Sp. z o.o. o kwotę 3 430 tys. zł, to jest z kwoty 70 tys. zł do kwoty 3 500 tys. zł, poprzez utworzenie 4 900 nowych udziałów o wartości nominalnej 700,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym EN101 Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 10 listopada 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
14 – 5 lipca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników EN102 Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego EN102 Sp. z o.o. o kwotę 3 531 tys. zł to jest z kwoty 70 tys. zł do kwoty 3 601 tys. zł, poprzez utworzenie 5 044 nowych udziałów o wartości nominalnej 700,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym EN102 Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 27 września 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
15 – 5 lipca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników EN103 Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego EN103 Sp. z o.o. o kwotę 148 tys. zł to jest z kwoty 70 tys. zł do kwoty 218 tys. zł, poprzez utworzenie 211 nowych udziałów o wartości nominalnej 700,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym EN103 Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 27 września 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
16 – 5 lipca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników EN201 Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego EN201 Sp. z o.o. o kwotę 2 509 tys. zł to jest z kwoty 70 tys. zł do kwoty 2 579 tys. zł., poprzez utworzenie 3 584 nowych udziałów o wartości nominalnej 700,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym EN201 Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 25 października 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
17 – 5 lipca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników EN202 Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego EN202 Sp. z o.o. o kwotę 3 223 tys. zł to jest z kwoty 70 tys. zł do kwoty 3 293 tys. zł, poprzez utworzenie 4 604 nowych udziałów o wartości nominalnej 700,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym EN202 Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 2 listopada 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
18 – 5 lipca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników EN203 Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego EN203 Sp. z o.o. o kwotę 535 tys. zł to jest z kwoty 70 tys. zł do kwoty 605 tys. zł, poprzez utworzenie 764 nowych udziałów o wartości nominalnej 700,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym EN203 Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 25 października 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
19 – 6 lipca 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. o kwotę
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
15
6 000 tys. zł, to jest z kwoty 6 583 tys. zł do kwoty 12 583 tys. zł, poprzez utworzenie 12 000 nowych udziałów o wartości nominalnej 500,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła 11 992 nowo utworzone udziały o łącznej wartości nominalnej 5 996 tys. zł pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 10 listopada 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
20 – 2 sierpnia 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników ENEA Innowacje Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego ENEA Innowacje Sp. z o.o. o kwotę 12 000 tys. zł, to jest z kwoty 38 710 tys. zł do kwoty 50 710 tys. zł, poprzez utworzenie 120 000 nowych udziałów o wartości nominalnej 100,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym ENEA Innowacje Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 28 sierpnia 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
21 – 23 sierpnia 2023 r. ENEA S.A. zawarła umowę nabycia 73 300 udziałów spółki PRO-WIND Sp. z o.o. o wartości nominalnej 100,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 7 330 tys. zł stanowiących 100% udziału w jej kapitale zakładowym za łączną cenę 25 029 tys. zł. 23 sierpnia 2023 r. ENEA S.A. zawarła również umowę nabycia 50 udziałów spółki PV Tykocin Sp. z o.o. o wartości nominalnej 100,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 5 tys. zł stanowiących 100% udziału w jej kapitale zakładowym za łączną cenę 3 119 tys. zł.
22 – 25 sierpnia 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników ENEBIOGAZ 1 Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego ENEBIOGAZ 1 Sp. z o.o. o kwotę 25 tys. zł, to jest z kwoty 5 tys. zł do kwoty 30 tys. zł, poprzez utworzenie 500 nowych udziałów o wartości nominalnej 50,00 zł każdy. ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. objęła wszystkie nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym ENEBIOGAZ 1 Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 31 stycznia 2024 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS. 25 sierpnia 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników ENEBIOGAZ 2 Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego ENEBIOGAZ 2 Sp. z o.o. o kwotę 25 tys. zł, to jest z kwoty 5 tys. zł do kwoty 30 tys. zł, poprzez utworzenie 500 nowych udziałów o wartości nominalnej 50,00 zł każdy. ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. objęła wszystkie nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym ENEBIOGAZ 2 Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 21 grudnia 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
23 – 1 września 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. o kwotę 118 500 tys. zł, to jest z kwoty 52 648 tys. zł do kwoty 171 148 tys. zł, poprzez utworzenie 2 370 000 nowych udziałów o wartości nominalnej 50,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 13 października 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
24 – 7 września 2023 r. ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. zawarła umowę nabycia 200 udziałów spółki Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o. o wartości nominalnej 50,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 10 tys. zł stanowiących 100% udziału w jej kapitale zakładowym. 7 września 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o. o kwotę 7 733 tys. zł, to jest z kwoty 10 tys. zł do kwoty 7 743 tys. zł, poprzez utworzenie 154 652 nowych udziałów o wartości nominalnej 50,00 zł każdy. ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 20 grudnia 2023 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS.
25 – 20 września 2023 r. ENEA S.A. zawarła umowę nabycia 50 udziałów spółki PAD RES Genowefa Sp. z o.o. o wartości nominalnej 100,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 5 tys. zł stanowiących 100% udziału w jej kapitale zakładowym za łączną cenę 10 204 tys. EUR. 12 grudnia 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników PAD RES Genowefa Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego PAD RES Genowefa Sp. z o.o. o kwotę 2 500 tys. zł, to jest z kwoty 5 tys. zł do kwoty 2 505 tys. zł, poprzez utworzenie 50 000 nowych udziałów o wartości nominalnej 50,00 zł każdy. ENEA S.A. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym PAD RES Genowefa Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. 9 lutego 2024 r. podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS. 9 lutego 2024 r. w KRS została zarejestrowana zmiana nazwy spółki na PV Genowefa Sp. z o.o. oraz zmiana siedziby spółki na Poznań.
26 – z uwagi na nieistotność spółka nie została uwzględniona w niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.
3. Skład Zarządu i Rady Nadzorczej jednostki dominującej
Zarząd
Stan na
Stan na
31 grudnia 2023
Powołanie
31 grudnia 2022
Odwołanie
Prezes Zarządu
Paweł Majewski
Paweł Majewski
Członek Zarządu ds. Finansowych
-
Rafał Mucha
30 listopada 2023 r.
Członek Zarządu ds. Handlowych
Jakub Kowaleczko
17 lipca 2023 r.
-
Członek Zarządu ds. Korporacyjnych
Dariusz Szymczak
Dariusz Szymczak
Członek Zarządu ds. Operacyjnych
Marcin Pawlicki
Marcin Pawlicki
Członek Zarządu ds. Strategii i Rozwoju
Lech Żak
Lech Żak
6 lipca 2023 r. Rada Nadzorcza Spółki podjęła uchwałę w sprawie powołania Pana Jakuba Kowaleczko z dniem
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
16
17 lipca 2023 r. na stanowisko Członka Zarządu ENEA S.A. ds. Handlowych na wspólną kadencję, rozpoczętą z dniem następnym po dniu odbycia Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia ENEA S.A. zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za 2021 r.
21 listopada 2023 r. Rada Nadzorcza Spółki podjęła uchwałę w sprawie odwołania z dniem 30 listopada 2023 r. Członka Zarządu ds. Finansowych - Pana Rafała Muchę ze składu Zarządu ENEA S.A.
2 lutego 2024 r. Rada Nadzorcza ENEA S.A. podjęła uchwały w przedmiocie odwołania Prezesa Zarządu ENEA S.A. - Pana Pawła Majewskiego, Członka Zarządu ENEA S.A. ds. Handlowych - Pana Jakuba Kowaleczko oraz Członka Zarządu ENEA S.A. ds. Korporacyjnych - Pana Dariusza Szymczaka ze składu Zarządu ENEA S.A.
2 lutego 2024 r. Rada Nadzorcza ENEA S.A. podjęła Uchwałę w sprawie delegowania z tym samym dniem Pani Moniki Stareckiej - Wiceprzewodniczacej Rady Nadzorczej ENEA S.A., do czasowego wykonywania czynności Prezesa Zarządu ENEA S.A., nie dłużej jednak niż na okres trzech miesięcy licząc od dnia delegowania.
23 lutego 2024 r. Rada Nadzorcza ENEA S.A. podjęła uchwały w przedmiocie powołania na wspólną kadencję, rozpoczętą z dniem następnym po dniu odbycia Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia ENEA S.A. zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za 2021 rok:
- Pana Grzegorza Kinelskiego na stanowisko Prezesa Zarządu ENEA S.A. z dniem 1 marca 2024 r.,
- Pana Bartosza Krystę na stanowisko Członka Zarządu ENEA S.A. ds. Handlowych z dniem 1 marca 2024 r.,
- Pana Marka Lelątko na stanowisko Członka Zarządu ENEA S.A. ds. Finansowych z dniem 1 marca 2024 r.,
- Panią Dalidę Gepfert na stanowisko Członka Zarządu ENEA S.A. ds. Korporacyjnych z dniem 1 maja 2024 r.
23 lutego 2024 r. Rada Nadzorcza ENEA S.A. podjęła uchwałę w sprawie delegowania od 1 marca 2024 r. Pani Moniki Stareckiej, Wiceprzewodniczącej Rady Nadzorczej ENEA S.A., do czasowego wykonywania czynności Członka Zarządu ENEA S.A. ds. Korporacyjnych, nie dłużej jednak niż do 30 kwietnia 2024 r. Jednocześnie Rada Nadzorcza postanawia uchylić z dniem 29 lutego 2024 r. uchwałę z 2 lutego 2024 r. w sprawie delegowania Pani Moniki Stareckiej, Członka Rady Nadzorczej ENEA S.A., do czasowego wykonywania czynności Prezesa Zarządu ENEA S.A.
23 lutego 2024 r. Rada Nadzorcza ENEA S.A. podjęła uchwały w przedmiocie odwołania z dniem 29 lutego 2024 r. Członka Zarządu ENEA S.A. ds. Operacyjnych - Pana Marcina Pawlickiego oraz Członka Zarządu ENEA S.A. ds. Strategii i Rozwoju - Pana Lecha Żaka.
Skład Zarządu ENEA S.A. na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego przedstawia poniższa tabela:
Stan na
17 kwietnia 2024
Prezes Zarządu
Grzegorz Kinelski
Członek Zarządu ds. Finansowych
Marek Lelątko
Członek Zarządu ds. Handlowych
Bartosz Krysta
p.o. Członek Zarządu ds. Korporacyjnych
Monika Starecka
Rada Nadzorcza
Stan na
Stan na
31 grudnia 2023
Powołanie
31 grudnia 2022
Zakończenie kadencji/ rezygnacja
Przewodniczący Rady Nadzorczej
Łukasz Ciołko
Rafał Włodarski
4 stycznia 2023 r.
Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej
Roman Stryjski
Roman Stryjski
Sekretarz Rady Nadzorczej
Mariusz Pliszka
Mariusz Pliszka
Członek Rady Nadzorczej
Mariusz Damasiewicz
Łukasz Ciołko
Członek Rady Nadzorczej
Aneta Kordowska
Mariusz Damasiewicz
Członek Rady Nadzorczej
Tomasz Lis
Aneta Kordowska
Członek Rady Nadzorczej
Paweł Łącki
Tomasz Lis
Członek Rady Nadzorczej
Mariusz Romańczuk
Paweł Łącki
Członek Rady Nadzorczej
-
Mariusz Romańczuk
Członek Rady Nadzorczej
-
Piotr Zborowski
4 lipca 2023 r.
4 stycznia 2023 r. do Spółki wpłynęła rezygnacja Pana Rafała Włodarskiego z pełnienia funkcji Członka Rady Nadzorczej ENEA S.A., w tym z funkcji Przewodniczącego Rady Nadzorczej Spółki, ze skutkiem na dzień 4 stycznia 2023 r.
13 marca 2023 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki podjęło uchwałę, na mocy której z tym samym dniem w skład Rady Nadzorczej ENEA S.A. XI kadencji powołana została Pani Aleksandra Agatowska.
13 marca 2023 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie ENEA S.A. dokonało wyboru na Przewodniczącego Rady Nadzorczej ENEA S.A. Pana Łukasza Ciołko.
4 lipca 2023 r. do Spółki wpłynęła rezygnacja Pana Piotra Zborowskiego z pełnienia funkcji Członka Rady Nadzorczej ENEA S.A., ze skutkiem na dzień 4 lipca 2023 r.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
17
31 lipca 2023 r. do Spółki wpłynęła rezygnacja Pani Aleksandry Agatowskiej z pełnienia funkcji Członka Rady Nadzorczej ENEA S.A., ze skutkiem na dzień 31 lipca 2023 r.
29 stycznia 2024 r. do Spółki wpłynęło oświadczenie Ministra Aktywów Państwowych, z tego samego dnia, o skorzystaniu przez Ministra Aktywów Państwowych z uprawnienia do odwołania członka Rady Nadzorczej ENEA S.A. na podstawie § 24 ust. 1 Statutu Spółki. Zgodnie z otrzymanym oświadczeniem, Minister Aktywów Państwowych korzystając z ww. uprawnienia z dniem 29 stycznia 2024 r. odwołał ze składu Rady Nadzorczej Spółki Pana Łukasza Ciołko.
29 stycznia 2024 r. do Spółki wpłynęło oświadczenia Ministra Aktywów Państwowych, z tego samego dnia, o skorzystaniu przez Ministra Aktywów Państwowych z uprawnienia do powołania członka Rady Nadzorczej ENEA S.A. na podstawie § 24 ust. 1 Statutu Spółki. Zgodnie z otrzymanym oświadczeniem, Minister Aktywów Państwowych korzystając z ww. uprawnienia z dniem 30 stycznia 2024 r. powołał do składu Rady Nadzorczej Spółki Panią Agatę Ewę Michalską - Olek.
30 stycznia 2024 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie ENEA S.A. podjęło uchwały, na mocy których dokonało, z tym samym dniem, następujących zmian w składzie Rady Nadzorczej Spółki XI kadencji:
odwołano:
- Pana Romana Stryjskiego,
- Pana Pawła Łąckiego,
- Panią Anetę Kordowską,
powołano:
- Panią Ewę Bagińską,
- Pana Zbigniewa Szymczaka,
- Pana Piotra Szymanka,
- Pana Michała Gniatkowskiego,
- Panią Monikę Starecką.
30 stycznia 2024 r. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie ENEA S.A. dokonało wyboru Przewodniczącej Rady Nadzorczej ENEA S.A. w osobie Pani Ewy Bagińskiej.
2 lutego 2024 r. Rada Nadzorcza Spółki dokonała wyboru Wiceprzewodniczącej Rady Nadzorczej ENEA S.A. w osobie Pani Moniki Stareckiej.
Skład Rady Nadzorczej ENEA S.A. na dzień sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego przedstawia poniższa tabela:
Stan na
17 kwietnia 2024
Przewodnicząca Rady Nadzorczej
Ewa Bagińska
Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej
Monika Starecka
Sekretarz Rady Nadzorczej
Mariusz Pliszka
Członek Rady Nadzorczej
Mariusz Damasiewicz
Członek Rady Nadzorczej
Michał Gniatkowski
Członek Rady Nadzorczej
Tomasz Lis
Członek Rady Nadzorczej
Agata Ewa Michalska-Olek
Członek Rady Nadzorczej
Mariusz Romańczuk
Członek Rady Nadzorczej
Piotr Szymanek
Członek Rady Nadzorczej
Zbigniew Szymczak
4. Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego
Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej, które zostały zatwierdzone przez Unię Europejską („MSSF UE”) i zostało zaakceptowane przez Zarząd ENEA S.A.
MSSF UE obejmują standardy i interpretacje zaakceptowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości („RMSR”) oraz Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej („KIMSF”).
Zarząd Jednostki Dominującej wykorzystał swoją najlepszą wiedzę co do zastosowania standardów i interpretacji, jak również metod i zasad wyceny poszczególnych pozycji skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy Kapitałowej ENEA zgodnie z MSSF UE na 31 grudnia 2023 r. Przedstawione zestawienia i objaśnienia zostały ustalone przy dołożeniu należytej staranności. Zasady rachunkowości stosowane były w sposób spójny we wszystkich prezentowanych okresach.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności gospodarczej w dającej się przewidzieć przyszłości. Nie istnieją okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuowania działalności przez Grupę.
Niniejsze skonsolidowane sprawozdanie finansowe zostało sporządzone według zasady kosztu historycznego, za wyjątkiem instrumentów finansowych wycenianych w wartości godziwej.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
18
5. Zasady (polityka) rachunkowości i ważne oszacowania i założenia
Najważniejsze zasady rachunkowości zastosowane przy sporządzaniu niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego zostały przedstawione jako element poszczególnych not objaśniających do skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Zasady te stosowane były we wszystkich prezentowanych okresach w sposób ciągły.
Sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego zgodnie z MSSF UE wymaga od Zarządu przyjęcia pewnych założeń i dokonania szacunków, które wpływają na stosowanie przyjętych zasad rachunkowości oraz na wielkości wykazane w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym oraz w notach objaśniających do tego sprawozdania finansowego. Założenia i szacunki oparte są na najlepszej wiedzy Zarządu na temat bieżących i przyszłych zdarzeń i działań. Rzeczywiste wyniki mogą się jednak różnić od przewidywanych. Wartości szacunkowe podawane w poprzednich latach obrotowych nie wywierają istotnego wpływu na bieżący okres sprawozdawczy . Podstawowe obszary, w których szacunki Zarządu mają istotny wpływ na skonsolidowane sprawozdanie finansowe, zostały przedstawione w następujących notach objaśniających:
Noty, w których są opisane ważne oszacowania i założenia
Noty, w których są opisane ważne oszacowania i założenia
Nota
Utrata wartości aktywów niefinansowych
rozdział (bez numeru)
Opodatkowanie
12
Rzeczowe aktywa trwałe
14
Wartości niematerialne i wartość firmy
15
Prawo do korzystania ze składnika aktywów
16
Nieruchomości inwestycyjne
17
Prawa do emisji CO 2
19
Zapasy
20
Świadectwa pochodzenia energii
21
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
22
Aktywa i zobowiązania z tytułu umów z klientami
24
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
25
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
32
Rezerwy
33
Instrumenty finansowe i wartość godziwa
35
6. Wpływ nowych standardów i interpretacji oraz zmiana zasad polityki rachunkowości i prezentacji danych
Nowe Standardy, zmiany do Standardów oraz Interpretacje oczekujące na zatwierdzenie przez Unię Europejską:
Standard
Data wejścia w życie
MSSF 7 Instrumenty finansowe: ujawnianie informacji
1 stycznia 2024
MSR 7 Sprawozdanie z przepływów pieniężnych
1 stycznia 2024
MSR 21 Skutki zmian kursów wymiany walut obcych
1 stycznia 2025
MSSF14 Regulacyjne rozliczenia międzyokresowe
-
MSSF 10 Skonsolidowane sprawozdania finansowe – zmiany dotyczą sprzedaży lub wniesienia aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostkami stowarzyszonymi lub wspólnymi przedsięwzięciami
-
MSR 28 Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych i wspólnych przedsięwzięciach
sprzedaży lub wniesienia aktywów pomiędzy inwestorem a jego jednostkami
stowarzyszonymi lub wspólnymi przedsięwzięciami
-
Grupa ma zamiar zastosować je dla okresów, dla których będą obowiązujące po raz pierwszy.
Spółki Grupy są w trakcie analizy wpływu Nowych Standardów, zmian do Standardów oraz Interpretacji na sprawozdanie finansowe. Na moment obecny nie identyfikują istotnych zmian w związku z implementacją nowych Standardów.
Nowe Standardy, zmiany do Standardów oraz Interpretacje zatwierdzone przez Unię Europejską, które jeszcze nie obowiązują:
Standard
Data wejścia w życie
MSSF 16 Leasing – zmiany do MSSF 16
1 stycznia 2024
MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych
1 stycznia 2024
Na moment obecny Grupa nie identyfikuje istotnych zmian w związku z implementacją nowych Standardów.
Zmiany stosowanych zasad rachunkowości
Zasady (polityka) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego skonsolidowanego sprawozdania
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
19
finansowego są spójne z tymi, które zastosowano przy sporządzaniu rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupy za rok zakończony 31 grudnia 2022 r., z wyjątkiem zastosowania zmian do Standardów i Interpretacji wymienionych poniżej:
• MSSF 17 Umowy ubezpieczeniowe – ujednolicenie zasad w zakresie rozliczania umów ubezpieczeniowych;
• MSR 1 Prezentacja sprawozdań finansowych – zastąpienie wymogu ujawniania przez jednostki „znaczących zasad rachunkowości” wymogiem ujawniania „istotnych zasad rachunkowości”;
• MSR 8 Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów – zmiany wyjaśniają rozróżnienie pomiędzy zmianami wartości szacunkowych i zmianami zasad (polityki) rachunkowości a korektami błędów;
• MSR 12 Podatek dochodowy – zmiany w rozliczaniu odroczonego podatku dochodowego w związku z aktywami i zobowiązaniami powstałymi w ramach pojedynczej transakcji; zmiany w kalkulacji podatku dochodowego w związku z regulacjami w zakresie minimalnego podatku dochodowego Filar II;
Grupa w związku z implementacją wyżej wymienionych zmian do Standardów oraz Interpretacji nie zidentyfikowała wpływu na sprawozdanie finansowe, za wyjątkiem zmian do MSR 1, które Grupa uwzględniła przy sporządzaniu niniejszego skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
7. Waluta funkcjonalna i transakcje w walutach obcych
Zasady rachunkowości
Waluta funkcjonalna i waluta prezentacji
Pozycje zawarte w sprawozdaniach finansowych poszczególnych jednostek Grupy wycenia się w walucie podstawowego środowiska gospodarczego, w którym dana jednostka prowadzi działalność (w walucie funkcjonalnej). Skonsolidowane sprawozdanie finansowe prezentowane jest w złotych polskich (PLN), które stanowią walutę funkcjonalną i walutę prezentacji wszystkich jednostek Grupy Kapitałowej. Pozycje sprawozdania prezentowane są w zaokrągleniu do pełnych tysięcy złotych, o ile nie wskazano inaczej.
Transakcje i salda
Transakcje wyrażone w walutach obcych przelicza się na moment początkowego ujęcia na walutę funkcjonalną według kursu obowiązującego w dniu transakcji.
Na koniec okresu sprawozdawczego wyrażone w walucie obcej pozycje pieniężne przelicza się przy zastosowaniu kursu zamknięcia (kurs zamknięcia - jest to średni kurs NBP obowiązujący na dzień wyceny).
Zyski i straty z tytułu różnic kursowych powstałe w wyniku rozliczenia transakcji w walucie obcej oraz wyceny aktywów i zobowiązań pieniężnych wyrażonych w walutach obcych ujmuje się w zysku lub stracie bieżącego okresu natomiast zyski lub straty z tytułu różnic kursowych w zakresie odsetek dotyczących środków trwałych w budowie ujmuje się w nakładach na środki trwałe w budowie.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
20
Segmenty operacyjne
Grupa prezentuje informacje dotyczące segmentów działalności zgodnie z MSSF 8 Segmenty operacyjne . Segmenty operacyjne odpowiadają segmentom sprawozdawczym i nie podlegają agregacji. Zarządzanie działalnością Grupy dokonywane jest w podziale na segmenty operacyjne, które wyodrębnione są ze względu na rodzaj oferowanych produktów i usług. W Grupie Kapitałowej ENEA wyodrębnia się cztery segmenty działalności oraz pozostałą działalność, przedstawione poniżej.
OBRÓT
Zakup i sprzedaż energii elektrycznej.
DYSTRYBUCJA
Usługi dystrybucji oraz przesyłania energii elektrycznej.
WYTWARZANIE
Wytwarzanie energii elektrycznej ze źródeł konwencjonalnych i odnawialnych, wytwarzanie ciepła.
WYDOBYCIE
Produkcja i sprzedaż węgla, spółki wspierające działalność kopalni.
ORAZ
POZOSTAŁA DZIAŁALNOŚĆ
Konserwacja i modernizacja urządzeń oświetlenia drogowego, usługi transportowe, usługi remontowe i budowlane.
Przychody segmentu są przychodami osiąganymi ze sprzedaży zewnętrznym klientom oraz transakcji z innymi segmentami, które dają się bezpośrednio przyporządkować do danego segmentu. W 2023 r. w segmencie wydobycie odbiorcami zewnętrznymi, dla których udział w sprzedaży poza Grupę przekroczył 10% przychodów ze sprzedaży, była spółka: Grupa Azoty Zakłady Azotowe „Puławy”(46,0%). Koszty segmentu są kosztami składającymi się z kosztów sprzedaży zewnętrznym klientom oraz kosztów transakcji realizowanych z innymi segmentami w ramach Grupy, które wynikają z działalności operacyjnej danego segmentu i dają się bezpośrednio przyporządkować do tego segmentu. W transakcjach międzysegmentowych stosowane są ceny rynkowe zapewniające poszczególnym jednostkom uzyskanie marży właściwej do samodzielnego funkcjonowania na rynku.
Analizując wyniki poszczególnych segmentów działalności, Zarząd Jednostki Dominującej zwraca przede wszystkim uwagę na wynik EBITDA. Jest ona definiowana jako wynik operacyjny (obliczony jako wynik przed opodatkowaniem skorygowany o udział w wynikach jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych, odpisy aktualizujące aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie, odpis z tytułu utraty wartości inwestycji w jednostkach współkontrolowanych, (straty)/zyski z pochodnych instrumentów walutowych nie wykorzystywanych w rachunkowości zabezpieczeń, przychody finansowe, przychody z tytułu dywidend oraz koszty finansowe) powiększony o amortyzację oraz odpis z tytułu utraty wartości niefinansowych aktywów trwałych. Zasady stosowane do ustalenia wyników segmentów oraz aktywów i zobowiązań segmentów są zgodne z zasadami rachunkowości stosowanymi do sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego.
Informacje dotyczące obszarów geograficznych
Działalność Grupy realizowana była w 2023 r. i 2022 r. w jednym obszarze geograficznym, tj. na terytorium Polski i wszystkie aktywa znajdowały się w Polsce.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
21
Wyniki segmentów:
Za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2023 r. przedstawiają się następująco:
OBRÓT
DYSTRYBUCJA
WYTWARZANIE
WYDOBYCIE
POZOSTAŁA DZIAŁALNOŚĆ
WYŁĄCZENIA
RAZEM
Przychody ze sprzedaży netto
16 516 858
4 999 307
21 861 003
484 236
159 548
−
44 020 952
Sprzedaż między segmentami
8 117 147
70 788
4 304 184
3 444 718
488 841
(16 425 678)
−
Przychody ze sprzedaży netto ogółem
24 634 005
5 070 095
26 165 187
3 928 954
648 389
(16 425 678)
44 020 952
Rekompensaty
3 705 902
439 897
−
−
−
−
4 145 799
Przychody z tytułu leasingu i subleasingu operacyjnego
−
−
891
10 335
5 740
(298)
16 668
Przychody ze sprzedaży oraz inne dochody
28 339 907
5 509 992
26 166 078
3 939 289
654 129
(16 425 976)
48 183 419
Koszty ogółem
(28 372 220)
(4 425 377)
(25 452 528)
(4 273 630)
(602 984)
16 054 632
(47 072 107)
Wynik segmentu
(32 313)
1 084 615
713 550
(334 341)
51 145
(371 344)
1 111 312
Amortyzacja
(2 463)
(737 236)
(475 121)
(387 341)
(74 870)
Odpis z tytułu utraty wartości niefinansowych aktywów trwałych
−
−
(2 416 813)
(1 273 430)
−
Wynik segmentu - EBITDA
(29 850)
1 821 851
3 605 484
1 326 430
126 015
% przychodów ze sprzedaży oraz innych dochodów
(0,1%)
33,1%
13,8%
33,7%
19,3%
Nieprzypisane koszty całej Grupy (koszty zarządu)
(155 633)
Zysk z działalności operacyjnej
955 679
Koszty finansowe
(486 445)
Przychody finansowe
222 548
Straty z pochodnych instrumentów walutowych niewykorzystywanych w rachunkowości zabezpieczeń
(1 247 125)
Przychody z tytułu dywidend
93
Udział w wynikach jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych
9 522
Odwrócenie odpisu z tytułu utraty wartości inwestycji w jednostkach stowarzyszonych i współkontrolowanych
37 679
Strata brutto
(508 049)
Podatek dochodowy
65 426
Strata netto
(442 623)
Udział w zysku udziałowców niekontrolujących
261 685
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
22
Wyniki segmentów:
Za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2022 r. przedstawiają się następująco:
OBRÓT
DYSTRYBUCJA
WYTWARZANIE
WYDOBYCIE
POZOSTAŁA DZIAŁALNOŚĆ
WYŁĄCZENIA
RAZEM
Przychody ze sprzedaży netto
12 224 500
3 577 602
13 404 364
733 531
136 261
−
30 076 258
Sprzedaż między segmentami
5 184 355
37 199
1 243 515
1 710 337
461 866
(8 637 272)
−
Przychody ze sprzedaży netto ogółem
17 408 855
3 614 801
14 647 879
2 443 868
598 127
(8 637 272)
30 076 258
Rekompensaty
28 588
−
−
−
−
−
28 588
Przychody z tytułu leasingu i subleasingu operacyjnego
−
−
976
7 816
4 371
(157)
13 006
Przychody ze sprzedaży oraz inne dochody
17 437 443
3 614 801
14 648 855
2 451 684
602 498
(8 637 429)
30 117 852
Koszty ogółem
(17 516 155)
(2 999 088)
(14 831 792)
(2 220 874)
(543 413)
8 679 711
(29 431 611)
Wynik segmentu
(78 712)
615 713
(182 937)
230 810
59 085
42 282
686 241
Amortyzacja
(2 712)
(712 983)
(447 564)
(368 609)
(75 530)
Odpis z tytułu utraty wartości niefinansowych aktywów trwałych
−
−
(45 582)
(11 181)
−
Wynik segmentu - EBITDA
(76 000)
1 328 696
310 209
610 600
134 615
% przychodów ze sprzedaży oraz innych dochodów
(0,4%)
36,8%
2,1%
24,9%
22,3%
Nieprzypisane koszty całej Grupy (koszty zarządu)
(108 001)
Zysk z działalności operacyjnej
578 240
Koszty finansowe
(276 630)
Przychody finansowe
220 929
Straty z pochodnych instrumentów walutowych niewykorzystywanych w rachunkowości zabezpieczeń
(347 053)
Przychody z tytułu dywidend
1 163
Odwrócenie odpisów aktualizujących aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
27 274
Udział w wynikach jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych
71 463
Zysk brutto
275 386
Podatek dochodowy
(156 466)
Zysk netto
118 920
Udział w zysku udziałowców niekontrolujących
73 616
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
23
Pozostałe informacje dotyczące segmentów na 31 grudnia 2023 r. oraz za okres 12 miesięcy kończący się tego dnia przedstawiają się następująco:
Obrót
Dystrybucja
Wytwarzanie
Wydobycie
Pozostała działalność
Wyłączenia
Razem
Rzeczowe aktywa trwałe
14 229
12 279 007
3 900 541
2 355 130
382 001
(688 935)
18 241 973
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
4 367 808
705 253
4 499 612
591 524
216 674
(3 665 773)
6 715 098
Koszty doprowadzenia do zawarcia umowy
24 753
-
-
-
-
-
24 753
Aktywa z tytułu umów z klientami
207 065
345 551
243
-
7 222
(31 975)
528 106
Razem
4 613 855
13 329 811
8 400 396
2 946 654
605 897
(4 386 683)
25 509 930
AKTYWA wyłączone z segmentacji
13 600 815
- w tym rzeczowe aktywa trwałe
19 050
- w tym należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
68 074
AKTYWA RAZEM
39 110 745
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
963 953
881 160
1 856 141
459 940
160 551
(1 031 911)
3 289 834
Zobowiązania z tytułu umów z klientami
2 768 701
510 098
-
526
1 701
(2 665 837)
615 189
Razem
3 732 654
1 391 258
1 856 141
460 466
162 252
(3 697 748)
3 905 023
Kapitał własny i zobowiązania wyłączone z segmentacji
35 205 722
- w tym zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
1 826
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA RAZEM
39 110 745
Za rok zakończony 31 grudnia 2023
Nakłady inwestycyjne na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne
183
1 953 045
580 379
767 698
101 245
(123 965)
3 278 585
Nakłady inwestycyjne na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne wyłączone z segmentacji
−
Amortyzacja
2 463
737 236
475 121
387 341
74 870
(27 917)
1 649 114
Amortyzacja wyłączona z segmentacji
2 806
Utworzenie/(rozwiązanie/wykorzystanie) odpisów aktualizujących należności
12 890
3 884
56 813
(948)
(1 294)
83
71 428
Utworzenie odpisów z tytułu utraty wartości niefinansowych aktywów trwałych
-
-
2 416 813
1 273 430
-
−
3 690 243
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
24
Pozostałe informacje dotyczące segmentów na 31 grudnia 2022 r. oraz za okres 12 miesięcy kończący się tego dnia przedstawiają się następująco:
Obrót
Dystrybucja
Wytwarzanie
Wydobycie
Pozostała działalność
Wyłączenia
Razem
Rzeczowe aktywa trwałe
14 662
11 060 021
5 970 151
3 325 252
364 887
(592 243)
20 142 730
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
3 698 292
387 543
1 716 479
211 920
215 888
(959 712)
5 270 410
Koszty doprowadzenia do zawarcia umowy
19 976
-
-
-
-
-
19 976
Aktywa z tytułu umów z klientami
331 002
313 195
1 443
-
8 833
(30 573)
623 900
Razem
4 063 932
11 760 759
7 688 073
3 537 172
589 608
(1 582 528)
26 057 016
AKTYWA wyłączone z segmentacji
11 377 956
- w tym rzeczowe aktywa trwałe
11 404
- w tym należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
2 186
AKTYWA RAZEM
37 434 972
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
561 770
577 575
2 190 098
301 712
367 427
(541 621)
3 456 961
Zobowiązania z tytułu umów z klientami
494 199
316 700
797
392
988
(448 664)
364 412
Razem
1 055 969
894 275
2 190 895
302 104
368 415
(990 285)
3 821 373
Kapitał własny i zobowiązania wyłączone z segmentacji
33 613 599
- w tym zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
1 740 880
KAPITAŁ WŁASNY I ZOBOWIĄZANIA RAZEM
37 434 972
Za rok zakończony 31 grudnia 2022
Nakłady inwestycyjne na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne
219
1 443 763
486 750
594 175
82 986
(74 687)
2 533 206
Nakłady inwestycyjne na rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne wyłączone z segmentacji
-
Amortyzacja
2 712
712 983
447 564
368 609
75 530
(25 470)
1 581 928
Amortyzacja wyłączona z segmentacji
3 063
Rozwiązanie/wykorzystanie odpisów aktualizujących należności
(8 785)
(4 743)
(2 353)
(895)
(365)
(120)
(17 261)
Utworzenie odpisów z tytułu utraty wartości niefinansowych aktywów trwałych
-
-
45 582
11 181
-
-
56 763
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
25
Utrata wartości aktywów niefinansowych
Zasady rachunkowości
Aktywa Grupy analizuje się pod kątem utraty wartości, ilekroć wystąpią przesłanki wskazujące na to, iż składnik aktywów mógł stracić na wartości, oraz corocznie dla wartości firmy.
Stratę z tytułu utraty wartości ujmuje się w wysokości kwoty, o jaką wartość bilansowa danego składnika aktywów przewyższa jego wartość odzyskiwalną. Wartość odzyskiwalną ustala się jako wyższą z dwóch kwot: wartości godziwej pomniejszonej o koszty zbycia lub wartości użytkowej (tj. bieżącej szacunkowej wartości przyszłych przepływów pieniężnych, których uzyskania oczekuje się z tytułu dalszego użytkowania składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne). Dla potrzeb analizy pod kątem utraty wartości, aktywa grupuje się na najniższym poziomie, w odniesieniu do którego występują dające się zidentyfikować odrębnie przepływy pieniężne (ośrodki wypracowujące środki pieniężne). Ośrodek wypracowujący środki pieniężne nigdy nie jest większy niż segment operacyjny.
Wszystkie odpisy z tytułu utraty wartości są odnoszone w ciężar zysków lub strat. Odpisy z tytułu utraty wartości mogą zostać odwrócone w następnych okresach (z wyjątkiem odpisów dotyczących wartości firmy), jeżeli nastąpiły zdarzenia uzasadniające brak lub zmianę utraty wartości aktywów.
Istotne osądy i szacunki
Wartość odzyskiwalna rzeczowych i niematerialnych aktywów trwałych
Testy na utratę wartości ośrodków wypracowujących przepływy pieniężne przeprowadzane są w oparciu o szereg założeń, których część jest poza kontrolą Grupy. Znaczące zmiany tych założeń mają wpływ na wyniki testów na utratę wartości i w konsekwencji na sytuację finansową oraz wyniki finansowe Grupy, co zostało opisane szerzej poniżej.
Na 31 grudnia 2023 r. w związku z posiadanymi informacjami i analizami dotyczącymi między innymi zmiany rynkowych cen uprawnień do emisji CO 2 , energii elektrycznej, świadectw pochodzenia energii i prognoz wskaźników makroekonomicznych, GK ENEA przeprowadziła testy na utratę wartości rzeczowych aktywów trwałych w ramach obszarów zajmujących się m.in. produkcją energii elektrycznej oraz ciepła. Na podstawie przeprowadzonych testów stwierdzono konieczność ujęcia opisanych poniżej zdarzeń.
Na podstawie przeprowadzonej analizy dokonano odpisów z tytułu utraty wartości niefinansowych aktywów trwałych w Elektrowni Kozienice w spółce ENEA Wytwarzanie na kwotę 1 570 298 tys. zł, w Elektrowni Połaniec w spółce ENEA Elektrownia Połaniec na kwotę 742 326 tys. zł oraz w spółce ENEA Ciepło na kwotę 88 708 tys. zł. Odpis z tytułu utraty wartości obniżył wynik finansowy netto Grupy o 1 945 079 tys. zł.
Wyniki przeprowadzonych testów przedstawione zostały poniżej:
CGU [tys. zł]
Wartość odzyskiwalna
Wartość
księgowa
CGU Elektrownie Systemowe Kozienice – majątek wytwórczy spółki ENEA Wytwarzanie w lokalizacji Świerże Górne
2 856 651
4 426 949
CGU Elektrownie Systemowe Połaniec – majątek wytwórczy spółki ENEA Elektrownia Połaniec (węglowe źródła wytwórcze)
663 447
1 405 773
CGU Zielony Blok – majątek wytwórczy spółki ENEA Elektrownia Połaniec (blok biomasowy)
1 007 656
317 754
CGU Białystok – majątek wytwórczy spółki ENEA Ciepło
656 960
745 668
CGU Piła – majątek wytwórczy spółki Miejska Energetyka Cieplna w Pile
166 461
150 128
CGU Oborniki – majątek wytwórczy spółki Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej w Obornikach
26 970
16 706
Wartość odzyskiwalną poszczególnych ośrodków wypracowujących środki pieniężne (CGU) oszacowano na podstawie wartości użytkowej metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych, w oparciu o sporządzone projekcje finansowe.
W roku 2022 miało miejsce utrzymanie wartości użytkowej aktywów wytwórczych w GK ENEA powyżej ich wartości bilansowej, co było spowodowane korzystną sytuacją rynkową zarówno pod kątem generacji energii elektrycznej ze źródeł konwencjonalnych jak również budowania satysfakcjonujących marż CDS. Rok 2023 był dynamiczny pod kątem rozwoju nowych źródeł OZE oraz generacji energii głównie za sprawą sprzyjających warunków atmosferycznych. Zmianie uległy też zapisy legislacyjne, które zniosły obligo giełdowe obniżając płynność na Towarowej Giełdzie Energii oraz ustawa zamrażająca ceny energii, która wprowadziła obowiązek odprowadzania przez spółki wytwórcze Odpisu na Fundusz Wypłaty Różnicy Ceny. Wpływ dużej generacji OZE (zwiększona podaż) oraz wyżej wspomniane zmiany legislacyjne
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
26
wpłynęły na znaczące obniżenie cen energii elektrycznej, przy zachowaniu wysokich cen węgla kamiennego oraz stosunkowo wysokiego poziomu cen praw do emisji CO 2 (zauważalne stopniowe załamywanie się korelacji cen praw do emisji CO 2 z ceną energii). Założenia przyjęte do testów na utratę wartości uwzględniające powyższe wskazały na utratę wartości majątku wytwórczego opartego o spalanie węgla kamiennego.
Dla poszczególnych testowanych ośrodków wypracowujących przepływy pieniężne przyjęto następujące okresy projekcji:
− CGU Elektrownie Systemowe Kozienice – do roku 2047,
− CGU Elektrownie Systemowe Połaniec – do roku 2034,
− CGU Zielony Blok – do roku 2042,
− CGU Białystok – do roku 2046,
− CGU Piła – do roku 2046,
− CGU Oborniki – do roku 2047.
Otoczenie Grupy Kapitałowej ENEA (GK ENEA), charakteryzuje zmienność uwarunkowań makroekonomicznych, rynkowych i regulacyjnych. Założenia przyjęte do oszacowania wartości użytkowej aktywów są wynikiem najlepszej wiedzy posiadanej przez Grupę na moment sporządzenia analiz.
GK ENEA jako aktywny i świadomy uczestnik transformacji energetycznej, przyjęła Politykę klimatyczną Grupy Kapitałowej ENEA. Głównym celem dokumentu jest określenie wpływu działalności Grupy Kapitałowej ENEA na środowisko naturalne oraz wskazanie kierunków działania i mechanizmów zarządzania zapewniających odpowiedzialną działalność biznesową GK ENEA z poszanowaniem naturalnych zasobów naszej planety.
W lipcu 2021 roku Komisja Europejska opublikowała pakiet legislacyjny Fit for 55, którego celem jest osiągnięcie redukcji emisji gazów cieplarnianych w UE o 55% (poprzednio 40%) do 2030 r. w stosunku do roku 1990. Efektem powyższych działań powinien być m.in. wzrost poziomu cen uprawnień do emisji CO 2 , co w rzeczywistości nastąpiło już od 2021 r., potęgowane skutkami pandemii koronawirusa i wojny w Ukrainie (m.in. zerwanie łańcuchów dostaw, wzrost cen paliw itp.). Kwestie wynikające z obostrzeń klimatycznych są uwzględnione w założeniach przyjętych do testów na utratę wartości zgodnie z najlepszą wiedzą GK ENEA, która zbudowała centra kompetencyjne do prognozowania założeń makroekonomicznych oraz cenowych celem szacowania skutków powyższych regulacji. Grupa Kapitałowa ENEA przyjmuje założenia opracowane przez centra kompetencyjne, które uwzględniają aktualną sytuację regulacyjną i rynkową, posiłkując się prognozami niezależnych instytucji finansowych i ośrodków prognostycznych.
W obliczu niestabilności źródeł OZE (zależnych od czynników środowiska naturalnego) instalacje wytwórcze działające na bazie paliwa węglowego czy przejściowego jakim jest gaz ziemny, będą nadal potrzebne w systemie elektroenergetycznym na potrzeby bilansowania. W swoim potencjale energetycznym GK ENEA posiada wysokosprawne instalacje węglowe (takie jak blok 11 w Elektrowni Kozienice), których emisyjność jest niższa od wysłużonych niskosprawnych instalacji węglowych (bloki klasy 200MW) o ciągle pogarszającej się rentowności. Obecnie i w niedalekiej przyszłości wskazane jednostki wytwórcze już są lub będą poddawane zabiegom reaktywacji na bazie dostosowania spalania biomasy - „zazielenienie” aktywów węglowych (dotyczy projektu „zazielenienia” w ENEA Elektrownia Połaniec S.A.).
Zakłada się, że w kolejnych latach do produkcji energii elektrycznej i ciepła w obecnie użytkowanych, nowych i modernizowanych jednostkach w Grupie Kapitałowej ENEA zostanie wykorzystana biomasa oraz energia odnawialna przy tendencji spadkowej zapotrzebowania na paliwo węglowe.
Opisane powyżej regulacje wymuszające określone zmiany technologiczne powodują, że przewidywane jest zmniejszenie wolumenu produkcji ze źródeł konwencjonalnych, wzrost nakładów inwestycyjnych na realizację projektów zero (farmy wiatrowe, solarne) i niskoemisyjnych (bloki biomasowe lub modernizację bloków węglowych ze zwiększeniem udziału spalania biomasy).
Należy zwrócić uwagę na fakt, iż wszelkie prognozy, przyjęte na potrzeby testowania ewentualnej utraty wartości aktywów w GK ENEA opierają się o założenia dotyczące przyszłych okoliczności i zdarzeń rynkowych, których przyjęcie na potrzeby opracowania projekcji finansowych dla poszczególnych CGU było w ocenie GK ENEA zasadne na moment sporządzania prognoz. Faktyczne przyszłe tendencje rynkowe mogą różnić się - niekiedy znacząco – od przedstawionych prognoz.
Przyjęte na potrzeby testów na utratę wartości niefinansowych aktywów trwałych kluczowe założenia są wynikiem najlepszej wiedzy oraz doświadczenia Spółki i jej podmiotów zależnych w zakresie wytwarzania energii elektrycznej z różnych źródeł, uwzględniając specyfikę produktową poszczególnych CGU i zdarzenia, które miały miejsce lub są planowane w przyszłości w ramach Grupy Kapitałowej ENEA.
Poniżej przedstawiono główne założenia przyjęte na potrzeby testów na utratę wartości niefinansowych aktywów trwałych:
− aktywa zostały poddane testowi w ramach sześciu ośrodków wypracowujących środki pieniężne (tj. CGU Elektrownie Systemowe Kozienice, CGU Elektrownie Systemowe Połaniec, CGU Zielony Blok, CGU Białystok, CGU Oborniki oraz CGU Piła),
− ścieżki cen, oparte m.in. na prognozach sporządzonych przez ENEA Power and Gas Trading (spółkę stanowiącą centrum kompetencyjne w GK ENEA w zakresie: handlu hurtowego energią elektryczną, prawami majątkowymi,
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
27
uprawnieniami do emisji i paliwami oraz sporządzania prognoz cenowych do projekcji długoterminowych) z uwzględnieniem specyfiki produktowej i wiedzy o już zawartych kontraktach:
− ceny hurtowe „base" energii elektrycznej: na lata 2024-2050:, zakłada się spadek cen z poziomu 609,64 zł/MWh w roku 2024 do poziomu 508,92, zł/MWh w roku 2050 [ceny stałe 2023],
− ceny uprawnień do emisji CO 2 : prognoza zakłada wzrost cen uprawnień do emisji CO 2 średnio o 1,9% rocznie z poziomu 84,62 EUR/t w 2024r. do roku 2030. Od roku 2031 do roku 2045 zakłada się dalszy wzrost cen o ok. 1,0% rocznie, a następnie stałą cenę do 2050 r. [ceny stałe 2023],
− ceny węgla: do 2029 r. zakłada się spadek cen węgla średnio o 5,4% rocznie, z poziomu 19,94 zł/GJ w 2024 r. Od 2030 r. zakłada się stałą cenę do końca roku 2050 [ceny stałe 2023],
− ceny biomasy: zakłada się spadek średniej ceny biomasy w Grupie z poziomu 45 zł/GJ w roku 2024 do poziomu 43,77 zł/GJ w roku 2028, a następnie stabilizację tej ceny do końca roku 2050 [ceny stałe 2023],
− ceny gazu ziemnego: zakłada się dynamiczny spadek cen od 2024 r. z poziomu 253 zł/MWh o ok. 39,5% do 2030 r., a następnie stabilizację ceny do roku 2050 [ceny stałe 2023],
− ilość otrzymanych nieodpłatnie uprawnień do emisji CO 2 za lata 2021-2025 zgodnie z wnioskiem derogacyjnym (na podstawie art. 10c ust.5 dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady),
− uwzględniono przychody związane z utrzymaniem mocy wytwórczych od roku 2021 na podstawie przyjętej w grudniu 2017 r. Ustawy o Rynku Mocy, w oparciu o dotychczas wygrane aukcje,
− inflacja, z uwzględnieniem celu inflacyjnego NBP w długiej perspektywie na poziomie centralnym 2,5% bez ujmowania dopuszczalnych wahań +/- 1 p.p.,
− nominalna stopa dyskonta 8,64% [stopa dyskonta przed opodatkowaniem wynosi 9,80%]. Grupa zastosowała premie za ryzyko specyficzne dla następujących CGU:
1. CGU Zielony Blok w wysokości 0,5%. Stopa dyskonta uwzględniająca premię za ryzyko specyficzne wyniosła 8,84% [stopa dyskonta z uwzględnieniem premii za ryzyko specyficzne przed opodatkowaniem wynosi 10,01%]
2. CGU Elektrownie Systemowe Kozienice oraz Elektrownie Systemowe Połaniec w wysokości 2%. Stopa dyskonta uwzględniająca premię za ryzyko specyficzne wyniosła 9,45% [stopa dyskonta z uwzględnieniem premii za ryzyko specyficzne przed opodatkowaniem wynosi 10,61%]
3. CGU Białystok, Piła i Oborniki w wysokości 1%. Stopa dyskonta uwzględniająca premię za ryzyko specyficzne wyniosła 9,05% [stopa dyskonta z uwzględnieniem premii za ryzyko specyficzne przed opodatkowaniem wynosi 10,21%]
− stopa wzrostu w okresie rezydualnym - 0%.
Przeprowadzona analiza wrażliwości wskazuje, że istotnymi czynnikami wpływającymi na szacunki wartości odzyskiwalnej ośrodków generujących przepływy pieniężne są między innymi: stopy dyskontowe, inflacja, ceny energii elektrycznej, ceny uprawnień do emisji CO 2 oraz węgla kamiennego. Wpływ na przyszłe wyniki finansowe i w efekcie na wartość użytkową ośrodków generujących przepływy pieniężne będą też miały poziomy cen świadectw pochodzenia energii, ciepła oraz ceny biomasy.
Poniżej zestawienie wartościowego wpływu zmiany wybranych czynników na wartość odzyskiwalną (wartość wyjściowa) ośrodków generujących przepływy pieniężne:
Wpływ zmiany stopy dyskontowej (baza wyjściowa zależna od CGU)
Zmiana założeń
-0,5 p.p.
Wartość wyjściowa
+0,5 p.p.
Zmiana wartości odzyskiwalnej
66 991
5 378 148
(58 727)
CGU Białystok
147 790
656 960
(128 576)
CGU Piła
6 642
166 461
(6 098)
CGU Oborniki
838
26 971
(813)
CGU Elektrownie Systemowe Kozienice
(68 733)
2 856 651
59 046
CGU Elektrownie Systemowe Połaniec
(39 392)
663 448
37 051
CGU Zielony Blok
19 847
1 007 656
(19 337)
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
28
Wpływ zmiany inflacji od 2025 r. (wartość wyjściowa 4,20% rok 2025; 3,1% rok 2026; kolejne lata 2,5%)
Zmiana założeń
-0,5 p.p.
Wartość wyjściowa
+0,5 p.p.
Zmiana wartości odzyskiwalnej
(86 360)
5 378 148
87 062
CGU Białystok
(117 879)
656 960
129 128
CGU Piła
852
166 461
(3 191)
CGU Oborniki
(697)
26 971
723
CGU Elektrownie Systemowe Kozienice
66 872
2 856 651
(75 832)
CGU Elektrownie Systemowe Połaniec
(18 379)
663 448
18 758
CGU Zielony Blok
(17 129)
1 007 656
17 475
Wpływ zmiany cen energii elektrycznej (wpływ zmian od 2025 roku)
Zmiana założeń
-1,0%
Wartość wyjściowa
+1,0%
Zmiana wartości odzyskiwalnej
(970 549)
5 378 148
963 526
CGU Białystok
(25 161)
656 960
25 160
CGU Piła
(6 260)
166 461
6 260
CGU Oborniki
100
26 971
(98)
CGU Elektrownie Systemowe Kozienice
(569 239)
2 856 651
563 782
CGU Elektrownie Systemowe Połaniec
(296 006)
663 448
294 575
CGU Zielony Blok
(73 982)
1 007 656
73 847
Wpływ zmiany cen uprawnień do emisji CO 2 (wpływ zmian od 2025 roku)
Zmiana założeń
-1,0%
Wartość wyjściowa
+1,0%
Zmiana wartości odzyskiwalnej
424 220
5 378 148
(425 726)
CGU Białystok
4 759
656 960
(4 770)
CGU Piła
1 616
166 461
(1 616)
CGU Oborniki
-
26 971
-
CGU Elektrownie Systemowe Kozienice
313 316
2 856 651
(314 810)
CGU Elektrownie Systemowe Połaniec
104 529
663 448
(104 529)
CGU Zielony Blok
-
1 007 656
-
Wpływ zmiany cen węgla kamiennego (wpływ zmian od 2025 roku)
Zmiana założeń
-1,0%
Wartość wyjściowa
+1,0%
Zmiana wartości odzyskiwalnej
194 033
5 378 148
(194 022)
CGU Białystok
1 870
656 960
(1 872)
CGU Piła
731
166 461
(731)
CGU Oborniki
36
26 971
(22)
CGU Elektrownie Systemowe Kozienice
136 786
2 856 651
(136 786)
CGU Elektrownie Systemowe Połaniec
54 610
663 448
(54 610)
CGU Zielony Blok
-
1 007 656
-
Wycena wartości odzyskiwalnej CGU Wydobycie (LWB) z perspektywy Grupy Kapitałowej ENEA
Grupa dokonała okresowej oceny przesłanek świadczących o możliwej utracie wartości składników aktywów trwałych w segmencie Wydobycie (spółka LWB), zgodnie z wytycznymi MSR 36 „Utrata wartości aktywów”. Znaczenie takiej analizy jest tym bardziej istotne w sytuacji, kiedy firmy funkcjonują w zmiennych, niestandardowych i zazwyczaj niespotykanych warunkach. Dokonując takiej oceny na potrzeby sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego za 2023 r. Grupa, na podstawie analizy aktualnej sytuacji ekonomiczno-rynkowej, zauważa po raz kolejny, że obecna wartość kapitalizacji rynkowej LWB nadal utrzymuje się na poziomie niższym od wartości bilansowej aktywów netto. W ocenie Grupy taka sytuacja w dalszym ciągu wynika przede wszystkim z czynników od niej niezależnych, takich jak czynniki polityczne oraz polityka klimatyczna UE, ograniczone zaufanie do spółek z sektora górniczego oraz po części także niska płynność akcji i niska liczba akcji w wolnym obrocie (ang. „free float”). W trakcie 2023 roku nastąpił także ok. 32% spadek kursu akcji.
Wobec powyższego Grupa jest zobligowana do wykonania za 2023 rok testu na utratę wartości aktywów trwałych w segmencie Wydobycie.
Z końcem grudnia 2023 roku wygasł list intencyjny w sprawie nabycia przez Skarb Państwa akcji spółki Lubelski Węgiel "Bogdanka" S.A. Grupa podtrzymuje jednak długoterminową strategię dekarbonizacji. Tym samym z punktu widzenia
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
29
Grupy kontynuowane jest określenie wartości odzyskiwalnej CGU Wydobycie w oparciu o wycenę niezależną od wartości użytkowej skalkulowanej przez GK LWB na potrzeby sporządzenia sprawozdania GK LWB i LWB S.A.
W związku z brakiem możliwości określenia wartości godziwej dla bardzo dużej grupy aktywów, dla których nie ma aktywnego rynku, jak również brakiem porównywalnych transakcji, określenie wartości odzyskiwalnej testowanych aktywów nastąpiło w wyniku oszacowania ich wartości godziwej przy pomocy metody zdyskontowanych przepływów pieniężnych na podstawie przygotowanych przez Grupę projekcji finansowych od 2024 do 2051 r. Grupa wewnętrznie przeprowadziła wyceny również metodą zdyskontowanych dywidend, metodą mnożnikową oraz porównała wyniki z wyceną wynikającą z raportu oszacowania wartości rynkowej akcji LWB (raport przygotowany z datą 11 września 2023 r. przez Pekao Investment Banking, będący podstawą do odpisów aktualizujących na dzień 30 czerwca 2023 r.). W ocenie Zarządu za zasadną i spełniającą wymogi należytej staranności uznano wycenę opartą o metodę zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Wartość księgowa aktywów netto GK LWB przypadająca na GK ENEA wynosi 2 640 149 tys. zł, natomiast wartość godziwa oszacowana metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych wynosi 1 408 593 tys. zł, co implikuje konieczność ujęcia dodatkowego odpisu aktualizującego wartość CGU Wydobycie w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym GK ENEA na dzień 31 grudnia 2023 r. w wysokości 482 741 tys. zł (pierwotny odpis utworzony w skróconym śródrocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym na dzień 30 czerwca 2023 r. wynosił 748 815 tys. zł, co łącznie daje odpis aktualizujący rozpoznany w 2023 roku na poziomie 1 231 556 tys. zł).
Uzyskana metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych wartość godziwa CGU Wydobycie została ustalona przy następujących założeniach:
• z uwagi na powiązania pomiędzy poszczególnymi działami i funkcjonujący w kopalni sposób organizacji wszystkie aktywa LWB S.A. zostały uznane za jeden CGU;
• model wykorzystany do oszacowania zdyskontowanych przepływów pieniężnych (w tym wynikające z niego przepływy pieniężne oraz wartość testowanego majątku) został sporządzony na dzień 31 grudnia 2023 roku, zgodnie ze spójnymi założeniami cenowymi stosowanymi w GK ENEA do przeprowadzenia testów na utratę wartości zarówno w spółkach wytwórczych jak i CGU Wydobycie;
• okres prognozy od 2024 do 2051 roku – został oszacowany na podstawie posiadanych przez LWB S.A. na dzień bilansowy zasobów operatywnych węgla (dostępnych do wykorzystania przy pomocy obecnej – tj. istniejącej na dzień bilansowy – infrastruktury, głównie w odniesieniu do szybów). Od 2034 roku średnioroczny poziom wydobycia stopniowo maleje w związku z oczekiwanym spadkiem popytu na węgiel energetyczny (planowane jest sukcesywne wygaszanie jednostek wytwórczych zasilanych węglem ze względu na ich wiek oraz w wyniku presji dekarbonizacyjnej), następnie po 2044 roku spadek średniorocznego poziomu wydobycia jest znacznie większy, co jest wynikiem wyczerpywania się złóż w polu "Bogdanka" oraz wykorzystywania jedynie obecnie dostępnych złóż i posiadanej infrastruktury;
• średni poziom wolumenu produkcji i sprzedaży węgla w okresie prognozy jest zgodny z ogłoszoną „Strategią rozwoju GK LW Bogdanka na lata 2023-2030 z perspektywą do 2040 roku” i wynosi odpowiednio ok. 10,1 mln ton w latach 2026-2030 oraz 9,1 mln ton w latach 2031-2040;
• ceny węgla: w 2024 roku na podstawie podpisanych umów na dzień sporządzenia analizy, w latach 2025-2049 przyjęto na podstawie opracowań długoterminowych ścieżek cenowych stosowanych w GK ENEA;
• model wyceny został wyrażony w cenach realnych (stałych) z wyłączeniem skutków inflacji;
• założono realny wzrost wynagrodzeń w okresie prognozy na poziomie odzwierciedlającym najlepszy możliwy szacunek na dzień sporządzenia testu;
• stopa dyskontowa po i przed opodatkowaniem - przyjęto średnioważony, realny koszt kapitału (WACC) w wysokości 7,32% w całym okresie prognozy, oszacowany na podstawie najbardziej aktualnych publikowanych danych ekonomicznych na poziomie: stopa wolna od ryzyka 5,95%, współczynnik beta odlewarowana 1,05;
• średnioroczny poziom nakładów inwestycyjnych w całym okresie prognozy w wysokości 610 633 tys. zł, w tym średnio 801 365 tys. zł w latach 2024-2035.
Przeprowadzona analiza wrażliwości wskazuje, że istotnymi czynnikami wpływającymi na szacunki wartości odzyskiwalnej są między innymi: stopa dyskontowa, ceny węgla kamiennego oraz wynagrodzenie. Poniżej zestawienie wartościowego wpływu zmiany wybranych czynników na wartość odzyskiwalną (wartość wyjściowa):
Wpływ zmiany stopy dyskontowej (baza wyjściowa 7,32%)
Zmiana założeń
-0,5 p.p.
Wartość wyjściowa
+0,5 p.p.
Zmiana wartości odzyskiwalnej
34 694
1 408 593
(33 881)
Wpływ zmiany cen węgla kamiennego od 2025 r.
Zmiana założeń
-1,0%
Wartość wyjściowa
1,0%
Zmiana wartości odzyskiwalnej
(285 142)
1 408 593
284 158
Wpływ zmiany wynagrodzeń realnie od 2025 r.
Zmiana założeń
-1,0%
Wartość wyjściowa
1,0%
Zmiana wartości odzyskiwalnej
82 903
1 408 593
(82 904)
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
30
Noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania z całkowitych dochodów
8. Przychody ze sprzedaży
Zasady rachunkowości
Ujmowanie przychodów
Grupa ujmuje przychód w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi (tj. składnika aktywów) klientowi, uzyskując jednocześnie prawo do wynagrodzenia i tytuł prawny do tego składnika. Przekazanie składnika aktywów następuje w momencie, gdy klient uzyskuje kontrolę nad tym składnikiem aktywów.
Przeniesienie kontroli może następować w miarę upływu czasu, gdy spełnione jest zobowiązanie do wykonania świadczenia oraz w miarę upływu czasu tj. gdy:
− klient jednocześnie otrzymuje i czerpie korzyści płynące ze świadczenia Grupy, w miarę wykonywania przez Grupę tego świadczenia,
− w wyniku wykonania świadczenia przez Grupę powstaje lub zostaje ulepszony składnik aktywów (na przykład produkcja w toku), a kontrolę nad tym składnikiem aktywów – w miarę jego powstawania lub ulepszania – sprawuje klient; lub
− w wyniku wykonania świadczenia przez Grupę nie powstaje składnik aktywów o alternatywnym zastosowaniu dla Grupy, a Grupie przysługuje egzekwowalne prawo do zapłaty za dotychczas wykonane świadczenie.
Ustalając stopień spełnienia zobowiązania wykorzystuje się metodę opartą na wynikach i metodę opartą na nakładach, uwzględniając charakter transferowanego dobra lub usługi.
W pozycji przychodów z działalności podstawowej, Grupa ujmuje przychody ze sprzedaży następujących grup produktów i usług:
− usługi świadczone w sposób ciągły – wysokość przychodu uzależniona od zużycia (min. dostawa energii elektrycznej, energii cieplnej, gazu ziemnego, świadczenie usług dystrybucyjnych): ujęcie przychodu następuje, gdy Grupa przenosi kontrolę nad częścią świadczonej usługi; Grupa ujmuje przychód w wysokości wynagrodzenia od klienta, do którego ma prawo, a które odpowiada bezpośrednio wartości, jaką dla klienta ma świadczenie dotychczas wykonane – wartość tę stanowi kwota, którą Grupa ma prawo zafakturować; w kategorii przychodów świadczonych w sposób ciągły uwzględnione są również przychody z tytułu Rynku Mocy;
− dostawa towarów/usług rozliczanych w określonym momencie w czasie (min. sprzedaż praw majątkowych): ujęcie przychodu następuje w momencie transferu kontroli nad produktem/usługą; transfer kontroli następuje w momencie udostępnienia klientowi towarów lub w momencie zakończenia realizacji usługi;
− usługi świadczone w sposób ciągły – wysokość przychodu uzależniona od upływu czasu (min. sprzedaż usług oświetleniowych, usług wsparcia procesowego): przychód ze sprzedaży usług rozliczany jest w czasie, ponieważ usługi takie są świadczone w sposób ciągły, a więc pewna część świadczeń podlega przeniesieniu w każdej chwili świadczenia usługi; z uwagi na fakt, że wartość usług przekazanych klientowi nie różni się na przestrzeni poszczególnych okresów rozliczeniowych, Grupa ujmuje przychody z tytułu świadczonych usług w oparciu o miesięczne stałe płatności (niezależne od zużycia);
− usługi świadczone w sposób ciągły – oparte na stopniu zaawansowania prac (min. usługi budowlane): zobowiązanie do wykonania świadczenia spełniane jest w czasie, ponieważ w wyniku świadczonej usługi powstaje lub zostaje ulepszony składnik aktywów, a kontrolę nad tym składnikiem sprawuje klient; przychody z tytułu świadczonej usługi ujmowane są w czasie, z wykorzystaniem metody opartej na nakładach – metody kosztowej, na podstawie której ustala się stopień zaawansowania kontraktu poprzez porównanie wysokości kosztów poniesionych na realizację umowy do całkowitych budżetowanych kosztów umowy.
Ujęcie przychodów ze sprzedaży w kwocie wynagrodzenia netto następuje, gdy Grupa działa jako pośrednik (agent), tzn. jej zobowiązanie do wykonania świadczenia polega na zapewnieniu dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot. Przychód taki jest wykazywany w formie opłaty lub prowizji, do której – zgodnie z oczekiwaniem Grupy – będzie uprawniona w zamian za zapewnienie dostarczenia dóbr lub usług przez inny podmiot. Opłata lub prowizja należna Grupie może być kwotą wynagrodzenia netto, które Grupa zachowuje po zapłaceniu innemu podmiotowi wynagrodzenia w zamian za dobra lub usługi dostarczane przez ten podmiot. Grupa ujmuje jako przychód Kwoty różnicy ceny oraz Rekompensaty finansowe od Zarządcy Rozliczeń S.A., przychód z tego tytułu nie stanowi pomocy publicznej.
Koszty doprowadzenia do zawarcia umowy
Koszty doprowadzenia do zawarcia umowy to koszty ponoszone przez Grupę w celu doprowadzenia do zawarcia
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
31
umowy z klientem, których Grupa nie poniosłaby, jeżeli umowa nie zostałaby zawarta (m.in. koszty prowizji partnerskich z tytułu zawarcia umów sprzedaży energii elektrycznej). Koszty, które zostałyby poniesione niezależnie od faktu zawarcia umowy ujmuje się w wyniku okresu, w którym zostały one poniesione.
Opłaty przyłączeniowe
Przychody z opłat przyłączeniowych ujmowane są jednorazowo w przychodach w momencie zakończenia prac przyłączeniowych.
Przychody ze sprzedaży netto
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Przychody ze sprzedaży energii elektrycznej
36 600 312
23 843 479
Przychody ze sprzedaży usług dystrybucyjnych
4 753 288
3 316 703
Przychody z tytułu opłat przyłączeniowych
149 517
90 883
Przychody ze sprzedaży towarów i materiałów
187 366
196 223
Przychody ze sprzedaży pozostałych produktów i usług
182 758
226 359
Przychody z tytułu świadectw pochodzenia
29 196
2 760
Przychody ze sprzedaży energii cieplnej
614 731
482 560
Przychody ze sprzedaży węgla
435 181
682 731
Przychody ze sprzedaży gazu
120 989
341 074
Przychody z tytułu Rynku Mocy
947 614
893 486
Razem przychody ze sprzedaży netto
44 020 952
30 076 258
Grupa dzieli przychody przede wszystkim w oparciu o typ produktów/usług. Główne grupy przychodów to przychody ze sprzedaży energii elektrycznej (segment Obrót oraz Wytwarzanie), przychody ze sprzedaży usług dystrybucyjnych (segment Dystrybucja), przychody z tytułu Rynku Mocy (segment Wytwarzanie), przychody ze sprzedaży węgla (segment Wydobycie), przychody ze sprzedaży energii cieplnej (segment Wytwarzanie) oraz przychody ze sprzedaży gazu (segment Obrót). Przychody ze sprzedaży produktów i usług obejmują przede wszystkim przychody dotyczące konserwacji i modernizacji urządzeń oświetlenia drogowego.
Sprzedaż energii elektrycznej: Grupa ujmuje przychody na koniec każdego okresu rozliczeniowego, który wynika z umów sprzedaży, według ilości energii elektrycznej dostarczonej do klienta w danym okresie rozliczeniowym. Grupa ujmuje przychody w okresie czasu i korzysta z uproszczenia dotyczącego ujmowania przychodów zgodnie z fakturowaniem, ponieważ odzwierciedla ono stopień wykonania zobowiązania do wykonania świadczenia na dzień sprawozdawczy. Do głównych grup umów należą umowy sprzedaży energii elektrycznej (w tym również umowy kompleksowe) klientom indywidualnym, biznesowym, kluczowym i strategicznym. W umowach tych usługa świadczona jest w sposób ciągły, wysokość przychodu uzależniona jest od zużycia. Występuje także sprzedaż dla Izby Rozliczeniowej Giełd Towarowych S.A. oraz na Towarowej Giełdzie Energii.
Standardowy termin płatności faktur sprzedażowych energii elektrycznej w ENEA S.A. wynosi 14 dni od daty wystawienia faktury VAT. W przypadku biznesowych, kluczowych i strategicznych klientów okres ten może podlegać negocjacji.
Termin płatności faktur sprzedażowych dotyczących sprzedaży energii elektrycznej do IRGiT to 1-3 dni od dostarczenia energii i wystawienia faktury. W przypadku sprzedaży na TGE terminy płatności wynikają z Regulaminu Giełdy.
Sprzedaż usług dystrybucyjnych : W przypadku sprzedaży usług dystrybucji, ENEA Operator nalicza opłatę zawierającą odrębne składniki: składnik zmienny stawki sieciowej, stawka opłaty jakościowej, składnik stały stawki sieciowej, stawka opłaty abonamentowej, stawka opłaty przejściowej, opłaty mocowej oraz opłata OZE.
W przypadku opłaty jakościowej, przejściowej, mocowej oraz OZE, ENEA Operator pełni, co do zasady, rolę jednostki pobierającej opłaty i przekazującej świadczenie innym uczestnikom rynku, np. na rzecz Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. (PSE). Opłaty (tj. opłata jakościowa, przejściowa, mocowa i OZE) maja charakter quasi- podatków pobieranych na rzecz innych podmiotów. ENEA Operator występuje w roli pośrednika pobierającego opłaty na rzecz innych uczestników rynku energii, w tym PSE. W konsekwencji, przychody ze sprzedaży usług dystrybucji są pomniejszone o wartość pobieranej opłaty OZE, opłaty jakościowej, opłaty mocowej oraz opłaty przejściowej. Jednocześnie korekcie ulegają koszty związane z nabyciem usług przesyłowych a także koszty związane z otrzymanymi fakturami z tytułu wsparcia OZE oraz wsparcia wytwórców. Łączna kwota opłat przenoszonych wynosiła na 31 grudnia 2023 r. 1 336 820 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 1 060 476 tys. zł). Wielkość przychodów ze sprzedaży usług dystrybucji energii elektrycznej wynika z udokumentowanej sprzedaży, powiększonej o dokonane doszacowanie niezafakturowanej w danym okresie sprzedaży usług dystrybucji energii elektrycznej oraz pomniejszone o wartość doszacowania tej sprzedaży z poprzedniego okresu. Doszacowanie sprzedaży jest dokonywane na koniec każdego miesiąca. Przychód z tytułu usługi dystrybucyjnej rozpoznawany jest w momencie wykonania usługi, na podstawie wskazań układów pomiarowo-rozliczeniowych, z uwzględnieniem doszacowania zużycia.
Przychody z tytułu Rynku Mocy stanowią przychody z tytułu realizacji umów (obowiązków) mocowych zawartych w wyniku Aukcji na rok dostaw 2021. Rynek Mocy jest mechanizmem rynkowym, który ma na celu zapewnienie stabilnych dostawy energii elektrycznej do gospodarstw domowych oraz przemysłu w horyzoncie długoterminowym. Po zakończeniu każdego
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
32
miesiąca spółkom Grupy przysługuje od PSE S.A. wynagrodzenie za wykonanie obowiązku mocowego. W związku z tym obowiązkiem, spółki Grupy, będące dostawcami mocy na rzecz PSE S.A., każdego miesiąca ujmują przychody z transakcji dotyczących Rynku Mocy.
Poniżej zaprezentowano podział przychodów ze sprzedaży na kategorie, które odzwierciedlają sposób, w jaki czynniki ekonomiczne wpływają na kwotę, termin płatności oraz niepewność przychodów i przepływów pieniężnych.
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Przychody świadczone w sposób ciągły
43 036 934
28 877 302
Przychody świadczone w określonym momencie
984 018
1 198 956
Razem
44 020 952
30 076 258
Rekompensaty
Zgodnie z zapisami ustawy z 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 r. w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej oraz ustawy z 27 października 2022 r. o środkach nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych odbiorców w 2023 r. podmiotowi uprawnionemu przysługują rekompensaty.
Grupa w skonsolidowanym sprawozdaniu z całkowitych dochodów rozpoznała w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2023 r. przychody z tytułu rekompensat w wysokości 4 145 799 tys. zł (wartość rekompensat od Zarządcy Rozliczeń S.A. 4 200 716 tys. zł pomniejszona o opłaty przenoszone w wysokości 54 899 tys. zł oraz pomniejszona o 18 tys. zł z tytułu rozliczenia końcowego rekompensaty gazowej za 2022 r.). Z kwoty rekompensat 4 200 716 tys. zł Grupa otrzymała kwotę 3 212 459 tys. zł oraz ujęła jako należności w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycji należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności kwotę 988 257 tys. zł.
ENEA S.A. w okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. rozpoznała przychody z tytułu rekompensat w łącznej wysokości 3 705 902 tys. zł, z czego:
• 2 124 428 tys. zł z tytułu stosowania rozliczeń z odbiorcami uprawnionymi zgodnie z zapisami ustawy z 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 r. w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej;
• 1 581 492 tys. zł tytułem stosowania ceny maksymalnej zgodnie z zapisami ustawy z 27 października 2022 r. o środkach nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych odbiorców w 2023 r.
• ( 18) tys. zł w związku z rozliczeniem końcowym rekompensaty gazowej za rok 2022 i zwrotem do Zarządcy Rozliczeń S.A. kwoty 18 tys. zł z zaliczek otrzymanych na ten cel w roku 2022 zgodnie z zapisami ustawy z 26 stycznia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców paliw gazowych w związku z sytuacją na rynku gazu.
Kwota rekompensaty finansowej stanowi przychód Spółki i została ujęta w odrębnej pozycji Rekompensaty.
Spółka w okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r., zgodnie z terminami wynikającymi z wyżej wymienionych ustaw złożyła do Zarządcy Rozliczeń S.A. stosowne wnioski o wypłatę rekompensat za okres do listopada 2023 r. Wnioski za grudzień 2023 r. zostały złożone 25 stycznia 2024 r. – kwota rekompensaty za grudzień 2023 r. została ujęta w przychodach Spółki na podstawie danych szacunkowych i nie odbiegała istotnie od wnioskowanej. Dodatkowo Spółka ujęła w przychodach z tytułu rekompensat szacunek w wysokości 58 518 tys. zł w związku z podwyższeniem ustawowych limitów uprawniających do zastosowania w rozliczeniach z odbiorcami ceny zamrożonej na poziome cen z roku 2022 oraz szacunek na rozliczenie roczne rekompensat za 2023 r. w wysokości 129 444 tys. zł. Na 31 grudnia 2023 r. z kwoty 3 705 920 tys. zł rekompensat rozpoznanych w sprawozdaniu z całkowitych dochodów ENEA S.A. otrzymała kwotę 2 771 947 tys. zł oraz oczekiwała na wypłatę 933 973 tys. zł.
Na mocy ustawy z 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 r. w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej ENEA Operator Sp. z o.o. otrzymała rekompensaty z tytułu stosowania w rozliczeniach z odbiorcami uprawnionymi cen energii elektrycznej, o których mowa w art. 7 ust. 1 ustawy. Rekompensatę stanowi różnica między wysokością opłat naliczonych za usługi dystrybucji energii elektrycznej wynikających ze stawek opłat taryfy dla usług dystrybucji energii elektrycznej na 2023 r. a wysokością opłat naliczonych za usługi dystrybucji energii elektrycznej wynikających ze stawek opłat taryfy dla usług dystrybucji energii elektrycznej na 2022 r., do maksymalnego limitu, o którym mowa w ustawie. W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. ENEA Operator Sp. z o.o. otrzymała 327 194 tys. zł z 439 897 tys. zł rekompensat rozpoznanych w sprawozdaniu z całkowitych dochodów (wartość rekompensat od Zarządcy Rozliczeń 494 796 tys. zł pomniejszona o opłaty przenoszone w wysokości 54 899 tys. zł). Pozostała kwota w wysokości 167 602 tys. zł na 31 grudnia 2023 r. była należna spółce. Ponadto zgodnie z zapisami art. 14 ustawy z 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 r. w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej spółka otrzymała zaliczki za miesiące styczeń i luty 2023 r. w łącznej wysokości 113 318 tys. zł. W sprawozdaniu z sytuacji finansowej w należnościach z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należnościach została ujęta różnica między otrzymanymi zaliczkami a należnymi rekompensatami w wysokości 54 284 tys. zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
33
9. Koszty operacyjne
Zasady rachunkowości
Grupa prezentuje koszty w układzie porównawczym (koszty według ich rodzajów). Koszty wpływają na wynik finansowy w części, w której dotyczą danego okresu sprawozdawczego, zapewniając ich współmierność do przychodów lub innych korzyści ekonomicznych.
Koszty według rodzaju
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Amortyzacja
(1 651 920)
(1 584 991)
Koszty świadczeń pracowniczych
(3 092 964)
(2 495 720)
- wynagrodzenia
(2 273 584)
(1 854 418)
- ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia
(819 380)
(641 302)
Zużycie materiałów i surowców oraz wartość sprzedanych towarów i materiałów
(13 133 590)
(10 462 627)
- koszt emisji CO 2
(6 643 244)
(5 614 526)
- zużycie materiałów i energii
(6 357 847)
(4 675 815)
- wartość sprzedanych towarów i materiałów
(132 499)
(172 286)
Wartość zakupionej energii i gazu na potrzeby sprzedaży
(20 073 377)
(12 393 958)
Usługi obce
(1 901 428)
(1 529 905)
- usługi przesyłowe
(665 649)
(472 792)
- inne usługi obce
(1 235 779)
(1 057 113)
Podatki i opłaty
(3 719 780)
(541 573)
Razem
(43 573 059)
(29 008 774)
W pozycji „Podatki i opłaty” ujęte są kwoty dotyczące odpisów na Fundusz Wypłaty Różnicy Ceny (3 214 370 tys. zł).
Koszty świadczeń pracowniczych
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Koszty wynagrodzeń
(2 273 584)
(1 854 418)
- bieżące wynagrodzenia
(2 129 532)
(1 752 120)
- nagrody jubileuszowe
(69 706)
(50 440)
- odprawy emerytalne i rentowe
(11 336)
(2 661)
- inne
(63 010)
(49 197)
Koszty ubezpieczeń społecznych i innych świadczeń
(819 380)
(641 302)
- ZUS
(463 773)
(370 874)
- odpis na ZFŚS
(82 139)
(63 897)
- inne świadczenia społeczne
(126 560)
(119 105)
- pozostałe świadczenia po okresie zatrudnienia
(28)
(11)
- inne
(146 880)
(87 415)
Razem
(3 092 964)
(2 495 720)
Koszty nagród jubileuszowych oraz odpraw emerytalnych i rentowych w powyższej nocie to koszty faktycznie naliczone. Najistotniejsze pozycje w innych kosztach ubezpieczeń społecznych dotyczą posiłków regeneracyjnych i bonów żywnościowych (47 600 tys. zł) oraz dopłat do biletów na dojazdy pracownicze (11 008 tys. zł).
10. Pozostałe przychody i koszty operacyjne
Pozostałe przychody operacyjne
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Rozwiązanie rezerw na roszczenia o odszkodowanie
-
12 446
Rozwiązanie pozostałych rezerw
1 492
39 016
Zwrot kosztów przez ubezpieczyciela
2 562
14 584
Rozliczenie dochodu z tytułu dotacji
21 481
12 922
Odszkodowania, kary, grzywny
45 364
27 633
Odwrócenie niewykorzystanych odpisów aktualizujących
1 074
15 382
Nieodpłatnie otrzymane rzeczowe aktywa trwałe
97 963
44 278
Różnice kursowe niezrealizowane - operacje zabezpieczające
3 173
12 357
Zmiana wartości godziwej instrumentów finansowych
32 713
-
Inne pozostałe przychody operacyjne
60 515
36 711
Razem
266 337
215 329
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
34
Pozostałe koszty operacyjne
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Utworzenie rezerw na roszczenia o odszkodowanie
(22 033)
(909)
Utworzenie pozostałych rezerw
(31 021)
(22 080)
Odpis aktualizujący wartość należności
(72 712)
(3 411)
Odpisanie należności nieściągalnych
(25 026)
(21 926)
Odpis aktualizujący wartość zapasów
(3 610)
(41)
Koszty postępowań sądowych
(10 258)
(58 418)
Koszty związków zawodowych
(2 818)
(2 304)
Odszkodowanie za bezumowne korzystanie z gruntów
(448)
(972)
Różnice kursowe zrealizowane - operacje zabezpieczające
(20 910)
(22 916)
Zmiana wartości godziwej instrumentów finansowych
(49 544)
(2 923)
Inne pozostałe koszty operacyjne
(144 279)
(87 533)
Razem
(382 659)
(223 433)
Najistotniejsze pozycje w innych pozostałych kosztach operacyjnych dotyczą kar, grzywien i odszkodowań (26 596 tys. zł), darowizn (20 000 tys. zł), kosztów usuwania szkód losowych (16 045 tys. zł) oraz niedoborów w dostawach i transporcie (14 358 tys. zł).
11. Przychody i koszty finansowe
Zasady rachunkowości
Przychody z tytułu odsetek ujmowane są memoriałowo przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej, jeśli ich uzyskanie nie jest wątpliwe. Odsetki od krótkoterminowych (do 3 miesięcy) lokat bankowych, z rachunków bankowych, które stanowią przychody i koszty finansowe, ujmowane są w działalności operacyjnej skonsolidowanego sprawozdania z przepływów pieniężnych. Odsetki od instrumentów długoterminowych (powyżej 3 miesięcy) ujmowane są w działalności inwestycyjnej skonsolidowanego sprawozdania z przepływów pieniężnych.
Przychody finansowe
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Przychody z tytułu odsetek
213 423
206 027
- rachunki i lokaty bankowe
168 192
181 905
- pozostałe pożyczki i należności
27 368
22 901
- leasing i subleasing finansowy
1 132
437
- pozostałe
16 731
784
Różnice kursowe
-
1 346
Zmiana wartości godziwej instrumentów finansowych
7 033
6 632
Zmiana rezerw na rekultywację i na demontaż farm wiatrowych z tytułu dyskonta
-
6 647
Inne przychody finansowe
2 092
277
Razem
222 548
220 929
.
Koszty finansowe
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Koszty odsetek
(370 613)
(235 316)
- koszty odsetek z tytułu kredytów i pożyczek
(305 178)
(104 095)
- koszty odsetek od obligacji
(181 704)
(182 073)
- koszty odsetkowe od zobowiązań z tytułu leasingu i leasingu głównego
(22 795)
(17 342)
- wpływ odsetek od Swap IRS
156 713
76 881
- inne odsetki
(17 649)
(8 687)
Różnice kursowe
(1 618)
(1 315)
Koszt dyskonta zobowiązań z tytułu świadczeń pracowniczych i rezerw
(76 546)
(40 774)
Zmiana wartości godziwej instrumentów finansowych
(23 172)
8 053
Inne koszty finansowe
(14 496)
(7 278)
Razem
(486 445)
(276 630)
Wpływ wycen kredytów i obligacji wycenianych według zamortyzowanego kosztu kapitału na wynik finansowy, ujęty w powyższej tabeli w pozycji „zmiana wartości godziwej instrumentów finansowych” wyniósł w 2023 r. (2 932) tys. zł a w 2022 r. (7 448) tys. zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
35
12. Opodatkowanie
Zasady rachunkowości
Podatek dochodowy (w tym odroczony podatek dochodowy)
Podatek dochodowy wykazany w wyniku finansowym okresu obejmuje rzeczywiste obciążenie podatkowe za dany okres sprawozdawczy ustalone zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ewentualne korekty rozliczeń podatkowych za lata ubiegłe.
Podatek odroczony jest skutkiem podatkowym zdarzeń danego okresu, ujętym zgodnie z zasadą memoriału w księgach rachunkowych tego okresu, ale zrealizowanym w przyszłości. Powstaje wówczas, gdy skutek podatkowy przychodów i kosztów jest taki sam jak bilansowy, ale występuje w innych okresach.
Podatek odroczony podatku dochodowego powstaje w odniesieniu do wszystkich różnic przejściowych, z wyjątkiem przypadków, gdy podatek odroczony wynika z:
a) początkowego ujęcia wartości firmy; lub
b) początkowego ujęcia danego składnika aktywów lub zobowiązań pochodzącego z transakcji, która:
− nie jest połączeniem jednostek gospodarczych; oraz
− nie wpływa w momencie przeprowadzania transakcji na wynik finansowy brutto ani na dochód do opodatkowania (stratę podatkową);
c) inwestycji w jednostkach zależnych, oddziałach, jednostkach stowarzyszonych oraz z udziałów we wspólnych przedsięwzięciach.
W odniesieniu do wszystkich ujemnych różnic przejściowych ujmuje się składnik aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego do wysokości, do której jest prawdopodobne, iż osiągnięty zostanie dochód do opodatkowania, który pozwoli na potrącenie ujemnych różnic przejściowych.
Wysokość podatku odroczonego ustala się przy uwzględnieniu stawek podatku dochodowego obowiązujących w roku powstania obowiązku podatkowego.
Istotne osądy i szacunki
Odzyskiwalność aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
Aktywa z tytułu podatku odroczonego są wyceniane przy zastosowaniu stawek podatkowych, które będą stosowane na moment zrealizowania składnika aktywów. Grupa rozpoznaje aktywo z tytułu odroczonego podatku dochodowego zakładając, że w przyszłości osiągnie zysk podatkowy pozwalający na jego wykorzystanie.
Prawdopodobieństwo realizacji aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego z przyszłymi zyskami podatkowymi opiera się na budżetach spółek Grupy Kapitałowej.
Podatek dochodowy
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
podatek bieżący
(197 829)
(33 634)
podatek odroczony
263 255
(122 832)
Podatek dochodowy
65 426
(156 466)
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
36
Podatek dochodowy od zysku przed opodatkowaniem brutto Grupy różni się w następujący sposób od teoretycznej kwoty, którą uzyskano by stosując nominalną stawkę podatku mającą zastosowanie do zysków konsolidowanych spółek:
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
(Strata)/zysk przed opodatkowaniem
(508 049)
275 386
Podatek wyliczony według stawki 19%
96 529
(52 324)
Koszty nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów (różnice trwałe * 19%)
(30 263)
(20 710)
Dochody niepodlegające opodatkowaniu (różnice trwałe * 19%)
3 715
8 689
Odwrócenie odpisu – Elektrownia Ostrołęka
-
8 834
Straty podatkowe nie uwzględnione w podatku odroczonym ze względu na brak możliwości odliczenia w przyszłości*
-
(67 750)
Inne * 19%
(4 555)
(33 205)
Obciążenie wyniku finansowego z tytułu podatku dochodowego
65 426
(156 466)
*kwota ta nie będzie mogła być odliczona w przyszłości w związku z wygaśnięciem umowy dotyczącej podatkowej grupy kapitałowej, straty te nie podlegają przeniesieniu na kolejne lata.
Odroczony podatek dochodowy
Zmiany stanu rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego (po uwzględnieniu kompensaty aktywa i rezerwy na poziomie Grupy) przedstawiają się w sposób następujący :
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
2 852 793
2 599 239
Kompensata aktywa i rezerw z tytułu odroczonego podatku dochodowego
(1 149 123)
(1 284 131)
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego po kompensacie
1 703 670
1 315 108
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
1 756 147
1 820 386
Kompensata aktywa i rezerw z tytułu odroczonego podatku dochodowego
(1 149 123)
(1 284 131)
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego po kompensacie
607 024
536 255
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego na 31 grudnia 2023 r. przypadające do realizacji w ciągu 12 miesięcy wynoszą 892 425 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 1 224 960 tys. zł), natomiast przypadające do realizacji po upływie 12 miesięcy wynoszą 1 960 368 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 1 374 279 tys. zł).
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego na 31 grudnia 2023 r. przypadająca do uregulowania w ciągu 12 miesięcy wynosi 465 110 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 602 089 tys. zł), natomiast przypadająca do uregulowania po upływie 12 miesięcy wynosi 1 291 037 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 1 218 297 tys. zł).
Na 31 grudnia 2023 r. nie wystąpiły przesłanki, które wskazywałyby na ryzyko braku odzyskiwalności aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego. Zdaniem Grupy różnice pomiędzy wartością podatkową a bilansową środków trwałych zrealizują się w pełni w przyszłych okresach.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
37
Zmiana stanu aktywów i zobowiązań z tytułu odroczonego podatku dochodowego w trakcie roku (przed uwzględnieniem kompensaty), przedstawia się w sposób następujący:
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego:
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
Rezerwa na koszty umorzenia świadectw pochodzenia
Rezerwa na składowanie, rekultywację oraz zakup praw do emisji CO 2
Koszty opodatkowane po zakończeniu okresu rozliczeniowego
Różnice między wartością bilansową a podatkową środków trwałych
Odpis aktualizujący niefinansowe aktywa trwałe*
Zobowiązania dotyczące depozytów zabezpieczających transakcje futures zakupu uprawnień do emisji CO 2
Pozostałe
Ogółem
Stan na 1 stycznia 2022
238 925
70 845
546 687
3 197
67 400
990 702
539 688
410 413
2 867 857
(Obciążenie)/uznanie wyniku finansowego
(2 250)
(32 610)
(100 268)
253
(23 821)
8 811
(261 058)
144 055
(266 888)
Obciążenie w innych całkowitych dochodach
(1 619)
-
-
-
-
-
-
(111)
(1 730)
Stan na 31 grudnia 2022 wg stawki 19%
235 056
38 235
446 419
3 450
43 579
999 513
278 630
554 357
2 599 239
Stan na 1 stycznia 2023
235 056
38 235
446 419
3 450
43 579
999 513
278 630
554 357
2 599 239
(Obciążenie)/uznanie wyniku finansowego
(2 106)
(8 748)
(358 750)
10 618
(13 783)
503 618
(58 473)
156 767
229 143
Uznanie w innych całkowitych dochodach
23 339
-
-
-
-
-
-
1 072
24 411
Stan na 31 grudnia 2023 wg stawki 19%
256 289
29 487
87 669
14 068
29 796
1 503 131
220 157
712 196
2 852 793
*W tym rzeczowe aktywa trwałe, inne wartości niematerialne i użytkowanie wieczyste gruntów.
Na 31 grudnia 2023 r. straty podatkowe do rozliczenia w przyszłych okresach i ujęte w kalkulacji aktywa na podatek odroczony wyniosły 104 167 tys. zł. Na 31 grudnia 2023 r. straty podatkowe podatkowej grupy kapitałowej, od których nie rozpoznano aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego wyniosły 207 831 tys. zł. Najistotniejsze pozycje występujące w kolumnie „Pozostałe” dotyczą: zobowiązań z tytułu leasingu w kwocie 131 831 tys. zł, strat podatkowych 104 167 tys. zł, odpisu na Fundusz Wypłaty Różnicy Ceny 57 021 tys. zł, rezerwy na umowy rodzące obciążenia 85 670 tys. zł, zaliczek na opłaty przyłączeniowe 79 304 tys. zł oraz kosztów i przychodów związanych ze sprzedażą energii elektrycznej w kwocie 77 446 tys. zł, które będą rozliczane w rachunku podatkowym w latach kolejnych.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
38
Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego:
Przychód opodatkowany po zakończeniu okresu rachunkowego
Naliczona, niezafakturowana sprzedaż
Różnice między wartością bilansową a podatkową środków trwałych*
Aktywo związane z likwidacją zakładu górniczego
Depozyty zabezpieczające transakcje futures zakupu uprawnień do emisji CO 2
Pozostałe
Ogółem
Stan na 1 stycznia 2022
22 499
59 242
1 190 095
10 987
540 735
122 816
1 946 374
Obciążenie/(uznanie) wyniku finansowego
13 875
37 143
95 516
(1 801)
(263 142)
(25 647)
(144 056)
Obciążenie w innych całkowitych dochodach
-
-
-
-
-
18 068
18 068
Stan na 31 grudnia 2022 wg stawki 19%
36 374
96 385
1 285 611
9 186
277 593
115 237
1 820 386
Stan na 1 stycznia 2023
36 374
96 385
1 285 611
9 186
277 593
115 237
1 820 386
(Uznanie)/obciążenie wyniku finansowego
(33 197)
14 519
57 782
233
(277 593)
204 144
(34 112)
Uznanie w innych całkowitych dochodach
-
-
-
-
-
(30 127)
(30 127)
Stan na 31 grudnia 2023 wg stawki 19%
3 177
110 904
1 343 393
9 419
-
289 254
1 756 147
*Różnice wynikają z wyceny środków trwałych do wartości godziwej oraz różnic w stawkach amortyzacji.
W pozycji „pozostałe” ujęta została zmiana rezerwy z tytułu należnych rekompensat w wysokości 177 156 tys. zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
39
13. Zysk/(strata) na akcję
Zasady rachunkowości
Zysk (strata) netto na akcję dla każdego okresu obliczany jest poprzez podzielenie zysku (straty) netto przypadającego akcjonariuszom Jednostki Dominującej za dany okres przez średnią ważoną liczbę akcji w danym okresie sprawozdawczym.
Zysk rozwodniony przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres przypadającego na zwykłych akcjonariuszy (po potrąceniu odsetek od umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe) przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji zwykłych występujących w ciągu okresu (skorygowaną o wpływ opcji rozwadniających oraz rozwadniających umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe).
Zysk/(strata) na akcję
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
(Strata)/zysk netto przypadający na akcjonariuszy Jednostki Dominującej
(704 308)
45 304
Średnioważona liczba akcji zwykłych (w szt.)
529 731 093
501 430 391
(Strata)/zysk netto przypadający na akcjonariuszy Jednostki Dominującej na akcję (w zł na jedną akcję)
(1,33)
0,09
(Strata)/zysk rozwodniony na akcję (w zł na jedną akcję)
(1,33)
0,09
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
40
Noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania z sytuacji finansowej
14. Rzeczowe aktywa trwałe
Zasady rachunkowości
Rzeczowe aktywa trwałe wyceniane są według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia pomniejszonego o zakumulowaną amortyzację oraz zakumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości.
Późniejsze nakłady uwzględnia się w wartości księgowej danego rzeczowego aktywa trwałego lub ujmuje jako odrębne rzeczowe aktywo trwałe (tam, gdzie jest to właściwe) tylko wówczas, gdy jest prawdopodobne, że z tytułu tej pozycji nastąpi wpływ korzyści ekonomicznych do Grupy, zaś koszt danej pozycji można wiarygodnie zmierzyć. Wszelkie pozostałe wydatki na naprawę i konserwację odnoszone są do zysków lub strat w okresie obrotowym, w którym je poniesiono.
Ujęte w wartości początkowej środków trwałych koszty likwidacji kopalń podlegają amortyzacji taką metodą, jaką amortyzowane są środki trwałe, których dotyczą, począwszy od momentu rozpoczęcia użytkowania danego środka trwałego, przez okres ustalony w planie likwidacji grup obiektów w ramach przewidywanego harmonogramu likwidacji kopalni.
Grunty nie podlegają amortyzacji. Amortyzację innych środków trwałych nalicza się metodą liniową przez oszacowany okres użytkowania lub metodą naturalną w oparciu o długość eksploatowanych ścian (w przypadku wyrobisk eksploatacyjnych). Podstawę naliczania amortyzacji stanowi wartość początkowa pomniejszona o wartość końcową, jeżeli jest istotna. Każda istotna część składowa pozycji rzeczowego aktywa trwałego o różnym okresie użytkowania amortyzowana jest osobno.
Amortyzację rozpoczyna się naliczać, gdy składnik aktywów jest dostępny do użytkowania. Zakończenie amortyzacji następuje wtedy, gdy składnik aktywów zostanie przeznaczony do sprzedaży zgodnie z MSSF 5 lub gdy zostanie usunięty ze sprawozdania z sytuacji finansowej, w zależności który moment nastąpi wcześniej.
W ramach swojej działalności Grupa otrzymuje nieodpłatnie środki trwałe, które wyceniane są w wartości godziwej na moment początkowego ujęcia. Grupa wykazuje je jako rzeczowe aktywa trwałe, a ich wartość (przyłącza, usunięcia kolizji) odnoszona jest jednorazowo w pozostałe przychody operacyjne w momencie ich otrzymania (za wyjątkiem otrzymania infrastruktury oświetleniowej w zamian za świadczenie usług – wówczas rozliczane są w czasie).
Koszty finansowania zewnętrznego
Koszty finansowania zewnętrznego, które można bezpośrednio przyporządkować nabyciu, budowie lub wytworzeniu dostosowywanego składnika aktywów, aktywuje się jako część ceny nabycia lub kosztu wytworzenia tego składnika aktywów. Pozostałe koszty finansowania zewnętrznego ujmuje się jako koszt w okresie, w którym są ponoszone.
Aktywowanie kosztów finansowania zewnętrznego rozpoczyna się w późniejszym terminie z dwóch: rozpoczęcie inwestycji lub rozpoczęcie finansowania. Grupa zaprzestaje aktywowania kosztów finansowania zewnętrznego w momencie oddania do użytkowania aktywa trwałego. Grupa zawiesza aktywowanie kosztów finansowania zewnętrznego w dłuższym okresie, w którym zawiesiła prace związane z dostosowywaniem składnika aktywów.
Istotne osądy i szacunki
Okresy ekonomicznej użyteczności i wartość końcowa
Wysokość odpisów amortyzacyjnych jest ustalana na podstawie przewidywanego okresu ekonomicznego użytkowania składników rzeczowych aktywów trwałych. Weryfikacja przeprowadzona w roku bieżącym skutkowała zmianami okresów amortyzacji. Ich wpływ w 2024 r. na wysokość amortyzacji będzie wynosił 29 350 tys. zł.
Weryfikacji wartości końcowej i okresów użytkowania rzeczowych aktywów trwałych dokonuje się co najmniej raz w ciągu roku obrotowego. Każda zmiana okresu amortyzacji wymaga uzasadnienia i powoduje korektę dokonywanych w następnych latach obrotowych odpisów amortyzacyjnych.
Na każdy dzień bilansowy kończący rok obrotowy przeprowadza się ocenę wystąpienia przesłanek wskazujących na możliwość utraty wartości składników aktywów zgodnie z MSR 36. W przypadku stwierdzenia istnienia przesłanek przeprowadza się test na utratę wartości zgodnie z MSR 36 (część niniejszego sprawozdania dotycząca utraty wartości aktywów niefinansowych).
Okresy użytkowania rzeczowych aktywów trwałych wynoszą:
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
41
− budynki i budowle 10 – 80 lat
w tym sieci energetyczne 33 lata
− budowle (wyrobiska eksploatacyjne) amortyzacja metodą naturalną w oparciu o długość eksploatowanych ścian
− urządzenia techniczne i maszyny 2 – 50 lat
− środki transportu 3 – 30 lat
− pozostałe rzeczowe aktywa trwałe 3 – 25 lat
Oszacowanie okresu żywotności kopalni oraz zasobów węgla
Aktualnie okres żywotności kopalni (LWB) oszacowany jest na 2051 rok, i nie uległ on zmianie w porównaniu do ostatniego, rocznego sprawozdania finansowego za 2022 rok. Faktyczny termin likwidacji kopalni może jednak różnić się od szacowanego przez Grupę. Wynika to z uwzględnienia w wyliczeniu szacowanego okresu żywotności kopalni wyłącznie zasobów operatywnych węgla dostępnych na dzień sprawozdawczy. Ewentualny spadek popytu na węgiel Grupy może powodować obniżenie wydobycia poniżej zdolności produkcyjnych co wpłynie na wydłużenie okresu żywotności kopalni.
Grupa ma na uwadze trwające prace dotyczące restrukturyzacji sektora górnictwa, ogłoszone w Polityce Energetycznej Polski do 2040 roku („PEP 2040”) jak również przewidywane w „Umowie Społecznej dotyczącej transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego oraz wybranych procesów transformacji województwa śląskiego”, zakończenie eksploatacji węgla kamiennego w Polsce do 2049 r. Jednak w związku z istotną zmianą sytuacji geopolitycznej i gospodarczej w 2022 roku uruchomione zostały prace dotyczące aktualizacji PEP 2040, która nadal nie została zakończona. Na chwilę obecną, poza koniecznością wpisania się w ogólne ramy działalności związanej z wydobywaniem węgla kamiennego, zakładające perspektywę zakończenia wydobycia do 2049 roku, Grupa pozostaje poza bezpośrednim wpływem ww. regulacji (w szczególności z uwagi na osiągane wyniki finansowe oraz efektywność operacyjną). Jednocześnie Grupa podejmuje działania zmierzające do dywersyfikacji obszarów swojej działalności.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
42
Rzeczowe aktywa trwałe
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. :
Grunty
Budynki i budowle
Urządzenia techniczne i maszyny
Środki transportu
Inne środki trwałe
Środki trwałe w budowie
Ogółem
w tym wyrobiska
Wartość brutto
Stan na 1 stycznia 2023
126 278
20 535 780
2 133 585
17 085 608
462 786
1 024 267
1 364 506
40 599 225
Przeniesienia
19 843
1 685 843
411 743
1 071 504
47 027
167 842
(2 995 070)
(3 011)
Nabycie
3 263
23 731
-
10 283
737
4 548
3 184 260
3 226 822
Zbycie
(20 140)
(1 568)
-
(1 076)
(3 993)
(12 714)
-
(39 491)
Zaniechanie inwestycji
-
-
-
-
-
-
(6 209)
(6 209)
Rozliczenie nabycia spółek zależnych
276
1 184
-
53 437
-
-
188 459
243 356
Likwidacja
(4)
(224 483)
(181 005)
(97 273)
(3 608)
(3 373)
(255)
(328 996)
Przeniesienie do nieruchomości inwestycyjnych
-
(11 211)
-
-
-
-
-
(11 211)
Pozostałe
(27)
(6 143)
-
1 523
242
(3 091)
(16 488)
(23 984)
Stan na 31 grudnia 2023
129 489
22 003 133
2 364 323
18 124 006
503 191
1 177 479
1 719 203
43 656 501
Skumulowana amortyzacja (umorzenie)
Stan na 1 stycznia 2023
4
(7 778 133)
(730 100)
(6 958 513)
(204 301)
(585 252)
(2 656)
(15 528 851)
Zbycie
-
816
-
322
3 058
12 569
-
16 765
Amortyzacja
-
(794 606)
(221 071)
(659 586)
(30 465)
(78 402)
-
(1 563 059)
Rozliczenie nabycia spółek zależnych
-
(39)
-
(3 104)
-
-
-
(3 143)
Likwidacja
-
157 942
117 949
90 553
3 970
3 273
-
255 738
Przeniesienie do nieruchomości inwestycyjnych
-
53
-
-
-
-
-
53
Pozostałe
(4)
(4 824)
260
(160)
(325)
2 009
-
(3 304)
Stan na 31 grudnia 2023
-
(8 418 791)
(832 962)
(7 530 488)
(228 063)
(645 803)
(2 656)
(16 825 801)
Odpisy aktualizujące
Stan na 1 stycznia 2023
(2 997)
(1 495 817)
-
(3 355 982)
(14 016)
(20 805)
(26 623)
(4 916 240)
Zmniejszenia
-
503
-
10 050
24
95
3 792
14 464
Zwiększenia
(9 509)
(1 441 106)
(617 955)
(1 996 321)
(36 433)
(12 443)
(172 089)
(3 667 901)
Stan na 31 grudnia 2023
(12 506)
(2 936 420)
(617 955)
(5 342 253)
(50 425)
(33 153)
(194 920)
(8 569 677)
Wartość netto na 1 stycznia 2023
123 285
11 261 830
1 403 485
6 771 113
244 469
418 210
1 335 227
20 154 134
Wartość netto na 31 grudnia 2023
116 983
10 647 922
913 406
5 251 265
224 703
498 523
1 521 627
18 261 023
W pozycji środków trwałych w budowie najistotniejsze projekty to: wyrobiska (chodniki) w LWB (356 540 tys. zł), ochrona środowiska w Elektrowni Połaniec (209 345 tys. zł), modernizacja bloku 9 w ENEA Wytwarzanie (66 046 tys. zł).
Na rzeczowych aktywach trwałych nie ustanowiono zabezpieczeń. Koszty finansowania zewnętrznego aktywowane w 2023 r. były nieistotne.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
43
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2022 r .
Grunty
Budynki i budowle
Urządzenia techniczne i maszyny
Środki transportu
Inne środki trwałe
Środki trwałe w budowie
Ogółem
w tym wyrobiska
Wartość brutto
Stan na 1 stycznia 2022
121 598
19 463 028
2 014 922
16 498 964
434 698
906 338
1 002 853
38 427 479
Przeniesienia
4 853
1 266 370
309 994
639 945
33 051
129 716
(2 094 884)
(20 949)
Nabycie
-
6 150
-
594
1 800
3 603
2 463 431
2 475 578
Zbycie
(430)
(13 487)
-
(12 011)
(5 201)
(6 593)
(10 414)
(48 136)
Zaniechanie inwestycji
-
-
-
-
-
-
(2 538)
(2 538)
Likwidacja
-
(239 956)
(185 108)
(39 773)
(1 145)
(5 269)
-
(286 143)
Pozostałe
257
53 675
(6 223)
(2 111)
(417)
(3 528)
6 058
53 934
Stan na 31 grudnia 2022
126 278
20 535 780
2 133 585
17 085 608
462 786
1 024 267
1 364 506
40 599 225
Skumulowana amortyzacja (umorzenie)
Stan na 1 stycznia 2022
4
(7 237 011)
(694 805)
(6 350 206)
(181 057)
(534 813)
(2 656)
(14 305 739)
Zbycie
-
2 049
-
5 140
4 047
6 581
-
17 817
Amortyzacja
-
(732 111)
(173 401)
(654 755)
(29 260)
(63 590)
-
(1 479 716)
Likwidacja
-
188 859
138 106
37 396
1 699
5 209
-
233 163
Pozostałe
-
81
-
3 912
270
1 361
-
5 624
Stan na 31 grudnia 2022
4
(7 778 133)
(730 100)
(6 958 513)
(204 301)
(585 252)
(2 656)
(15 528 851)
Odpisy aktualizujące
Stan na 1 stycznia 2022
(2 615)
(1 486 573)
-
(3 313 309)
(13 983)
(20 406)
(29 883)
(4 866 769)
Zmniejszenia
249
5 834
-
1 185
-
23
3 260
10 551
Zwiększenia
(631)
(15 078)
-
(43 858)
(33)
(422)
-
(60 022)
Stan na 31 grudnia 2022
(2 997)
(1 495 817)
-
(3 355 982)
(14 016)
(20 805)
(26 623)
(4 916 240)
Wartość netto na 1 stycznia 2022
118 987
10 739 444
1 320 117
6 835 449
239 658
351 119
970 314
19 254 971
Wartość netto na 31 grudnia 2022
123 285
11 261 830
1 403 485
6 771 113
244 469
418 210
1 335 227
20 154 134
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
44
Przyszłe umowne zobowiązania związane z nabyciem rzeczowych aktywów trwałych zaciągnięte na koniec okresu sprawozdawczego, lecz jeszcze nie ujęte w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, wynoszą 1 658 294 tys. zł na 31 grudnia 2023 r. (1 517 043 tys. zł na 31 grudnia 2022 r.).
15. Wartości niematerialne i wartość firmy
Zasady rachunkowości
Wartość firmy
Wartość firmy powstająca przy przejęciu wynika z wystąpienia na dzień przejęcia nadwyżki sumy przekazanej płatności, wartości udziałów niekontrolujących i wartości godziwej uprzednio posiadanych udziałów w jednostce nabywanej nad wartością godziwą netto dających się zidentyfikować aktywów, zobowiązań i zobowiązań warunkowych jednostki ujmowanych na dzień przejęcia.
W przypadku wystąpienia wartości ujemnej, Grupa dokonuje ponownego przeglądu ustalenia wartości godziwych poszczególnych składników nabywanych aktywów netto. Jeżeli w wyniku przeglądu nadal wartość jest ujemna, ujmuje się ją niezwłocznie w zysku lub stracie bieżącego okresu.
Wartość firmy ujmuje się początkowo jako składnik aktywów po koszcie, a następnie wycenia według kosztu pomniejszonego o skumulowaną stratę z tytułu utraty wartości.
Dla celów testowania utraty wartości, wartość firmy alokuje się na poszczególne ośrodki Grupy generujące przepływy pieniężne, które powinny odnieść korzyści z synergii będących efektem połączenia. Jednostki generujące przepływy pieniężne, do których alokuje się wartość firmy, testuje się pod względem utraty wartości raz w roku lub częściej, jeśli można wiarygodnie przypuszczać, że utrata wartości wystąpiła. Jeśli wartość odzyskiwalna ośrodka generującego przepływy pieniężne jest mniejsza od jej wartości bilansowej, stratę z tytułu utraty wartości alokuje się najpierw w celu redukcji kwoty bilansowej wartości firmy alokowanej do tego ośrodka, a następnie do pozostałych aktywów tego ośrodka proporcjonalnie do wartości bilansowej poszczególnych składników aktywów tej jednostki. Strata z tytułu utraty wartości ujęta dla wartości firmy nie podlega odwróceniu w następnym okresie.
Informacja geologiczna
Zakupioną informację geologiczną ujmuje się zgodnie z MSSF 6 Poszukiwanie i ocena zasobów mineralnych w wartości wynikającej z umowy zawartej z Ministerstwem Środowiska. Do momentu otrzymania koncesji wydobywczej nie podlega ona amortyzacji, następnie aktywowane koszty odpisuje się przez cały czas trwania koncesji wydobywczej.
Opłaty
Opłatę za ustanowienie użytkowania górniczego przestrzeni w celu wydobywania węgla kamiennego ze złoża „Bogdanka” aktywuje się w wysokości poniesionej opłaty. Aktywowane koszty amortyzuje się przez szacowany okres użytkowania górniczego (nota 41).
Inne wartości niematerialne
Do innych wartości niematerialnych zaliczane są: oprogramowanie komputerowe, licencje oraz pozostałe wartości niematerialne. Wartości niematerialne wyceniane są w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia pomniejszonym o zakumulowaną amortyzację oraz o zakumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Amortyzacja naliczana jest metodą liniową, według oszacowanego okresu użytkowania.
Koszty prac badawczych i rozwojowych
Koszty prac badawczych ujmowane są w zysku lub stracie w okresie, w którym są ponoszone. Koszty prac rozwojowych, spełniające kryteria ich kapitalizacji, wyceniane są w cenie nabycia lub koszcie wytworzenia pomniejszonym o zakumulowaną amortyzację oraz o zakumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Amortyzacja naliczana jest metodą liniową według oszacowanego okresu użytkowania.
Istotne osądy i szacunki
Okresy ekonomicznej użyteczności i wartość końcowa
Wysokość odpisów amortyzacyjnych jest ustalana na podstawie przewidywanego okresu ekonomicznego użytkowania wartości niematerialnych. Weryfikacja przeprowadzona w roku bieżącym skutkowała zmianami okresów amortyzacji. Ich wpływ w 2024 r. na wysokość amortyzacji będzie wynosił 107 tys. zł.
Grupa co roku weryfikuje poprawność ustalonego okresu użytkowania wartości niematerialnych. Każda zmiana okresu
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
45
amortyzacji wymaga uzasadnienia i powoduje korektę dokonywanych w następnych latach obrotowych odpisów amortyzacyjnych.
Na każdy dzień bilansowy kończący rok obrotowy przeprowadza się ocenę wystąpienia przesłanek wskazujących na możliwość utraty wartości składników aktywów zgodnie z MSR 36. W przypadku stwierdzenia istnienia przesłanek przeprowadza się test na utratę wartości zgodnie z MSR 36 (część niniejszego sprawozdania dotycząca utraty wartości aktywów niefinansowych).
Okresy użytkowania wartości niematerialnych wynoszą:
− licencje i oprogramowanie 2 – 10 lat
− informacja geologiczna okres trwania koncesji wydobywczej (nota 41)
− inne wartości niematerialne 2 – 40 lat
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
46
Wartości niematerialne
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r.:
Koszty prac rozwojowych
Wartość firmy
Oprogramowanie komputerowe, licencje, koncesje, patenty
Informacja geologiczna
Ogółem
Wartość brutto
Stan na 1 stycznia 2023
17 404
232 730
746 872
40 856
1 037 862
Przeniesienia
-
-
11 885
-
11 885
Nabycie
1 194
-
50 569
-
51 763
Likwidacja
-
-
(18 365)
-
(18 365)
Pozostałe
-
-
(716)
-
(716)
Stan na 31 grudnia 2023
18 598
232 730
790 245
40 856
1 082 429
Skumulowana amortyzacja (umorzenie)
Stan na 1 stycznia 2023
(5 582)
-
(431 685)
(6 397)
(443 664)
Amortyzacja
(819)
-
(59 675)
(1 266)
(61 760)
Likwidacja
-
-
10 301
-
10 301
Pozostałe
-
-
420
-
420
Stan na 31 grudnia 2023
(6 401)
-
(480 639)
(7 663)
(494 703)
Odpisy aktualizujące
Stan na 1 stycznia 2023
(3 358)
(227 517)
(11 401)
-
(242 276)
Zmniejszenia
-
-
987
-
987
Zwiększenia
-
-
(8 775)
-
(8 775)
Stan na 31 grudnia 2023
(3 358)
(227 517)
(19 189)
-
(250 064)
Wartość netto na 1 stycznia 2023
8 464
5 213
303 786
34 459
351 922
Wartość netto na 31 grudnia 2023
8 839
5 213
290 417
33 193
337 662
Wartość firmy w wysokości 5 213 tys. zł dotyczy spółek: MEC Piła Sp. z o.o. 1 806 tys. zł oraz ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. 3 407 tys. zł.
Na wartościach niematerialnych nie ustanowiono zabezpieczeń. W 2023 r. nie było wartości niematerialnych wytworzonych we własnym zakresie.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
47
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2022 r.:
Koszty prac rozwojowych
Wartość firmy
Oprogramowanie komputerowe, licencje, koncesje, patenty
Informacja geologiczna
Ogółem
Wartość brutto
Stan na 1 stycznia 2022
17 404
232 730
694 595
40 856
985 585
Przeniesienia
-
-
6 736
-
6 736
Nabycie
-
-
57 628
-
57 628
Zbycie
-
-
(8 103)
-
(8 103)
Likwidacja
-
-
(3 508)
-
(3 508)
Pozostałe
-
-
(476)
-
(476)
Stan na 31 grudnia 2022
17 404
232 730
746 872
40 856
1 037 862
Skumulowana amortyzacja (umorzenie)
Stan na 1 stycznia 2022
(4 615)
-
(382 892)
(5 131)
(392 638)
Zbycie
-
-
3 812
-
3 812
Amortyzacja
(967)
-
(56 096)
(1 266)
(58 329)
Likwidacja
-
-
2 976
-
2 976
Pozostałe
-
-
515
-
515
Stan na 31 grudnia 2022
(5 582)
-
(431 685)
(6 397)
(443 664)
Odpisy aktualizujące
Stan na 1 stycznia 2022
(3 358)
(227 517)
(11 884)
-
(242 759)
Zmniejszenia
-
-
483
-
483
Stan na 31 grudnia 2022
(3 358)
(227 517)
(11 401)
-
(242 276)
Wartość netto na 1 stycznia 2022
9 431
5 213
299 819
35 725
350 188
Wartość netto na 31 grudnia 2022
8 464
5 213
303 786
34 459
351 922
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
48
Przyszłe umowne zobowiązania związane z nabyciem wartości niematerialnych zaciągnięte na koniec okresu sprawozdawczego, lecz jeszcze nie ujęte w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, wynoszą 365 263 tys. zł na 31 grudnia 2023 r. (76 517 tys. zł na 31 grudnia 2022 r.).
16. Prawo do korzystania ze składnika aktywów
Zasady rachunkowości
Umowa zawiera leasing jeśli:
a) dotyczy zidentyfikowanego składnika aktywów, który może być albo wyraźnie określony w umowie (np. w oparciu o numer inwentarzowy lub wskazanie konkretnego piętra w budynku) lub pośrednio określony w momencie, gdy jest udostępniony do użytkowania klientowi, oraz
b) leasingobiorca otrzymuje zasadniczo wszystkie korzyści ekonomiczne z tego składnika aktywów w okresie jego użytkowania, tj. zarówno podstawowe pożytki, jak i inne płynące z niego korzyści, oraz
c) leasingobiorca ma prawo do określenia sposobu wykorzystania zidentyfikowanego składnika aktywów.
Grupa jako leasingobiorca ujmuje w sprawozdaniu finansowym umowy leasingowe jako:
a) prawo do korzystania ze składnika aktywów w cenie nabycia:
− obejmującą wartość zobowiązania z tytułu leasingu powiększoną o płatności dokonane na moment lub przed zawarciem umowy, początkowe koszty bezpośrednie związane z zawarciem umowy, szacunkowe koszty demontażu i usunięcia składnika aktywów, koszty przeprowadzenia renowacji miejsca, w którym znajdował się składnik aktywów, koszty doprowadzenia przedmiotu leasingu do stanu, w jakim, zgodnie z umową, ma zostać zwrócony, chyba że koszty te zostały poniesione, aby wyprodukować zapasy,
− pomniejszoną o należności z tytułu zachęt udzielonych przez leasingodawcę,
b) zobowiązanie z tytułu leasingu stanowiące sumę bieżącej wartości opłat leasingowych i bieżącej wartości oczekiwanych płatności na koniec umowy leasingu.
Po początkowym ujęciu Grupa wycenia prawo do korzystania ze składnika aktywów w cenie nabycia pomniejszonej o odpisy amortyzacyjne oraz trwałą utratę wartości. Okres amortyzacji ustalony jest:
a) jeśli prawo własności do składnika aktywów zostanie przeniesione na leasingobiorcę lub leasingobiorca jest pewny skorzystania z opcji wykupu, wtedy okres amortyzacji obejmuje okres od początku umowy do końca okresu ekonomicznej użyteczności składnika aktywów, lub
b) okres amortyzacji obejmuje okres od początku umowy do wcześniejszego z:
− końca okresu ekonomicznej użyteczności składnika aktywów, lub
− końca umowy leasingu.
Bieżąca wartość przyszłych płatności z tytułu leasingu obliczana jest z zastosowaniem stopy dyskonta. Spółki ENEA S.A., ENEA Operator Sp. z o.o., ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o., ENEA Elektrownia Połaniec S.A., Lubelski Węgiel „Bogdanka” S.A. stosują krańcową stopę procentową, czyli stopę, do której zapłaty byłaby zobowiązana ENEA S.A. w oparciu o podobną umowę leasingową lub, gdy nie można jej ustalić, stopę procentową, na dzień rozpoczęcia leasingu, przy której ENEA S.A. musiałaby dokonać pożyczki środków niezbędnych do zakupu oznaczonego składnika aktywów, na podobny okres i przy zachowaniu podobnych zabezpieczeń. ENEA S.A. stosuje stopę procentową równą 6-miesięcznemu WIBOR z ostatniego dnia roku poprzedzającego rok obrotowy powiększoną o marżę. Pozostałe spółki stosują stopę procentową równą 1 miesięcznemu WIBOR z ostatniego dnia roku poprzedzającego rok obrotowy powiększoną o marżę. Wysokość stopy dyskonta co roku będzie analizowana i aktualizowana w odniesieniu do zawieranych nowych umów leasingowych. W przypadku subleasingu w Grupie ENEA leasingobiorca stosuje stopę dyskonta leasingodawcy.
Grupa wyznacza czas leasingu, tj. nieodwołalny okres leasingu, łącznie z:
a) okresem dotyczącym opcji przedłużenia umowy leasingu, jeżeli jest wystarczająco pewne, że Grupa skorzysta z tego prawa, i
b) okresem dotyczącym opcji wypowiedzenia umowy leasingu, jeżeli jest wystarczająco pewne, że Grupa nie skorzysta z tego prawa.
Grupa dla większości umów leasingowych przyjmuje okres leasingu zgodny z okresem umowy. Dla umów zawartych na czas nieokreślony, Grupa ustala minimalny okres przywiązania obu stron do umowy. Jeśli Grupa nie jest w stanie określić jak długo ma zamiar korzystać ze składnika aktywów, a taki szacunek mógłby zostać potraktowany jako okres leasingu w przypadku umów na czas nieokreślony, Grupa przyjmuje, że nieodwoływalnym okresem umowy będzie okres wypowiedzenia tej umowy.
W przypadku prawa do wieczystego użytkowania gruntów okres leasingu zgodny jest z czasem trwania prawa do użytkowania.
W kolejnych okresach, zobowiązanie leasingowe wyceniane jest z uwzględnieniem:
a) naliczonych odsetek (rozwinięcie dyskonta),
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
49
b) spłat rat leasingowych,
c) odzwierciedlenia skutków ponownej oceny umowy, zmian w umowie lub zmiany charakteru opłat zmiennych, które w swej istocie mają stały charakter.
Saldo zobowiązania w danym okresie będzie stanowiło różnicę między wartością bieżącą opłat leasingowych a sumą rat kapitałowych za dany okres. Część odsetkowa raty leasingowej jest odnoszona bezpośrednio w rachunek wyników.
Grupa w umowach wieloelementowych ujmuje komponenty leasingowe oddzielnie od komponentów nieleasingowych. Grupa alokuje wynagrodzenie umowne do wszystkich komponentów, wykorzystując indywidualne ceny sprzedaży w przypadku komponentów leasingowych oraz zagregowane indywidualne ceny sprzedaży w przypadku komponentów nieleasingowych.
Grupa korzysta z praktycznego zwolnienia i nie stosuje modelu ujmowania leasingu w odniesieniu do:
a) leasingu krótkoterminowego (umowa zawarta na okres do 12 miesięcy i nie zawiera prawa wykupu aktywa),
b) leasingu niskocennych aktywów, których wartość początkowa w przypadku nowych aktywów nie przekracza kwoty 10 tys. zł (nawet jeśli ich wartość jest istotna po zagregowaniu) oraz aktywa nie są w wysokim stopniu zależne lub powiązane z innymi aktywami określonymi w umowie.
Zwolnienie nie dotyczy sytuacji, w której Grupa przekazuje składnik aktywów w subleasing lub spodziewa się przekazania. W przypadku, gdy Grupa zdecyduje się na zastosowanie zwolnienia, wówczas rozpoznaje płatności leasingowe jako koszt zgodnie z metodą liniową przez okres leasingu.
Istotne osądy i szacunki
Stopa dyskontowa
Sposób ustalania wysokości stopy dyskontowej opisany jest powyżej w zasadach rachunkowości.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
50
Prawo do korzystania ze składnika aktywów
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. :
Prawo wieczystego użytkowania gruntów
Budynki
Budowle
Prawa z tytułu ustanowienia służebności
Prawa do korzystania z podziemnych części gruntu
Urządzenia techniczne i maszyny
Środki transportu
Pozostałe
Ogółem
Wartość brutto
Stan na 1 stycznia 2023
369 638
30 807
−
127 560
418 475
12 339
20 418
10 076
989 313
Przeniesienia
252
−
308
−
−
−
−
2
562
Nabycie*
13 702
6 122
1 402
9 243
29 910
7 005
13 714
4 345
85 443
Zbycie
(13 852)
−
−
−
−
−
−
−
(13 852)
Oddanie w subleasing finansowy
−
(1 289)
−
−
−
−
−
−
(1 289)
Rozliczenie nabycia spółek zależnych
−
−
−
−
−
−
−
13 344
13 344
Likwidacja
(125)
(5 587)
(13)
(11)
(1 490)
(4 175)
(14 349)
(334)
(26 084)
Pozostałe
(2 033)
2 607
−
3
(1 184)
(15)
(96)
(2 004)
(2 722)
Stan na 31 grudnia 2023
367 582
32 660
1 697
136 795
445 711
15 154
19 687
25 429
1 044 715
Skumulowana amortyzacja (umorzenie)
Stan na 1 stycznia 2023
(28 640)
(4 533)
−
(22 829)
(59 360)
(9 516)
(14 139)
(1 188)
(140 205)
Zbycie
1 087
−
−
−
−
−
−
−
1 087
Oddanie w subleasing finansowy
−
693
−
−
−
−
−
−
693
Amortyzacja
(5 491)
(6 790)
(287)
(4 440)
(18 561)
(5 899)
(5 168)
(743)
(47 379)
Likwidacja
11
2 662
(43)
7
884
4 175
14 240
100
22 036
Pozostałe
(1)
163
−
−
−
6
982
112
1 262
Stan na 31 grudnia 2023
(33 034)
(7 805)
(330)
(27 262)
(77 037)
(11 234)
(4 085)
(1 719)
(162 506)
Odpisy aktualizujące
Stan na 1 stycznia 2023
(21 562)
−
−
(116)
−
−
−
−
(21 678)
Zmniejszenia
117
−
−
−
−
−
−
−
117
Zwiększenia
(20 341)
−
−
−
−
−
−
−
(20 341)
Stan na 31 grudnia 2023
(41 786)
−
−
(116)
−
−
−
−
(41 902)
Wartość netto na 1 stycznia 2023
319 436
26 274
−
104 615
359 115
2 823
6 279
8 888
827 430
Wartość netto na 31 grudnia 2023
292 762
24 855
1 367
109 417
368 674
3 920
15 602
23 710
840 307
* Zawarcie nowych umów.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
51
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2022 r.:
Prawo wieczystego użytkowania gruntów
Budynki
Urządzenia techniczne i maszyny
Środki transportu
Prawa z tytułu ustanowienia służebności
Prawa do korzystania z podziemnych części gruntu
Pozostałe
Ogółem
Wartość brutto
Stan na 1 stycznia 2022
365 360
40 942
4 159
22 197
120 215
344 731
6 320
903 924
Nabycie*
6 900
6 829
5 905
627
6 518
74 415
4 137
105 331
Zbycie
(4 817)
−
−
−
−
−
−
(4 817)
Oddanie w subleasing finansowy
−
(6 160)
−
−
−
−
−
(6 160)
Likwidacja
(353)
(6 191)
−
(1 764)
−
(634)
(234)
(9 176)
Pozostałe
2 548
(4 613)
2 275
(642)
827
(37)
(147)
211
Stan na 31 grudnia 2022
369 638
30 807
12 339
20 418
127 560
418 475
10 076
989 313
Skumulowana amortyzacja (umorzenie)
Stan na 1 stycznia 2022
(23 766)
(9 700)
(69)
(11 222)
(18 669)
(41 815)
(708)
(105 949)
Zbycie
208
−
−
−
−
−
−
208
Oddanie w subleasing finansowy
−
15
−
−
−
−
−
15
Amortyzacja
(5 408)
(7 037)
(6 814)
(4 874)
(4 162)
(17 653)
(515)
(46 463)
Likwidacja
28
5 226
−
1 558
−
108
(24)
6 896
Pozostałe
298
6 963
(2 633)
399
2
−
59
5 088
Stan na 31 grudnia 2022
(28 640)
(4 533)
(9 516)
(14 139)
(22 829)
(59 360)
(1 188)
(140 205)
Odpisy aktualizujące
Stan na 1 stycznia 2022
(23 609)
−
−
(163)
(116)
−
12
(23 876)
Zmniejszenia
2 047
−
−
163
−
−
(12)
2 198
Stan na 31 grudnia 2022
(21 562)
−
−
−
(116)
−
−
(21 678)
Wartość netto na 1 stycznia 2022
317 985
31 242
4 090
10 812
101 430
302 916
5 624
774 099
Wartość netto na 31 grudnia 2022
319 436
26 274
2 823
6 279
104 615
359 115
8 888
827 430
* Zawarcie nowych umów.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
52
17. Nieruchomości inwestycyjne
Zasady rachunkowości
Nieruchomości inwestycyjne są utrzymywane w celu uzyskiwania przychodów z tytułu najmu, z tytułu wzrostu ich wartości lub z obu przyczyn. Do wyceny po początkowym ujęciu Grupa wybrała model ceny nabycia.
Inwestycje w nieruchomości amortyzowane są metodą liniową. Rozpoczęcie amortyzacji następuje w następnym miesiącu po przyjęciu inwestycji w nieruchomości do używania.
Przychody z tytułu najmu nieruchomości inwestycyjnych ujmowane są w zysku lub stracie metodą liniową przez okres trwania umowy.
Istotne osądy i szacunki
Podstawowe założenia dotyczące weryfikacji okresu ekonomicznej użyteczności nieruchomości inwestycyjnych zostały opisane w nocie objaśniającej dotyczącej rzeczowych aktywów trwałych (nota 14), a podstawowe założenia dotyczące utraty wartości nieruchomości inwestycyjnych zostały opisane w nocie w części sprawozdania dotyczącej utraty wartości aktywów niefinansowych.
Nieruchomości inwestycyjne
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Wartość brutto
Stan na 1 stycznia
27 413
31 004
Przeniesienia
(11 939)
-
Nabycie
13
-
Zbycie
-
(3 579)
Likwidacja
(3)
(12)
Pozostałe
11 211
-
Stan na 31 grudnia
26 695
27 413
Skumulowana amortyzacja (umorzenie)
Stan na 1 stycznia
(8 884)
(9 128)
Zbycie
-
1 336
Amortyzacja
(1 072)
(970)
Likwidacja
3
11
Pozostałe
5 026
(133)
Stan na 31 grudnia
(4 927)
(8 884)
Odpisy aktualizujące
Stan na 1 stycznia
(487)
(1 594)
Zmniejszenia
-
1 107
Zwiększenia
(2)
-
Stan na 31 grudnia
(489)
(487)
Wartość netto
Wartość netto na 1 stycznia
18 042
20 282
Wartość netto na 31 grudnia
21 279
18 042
Na nieruchomościach inwestycyjnych nie ustanowiono zabezpieczeń.
Poniżej przedstawiono przychody i koszty związane z nieruchomościami inwestycyjnymi :
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Przychody z nieruchomości inwestycyjnych
1 970
2 247
Koszty operacyjne związane z nieruchomościami inwestycyjnymi generującymi przychody
(1 667)
(3 307)
Grupa do kategorii nieruchomości inwestycyjnych zalicza między innymi budynki biurowe i inne lokale.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
53
18. Inwestycje w jednostki stowarzyszone i współkontrolowane
Zasady rachunkowości
Zasady rachunkowości dotyczące inwestycji w jednostki stowarzyszone i współkontrolowane zostały przedstawione w nocie składu Grupy Kapitałowej i zasad konsolidacji (nota 2).
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
54
W poniższej tabeli przedstawiono podstawowe dane finansowe dotyczące jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych konsolidowanych metodą praw własności:
Stan na 31 grudnia 2023
Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o.
Polimex - Mostostal S.A.
Elektrownia
Wiatrowa Baltica- 4 Sp. z o.o
Elektrownia
Wiatrowa Baltica- 5 Sp. z o.o.
Elektrownia
Wiatrowa Baltica- 6 Sp. z o.o.
Razem
Udział w własności
50,00%
16,22%
33,81%
33,81%
33,76%
Aktywa obrotowe
25 763
1 761 104
87
759
149
1 787 862
Aktywa trwałe
75 676
688 758
−
9 051
−
773 485
Aktywa razem
101 439
2 449 862
87
9 810
149
2 561 347
Zobowiązania krótkoterminowe
26 338
1 196 525
1 429
11 241
166
1 235 699
Zobowiązania długoterminowe
−
245 524
−
−
−
245 524
Zobowiązania razem
26 338
1 442 049
1 429
11 241
166
1 481 223
Aktywa netto
75 101
1 007 813
(1 342)
(1 431)
(17)
1 080 124
Udział w aktywach netto
−
163 467
−
−
(6)
163 461
Wartość firmy
7 080
15 954
−
−
216
23 250
Odpis aktualizujący wartość firmy
(7 080)
−
−
−
−
(7 080)
Odwrócenie odpisu aktualizującego wartość inwestycji
42 000
−
−
−
−
42 000
Eliminacja strat/zysków niezrealizowanych
−
(5 491)
−
−
−
(5 491)
Wartość księgowa inwestycji wycenianych metodą praw własności na 31 grudnia 2023
42 000
173 930
−
−
210
216 140
Przychody
11 798
3 322 235
−
−
−
3 334 033
Wynik netto
(6 739)
54 677
(496)
(647)
(447)
46 348
Eliminacja strat/zysków niezrealizowanych
−
(5 491)
−
−
−
(5 491)
Udział w wyniku jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych
−
9 693
(16)
(3)
(152)
9 522
Grupa dokonała korekty konsolidacyjnej dotyczącej marż ze sprzedaży na transakcjach pomiędzy Grupą a spółką Polimex – Mostostal S.A. o wartości 5 491 tys. zł.
W związku z zawarciem z ENERGA S.A. umowy sprzedaży przez ENEA S.A. wszystkich posiadanych udziałów w Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. Grupa ujęła udziały w tej spółce w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej w wartości odzyskiwalnej 42 000 tys. zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
55
Stan na 31 grudnia 2022
Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o.
Polimex - Mostostal S.A.
Elektrownia
Wiatrowa Baltica- 4 Sp. z o.o
Elektrownia
Wiatrowa Baltica- 5 Sp. z o.o.
Elektrownia
Wiatrowa Baltica- 6 Sp. z o.o.
Razem
Udział w własności
50,00%
16,26%
33,81%
33,81%
33,76%
Aktywa obrotowe
115 613
2 149 231
355
430
512
2 266 141
Aktywa trwałe
77 440
675 478
−
−
−
752 918
Aktywa razem
193 053
2 824 709
355
430
512
3 019 059
Zobowiązania krótkoterminowe
521 412
1 620 793
1 201
1 214
81
2 144 701
Zobowiązania długoterminowe
−
262 044
−
−
−
262 044
Zobowiązania razem
521 412
1 882 837
1 201
1 214
81
2 406 745
Aktywa netto
(328 359)
941 872
(846)
(784)
431
612 314
Udział w aktywach netto
−
153 148
(286)
(265)
146
152 743
Wartość firmy
7 080
15 954
302
268
216
23 820
Odpis aktualizujący wartość firmy
(7 080)
−
−
−
−
(7 080)
Eliminacja strat/zysków niezrealizowanych
−
(6 166)
−
−
−
(6 166)
Wartość księgowa inwestycji wycenianych metodą praw własności na 31 grudnia 2022
−
162 936
16
3
362
163 317
Przychody
784 781
3 766 440
−
−
−
4 551 221
Wynik netto
128 151
142 620
(499)
(510)
(393)
269 369
Eliminacja strat/zysków niezrealizowanych
−
(6 166)
−
−
−
(6 166)
Udział w wyniku jednostek stowarzyszonych i współkontrolowanych
−
25 202
(79)
(92)
(61)
24 970
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
56
Zmiana stanu inwestycji w jednostki stowarzyszone i współkontrolowane
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Stan na 1 stycznia
163 317
137 881
Udział w zmianie stanu aktywów netto
9 522
24 970
Nabycie inwestycji
1 695
1 123
Zbycie inwestycji
(394)
(657)
Odwrócenie odpisu aktualizującego
42 000
−
Stan na 31 grudnia
216 140
163 317
Realizacja projektu budowy Elektrowni Ostrołęka C
Według stanu na 31 grudnia 2023 r. ENEA S.A. posiadała 9 124 821 udziałów w Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. o wartości nominalnej 50,00 zł jeden udział i o łącznej wartości nominalnej 456 241 tys. zł.
23 grudnia 2022 r. ENEA S.A. i ENERGA S.A. zawarły ze spółką Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. Aneks nr 6 do umowy pożyczki w kwocie do 340 000 tys. zł z 23 grudnia 2019 r. oraz Aneks nr 11 do umowy pożyczki w kwocie do 58 000 tys. zł z 17 lipca 2019 r. Zgodnie z postanowieniami Aneksu nr 6 termin jednorazowej spłaty przez spółkę Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. pożyczki do 340 000 tys. zł z 23 grudnia 2019 r. wraz z należnymi odsetkami został prolongowany do 28 lutego 2023 r., przy czym strony założyły, że 11 stycznia 2023 r. dokonana zostanie częściowa spłata kapitału z umowy pożyczki na rzecz każdego z pożyczkodawców. Zgodnie z postanowieniami Aneksu nr 11 termin jednorazowej spłaty przez spółkę Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. pożyczki do 58 000 tys. zł z 17 lipca 2019 r. wraz z należnymi odsetkami został prolongowany do 11 stycznia 2023 r.
28 lutego 2023 r. ENEA S.A. i ENERGA S.A. zawarły ze spółką Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. Aneks nr 7 do umowy pożyczki w kwocie do 340 000 tys. zł z 23 grudnia 2019 r. Zgodnie z postanowieniami Aneksu nr 7 termin jednorazowej spłaty przez spółkę Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. pożyczki wraz z należnymi odsetkami został prolongowany do 28 kwietnia 2023 r.
Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. 27 kwietnia 2023 r. postanowiło o podwyższeniu kapitału zakładowego spółki o 100 zł do kwoty 912 482 200 zł poprzez utworzenie 2 nowych udziałów o wartości nominalnej 50 zł każdy i cenie emisyjnej jednego udziału wynoszącej 202 657 tys. zł. Dotychczasowi udziałowcy tj. ENEA S.A. oraz ENERGA S.A. objęli po 1 nowym udziale o wartości nominalnej 50 zł, przy czym ENEA S.A. 27 kwietnia 2023 r. objęła 1 nowy udział pokrywając go wkładem pieniężnym w wysokości 202 657 tys. zł. Następnie ze skutkiem na dzień 28 kwietnia 2023 r. została zawarta pomiędzy ENEA S.A. a Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. umowa potrącenia wierzytelności, tj. wierzytelności ENEA S.A. wobec Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. z tytułu udzielonej pożyczki w ramach umowy pożyczki zawartej w grudniu 2019 r. o wartości 170 000 tys. zł (z późniejszymi zmianami) powiększonej o należne odsetki o łącznej wartości wierzytelności wynoszącej 202 657 tys. zł oraz wierzytelności Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. wobec ENEA S.A. z tytułu zaciągniętego zobowiązania do pokrycia 1 udziału wkładem pieniężnym w wysokości 202 657 tys. zł w podwyższonym kapitale zakładowym spółki. Zgodnie z powyższą umową potrącenia, ww. wierzytelności umorzyły się wzajemnie w całości, a tym samym umowa pożyczki z 23 grudnia 2019 r. (wraz z późniejszymi zmianami) wygasła z dniem 28 kwietnia 2023 r. W sprawozdaniu z całkowitych dochodów dotychczasowe odpisy aktualizujące wartość udzielonej pożyczki zostały znettowane z odpisem aktualizującym nowo objęty udział spółki Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o.
Podwyższenie kapitału zostało zarejestrowane w KRS 4 grudnia 2023 r.
W związku z zawarciem z ENERGA S.A. umowy sprzedaży przez ENEA S.A. wszystkich posiadanych udziałów w Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. (szczegółowy opis w nocie 49), Grupa dokonała rozwiązania odpisu aktualizującego wartość udziałów w tej spółce w wysokości 42 000 tys. zł.
Nabycie nowych spółek zależnych
23 sierpnia 2023 r. ENEA S.A. zawarła umowę nabycia 73 300 udziałów spółki PRO-WIND Sp. z o.o. o wartości nominalnej 100,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 7 330 tys. zł stanowiących 100% udziału w jej kapitale zakładowym za łączną cenę 25 029 tys. zł. 23 sierpnia 2023 r. ENEA S.A. zawarła również umowę nabycia 50 udziałów spółki PV Tykocin Sp. z o.o. o wartości nominalnej 100,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 5 tys. zł stanowiących 100% udziału w jej kapitale zakładowym za łączną cenę 3 119 tys. zł. Tego samego dnia zawarto pomiędzy ENEA S.A., nabywanymi spółkami oraz ich poprzednimi właścicielami cztery umowy subrogacji na łączną kwotę 9 664 tys. zł, na podstawie których ENEA S.A. zobowiązała się do spłaty zobowiązań nabywanych spółek wobec poprzednich właścicieli, wstępując w prawa wierzyciela.
7 września 2023 r. ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. zawarła umowę nabycia 200 udziałów spółki Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o. o wartości nominalnej 50,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 10 tys. zł stanowiących 100% udziału w jej kapitale zakładowym. 7 września 2023 r. na Nadzwyczajnym Zgromadzeniu Wspólników Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o. podjęto uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o. o kwotę 7 733 tys. zł, to jest z kwoty 10 tys. zł do kwoty 7 743 tys. zł, poprzez utworzenie 154 652 nowych udziałów o wartości nominalnej 50,00 zł każdy. ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. objęła nowo utworzone udziały w podwyższonym kapitale zakładowym Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o. pokrywając je w całości wkładem pieniężnym. Łączna cena
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
57
nabycia, obejmująca zapłatę za nabycie istniejących udziałów oraz dokapitalizowanie, które zostało przeznaczone na spłatę zobowiązań nabywanej spółki, wyniosła 16 375 tys. zł.
20 września 2023 r. ENEA S.A. zawarła umowę nabycia 50 udziałów spółki PAD RES Genowefa Sp. z o.o. (obecnie PV Genowefa Sp. z o.o.) o wartości nominalnej 100,00 zł każdy i łącznej wartości nominalnej 5 tys. zł stanowiących 100% udziału w jej kapitale zakładowym za łączną cenę 47 408 tys. zł. Tego samego dnia zawarto pomiędzy ENEA S.A., nabywaną spółką oraz jej poprzednimi właścicielami dwie umowy subrogacji na łączną kwotę 27 958 tys. zł, na podstawie których ENEA S.A. zobowiązała się do spłaty zobowiązań nabywanych spółek wobec poprzednich właścicieli, wstępując w prawa wierzyciela.
Grupa poprzez realizację akwizycji w obszarze odnawialnych źródeł energii aktywnie uczestniczy w transformacji sektora energetycznego. W grudniu 2021 r. ENEA S.A. ogłosiła Strategię Rozwoju Grupy Kapitałowej ENEA do 2030 roku z perspektywą 2040 roku („Strategia GK ENEA”), w której zawarto m.in. postanowienia o wspieraniu w Grupie Kapitałowej ENEA rozwoju odnawialnych źródeł energii. Inwestycje wpisują się w Strategię GK ENEA, której realizacja zakłada zrównoważoną transformację Grupy budującą wzrost wartości, przy założeniu długofalowego celu – osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r. ENEA S.A. planuje zrealizować ten cel właśnie dzięki dynamicznemu rozwojowi odnawialnych źródeł energii. Każda kolejna inwestycja to szybsze zwiększanie potencjału OZE i podnoszenie konkurencyjności Grupy. Mając powyższe na uwadze, akwizycje wpisują się w cele zawarte w Strategii GK ENEA.
Powyższe transakcje nie spełniają warunków MSSF3 do ujęcia jako przedsięwzięcie, dlatego też w niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wykazano nabycie tych spółek zależnych jako nabycie aktywów.
Poniżej przedstawiono ujęcie nabycia nowych spółek zależnych w niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.
1) PRO-WIND Sp. z o.o.:
Cena nabycia udziałów 25 029 tys. zł
Umowy subrogacji 3 199 tys. zł
Łączna cena nabycia 28 228 tys. zł
Przejęte aktywa netto 6 704 tys. zł
Umowy subrogacji 3 199 tys. zł
Skorygowane aktywa netto 9 903 tys. zł
Wartość odniesiona na aktywa 18 325 tys. zł
2) PV Tykocin Sp. z o.o.:
Cena nabycia udziałów 3 119 tys. zł
Umowy subrogacji 6 465 tys. zł
Łączna cena nabycia 9 584 tys. zł
Przejęte aktywa netto 1 084 tys. zł
Umowy subrogacji 6 465 tys. zł
Skorygowane aktywa netto 7 549 tys. zł
Wartość odniesiona na aktywa 2 035 tys. zł
3) Farma Wiatrowa Bejsce Sp. z o.o.:
Cena nabycia udziałów 16 375 tys. zł
Przejęte aktywa netto 9 812 tys. zł
Wartość odniesiona na aktywa 6 563 tys. zł
4) PAD RES Genowefa Sp. z o.o. (obecnie PV Genowefa Sp. z o.o.):
Cena nabycia udziałów 47 408 tys. zł
Umowy subrogacji 27 958 tys. zł
Łączna cena nabycia 75 366 tys. zł
Przejęte aktywa netto (20 085) tys. zł
Umowy subrogacji 27 958 tys. zł
Skorygowane aktywa netto 7 873 tys. zł
Wartość odniesiona na aktywa 67 493 tys. zł
Koszty zawarte z powyższymi transakcjami wyniosły 2 348 tys. zł i zostały ujęte w pozycji „Inne usługi obce”.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
58
19. Prawa do emisji CO 2
Zasady rachunkowości
Grupa nabywa prawa do emisji CO 2 na własne potrzeby. Uprawnienia do emisji CO 2 przyznane nieodpłatnie w ramach Krajowego Planu Rozdziału Uprawnień oraz dodatkowe uprawnienia do emisji CO 2 zakupione w celu umorzenia, tj. spełnienia obowiązku rozliczenia emisji CO 2 , wykazywane są w aktywach w odrębnej pozycji. Prawa do emisji przyznane nieodpłatnie w Krajowym Planie Rozdziału Uprawnień ujmowane są w wartości zerowej.
Uprawnienia do emisji CO 2 przyznane nieodpłatnie na dany rok obrotowy, nieprzekazane jednak na rachunek w rejestrze uprawnień Grupy, których dokładna liczba jest nieznana, ujmuje się, jeśli spełniają one definicję aktywów. W takim przypadku Zarząd Spółki określa najbardziej wiarygodną liczbę uprawnień do emisji CO 2 do otrzymania przez Grupę, którą to ilość następnie ujmuje się w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w wartości nominalnej, tzn. wartości zerowej. Ujęcie w ewidencji następuje w dacie zatwierdzenia planowanej do otrzymania ilości uprawnień do emisji CO 2 . Dopuszcza się dokonanie korekty ujętego w ewidencji szacunku liczby uprawnień do emisji CO 2 na dzień sprawozdawczy według najbardziej aktualnych informacji otrzymanych przez Grupę od służb odpowiedzialnych za realizację nakładów inwestycyjnych zgłoszonych do Krajowego Planu Inwestycyjnego (KPI). Zakupione w celu umorzenia dodatkowe uprawnienia do emisji CO 2 ujmowane są w cenie nabycia pomniejszonej o ewentualne odpisy z tytułu utraty wartości.
Ewidencja uprawnień do emisji CO 2 prowadzona jest odrębnie dla każdej instalacji w następujących grupach praw:
a) CER zielone,
b) EUA nieodpłatne oraz zakupione.
W wyżej wymienionych grupach rozchody ujmowane są metodą średniej ważonej ceny nabycia.
W momencie faktycznego przyznania, wartość uprawnień do emisji CO 2 , które początkowo ujęto w oparciu o ich szacunkową liczbę, koryguje się w sposób prospektywny, zgodnie z MSR 8 Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów .
Jeżeli faktyczna przyznana liczba uprawnień do emisji CO 2 na dany okres sprawozdawczy zostanie określona w kolejnym okresie sprawozdawczym, powstałą różnicę (nadwyżkę/niedobór) pomiędzy liczbą oszacowanych uprawnień, a faktycznie przyznanych na dany okres sprawozdawczy, należy ująć jako korektę uprawnień przyznanych na kolejny okres sprawozdawczy.
W związku z emisją CO 2 , która towarzyszy procesowi produkcji energii elektrycznej, Grupa jest zobowiązana do jej rozliczenia poprzez przedstawienie określonej ilości uprawnień do emisji CO 2 do umorzenia. Koszty związane ze spełnieniem wyżej wymienionego obowiązku ujmowane są w księgach rachunkowych systematycznie w ciągu rocznego okresu sprawozdawczego w postaci rezerwy na szacowaną emisję CO 2 dla każdej instalacji proporcjonalnie do wielkości rzeczywistej i planowanej produkcji energii elektrycznej i ujmuje się w ciężar kosztów działalności podstawowej.
Umorzenie uprawnień ujmowane jest w poszczególnych grupach uprawnień:
a) CER zielone,
b) EUA darmowe i zakupione,
zgodnie z metodą średniej ważonej ceny nabycia.
Istotne osądy i szacunki
Ustalenie odpisów wartości praw do emisji CO 2 wymaga oszacowania ich wartości netto możliwych do uzyskania bazując na najbardziej aktualnych cenach sprzedaży na moment dokonania szacunków.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
59
Prawa do emisji CO 2
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Wartość brutto
Stan na 1 stycznia
4 093 130
2 859 978
Nabycie
5 256 899
4 174 322
Umorzenie
(5 618 611)
(2 941 170)
Stan na 31 grudnia
3 731 418
4 093 130
Wartość księgowa netto
Stan na 1 stycznia
4 093 130
2 859 978
Stan na 31 grudnia
3 731 418
4 093 130
Prawa do emisji CO 2 – ilość (tys. t)
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Stan na 1 stycznia
15 104
22 343
Nabycie
18 189
14 919
Przyznane nieodpłatnie
155
157
Umorzenie
(22 992)
(22 315)
Sprzedaż
-
-
Stan na 31 grudnia
10 456
15 104
Emisja CO 2 w okresie sprawozdawczym – ilość (tys. t)
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Emisja CO 2
18 177
22 983
20. Zapasy
Zasady rachunkowości
Składniki zapasów wycenia się w cenie nabycia, na którą składa się cena zakupu powiększona o koszty poniesione na ich zakup tj. w szczególności koszty transportu do miejsca składowania lub w koszcie wytworzenia nie wyższym od ceny sprzedaży netto pomniejszone o ewentualne odpisy aktualizujące wartość zapasów.
Rozchód zapasów ustala się:
− z wykorzystaniem metody średniej ważonej ceny nabycia,
− z wykorzystaniem metody szczegółowej identyfikacji rzeczywistych cen.
W ramach zapasów Grupa wykazuje m.in. świadectwa pochodzenia energii nabyte w celu umorzenia, nabyte w celu dalszej odsprzedaży, jak również wytworzone we własnym zakresie.
Świadectwa pochodzenia energii - są potwierdzeniem wytworzenia energii w odnawialnym źródle energii (energia pochodząca np. z wiatru, wody, słońca, biomasy – tzw. certyfikaty zielone, energia pochodząca z biogazu rolniczego – tzw. certyfikaty błękitne). Wydaje je Prezes URE na wniosek przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się wytwarzaniem energii w odnawialnych źródłach energii i kogeneracji.
Świadectwa efektywności energetycznej , czyli tzw. certyfikaty białe, są potwierdzeniem deklarowanej oszczędności energii wynikającej z podjętych przedsięwzięć służących poprawie efektywności energetycznej w trzech obszarach, tj.: zwiększenia oszczędności energii przez odbiorców końcowych, zwiększenia oszczędności energii przez urządzenia potrzeb własnych oraz zmniejszenia strat energii elektrycznej, ciepła lub gazu ziemnego w przesyle i dystrybucji. Dla wymienionych kategorii przedsięwzięć przeprowadzane są przez Prezesa URE przetargi na tzw. białe certyfikaty. Wydaje je Prezes URE na wniosek podmiotu, który wygrał przetarg.
Prawa majątkowe wynikające ze świadectwa pochodzenia energii i świadectwa efektywności energetycznej powstają z chwilą zapisania w rejestrach świadectw pochodzenia energii oraz świadectw efektywności energetycznej, prowadzonych przez Towarową Giełdę Energii S.A. (TGE S.A.). Prawa te są zbywalne i stanowią towar giełdowy. Przeniesienie praw następuje z chwilą dokonania odpowiedniego zapisu w rejestrze świadectw pochodzenia energii lub w rejestrze świadectw efektywności energetycznej. Prawa majątkowe wygasają w momencie ich umorzenia.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
60
Świadectwa pochodzenia nabyte - wycenia się według ceny nabycia, pomniejszonej o ewentualne odpisy z tytułu utraty wartości.
Świadectwa pochodzenia energii wytworzonej we własnym zakresie - rozpoznawane są w momencie wytworzenia energii (lub na dzień, w którym ich uzyskanie stało się prawdopodobne), chyba że istnieje uzasadniona wątpliwość co do możliwości ich wydania przez Prezesa URE. Świadectwa pochodzenia energii wytworzonej we własnym zakresie wyceniane są w następujący sposób:
− zgodnie z zasadami ustalania ceny sprzedaży świadectw, wynikających z zawartych przez Grupę umów, w zakresie tej części świadectw, które objęte są tymi umowami,
− na podstawie notowań giełdowych ceny świadectw z ostatniego dnia miesiąca, w którym wytworzona została energia, której świadectwa dotyczą w zakresie pozostałych świadectw nie objętych jeszcze zawartymi przez Grupę umowami sprzedaży,
− w wartości wynikającej z opłaty zastępczej dla świadectw, dla których brak jest notowań giełdowych.
W sytuacji kiedy wartość ujętych w ewidencji świadectw pochodzenia, które nie są objęte umowami sprzedaży, jest wyższa od wartości ustalonej zgodnie z ceną rynkową notowaną w dniu bilansowym, Grupa tworzy odpis aktualizujący wartość tych świadectw do ich wartości rynkowej.
Zgodnie z zapisami Ustawy Prawo energetyczne oraz Ustawy o efektywności energetycznej, przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się obrotem energią i sprzedające tę energię odbiorcom końcowym, jest obowiązane:
a) uzyskać i przedstawić do umorzenia Prezesowi URE świadectwa pochodzenia energii oraz świadectwa efektywności energetycznej lub
b) uiścić opłaty zastępcze.
Grupa ma obowiązek uzyskać i przedstawić do umorzenia:
a) świadectwa pochodzenia energii odpowiadające wielkościom ustalonym w rozporządzeniach do Prawa energetycznego, jako procent ogólnej sprzedaży energii dla odbiorców końcowych;
b) świadectwa efektywności energetycznej o wartości wyrażonej w tonach oleju ekwiwalentnego [toe], nie większej niż 3% ilorazu kwoty przychodu ze sprzedaży energii elektrycznej odbiorcom końcowym, osiągniętego za dany rok, w którym obowiązek ten jest realizowany i jednostkowej opłaty zastępczej; kwotę przychodu ze sprzedaży energii elektrycznej odbiorcom końcowym osiągniętą za dany rok rozliczeniowy pomniejsza się o kwoty i koszty, o których mowa w art. 12 ust. 4 Ustawy o efektywności energetycznej; wielkość obowiązku w poszczególnych latach rozliczeniowych określana jest w rozporządzeniu do Ustawy o efektywności energetycznej.
Termin wykonania obowiązku umorzenia świadectw pochodzenia energii i świadectw efektywności energetycznej lub poniesienia opłat zastępczych za dany rok upływa w terminach wynikających z obowiązujących przepisów prawa.
Grupa przedstawia Prezesowi URE świadectwa pochodzenia energii i świadectwa efektywności energetycznej do umorzenia, w cyklach miesięcznych, w celu realizacji obowiązku za dany rok obrotowy. W księgach rachunkowych ujęcie w kosztach umorzenia świadectw pochodzenia energii i świadectw efektywności energetycznej następuje na podstawie decyzji o umorzeniu wydanej przez Prezesa URE, z zastosowaniem rozchodu według metody średniej ważonej ceny nabycia.
W przypadku braku na dzień sprawozdawczy wystarczającej ilości świadectw wymaganych do wypełnienia obowiązków nałożonych przez Prawo energetyczne i Ustawę o efektywności energetycznej, Grupa tworzy rezerwy na umorzenie świadectw pochodzenia energii i świadectw efektywności energetycznej lub uiszczenie opłat zastępczych.
Istotne osądy i szacunki
Ustalenie odpisów aktualizujących wartość zapasów wymaga oszacowania ich wartości netto możliwych do uzyskania bazując na najbardziej aktualnych cenach sprzedaży na moment dokonania szacunków.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
61
Zapasy
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Materiały
1 702 584
1 829 702
Półprodukty i produkty w toku
2 090
798
Produkty gotowe
154 291
10 948
Świadectwa pochodzenia energii
114 019
157 443
Towary
16 648
22 933
Wartość brutto zapasów
1 989 632
2 021 824
Odpis aktualizujący wartość zapasów
(35 317)
(41 974)
Wartość netto zapasów
1 954 315
1 979 850
W Grupie wydobywany jest węgiel, który jest następnie w części wykorzystywany w produkcji, a w części sprzedawany poza Grupę. Nie jest możliwe wiarygodne określenie jaka część węgla zostanie sprzedana, dlatego cały zapas jest prezentowany w powyższej tabeli w pozycji „Materiały”. Wartość węgla w pozycji „materiały” wyniosła 1 014 266 tys. zł na 31 grudnia 2023 r. (1 179 034 tys. zł na 31 grudnia 2022 r.)
W okresie 12 miesięcy 2023 r. odpis aktualizujący wartość księgową zapasów spadł o 6 657 tys. zł (w okresie 12 miesięcy 2022 r. odpis aktualizujący spadł o 179 tys. zł).
Na zapasach nie ustanowiono zabezpieczeń.
21. Świadectwa pochodzenia energii
Zasady rachunkowości
Zasady rachunkowości zostały zaprezentowane w nocie zapasów (nota 20).
Istotne osądy i szacunki
Istotne osądy i szacunki zostały zaprezentowane w nocie zapasów (nota 20).
Świadectwa pochodzenia energii
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Wartość netto na 1 stycznia
147 910
416 137
Wytworzenie we własnym zakresie
304 548
337 899
Nabycie
61 845
217 519
Umorzenie
(400 010)
(819 740)
Sprzedaż
(9 792)
−
Zmiana odpisu aktualizującego
9 725
(3 905)
Pozostałe zmiany
(207)
−
Wartość netto na 31 grudnia
114 019
147 910
22. Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
Zasady rachunkowości
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
Należności handlowe ujmuje się początkowo w cenie transakcyjnej, a następnie wycenia się je według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu efektywnej stopy procentowej, z uwzględnieniem odpisów z tytułu utraty wartości. W sytuacji, gdy nie ma żadnych różnic między wartością początkową należności i kwotą (kwotami) w terminie (terminach) wymagalności (zapłaty), odsetki naliczone stopą efektywną nie pojawiają się.
Odpis z tytułu utraty wartości należności określony jest zgodnie z modelem oczekiwanych strat kredytowych. Oczekiwane straty kredytowe uwzględniają zarówno zaistniałe już zdarzenia niewykonania zobowiązania przez kontrahentów, jak również potencjalne, oszacowane straty kredytowe. Odpis tworzy się w ciężar kosztów ujętych
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
62
w sprawozdaniu z całkowitych dochodów na koniec każdego okresu sprawozdawczego.
Istotne osądy i szacunki
Odpisy aktualizujące należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
Odpis z tytułu utraty wartości należności określony jest na podstawie oczekiwanych strat kredytowych. Oczekiwane straty kredytowe uwzględniają zarówno zaistniałe już zdarzenia niewykonania zobowiązania przez kontrahentów, jak również potencjalne, oszacowane straty kredytowe (nota 38.1). Potencjalne straty kredytowe szacowane są z uwzględnieniem rodzaju, wieku, etapu egzekwowania należności, przy czym etapy postępowania to: należność bieżąca, należność przeterminowana przed przekazaniem do sądu, należność w postepowaniu sądowym lub komorniczym, należność w upadłości lub ugodzie sądowej. Należności odpisywane są w koszty na podstawie obowiązujących wewnętrznych regulacji z uwzględnieniem zapisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Krótkoterminowe należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
Należności z tytułu dostaw i usług
3 870 822
2 709 028
Należności z tytułu podatków (z wyłączeniem podatku dochodowego) oraz innych podobnych świadczeń
872 345
1 042 346
Depozyty zabezpieczające transakcje futures zakupu uprawnień do emisji CO 2
521 582
1 190 797
Inne należności
1 605 423
307 725
Zaliczki
80 552
102 976
Przedpłacone ubezpieczenia majątkowe
8 502
18 784
Krótkoterminowe należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności brutto
6 959 226
5 371 656
Minus: odpis aktualizujący wartość należności
(182 701)
(111 273)
Krótkoterminowe należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności netto
6 776 525
5 260 383
Długoterminowe należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
Należności z tytułu dostaw i usług
1 887
2 431
Inne należności
4 760
9 782
Długoterminowe należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności brutto
6 647
12 213
Minus: odpis aktualizujący wartość należności
-
-
Długoterminowe należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności netto
6 647
12 213
W pozycji innych krótkoterminowych należności największa pozycję stanowią rekompensaty 988 257 tys. zł oraz zapłacone wadia, kaucje i inne zabezpieczenia 398 693 tys. zł. W pozycji krótkoterminowych depozytów zabezpieczających transakcje futures zakupu uprawnień do emisji CO 2 , zgodnie z zawartymi umowami prezentowane są kwoty zabezpieczeń przekazanych do banków rozliczeniowych jako depozyty na transakcje zabezpieczające zakup uprawnień do emisji CO 2 na rynkach giełdowych i pozagiełdowych.
Odpisy aktualizujące są tworzone głównie od należności handlowych.
23. Grupa jako leasingodawca / subleasingodawca finansowy lub operacyjny
Zasady rachunkowości
Grupa jako leasingodawca dokonuje klasyfikacji leasingu jako leasing finansowy lub leasing operacyjny.
Grupa ujmuje przychody z tytułu leasingu operacyjnego jako przychód metodą liniową przez okres trwania leasingu.
Grupa (jako leasingodawca) przy leasingu finansowym przestaje ujmować leasingowany składnik aktywów jako składnik rzeczowych aktywów trwałych i ujmuje należności z tytułu leasingu finansowego w kwocie równej inwestycji leasingowej netto. Ujmowanie przychodów finansowych przebiega w sposób odzwierciedlający stałą okresową stopę zwrotu na inwestycji leasingowej netto dokonanej przez leasingodawcę w ramach leasingu finansowego. Opłaty leasingowe dotyczące danego okresu sprawozdawczego zmniejszają inwestycję leasingową brutto, obniżając zarówno należność główną jak i kwotę niezrealizowanych przychodów finansowych.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
63
Grupa występująca jako pośredni leasingodawca ujmuje główną umowę leasingową i umowę subleasingu jako dwie odrębne umowy. Wycena głównej umowy leasingowej, tj. wycena prawa do korzystania ze składnika aktywów i zobowiązania z tytułu leasingu, odbywa się zgodnie z metodologią wyceny standardowych umów leasingowych. Grupa (pośredni leasingodawca) klasyfikuje umowę subleasingu jako leasing finansowy lub leasing operacyjny w odniesieniu do prawa do użytkowania wynikającego z głównej umowy leasingowej.
Umowy subleasingu, których okres trwania stanowi istotną część okresu leasingu głównej umowy leasingu, klasyfikowane są jako leasing finansowy. W przeciwnym razie umowa subleasingu jest umową leasingu operacyjnego.
Grupa (pośredni leasingodawca) w czasie trwania umowy subleasingu, rozpoznaje zarówno przychody z tytułu odsetek w umowie subleasingu jak i koszty z tytułu odsetek w umowie głównej leasingu, które są prezentowane w szyku rozwartym.
Grupa (pośredni leasingodawca) ujmuje należności z tytułu subleasingu w kwocie sumy minimalnych należnych subleasingodawcy opłat leasingowych wynikających z umowy subleasingu finansowego zdyskontowanych o stopę procentową subleasingu. W oparciu o przyjętą stopę dyskontową następuje również podział stałej raty leasingowej wynikającej z umowy na część kapitałową oraz część odsetkową. Część kapitałowa pomniejsza wartość należności z tytułu subleasingu natomiast część odsetkowa jest ujmowana w rachunku wyników.
W momencie zawarcia przez Grupę umowy subleasingu, która jest umową leasingu operacyjnego, Grupa (pośredni leasingodawca) kontynuuje ujmowanie w sprawozdaniu z sytuacji finansowej zobowiązania z tytułu leasingu oraz prawa do korzystania ze składnika aktywów.
Grupa, występująca w roli leasingodawcy, nie ma możliwości skorzystania z praktycznego zwolnienia z wydzielenia komponentów leasingowych i nieleasingowych. Grupa musi alokować łączne wynagrodzenie z umowy do komponentów leasingowych i nieleasingowych w oparciu o jednostkowe ceny sprzedaży poszczególnych komponentów. Jednostkowe ceny sprzedaży mogą wynikać z cenników, na bazie których Grupa przygotowuje swoje oferty. Dla komponentów nieleasingowych zastosowanie ma MSSF 15 Przychody z umów z klientami .
Ogólne informacje dotyczące Grupy jako leasingodawcy
Grupa jest leasingodawcą w umowach dotyczących wynajmu iluminacji okolicznościowych, w umowach ENEA Smart, występuje także w roli leasingodawcy w umowach leasingu operacyjnego lokali użytkowych i gruntów.
23.1. Grupa jako leasingodawca / subleasingodawca finansowy
Uzgodnienie niezdyskontowanych umownych opłat leasingowych z inwestycją leasingową netto
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Niezdyskontowane umowne opłaty leasingowe
4 036
3 269
Niezrealizowane przychody finansowe (efekt dyskontowy)
(1 747)
(791)
Inne
(7)
(6)
Zdyskontowane umowne opłaty leasingowe (inwestycja leasingowa netto)
2 282
2 472
Niezdyskontowane umowne opłaty z tytułu leasingu finansowego (podział dotyczy okresu, jaki pozostał do wygaśnięcia umów)
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Poniżej jednego roku
2 379
1 732
Od jednego do pięciu lat
1 657
1 537
Wartość niezdyskontowanych umownych opłat z tytułu leasingu finansowego
4 036
3 269
Przychody związane z umowami leasingu finansowego
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Przychody odsetkowe z tytułu leasingu finansowego
1 132
437
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
64
23.2. Grupa jako leasingodawca / subleasingodawca operacyjny
Niezdyskontowane umowne opłaty z tytułu leasingu operacyjnego (podział dotyczy okresu, jaki pozostał do wygaśnięcia umów)
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Poniżej jednego roku
4 453
2 419
Od jednego do pięciu lat
7 225
2 999
Powyżej pięciu lat
351
−
Wartość niezdyskontowanych umownych opłat z tytułu leasingu operacyjnego
12 029
5 418
Przychody związane z umowami leasingu operacyjnego
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Przychody z tytułu leasingu operacyjnego
16 668
13 006
24. Aktywa i zobowiązania z tytułu umów z klientami
Zasady rachunkowości
Grupa ujmuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej składnik aktywów z tytułu umowy będący prawem Grupy do wynagrodzenia w zamian za dobra lub usługi, które Grupa przekazała klientowi. Aktywo ujmowane jest w przypadku, gdy Grupa spełniła zobowiązanie, dokonując przekazania dóbr lub usług klientowi, zanim klient zapłacił wynagrodzenie lub przed terminem jego wymagalności.
Grupa ujmuje w sprawozdaniu z sytuacji finansowej zobowiązanie z tytułu umowy będące obowiązkiem Grupy do przekazania na rzecz klienta dóbr lub usług, w zamian za które Grupa otrzymała wynagrodzenie (lub kwota wynagrodzenia jest należna) od klienta.
Jeżeli klient dokonał płatności wynagrodzenia lub Grupa ma prawo do kwoty wynagrodzenia, które jest bezwarunkowe (tj. należność), zanim Grupa przekazała dobra lub usługi klientowi, Grupa przedstawia umowę jako zobowiązanie z tytułu umowy w chwili dokonania płatności lub gdy płatność staje się należna (w zależności od tego, co nastąpi wcześniej).
Istotne osądy i szacunki
Niezafakturowane przychody ze sprzedaży na koniec okresu obrotowego
Oszacowanie wielkości sprzedaży energii nierozliczonej odbywa się na podstawie szacowanego zużycia energii elektrycznej w okresie od dnia ostatniego odczytu rozliczeniowego do końca okresu obrotowego.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
65
Aktywa i zobowiązania z tytułu umów z klientami
Aktywa z tytułu umów z klientami
Zobowiązania z tytułu umów z klientami
Stan na 1 stycznia 2022
412 908
460 336
Przychód rozpoznany w okresie, który był uwzględniony w bilansie otwarcia zobowiązań z tytułu umów z klientami
−
(98 199)
Zwiększenie z tytułu przedpłat otrzymanych od klientów
−
2 434
Odpis aktualizujący
(120)
−
Zmiana stanu należności niezafakturowanych
211 112
−
Zobowiązania wynikające z korekt sprzedaży
−
(159)
Stan na 31 grudnia 2022
623 900
364 412
Przychód rozpoznany w okresie, który był uwzględniony w bilansie otwarcia zobowiązań z tytułu umów z klientami
−
(2 847)
Zwiększenie z tytułu przedpłat otrzymanych od klientów
−
198 591
Zmiana stanu należności niezafakturowanych
(95 773)
−
Odpis aktualizujący
(21)
−
Zobowiązania wynikające z korekt sprzedaży
−
55 033
Stan na 31 grudnia 2023
528 106
615 189
Saldo aktywów z tytułu umów z klientami obejmuje przede wszystkim niezafakturowaną sprzedaż energii elektrycznej, natomiast saldo zobowiązań z tytułu umów z klientami obejmuje przede wszystkim otrzymane zaliczki na opłaty przyłączeniowe.
25. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Zasady rachunkowości
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty obejmują środki pieniężne na rachunku bankowym i w kasie, depozyty bankowe płatne na żądanie, inne krótkoterminowe inwestycje o pierwotnym terminie wymagalności do trzech miesięcy oraz o dużej płynności.
Środki pieniężne w kasie wyceniane są na każdy dzień bilansowy w wartości nominalnej. Środki pieniężne na rachunku bankowym, depozyty bankowe płatne na żądanie oraz inne krótkoterminowe inwestycje o pierwotnym terminie wymagalności do trzech miesięcy oraz o dużej płynności wyceniane są na każdy dzień bilansowy w zamortyzowanym koszcie (w wartości nominalnej/początkowej powiększonej o naliczone do dnia bilansowego odsetki, skorygowanej o odpis na oczekiwane straty kredytowe).
W środkach pieniężnych i ich ekwiwalentach wykazywane są środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania, w tym środki pieniężne stanowiące zabezpieczenie rozliczeń z IRGiT.
Istotne osądy i szacunki
Prezentacja depozytów w IRGiT
Są to środki pieniężne stanowiące zabezpieczenie rozliczeń z Izbą Rozliczeniową Giełd Towarowych S.A., które podlegają ocenie co do możliwości ich uwolnienia bez ponoszenia istotnej straty.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
66
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Środki pieniężne w kasie i w banku
1 597 202
906 021
- środki pieniężne w kasie
37
43
- środki pieniężne w banku
1 597 165
905 978
Inne środki pieniężne
1 428 931
657 695
- środki pieniężne w drodze
10
−
- lokaty
687 964
451 170
- inne
740 957
206 525
Razem środki pieniężne i ich ekwiwalenty
3 026 133
1 563 716
Środki pieniężne wykazane w rachunku przepływów pieniężnych
3 026 133
1 563 716
w tym o ograniczonej możliwości dysponowania
1 236 286
511 540
Na środkach pieniężnych nie ustanowiono zabezpieczeń. Inne środki pieniężne obejmują przede wszystkim środki pieniężne na depozyty transakcyjne energii elektrycznej i praw do emisji CO 2 (głównie środki pieniężne stanowiące zabezpieczenie rozliczeń z IRGiT w kwocie 582 649 tys. zł).
Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania w Grupie wyniosły na 31 grudnia 2023 r. 1 236 286 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 511 540 tys. zł). Były to przede wszystkim środki pieniężne na depozyty transakcyjne energii elektrycznej i praw do emisji CO 2 (głównie środki pieniężne stanowiące zabezpieczenie rozliczeń z IRGiT), środki pieniężne na rachunku VAT (split payment), wadia i kaucje wpłacone przez dostawców oraz blokady środków pieniężnych na zabezpieczenie należytego wykonania robót.
26. Kapitał własny
Zasady rachunkowości
Kapitał podstawowy
Kapitałem podstawowym Grupy Kapitałowej jest kapitał zakładowy jednostki dominującej wykazywany w wysokości określonej i wpisanej w krajowym rejestrze sądowym, skorygowany odpowiednio o skutki hiperinflacji i rozliczenie skutków transakcji wydzielenia, połączenia i nabycia spółek. Podwyższenie kapitału podstawowego, które na koniec okresu sprawozdawczego zostało pokryte, a które oczekuje na rejestrację w krajowym rejestrze sądowym, jest również prezentowane jako kapitał podstawowy.
Kapitał własny
Stan na 31 grudnia 2023
Seria akcji
Liczba akcji
Wartość nominalna 1 akcji
Wartość
(w sztukach)
(w złotych)
księgowa
Seria „A”
295 987 473
1
295 988
Seria „B”
41 638 955
1
41 639
Seria „C”
103 816 150
1
103 816
Seria „D”
88 288 515
1
88 288
Liczba akcji razem
529 731 093
Kapitał zakładowy razem
529 731
Kapitał zakładowy (wartość nominalna)*
529 731
Kapitał z rozliczenia połączenia
38 810
Kapitał zakładowy z tytułu przeszacowania o efekt hiperinflacji
107 765
Kapitał zakładowy razem
676 306
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
67
Stan na 31 grudnia 2022
Seria akcji
Liczba akcji
Wartość nominalna 1 akcji
Wartość
(w sztukach)
(w złotych)
księgowa
Seria „A”
295 987 473
1
295 988
Seria „B”
41 638 955
1
41 639
Seria „C”
103 816 150
1
103 816
Seria „D”
88 288 515
1
88 288
Liczba akcji razem
529 731 093
Kapitał zakładowy razem
529 731
Kapitał zakładowy (wartość nominalna)*
529 731
Kapitał z rozliczenia połączenia
38 810
Kapitał zakładowy z tytułu przeszacowania o efekt hiperinflacji
107 765
Kapitał zakładowy razem
676 306
*Kapitał zakładowy w całości został wpłacony.
27. Udziały niekontrolujące
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
68
Udziały niekontrolujące
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r.:
Nazwa jednostki zależnej
Miejska Energetyka Cieplna Piła Sp. z o.o.
Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w Obornikach
ENEA Ciepło Sp. z o.o.
Grupa Kapitałowa Lubelski Węgiel Bogdanka S.A.
Razem udziały niekontrolujące
Udziały niekontrolujące (w %)
28,89%
0,07%
0,06%
35,43%
Aktywa trwałe
123 850
11 854
796 446
3 835 297
Aktywa obrotowe
103 444
6 504
315 107
1 665 317
Zobowiązania długoterminowe
(37 507)
(2 681)
(125 740)
(663 656)
Zobowiązania krótkoterminowe
(33 963)
(1 197)
(190 638)
(729 806)
Aktywa netto
155 824
14 480
795 175
4 107 152
Wartość księgowa udziałów niekontrolujących
45 018
10
477
1 455 164
1 500 669
Przychody ze sprzedaży
168 754
10 137
783 278
3 928 954
Zysk / (Strata) netto za okres sprawozdawczy
28 969
(684)
22 325
714 225
Inne całkowite dochody
(325)
−
(3 044)
(2 718)
Całkowite dochody ogółem
28 644
(684)
19 281
711 507
Zysk / (Strata) przypadający na udziały niekontrolujące
8 511
−
13
253 161
261 685
Całkowite dochody przypadające na udziały niekontrolujące
8 417
−
11
252 183
260 611
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej
17 143
(5 031)
138 973
1 119 534
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
(7 158)
(478)
(77 593)
(759 805)
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej
(226)
5 586
(61 844)
(100 081)
Przepływy pieniężne netto
9 759
77
(464)
259 648
Dywidendy wypłacone przypadające na udziały niekontrolujące
-
-
-
(31 387)
Głównym przedmiotem działalności spółek Miejska Energetyka Cieplna Piła Sp. z o.o., Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. i ENEA Ciepło Sp. z o.o. jest produkcja energii cieplnej oraz dystrybucja ciepła, natomiast Grupy Kapitałowej LWB wydobycie i sprzedaż węgla kamiennego.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
69
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2022 r.:
Nazwa jednostki zależnej
Miejska Energetyka Cieplna Piła Sp. z o.o.
Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w Obornikach
ENEA Ciepło Sp. z o.o.
Grupa Kapitałowa Lubelski Węgiel Bogdanka S.A.
Razem udziały niekontrolujące
Udziały niekontrolujące (w %)
28,89%
0,07%
0,06%
35,43%
Aktywa trwałe
125 283
12 345
791 452
3 581 817
Aktywa obrotowe
53 273
5 401
297 388
943 121
Zobowiązania długoterminowe
(32 202)
(2 923)
(132 718)
(592 302)
Zobowiązania krótkoterminowe
(19 663)
(5 659)
(178 853)
(448 673)
Aktywa netto
126 691
9 164
777 269
3 483 963
Wartość księgowa udziałów niekontrolujących
36 601
6
466
1 234 368
1 271 441
Przychody ze sprzedaży
113 206
7 360
691 280
2 443 868
Zysk / (Strata) netto za okres sprawozdawczy
24 996
(503)
54 367
200 320
Inne całkowite dochody
172
−
(2 639)
(539)
Całkowite dochody ogółem
25 168
(503)
51 728
199 781
Zysk / (Strata) przypadający na udziały niekontrolujące
7 363
−
56
66 197
73 616
Całkowite dochody przypadające na udziały niekontrolujące
7 413
−
54
66 011
73 478
Przepływy pieniężne netto z działalności operacyjnej
29 669
775
129 875
616 533
Przepływy pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
(6 426)
(265)
(51 829)
(643 541)
Przepływy pieniężne netto z działalności finansowej
(7 570)
(543)
(78 575)
(98 108)
Przepływy pieniężne netto
15 673
(33)
(529)
(125 116)
Dywidendy wypłacone przypadające na udziały niekontrolujące
-
-
-
(30 129)
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
70
28. Dywidenda/podział zysku
Zasady rachunkowości
Płatność dywidend na rzecz akcjonariuszy/udziałowców (w tym akcjonariuszy/udziałowców mniejszościowych w przypadku dywidend spółek zależnych) ujmuje się jako zobowiązanie w sprawozdaniu finansowym Grupy w okresie, w którym nastąpiło ich zatwierdzenie przez akcjonariuszy Jednostki Dominującej.
Przychody z tytułu dywidend ujmuje się w momencie nabycia prawa do otrzymania płatności. Przychody z tytułu dywidend prezentowane są w sprawozdaniu z całkowitych dochodów poniżej zysku operacyjnego.
Decyzję w sprawie pokrycia straty za rok 2023 podejmą akcjonariusze na Zwyczajnym Walnym Zgromadzeniu w 2024 r. Zarząd przedstawi rekomendację co do sposobu pokrycia straty w II kwartale 2024 r.
12 czerwca 2023 r. Zwyczajne Walne Zgromadzenie ENEA S.A. podjęło uchwałę nr 7 w sprawie podziału zysku netto za rok obrotowy obejmujący okres od 1 stycznia 2022 r. do 31 grudnia 2022 r., zgodnie z którą przeznaczono 2 448 024 tys. zł na zwiększenie kapitału rezerwowego.
24 czerwca 2022 r. Zwyczajne Walne Zgromadzenie ENEA S.A. podjęło uchwałę nr 7 w sprawie podziału zysku netto za rok obrotowy obejmujący okres od 1 stycznia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r., zgodnie z którą przeznaczono 442 110 tys. zł na zwiększenie kapitału rezerwowego oraz 18 299 tys. zł na zmniejszenie ujemnej wartości pozostałych kapitałów.
29. Polityka zarządzania kapitałem
Podstawowym założeniem Grupy w zakresie zarządzania źródłami finansowania jest uzyskanie optymalnej struktury pasywów w celu zapewnienia źródeł finansowania dla działalności operacyjnej i inwestycyjnej Grupy, ratingu kredytowego na stabilnym poziomie oraz obniżenia kosztu finansowania działalności. Realizowane działania w tym zakresie zmierzają także do zapewnienia bezpieczeństwa finansowego Grupy i satysfakcjonującej wartości dla akcjonariuszy .
Istotny wpływ na poziom osiąganych wskaźników ma struktura Grupy Kapitałowej ENEA. Celem Grupy jest zwiększanie efektywności kapitału, przy jednoczesnym jego utrzymaniu na bezpiecznym poziomie. Grupa monitoruje efektywność i stabilność kapitałów przy pomocy wskaźników rentowności, płynności i struktury finansowania. Agencje ratingowe oraz instytucje zewnętrzne finansujące Grupę monitorują wartości wskaźników, które mają wpływ na ocenę jej wiarygodności kredytowej, a także na możliwość oraz koszt pozyskania finansowania zewnętrznego.
Grupa zakłada, że w wyniku realizacji przyjętej Strategii Rozwoju Grupy Kapitałowej ENEA do 2030 roku z perspektywą 2040 roku osiągnie:
• wskaźnik ROE na poziomie 6,4% w 2030 r. oraz 7,1% w roku 2040;
• wskaźnik ROA na poziomie 2,9% w 2030 r. oraz 4,6% w roku 2040.
Ponadto, Grupa na bieżąco monitoruje wskaźniki finansowe, będące istotne w ocenie ratingu kredytowego, w tym głównie wskaźnik dług netto / EBITDA. Zakłada się, że w celu utrzymania ratingu kredytowego na bezpiecznym poziomie wskaźnik nie powinien przekroczyć wartości 3 - 3,5.
Poniżej wskazano osiągnięty poziom wybranych wskaźników dla Grupy Kapitałowej ENEA w analizowanych okresach sprawozdawczych.
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Dług brutto
8 584 038
5 988 883
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe długoterminowe
4 288 396
4 087 307
Zobowiązania z tytułu leasingu długoterminowe
658 778
625 120
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej długoterminowe
196 018
249
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe krótkoterminowe
3 090 033
750 273
Zobowiązania z tytułu leasingu krótkoterminowe
36 154
31 338
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej krótkoterminowe
314 659
494 596
Środki pieniężne w dyspozycji Grupy
3 245 676
2 149 657
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej długoterminowe
75 032
161 391
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej krótkoterminowe
144 511
382 546
Dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie krótkoterminowe
-
42 004
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
3 026 133
1 563 716
Dług netto
5 338 362
3 839 226
EBITDA*
6 297 842
2 219 994
Dług netto / EBITDA
0,85
1,73
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
71
Wskaźnik rentowności kapitału własnego (ROE)
(Strata)/zysk netto okresu sprawozdawczego / Kapitał własny
-2,87%
0,74%
Wskaźnik rentowności aktywów (ROA)
(Strata)/zysk netto okresu sprawozdawczego / Aktywa całkowite
-1,13%
0,32%
* EBITDA zdefiniowano w części Segmenty operacyjne
30. Zobowiązania z tytułu zadłużenia
Zasady rachunkowości
Zobowiązania finansowe w tym kredyty, pożyczki i papiery dłużne
W momencie początkowego ujęcia, wszystkie kredyty i pożyczki są ujmowane według wartości godziwej, pomniejszonej o koszty związane z uzyskaniem finansowania.
Po początkowym ujęciu zobowiązania z tytułu kredytów i pożyczek są wyceniane według zamortyzowanego kosztu, przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej. Przy ustalaniu zamortyzowanego kosztu uwzględnia się koszty związane z uzyskaniem finansowania oraz dyskonta i premie uzyskane przy rozliczeniu zobowiązania.
Zobowiązania finansowe obejmujące papiery dłużne klasyfikowane są na moment początkowego ujęcia do następujących kategorii:
− zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
− zobowiązania finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie.
Zasady rachunkowości dotyczące zobowiązań finansowych zostały szerzej opisane w części dotyczącej instrumentów finansowych w nocie instrumentów finansowych i wartości godziwej (nota 35), natomiast zobowiązania z tytułu leasingu w nocie prawa do korzystania ze składnika aktywów (nota 16).
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Kredyty bankowe
3 648 795
1 279 820
Pożyczki
12 389
25 015
Obligacje
627 212
2 782 472
Długoterminowe
4 288 396
4 087 307
Kredyty bankowe
903 893
555 614
Pożyczki
12 726
12 820
Obligacje
2 173 414
181 839
Krótkoterminowe
3 090 033
750 273
Razem
7 378 429
4 837 580
Zgodnie z przyjętym modelem finansowania, ENEA S.A., w celu zapewnienia finansowania bieżącej działalności oraz potrzeb inwestycyjnych spółek należących do Grupy Kapitałowej ENEA, zawiera z zewnętrznymi instytucjami finansowymi umowy dotyczące programów emisji obligacji i/lub umowy kredytowe. W dalszych działaniach ENEA S.A. będzie koncentrować się na zapewnieniu odpowiedniej dywersyfikacji zewnętrznych źródeł finansowania dla inwestycji zaplanowanych w "Strategii Rozwoju Grupy Kapitałowej ENEA do 2030 roku z perspektywą 2040 roku", ze szczególnym uwzględnieniem segmentu Dystrybucji i OZE. Jednocześnie, mając na uwadze bardzo ograniczone możliwości pozyskania finansowania na działalność spółek wytwórczych, GK ENEA będzie podejmować działania mające na celu wydzielenie ze swoich struktur aktywów związanych z wytwarzaniem energii elektrycznej w konwencjonalnych jednostkach węglowych.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
72
Kredyty i pożyczki
Poniżej przedstawiono zestawienie kredytów i pożyczek w Grupie:
Lp.
Spółka
Podmiot udzielający
Data zawarcia umowy
Łączna kwota umowy
Wartość zadłużenia na 31 grudnia 2023
Wartość zadłużenia na 31 grudnia 2022
Oprocento- wanie
Termin obowiązywa- nia umowy
1.
ENEA S.A.
EBI
18 października 2012 r. (A) oraz 19 czerwca 2013 r. (B)
1 425 000
637 304
762 717
Stała stopa procentowa lub WIBOR 6M +marża
17 czerwca 2030 r.
2.
ENEA S.A.
EBI
29 maja 2015 r. (C)
946 000
644 500
722 500
Stała stopa procentowa lub WIBOR 6M +marża
15 września 2032 r.
3.
ENEA S.A.
Bank Pekao S.A., Alior Bank S.A., Bank of China S.A., PKO BP S.A., BGK
27 stycznia 2023 r.
2 500 000
2 500 000
-
WIBOR 6M+marża
27 stycznia 2028 r.
4.
ENEA S.A.
EBI
22 grudnia 2023 r.
1 000 000
-
-
Stała lub zmienna stopa procentowa +marża
18 lat od uruchomienia transzy
5.
ENEA S.A.
PKO BP S.A.
28 stycznia 2014 r., Aneks nr 3 z 28 grudnia 2022 r.
500 000
-
243 636
WIBOR 1M +marża
31 grudnia 2024 r.
6.
ENEA S.A.
Pekao S.A.
28 stycznia 2014 r., Aneks nr 3 z 28 grudnia 2022 r.
150 000
-
92 920
WIBOR 1M +marża
31 grudnia 2024 r.
7.
ENEA S.A.
PKO BP S.A.
3 października 2022 r. Aneks nr 3 z 7 grudnia 2023 r.
500 000
-
-
WIBOR 1M +marża dla PLN lub EURIBOR 1M+marża dla EUR
31 grudnia 2024 r.
8.
ENEA S.A.
BGK
7 września 2022 r. Aneks nr 4 z 25 lipca 2023 r.
1 250 000
645 085
-
WIBOR 1M+marża
28 lipca 2025 r.
9.
ENEA Ciepło Sp. z o.o.
NFOŚiGW
22 grudnia 2015 r.
60 075
21 095
28 036
WIBOR 3M, nie mniej niż 2 %
20 grudnia 2026 r.
10.
Pad Res Genowefa Sp. z o.o. (obecnie PV Genowefa Sp. z o.o.)
Konsorcjum banków: BNP Paribas Bank Polska i Santander Bank Polska S.A.
26 maja 2022 r.
133 928
86 686
1 973
-
-
WIBOR 3M +marża (kredyt terminowy)
WIBOR 1M +marża (kredyt obrotowy VAT)
31 października 2033 r.
26 maja 2024 r.
11.
Pozostałe
-
-
-
4 020
9 869
-
-
RAZEM
8 465 003
4 540 663
1 859 678
Koszty transakcyjne oraz efekt wyceny według efektywnej stopy procentowej
37 140
13 591
RAZEM
8 465 003
4 577 803
1 873 269
Poniżej znajduje się krótka charakterystyka istotnych umów kredytowych i pożyczek w Grupie Kapitałowej ENEA:
ENEA S.A.
27 stycznia 2023 r. ENEA S.A. podpisała umowę finansowania z konsorcjum banków, w skład którego weszły: Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A., Bank Gospodarstwa Krajowego, Bank Polska Kasa Opieki S.A., Alior Bank S.A. oraz Bank of China (Europe) S.A. spółka akcyjna oddział w Polsce. Spółka, na podstawie tej umowy pozyskała finansowanie w łącznej kwocie do 2 500 000 tys. zł, w tym kredyt terminowy do kwoty 1 500 000 tys. zł („Kredyt A”) oraz rewolwingowy kredyt odnawialny do kwoty 1 000 000 tys. zł („Kredyt B”). Okres wymagalności wynosi 5 lat, z możliwością prolongaty o kolejne 2 lata. Jest to umowa finansowania powiązana ze zrównoważonym rozwojem. Zgodnie z zapisami umowy Spółka może przeznaczać środki udostępnione w ramach Kredytu A na finansowanie i refinansowanie nakładów inwestycyjnych Grupy Kapitałowej ENEA poniesionych w związku z budową, rozbudową, modernizacją lub utrzymaniem sieci dystrybucyjnej oraz nabyciem, rozwojem, rozbudową, finansowaniem, budową, modernizacją, konserwacją lub oddaniem do użytku jakichkolwiek odnawialnych źródeł energii. Natomiast środki z Kredytu B mogą zostać wykorzystane przez Spółkę na finansowanie bieżącej działalności oraz kapitału obrotowego Grupy Kapitałowej
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
73
ENEA z wyłączeniem: finansowania budowy, nabycia oraz rozbudowy elektrowni opalanych węglem kamiennym, a także innej działalności związanej z węglem kamiennym, w tym: wydobyciem węgla kamiennego, obrotem węglem kamiennym i refinansowaniem jakiegokolwiek zadłużenia finansowego lub wydatków, które zostały poniesione w takim celu. Po spełnieniu przez Spółkę wszystkich warunków zawieszających Kredyt A oraz Kredyt B zostały wypłacone 3 lutego 2023 r. Oprocentowanie finansowania oparte jest o zmienną stopę procentową, powiększoną o marżę (uwarunkowaną poziomem wskaźnika długu netto/EBITDA). Dodatkowo oprocentowanie dla Kredytu A jest uzależnione od wskaźników zrównoważonego rozwoju, tj. wskaźnika redukcji emisji CO 2 oraz wskaźnika zwiększenia udziału odnawialnych źródeł energii w strukturze wytwórczej Grupy Kapitałowej ENEA.
ENEA S.A. posiada również kredyty odnawialne i obrotowe, które wraz z Kredytem B, podlegały wykorzystaniu w różnym stopniu na przestrzeni roku 2023.
22 grudnia 2023 r. ENEA S.A. zawarła z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym (EBI) umowę kredytu inwestycyjnego na kwotę 1 000 000 tys. zł. Pozyskane środki zostaną w całości przeznaczone na inwestycje w obszarze dystrybucji zgodnie ze "Strategią Rozwoju Grupy Kapitałowej ENEA do 2030 roku z perspektywą 2040 roku". Współfinansowane przez EBI inwestycje z zakresu rozwoju i modernizacji sieci dystrybucyjnej obejmą lata 2023-2025 i będą realizowane w północno-zachodniej Polsce. Środki udostępniane przez EBI mogą być wykorzystywane w walucie PLN lub EUR, a ich oprocentowanie będzie obliczane w oparciu o zmienną stopę procentową odpowiednią dla danego okresu odsetkowego i danej waluty, powiększoną o marżę lub stałą stopę procentową. Okres dostępności środków wynosi 24 miesiące od dnia zawarcia umowy, a ostateczna data spłaty będzie przypadać w terminie do 18 lat od dnia wykorzystania ostatniej transzy.
ENEA Ciepło Sp. z o.o.
Pożyczka z NFOŚiGW – umowę z 22 grudnia 2015 r. zawarto na okres od 1 kwietnia 2016 r. do 20 grudnia 2026 r. z limitem 60 075 tys. zł. Kwota wykorzystanej pożyczki oprocentowana jest w skali roku w oparciu o WIBOR 3M, nie mniej niż 2 %. Pożyczka ta została 30 listopada 2018 r. przeniesiona (wraz ze zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa) z ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o. do ENEA Ciepło Sp. z o.o.
Łączne zadłużenie ENEA Ciepło Sp. z o.o. z tytułu pożyczki na 31 grudnia 2023 r. wyniosło 21 095 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 28 036 tys. zł).
PAD RES Genowefa Sp. z o.o. (obecnie PV Genowefa Sp. z o.o.)
We wrześniu 2023 r. ENEA S.A. dokonała akwizycji spółki PAD RES Genowefa Sp. z o.o. (obecnie PV Genowefa Sp. z o.o.) wraz z istniejącym finansowaniem dłużnym. Spółka ta 26 maja 2022 r. zawarła z bankami BNP Paribas Bank Polska S.A. oraz Santander Bank Polska S.A. umowę kredytową z maksymalnym limitem do kwoty 133 928 tys. zł (Term Loan, Vat Loan, DSR Loan i Letter of Guarantee). Oprocentowanie kredytów jest zmienne - odpowiednio do produktu - oparte o stawkę WIBOR 1M lub 3M, powiększoną o marżę.
Programy emisji obligacji
Poniżej przedstawiono zestawienie obligacji wyemitowanych przez ENEA S.A.
Lp.
Nazwa programu emisji obligacji
Data zawarcia Programu
Kwota Programu
Wartość wyemitowanych niewykupionych obligacji
na 31 grudnia 2023
Wartość wyemitowanych niewykupionych obligacji
na 31 grudnia 2022
Oprocento -wanie
Termin wykupu
1.
Umowa Programu Emisji Obligacji zawarta z Bankiem Gospodarstwa Krajowego
15 maja 2014 r.
1 000 000
480 000
560 000
WIBOR 6M +marża
Wykup w ratach, ostatnia rata płatna w grudniu 2026 r.
2.
Umowa Programu Emisji Obligacji zawarta z PKO BP S.A., Bankiem PEKAO S.A. oraz mBankiem S.A.
30 czerwca 2014 r.
5 000 000
2 000 000
2 000 000
WIBOR 6M +marża
Wykup w czerwcu 2024 r.
3.
Umowa Programu Emisji Obligacji zawarta z Bankiem Gospodarstwa Krajowego
3 grudnia 2015 r.
700 000
304 448
380 558
WIBOR 6M +marża
Wykup w ratach, ostatnia rata płatna we wrześniu 2027 r.
RAZEM
6 700 000
2 784 448
2 940 558
Koszty transakcyjne oraz efekt wyceny według efektywnej stopy procentowej
16 178
23 753
RAZEM
6 700 000
2 800 626
2 964 311
W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. ENEA S.A. nie zawierała nowych umów programowych dotyczących emisji obligacji.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
74
Transakcje zabezpieczające ryzyko stopy procentowej oraz transakcje zabezpieczające ryzyko walutowe
Transakcje te zostały opisane w nocie 38.5 i 38.4.
Warunki finansowania – kowenanty
Umowy finansowania przewidują konieczność spełnienia przez ENEA S.A. i Grupę Kapitałową ENEA między innymi określonych wskaźników finansowych.
W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. Grupa Kapitałowa ENEA odnotowała przekroczenie wskaźnika zadłużenia podmiotów zależnych wynikającego z umów kredytowych zawartych z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym, w związku z czym Spółka wystąpiła do banku z prośbą o wyrażenie zgody na czasowe złagodzenie warunków kowenantu i zgodę taką uzyskała (tzw. waiver ) w horyzoncie do czerwca 2024 r. Według stanu na 31 grudnia 2023 r. ENEA S.A. nie była zobowiązana do wcześniejszej spłaty jakiegokolwiek zadłużenia finansowego.
Zobowiązania z tytułu leasingu
Stan na 31 grudnia 2023
Stan na 31 grudnia 2022
Zobowiązania z tytułu leasingu
Odsetki
Razem
Zobowiązania z tytułu leasingu
Odsetki
Razem
Poniżej jednego roku
36 154
25 614
61 768
31 338
15 793
47 131
Od jednego do pięciu lat
153 827
125 418
279 245
124 920
96 569
221 489
Powyżej pięciu lat
504 951
430 700
935 651
500 200
288 696
788 896
Razem
694 932
581 732
1 276 664
656 458
401 058
1 057 516
Przedmiotem umów objętych przepisami MSSF 16 są umowy leasingu, prawa wieczystego użytkowania gruntów, umowy najmu dzierżawy spełniające definicję leasingu (np. powierzchnia w budynkach, stacjach, podziemne części gruntu). Grupa wyznacza czas leasingu tj. nieodwołalny okres leasingu, łącznie z: a) okresem dotyczącym opcji przedłużenia umowy leasingu, jeżeli jest wystarczająco pewne, że Grupa skorzysta z tego prawa; b) okresem dotyczącym opcji wypowiedzenia umowy leasingu, jeżeli jest wystarczająco pewne, że Grupa nie skorzysta z tego prawa. Grupa dla większości umów leasingowych, przyjmuje okres leasingu zgodny z okresem umowy. Dla umów zawartych na czas nieokreślony, Grupa ustala minimalny okres przywiązania obu stron do umowy. Jeśli Grupa nie jest w stanie określić jak długo ma zamiar korzystać ze składnika aktywów, a taki szacunek mógłby zostać potraktowany jako okres leasingu w przypadku umów na czas nieokreślony, Grupa przyjmuje, że nieodwoływalnym okresem umowy będzie okres wypowiedzenia tej umowy. W przypadku prawa do wieczystego użytkowania gruntów, Grupa określa okres leasingu zgodnie z okresem na który prawo zostało przyznane. Dla prawa do korzystania z podziemnych części gruntu przyjmuje się uśredniony okres leasingu na podstawie pozostałego, na dzień rozpoznania zobowiązania, okresu amortyzowania infrastruktury posadowionej pod powierzchnią gruntu. Przedmiotem leasingu w 2023 r. były również samochody, najem powierzchni biurowych, dzierżawa gruntów i najem miejsc parkingowych. W przypadku samochodów istnieje możliwość wykupienia. W LWB umowa wynajmu lokomotyw przewiduje miesięczną opłatę stałą za użytkowanie. Czynsz najmu może być pomniejszony proporcjonalnie za okresy, w których najemca nie użytkuje lokomotyw nie z jego winy. Umowa nie zawiera zapisów na temat możliwości przedłużenia umowy lub wykupu przedmiotu najmu po okresie dzierżawy. Umowa wynajmu kombajnu chodnikowego również przewiduje miesięczną opłatę stałą za użytkowanie. Może ona być rozwiązana jeśli kombajn nie jest używany przez co najmniej 2 miesiące.
Koszty związane z umowami leasingu
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Koszty odsetkowe od zobowiązań z tytułu leasingu
(22 795)
(17 342)
Koszty leasingu krótkoterminowego dla którego zastosowano praktyczne zwolnienie
(437)
(559)
Koszty zmiennych płatności leasingowych nieujętych w wycenie zobowiązań z tytułu leasingu
−
(3)
Bieżąca wartość przyszłych płatności z tytułu leasingu obliczana jest z zastosowaniem stopy leasingu. W przypadku, gdy stopa leasingu nie jest znana, Grupa stosuje krańcową stopę procentową, czyli stopę, którą musiałaby zapłacić, aby pożyczyć na podobnych warunkach oraz przy podobnych zabezpieczeniach, środki niezbędne do zakupu aktywa podobnego do prawa do korzystania ze składnika aktywów w podobnych warunkach ekonomicznych. Grupa ma możliwości skorzystania z praktycznego zwolnienia i może nie stosować modelu ujmowania leasingu w odniesieniu do: a) leasingu krótkoterminowego (na okres leasingu 12 miesięcy lub mniej, umowa nie zawiera prawa wykupu aktywa) b) leasingu niskocennych aktywów, których wartość początkowa w przypadku nowych aktywów nie przekracza kwoty 10 tys. zł (nawet jeśli ich wartość jest istotna po zagregowaniu). W przypadku, gdy Grupa zdecyduje się na zastosowanie zwolnienia, wówczas rozpoznaje płatności leasingowe jako koszt zgodnie z metodą liniową przez okres leasingu lub według innej metody, jeżeli lepiej odzwierciedla korzyści Grupy. Zwolnienie nie dotyczy sytuacji, w której Grupa przekazuje składnik aktywów w subleasing lub spodziewa się przekazania.
Ogólne informacje dotyczące Grupy jako leasingobiorcy
W Grupie nie występują istotne przyszłe wypływy pieniężne, które nie byłyby uwzględnione w wycenie zobowiązania leasingowego oraz kowenanty nałożone przez leasingodawców. Grupa w 2023 r. nie była stroną umowy leasingu zwrotnego.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
75
31. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
Zasady rachunkowości
Zobowiązania handlowe i pozostałe zobowiązania zaklasyfikowane jako zobowiązania finansowe ujmuje się początkowo według wartości godziwej, która odpowiada wartości nominalnej, pomniejszonej o koszty transakcyjne, a następnie wycenia się je według zamortyzowanego kosztu, metodą efektywnej stopy procentowej.
Pozostałe zobowiązania niestanowiące zobowiązań finansowych ujmuje się początkowo w wartości nominalnej i wycenia się na dzień kończący okres sprawozdawczy w kwocie wymagalnej zapłaty.
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Długoterminowe zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
Zobowiązania z tytułu zakupu licencji na informację geologiczną oraz koncesji
20 604
24 699
Inne
410
7 566
Długoterminowe zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania razem
21 014
32 265
Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
1 927 687
2 326 710
Zaliczki otrzymane na poczet dostaw, robót i usług
230
207 950
Zobowiązania z tytułu podatków (z wyłączeniem podatku dochodowego) i podobnych świadczeń
561 040
113 657
Zobowiązania z tytułu zakupu rzeczowych i niematerialnych aktywów trwałych
540 060
395 891
Zobowiązania z tytułu ugód sądowych
-
216 361
Zobowiązania z tytułu dywidend
4
4
Fundusze specjalne
594
765
Zobowiązania dotyczące depozytów na transakcje futures na prawa do emisji CO 2
-
1 772 134
Inne
241 031
132 104
Krótkoterminowe zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania razem
3 270 646
5 165 576
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania razem
3 291 660
5 197 841
Zaliczki na poczet Rekompensat ujęte w powyższej tabeli w okresie porównawczym wyniosły 202 199 tys. zł. W pozycji „inne” znajdują się przed wszystkim otrzymane wadia i kaucje 124 836 tys. zł.
Transakcje futures na zakup uprawnień do emisji CO 2 zawierane są w celu zapewnienia spółkom wytwórczym Grupy odpowiedniego wolumenu uprawnień do emisji CO 2 na potrzeby późniejszego ich umorzenia. Są to transakcje rozliczane fizyczną dostawą uprawnień. Grupa nabywa zatem prawa do emisji CO 2 na własne potrzeby, dlatego, korzystając z zapisów MSSF 9, nie dokonuje wyceny tych transakcji terminowych w sprawozdaniu finansowym. Z zawarciem transakcji futures wiąże się konieczność przekazania środków pieniężnych do depozytu, który stanowi dla operatora rynku (podmiotu organizującego rynek) zabezpieczenie prawidłowego rozliczenia transakcji w dacie zapadalności transakcji futures. Jednocześnie, ze względu na charakter rozliczania kontraktów futures na zakup uprawnień do emisji CO 2 i mechanizm równania do rynku, Grupa uzyskuje (lub wydatkuje) środki pieniężne oraz wykazuje zobowiązania (lub aktywa) z tytułu otrzymania (przekazania) środków pieniężnych wynikających z dziennych wahań notowań futures na CO 2, a kwoty te są prezentowane odrębnie od wpłacanych depozytów wstępnych prezentowanych jako krótkoterminowe pozostałe należności. W rezultacie zobowiązania (aktywa) z tytułu rozliczania kontraktów futures powstają w wyniku codziennego rozliczania otwartych kontraktów (w powiązaniu z poziomem giełdowych notowań uprawnień do emisji CO 2 ), niezależnie od wysokości zabezpieczenia w postaci wpłaconych depozytów wstępnych i podlegają finalnemu rozliczeniu w dacie zamknięcia danego kontraktu i fizycznego zakupu praw do emisji CO 2 . Oznacza to, że w dacie zamknięcia kontraktu Grupa przekazuje środki pieniężne w wysokości uzgodnionej w kontrakcie ceny wykonania skorygowanej o otrzymane (przekazane) środki pieniężne z tytułu dziennych rozliczeń. Jednocześnie Grupa otrzymuje środki pieniężne z tytułu zwrotu depozytu wstępnego. Zgodnie z warunkami umów dotyczących kontraktów futures na zakup uprawnień do emisji CO 2 rozliczenie może nastąpić w kwocie netto (tj. poprzez rozliczenie z przekazanym depozytem wstępnym) wyłącznie w przypadku wystąpienia sytuacji niewywiązania się przez strony transakcji ze zobowiązań umownych.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
76
32. Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
Zasady rachunkowości
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze
Do krótkoterminowych świadczeń pracowniczych Grupa zalicza między innymi: wynagrodzenia miesięczne, wynagrodzenia z tytułu premii rocznej, prawo do ulgowej odpłatności za nabycie energii, krótkoterminowe płatne nieobecności (wynagrodzenie za niewykorzystane urlopy) wraz z należnymi składkami na ubezpieczenia społeczne, nagrodę na Dzień Energetyka oraz zobowiązania wynikające z Programu Dobrowolnych Odejść.
Zobowiązanie z tytułu krótkoterminowych (kumulowanych) płatnych nieobecności jest ujmowane, nawet jeżeli płatne nieobecności nie uprawniają do ekwiwalentu pieniężnego. Grupa ustala przewidywany koszt kumulowanych płatnych nieobecności jako dodatkową kwotę, którą zgodnie z przewidywaniami zapłaci w wyniku niewykorzystanego uprawnienia ustalonego na dzień bilansowy.
Pozostałe zobowiązania są wyceniane w kwocie wymagającej zapłaty.
Długoterminowe świadczenia pracownicze
Na mocy porozumienia zawartego pomiędzy reprezentantami pracowników a reprezentantami Grupy, pracownikom Grupy Kapitałowej przysługują określone świadczenia z innych tytułów niż wynagrodzenie za pracę. Świadczenia te finansowane są w całości przez Grupę. Do oszacowania zobowiązań z tytułu tych świadczeń stosuje się metody aktuarialne.
Programy określonych świadczeń
Zgodnie z zakładowymi regulaminami wynagradzania, pracownicy Grupy mają prawo do następujących świadczeń po okresie zatrudnienia :
− odpraw emerytalno-rentowych – wypłacanych jednorazowo, w momencie przejścia na emeryturę lub rentę,
− odpraw pośmiertnych – w razie śmierci pracownika w czasie trwania stosunku pracy lub w czasie pobierania po jego rozwiązaniu zasiłku z tytułu niezdolności do pracy wskutek choroby, rodzinie przysługuje od pracodawcy odprawa pośmiertna,
− ekwiwalentu pieniężnego wynikającego z prawa do ulgowej odpłatności za nabycie energii elektrycznej,
− świadczeń z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych.
Powyższe rezerwy stanowią program określonych świadczeń po okresie zatrudnienia.
Wartość bieżąca rezerw na świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia na każdy dzień bilansowy jest obliczana przez niezależnego aktuariusza przy zastosowaniu metod aktuarialnych. Rezerwy obliczane są metodą indywidualną, dla każdego pracownika osobno. Naliczone zobowiązania są równe zdyskontowanym płatnościom, które w przyszłości zostaną dokonane, z uwzględnieniem rotacji zatrudnienia i dotyczą okresu do dnia bilansowego. Informacje demograficzne oraz informacje o rotacji zatrudnienia oparte są o dane historyczne.
Zyski i straty aktuarialne z wyceny zobowiązań z tytułu świadczeń pracowniczych po okresie zatrudnienia ujmowane są w całości w innych całkowitych dochodach.
Nagrody jubileuszowe
Do innych długoterminowych świadczeń pracowniczych Grupa zalicza nagrody jubileuszowe. Wysokość tych nagród zależy od stażu pracy oraz wysokości otrzymywanego przez pracownika wynagrodzenia. Do oszacowania zobowiązań z tego tytułu stosuje się metody aktuarialne. Zyski i straty aktuarialne są w całości ujmowane w zysku lub stracie bieżącego okresu.
Program określonych składek
1) Składki ubezpieczeń społecznych.
System ubezpieczeń społecznych działa na zasadach programu państwowego, zgodnie z którym na Grupie ciąży obowiązek zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne dla pracowników w momencie, gdy stają się one należne. Grupa nie jest zobowiązana ani prawnie ani zwyczajowo do wypłaty przyszłych świadczeń z tytułu ubezpieczeń społecznych. Grupa ujmuje koszt składek dotyczących bieżącego okresu w zysku lub stracie bieżącego okresu jako koszt świadczeń pracowniczych.
2) Pracowniczy Program Emerytalny.
Zgodnie z załącznikiem do Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy Grupa prowadzi Pracowniczy Program Emerytalny w formie grupowego ubezpieczenia pracowników z funduszem kapitałowym na zasadach
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
77
określonych w ustawie i wynegocjowanych ze stroną związkową.
Z Pracowniczego Programu Emerytalnego mogą korzystać pracownicy Grupy po roku pracy niezależnie od rodzaju umowy o pracę.
Grupa ujmuje koszt składek na PPE dotyczących bieżącego okresu w zysku lub stracie jako koszt świadczeń pracowniczych.
Istotne osądy i szacunki
Przyjęto wycenę rezerw na długoterminowe świadczenia pracownicze sporządzoną poprzez określenie salda zobowiązań na koniec okresu sprawozdawczego z tytułu przewidywanych przyszłych wypłat świadczeń, obliczoną metodą aktuarialną przez niezależnego aktuariusza. Na dokonany szacunek mają wpływ stopa dyskontowa oraz tempo długookresowego wzrostu wynagrodzeń.
Szacowanie zobowiązań z tytułu następujących świadczeń dokonywane jest przez aktuariusza:
− wypłata nagród jubileuszowych,
− wypłata świadczeń emerytalno-rentowych,
− odprawy pośmiertne,
− prawo do ulgowej odpłatności za energię elektryczną,
− odpis na Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych.
Do obliczeń przyjmuje się podstawowe dane indywidualnie dla poszczególnych pracowników zatrudnionych w Grupie Kapitałowej wg stanu na dany dzień sprawozdawczy (z uwzględnieniem płci zatrudnionego), z następujących obszarów:
− wiek zatrudnionego,
− staż pracy w Grupie,
− staż pracy ogółem,
− wynagrodzenie, stanowiące podstawę wymiaru wysokości nagrody jubileuszowej i odprawy emerytalno-rentowej.
Założenia aktuarialne wykorzystywane do obliczenia szacunków zostały przedstawione poniżej.
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Zobowiązania z tytułu wynagrodzeń i pozostałe
633 257
466 902
Rezerwa na Program Dobrowolnych Odejść
454
454
Odprawy emerytalne i rentowe
245 337
219 184
Prawo do ulgowej odpłatności za nabycie energii po przejściu na emeryturę
424 683
333 421
Odpis na ZFŚS dla emerytowanych pracowników
89 636
62 113
Odprawy pośmiertne
29 070
25 631
Nagrody jubileuszowe
498 262
432 557
Zobowiązania z tytułu świadczeń pracowniczych razem
1 920 699
1 540 262
Długoterminowe
1 158 329
962 783
Krótkoterminowe
762 370
577 479
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
78
Zmiany w okresie 12 miesięcy do 31 grudnia 2023
Odprawy emerytalne i rentowe
Prawo do ulgowej odpłatności za nabycie energii po przejściu na emeryturę
Odpis na ZFŚS dla emerytowanych pracowników
Odprawy pośmiertne
Nagrody jubileuszowe
Razem
Stan na 1 stycznia 2023
219 184
333 421
62 113
25 631
432 557
1 072 906
Zmiany ujęte w zyskach lub stratach, w tym:
23 866
29 416
6 123
3 157
125 303
187 865
koszty bieżącego zatrudnienia
11 521
8 810
2 310
1 647
31 758
56 046
koszty przeszłego zatrudnienia
647
-
(5)
15
54
711
koszty odsetek
11 698
20 606
3 818
1 495
24 806
62 423
straty aktuarialne netto na skutek zmian założeń finansowych
-
-
-
-
32 426
32 426
zyski aktuarialne netto na skutek zmian założeń demograficznych
-
-
-
-
(502)
(502)
straty aktuarialne netto na skutek korekt założonych ex- post
-
-
-
-
36 761
36 761
Zmiany ujęte w innych składnikach całkowitego dochodu, w tym:
24 783
75 839
24 146
1 172
-
125 940
straty aktuarialne netto na skutek zmian założeń finansowych
18 428
119 539
12 376
2 132
-
152 475
(zyski)/straty aktuarialne netto na skutek zmian założeń demograficznych
(22)
56
(159)
(275)
-
(400)
straty/(zyski) aktuarialne netto na skutek korekt założonych ex-post
6 377
(43 756)
11 929
(685)
-
(26 135)
Zmniejszenie zobowiązania z tytułu wypłat świadczeń (wartość ujemna)
(22 496)
(13 993)
(2 746)
(890)
(59 598)
(99 723)
Razem zmiany
26 153
91 262
27 523
3 439
65 705
214 082
Stan na 31 grudnia 2023
245 337
424 683
89 636
29 070
498 262
1 286 988
Długoterminowe
204 746
405 577
85 559
26 020
436 427
1 158 329
Krótkoterminowe
40 591
19 106
4 077
3 050
61 835
128 659
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
79
Zmiany w okresie 12 miesięcy do 31 grudnia 2022
Odprawy emerytalne i rentowe
Prawo do ulgowej odpłatności za nabycie energii po przejściu na emeryturę
Odpis na ZFŚS dla emerytowanych pracowników
Odprawy pośmiertne
Nagrody jubileuszowe
Razem
Stan na 1 stycznia 2022
211 380
320 963
87 948
24 092
415 540
1 059 923
Zmiany ujęte w zyskach lub stratach, w tym:
18 499
18 444
6 179
2 417
81 632
127 171
koszty bieżącego zatrudnienia
11 940
7 115
3 054
1 608
30 913
54 630
koszty przeszłego zatrudnienia
(85)
(74)
(28)
−
117
(70)
koszty odsetek
6 644
11 403
3 153
809
13 601
35 610
zyski aktuarialne netto na skutek zmian założeń finansowych
−
−
−
−
(32 291)
(32 291)
zyski aktuarialne netto na skutek zmian założeń demograficznych
−
−
−
−
(69)
(69)
straty aktuarialne netto na skutek korekt założonych ex- post
−
−
−
−
69 361
69 361
Zmiany ujęte w innych składnikach całkowitego dochodu, w tym:
8 884
9 583
(28 518)
695
−
(9 356)
(zyski)/straty aktuarialne netto na skutek zmian założeń finansowych
(28 254)
56 839
(25 045)
(2 564)
−
976
straty/(zyski) aktuarialne netto na skutek zmian założeń demograficznych
212
(8 099)
(2 853)
1 096
−
(9 644)
straty/(zyski) aktuarialne netto na skutek korekt założonych ex-post
36 926
(39 157)
(620)
2 163
−
(688)
Zmniejszenie zobowiązania z tytułu wypłat świadczeń (wartość ujemna)
(19 579)
(15 569)
(3 496)
(1 573)
(64 615)
(104 832)
Razem zmiany
7 804
12 458
(25 835)
1 539
17 017
12 983
Stan na 31 grudnia 2022
219 184
333 421
62 113
25 631
432 557
1 072 906
Długoterminowe
180 036
319 013
59 417
23 003
381 314
962 783
Krótkoterminowe
39 148
14 408
2 696
2 628
51 243
110 123
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
80
Założenia aktuarialne
Założenia
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Długookresowa przewidywana roczna stopa wzrostu wynagrodzeń
2,61% w 2024 r., 4,1% w roku 2025 r., 3,1% w 2026 r., 2,5% w następnych latach
13,3% w 2023 r., 7,75% w roku 2024 r., 3,1% w 2025 r., 2,5% w następnych latach
Przewidywana stopa wzrostu wartości odpisu na ZFŚS
9,3% w 2025 r., 6,8% w 2026 r., 6,2% w 2027 r. 5,0% w 2028 r., 5,1% w latach 2029-2031, 5,0% w pozostałych latach prognozy
28,1% w 2024 r., 11,9% w 2025 r., 7,6% w 2026 r. 5,9% w 2027 r., 6,0% w 2028 r., 5,5% w 2029 r., 5,4% w pozostałych latach prognozy
Stopa dyskontowa
5,3%
6,5%
Wartość ekwiwalentu energetycznego
2 083,26 zł
1 764,63 zł
Wzrost wartości ekwiwalentu pieniężnego wypłacanego w ramach ulgowej odpłatności za energię
0,0% w 2024 r., 101,2% w 2025 r., 0,7% w 2026 r., 0,8% w 2027 r., 0,9% w 2028 r., 1,0% w 2029 r., 1,1% w 2030 r., w kolejnych latach na poziomie 2,5%
34,4% w 2023 r., 64,9% w 2024 r., -0,8% w 2025 r., -0,7% w latach 2026- 2028, -0,6% w 2029 r., w kolejnych latach na poziomie 2,5%
Przeciętne miesięczne wynagrodzenie przyjęte do wyliczenia zobowiązania ZFŚS
6 524,07 zł
4 434,58 zł
Analiza wrażliwości dla programów określonych świadczeń
Programy określonych świadczeń:
Wpływ zmiany założenia aktuarialnego na wysokość zobowiązania z tytułu programów określonych świadczeń
+ 1 pp
- 1 pp
Stopa dyskonta
(74 848)
90 304
Stopa przewidywanego wzrostu wynagrodzeń
32 003
(27 450)
Średni wzrost wartości ekwiwalentu pieniężnego dla ulgowej odpłatności za energię elektryczną
52 180
(43 242)
Zapadalność zobowiązania z tytułu programów określonych świadczeń
Stan na
Średni ważony okres obowiązywania zobowiązania z tytułu programów określonych świadczeń (w latach)
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Odprawy emerytalne i rentowe
11,7
11,0
Odprawy pośmiertne
10,4
6,9
Prawo do ulgowej odpłatności za nabycie energii po przejściu na emeryturę
12,3
11,7
Odpis na ZFŚS dla emerytowanych pracowników
14,0
13,2
33. Rezerwy
Zasady rachunkowości
Rezerwy tworzone są, gdy na spółkach Grupy ciąży obecny obowiązek (prawny lub zwyczajowo oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych i prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne oraz można dokonać wiarygodnego szacunku kwoty tego obowiązku.
Rezerwy na zobowiązania wycenia się w uzasadnionej, wiarygodnie oszacowanej wartości. Imiennie tworzone są rezerwy na przewidywane straty związane z sądowym powództwem zgłoszonym przeciwko Grupie. Kwota, na którą tworzona jest rezerwa, stanowi najbardziej właściwy szacunek nakładów niezbędnych do wypełnienia obecnego
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
81
obowiązku na dzień bilansowy. Koszt ich utworzenia ujmowany jest w pozostałych kosztach operacyjnych.
Wykorzystanie uprzednio utworzonej rezerwy na pewne lub o dużym stopniu prawdopodobieństwa przyszłe zobowiązania księguje się w momencie powstania tych zobowiązań na zmniejszenie rezerwy.
Niewykorzystane rezerwy, w przypadku zmniejszenia lub ustania ryzyka uzasadniającego ich utworzenie, zwiększają odpowiednio przychody finansowe lub pozostałe przychody operacyjne.
Grupa tworzy również rezerwy na tzw. umowy rodzące obciążenia, jeżeli koszty wypełnienia obowiązku wynikającego z umowy przewyższają korzyści, które (według przewidywań) będą uzyskane na mocy tej umowy.
Grupa tworzy również rezerwy na roszczenia o charakterze przedsądowym zgłoszone przez właścicieli nieruchomości, na których znajdują się sieci dystrybucyjne wraz z urządzeniami, oraz na inne potencjalne roszczenia związane z posadowieniem majątku sieciowego Grupy na nieruchomościach, do których Grupa nie posiada tytułu prawnego. Szacowanie wartości odszkodowań obejmuje potencjalną wypłatę odszkodowań za tzw. bezumowne korzystanie z gruntu lub czynszu dzierżawnego i dokonywane jest przez służby techniczne.
Rezerwa na świadectwa pochodzenia energii oraz świadectwa efektywności energetycznej
Grupa tworzy rezerwy w związku z obowiązkiem przedstawienia do umorzenia świadectw pochodzenia energii i świadectw efektywności energetycznej lub koniecznością uiszczenia opłat zastępczych.
Podstawą do określenia rezerw na umorzenie świadectw pochodzenia energii dla każdego z walorów jest ilość świadectw pochodzenia stanowiąca różnicę między ilością świadectw wymaganą do umorzenia zgodnie z wymogami Prawa energetycznego, a ilością świadectw umorzonych na dany dzień sprawozdawczy.
Podstawą do określenia rezerw na umorzenie świadectw efektywności energetycznej jest ilość świadectw wyrażona w tonach oleju ekwiwalentnego stanowiącą różnicę między ilością świadectw wymaganą do umorzenia zgodnie z wymogami Ustawy o efektywności energetycznej, a ilością świadectw umorzonych na dzień sprawozdawczy.
Rezerwę wycenia się:
1) w pierwszej kolejności w oparciu o cenę nabycia dla posiadanych, ale nie umorzonych na dzień bilansowy świadectw efektywności energetycznej,
2) w drugiej kolejności w oparciu o cenę nabycia wynikającą z zawartych przez Grupę umów zakupu, w zakresie tej części świadectw, które Grupa planuje otrzymać w pierwszej kolejności,
3) w trzeciej kolejności w oparciu o średnioważoną cenę w transakcjach sesyjnych zawartych na Rynku Praw Majątkowych prowadzonym przez Towarową Giełdę Energii S.A. w trakcie miesiąca, w którym przypada dzień sprawozdawczy, na który ustalana jest wartość rezerwy,
4) a w przypadku braku takich transakcji lub w przypadku niedoboru na rynku uniemożliwiających Grupie nabycie wystarczającej ilości praw wymaganych do realizacji obowiązku, brakująca ilość rezerwy wyceniana jest w oparciu o jednostkową opłatę zastępczą dla danego roku obrotowego.
Rezerwa na świadectwa pochodzenia zostanie zrealizowana w I i II kwartale 2024 r.
Rezerwa na likwidację zakładu górniczego
Rezerwę na przyszłe koszty związane z likwidacją zakładu górniczego tworzy się w oparciu o obowiązki wynikające z ustawy „Prawo geologiczne i górnicze” nakładające na przedsiębiorstwo górnicze obowiązek likwidacji zakładów górniczych po zakończeniu eksploatacji, w wysokości przewidywanych kosztów związanych z:
− zabezpieczeniem lub likwidacją wyrobisk górniczych oraz obiektów i urządzeń zakładu górniczego,
− zabezpieczeniem niewykorzystanej części złoża kopaliny,
− zabezpieczeniem sąsiednich złóż kopalin,
− zabezpieczeniem wyrobisk sąsiednich zakładów górniczych,
− przedsięwzięciem niezbędnych środków w celu ochrony środowiska oraz rekultywacji gruntów i zagospodarowania terenów po działalności górniczej.
Kwotę rezerwy wykazuje się w bieżącej wartości nakładów, które – jak się oczekuje – będą niezbędne do wypełnienia obowiązku. Stosuje się wówczas stopę procentową przed opodatkowaniem, która odzwierciedla bieżącą ocenę rynku odnośnie do wartości pieniądza w czasie oraz ryzyko związane konkretnie z danym składnikiem zobowiązań. Zwiększenie rezerwy związane z upływem czasu jest rozpoznawane jako koszty odsetkowe. Zmiany wysokości rezerw związane z aktualizacją szacunków ich dotyczących (stopa inflacji, spodziewana nominalna wartość nakładów na likwidację) w odniesieniu do rezerwy na likwidację zakładu górniczego ujmowane są jako korekta wartości aktywów trwałych objętych obowiązkiem likwidacji.
Istotne osądy i szacunki
Rezerwa na bezumowne korzystanie z nieruchomości
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
82
Wycena obejmuje oszacowanie potencjalnej wypłaty odszkodowań za tzw. bezumowne korzystanie z gruntu i czynszu dzierżawnego. Szacowanie rezerwy na roszczenia z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości odbywa się z zastosowaniem podejścia tzw. etapowości i wag, tj. prawdopodobieństwa przegrania sporu i konieczności spełnienia roszczenia. Rozmiar zasądzonych odszkodowań z tytułu roszczeń z bezumownego korzystania z nieruchomości może być dla Grupy znaczący z uwagi na liczbę przedmiotowych nieruchomości, jednak Grupa nie jest w stanie oszacować maksymalnej kwoty odszkodowań. Grupa Kapitałowa, m.in. w związku z określaniem tzw. korytarzy przesyłowych, oszacowała i uwzględniła w wysokości utworzonej rezerwy również odszkodowania z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości, na których posadowiony jest majątek sieciowy (linie elektroenergetyczne), co do których na dzień sprawozdawczy nie zostały przedstawione jeszcze żadne roszczenia. Istnieje duża niepewność co do czasu realizacji tej rezerwy.
Rezerwa na inne zgłoszone roszczenia
Grupa wykazuje w tej pozycji rezerwy na sprawy sądowe niezwiązane z bezumownym korzystaniem z gruntów. Czas wypływu korzyści ekonomicznych z tytułu tych rezerw nie jest możliwy do oszacowania.
Rezerwa na rekultywację składowiska
Grupa po zapełnieniu lub zamknięciu składowiska żużla i popiołu ma obowiązek dokonania rekultywacji terenu. Ze względu na fakt, iż Grupa posiada duże, niezapełnione obszary składowiska, przewiduje się, że obowiązek rekultywacji powstanie w 2060 r. Istotnymi czynnikami wpływającymi na wartość rezerwy na rekultywację są stopy dyskontowe, inflacja i koszt rekultywacji 1 ha.
Rezerwa na zakup praw do emisji CO 2
Wysokość rezerwy określana jest w oparciu o wartość uprawnień płatnych i darmowych ujętych w ewidencji na dzień bilansowy. Rezerwę w pierwszej kolejności tworzy się na podstawie wartości uprawnień posiadanych przez Grupę wykazanych na dany dzień sprawozdawczy. W przypadku, gdyby zapotrzebowanie na uprawnienia nie było pokryte ilością posiadanych praw do emisji CO 2 , na ilość niepokrytej szacowanej emisji tworzy się rezerwę na podstawie cen zakupu uprawnień w kontraktach terminowych. W przypadku, gdyby zapotrzebowanie na uprawnienia nie było pokryte ilością ujętych w bilansie uprawnień zakupionych na termin, na ilość niepokrytej szacowanej emisji tworzy się rezerwę na podstawie kwotowań rynkowych na dzień sprawozdawczy. Rezerwa kosztowa na umorzenie uprawnień do emisji CO 2 szacowana jest na podstawie średnioważonej ceny zapasu. Na dzień bilansowy, na podstawie wykonanej i planowanej emisji CO 2 oraz na podstawie wykonanej i planowanej kontraktacji CO 2 szacowany jest zapas CO 2 (wolumenowo i wartościowo) na koniec roku sprawozdawczego a następnie wyznaczana jest średnioważona cena zapasu. Oszacowaną ceną zapasu wyznacza się wysokość rezerwy na dzień bilansowy w okresie sprawozdawczym poprzez iloczyn tej ceny i wysokości wykonanej emisji.
Rezerwa na koszty likwidacji zakładu górniczego
Grupa tworzy rezerwę na koszty likwidacji zakładu górniczego, do których jest zobligowana istniejącymi przepisami prawa. Główne założenia wykorzystywane przy ustalaniu kosztów z tytułu likwidacji zakładu górniczego zawierają założenia odnośnie okresu żywotności kopalni, przewidywanej inflacji oraz długoterminowych stóp dyskontowych. Wszelkie zmiany tych założeń wpływają na wartość księgową rezerwy. Wysokość kosztów likwidacji zakładu górniczego wyliczana jest przez niezależną firmę doradczą z wykorzystaniem danych historycznych, dotyczących kosztów likwidacji zakładów górniczych sektora górnictwa węgla kamiennego w Polsce. Czas realizacji tej rezerwy jest trudny do określenia.
Rezerwa na roszczenia z tytułu rozwiązanych umów na zakup praw majątkowych
Ujęcie wymaga dokonania najbardziej właściwego szacunku obejmującego potencjalną wypłatę odszkodowań z tytułu rozwiązania umów na zakup praw majątkowych (nota 43.6). Czas realizacji tej rezerwy jest trudny do określenia.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
83
Zmiana stanu rezerw na zobowiązania i inne obciążenia
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r.:
Rezerwa na bezumowne korzystanie z gruntów
Rezerwa na inne zgłoszone roszczenia
Rezerwa na rekultywację składowiska
Rezerwa na świadectwa pochodzenia energii
Rezerwa na zakup praw do emisji CO 2
Likwidacja zakładu górniczego
Rezerwa na umowy rodzące obciążenia
Pozostałe
Razem
Stan na 1 stycznia 2023
193 353
134 044
53 309
206 155
5 499 532
146 963
664 818
235 762
7 133 936
Odwrócenie dyskonta i zmiana stopy dyskontowej
-
-
3 486
-
-
9 553
-
−
13 039
Zwiększenie istniejących rezerw
71 696
16 215
10 433
136 887
6 586 047
-
154 374
30 764
7 006 416
Wykorzystanie rezerw
(17 980)
(22 876)
-
(178 252)
(5 548 634)
-
(368 296)
(17 753)
(6 153 791)
Rozwiązanie niewykorzystanej rezerwy
(365)
(297)
-
(3 553)
(41)
(3 048)
-
233
(7 071)
Stan na 31 grudnia 2023
246 704
127 086
67 228
161 237
6 536 904
153 468
450 896
249 006
7 992 529
Długoterminowe
1 132 534
Krótkoterminowe
6 859 995
Za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2022 r.:
Rezerwa na bezumowne korzystanie z gruntów
Rezerwa na inne zgłoszone roszczenia
Rezerwa na rekultywację składowiska
Rezerwa na świadectwa pochodzenia energii
Rezerwa na zakup praw do emisji CO 2
Likwidacja zakładu górniczego
Rezerwa na umowy rodzące obciążenia
Pozostałe
Razem
Stan na 1 stycznia 2022
213 578
299 654
62 860
377 643
2 859 300
120 810
250 103
324 422
4 508 370
Odwrócenie dyskonta i zmiana stopy dyskontowej
(22 039)
-
(7 861)
-
-
4 470
-
−
(25 430)
Zwiększenie istniejących rezerw
4 166
23 666
505
184 077
5 562 046
21 683
1 594 199
32 524
7 422 866
Wykorzystanie rezerw
(2 280)
(187 410)
-
(355 532)
(2 918 999)
-
(1 179 484)
(70 411)
(4 714 116)
Rozwiązanie niewykorzystanej rezerwy
(72)
(1 866)
(2 195)
(33)
(2 815)
-
-
(50 773)
(57 754)
Stan na 31 grudnia 2022
193 353
134 044
53 309
206 155
5 499 532
146 963
664 818
235 762
7 133 936
Długoterminowe
946 088
Krótkoterminowe
6 187 848
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
84
Opis istotnych roszczeń oraz zobowiązań warunkowych został przedstawiony w nocie 43.
Rezerwa na zakup praw do emisji CO 2
Na 31 grudnia 2023 r. wartość rezerwy dotyczącej praw do emisji CO 2 wyniosła 6 536 904 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 5 499 532 tys. zł). Czas realizacji tej rezerwy to rok 2024. Wzrost rezerwy był spowodowany wzrostem cen rynkowych uprawnień do emisji CO 2 (rezerwa szacowana jest na podstawie średnioważonej ceny zapasu). Ilościowe informacje dotyczące praw do emisji CO 2 zostały przedstawione w nocie 19.
Rezerwa na umowy rodzące obciążenia
17 grudnia 2022 r. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki (Prezes URE) zatwierdził taryfę dla energii elektrycznej dla zespołu grup taryfowych G na okres od 1 stycznia 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. (Taryfa). Prezes URE zatwierdził cenę sprzedaży energii elektrycznej dla odbiorców w grupach taryfowych G dla ENEA S.A., na poziomie średnio 1 050,58 zł za MWh, po uprzedniej korekcie in minus wysokości Taryfy określonej w pierwszym złożonym przez Spółkę wniosku w tej sprawie. Wysokość Taryfy nie pokrywa w pełni szacowanych przez Spółkę, na podstawie już zawartych kontraktów oraz wyceny otwartej pozycji, uzasadnionych kosztów zakupu energii elektrycznej. Mając powyższe na uwadze oraz działając zgodnie z MSR 37 Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe, Spółka zidentyfikowała konieczność utworzenia w 2022 r. rezerwy na umowy rodzące obciążenia dla odbiorców z grup taryfowych G w wysokości 368 295 tys. zł. W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. ENEA S.A. wykorzystała rezerwę w całości.
9 września 2023 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska zmieniające rozporządzenie w sprawie sposobu kształtowania i kalkulacji taryf oraz sposobu rozliczeń w obrocie energią elektryczną. Rozporządzenie wprowadza mechanizm obniżenia należności od gospodarstw domowych wobec przedsiębiorstw energetycznych wykonujących działalność gospodarczą w zakresie obrotu energią elektryczną za 2023 r. Mając powyższe na uwadze oraz działając zgodnie z MSR 37 Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe, Spółka zidentyfikowała konieczność utworzenia na 30 września 2023 r. rezerwy w wysokości 263 998 tys. zł na umowy rodzące obciążenia dla każdego punktu poboru energii elektrycznej w gospodarstwie domowym, którego rozliczenie obejmie rok 2023 przy założeniu, że zostanie spełniony jeden z warunków określonych w rozporządzeniu. Na 31 grudnia 2023 r. rezerwa została w pełni wykorzystana w ramach wystawionych not korygujących, a wpływ tej sytuacji w niniejszym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym został odzwierciedlony poprzez pomniejszenie przychodów ze sprzedaży energii elektrycznej.
Zasady rozliczeń z prosumentami reguluje Ustawa z 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii Dz. U. 2015 poz. 478 z późniejszymi zmianami. System net-meteringu zakłada, iż w ramach rozliczenia opustu na energii wprowadzanej przez prosumenta do sieci, ENEA S.A. pokrywa za prosumenta zmienne opłaty dystrybucyjne (prosument jest z nich zwolniony), co w efekcie generuje ujemne wyniki finansowe dla Spółki. Zgodnie z nowelizacją ustawy o odnawialnych źródłach energii, prosumenci, którzy dokonali zgłoszenia przyłączenia mikroinstalacji do sieci dystrybucyjnej do 31 marca 2022 r. nabyli prawo do 15-letniego rozliczania energii w ramach systemu wsparcia (system net-meteringu). Według stanu na 31 grudnia 2023 r. Spółka miała zawartych prawie 137 tys. umów z prosumentami. Mając powyższe na uwadze oraz działając zgodnie z MSR 37 Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe , Grupa na 31 grudnia 2023 r. zidentyfikowała konieczność zwiększenia rezerwy o kwotę 154 373 tys. zł do łącznej kwoty 450 896 tys. zł. Zwiększenie rezerwy ma na celu odzwierciedlenie wpływu spodziewanych, przyszłych strat ponoszonych w związku z realizacją umów kompleksowych zawartych z prosumentami.
Pozostałe rezerwy dotyczą głównie potencjalnych zobowiązań związanych z majątkiem sieciowym wynikających z różnic w interpretacjach przepisów 207 756 tys. zł (na dzień 31 grudnia 2022 r. 196 136 tys. zł), a czas realizacji tej rezerwy jest trudny do określenia, jednak w sprawozdaniu przyjęto, że nie zrealizuje się ona w okresie krótszym niż 12 miesięcy.
34. Rozliczenia dochodu z tytułu dotacji oraz usług modernizacji oświetlenia drogowego
Zasady rachunkowości
Dotacje
Grupa otrzymuje dotacje w formie środków trwałych oraz w formie refundacji wydatków poniesionych na środki trwałe. Dotacje ujmowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako przychody przyszłych okresów, jeśli istnieje wystarczająca pewność ich otrzymania oraz Grupa spełni warunki z nimi związane. Dotacje otrzymane w związku z ponoszonymi przez Grupę kosztami są ujmowane jako przychód w rachunku zysków lub strat w okresach, w których ponoszone są związane z nimi koszty. Dotacje otrzymywane jako zwrot poniesionych przez Grupę nakładów inwestycyjnych, są systematycznie, proporcjonalnie do odpisów amortyzacyjnych, ujmowane jako pozostałe przychody operacyjne w sprawozdaniu z zysków lub strat przez okres użytkowania aktywa. Ujęcie dotacji w sprawozdaniu finansowym uzależnione jest od przeznaczenia uzyskanego dofinansowania, np.:
− dotacje otrzymane i przeznaczone na nabycie lub wytworzenie aktywów trwałych wykazywane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako przychody przyszłych okresów,
− dotacje na inne cele niż wskazane powyżej ujmuje się w sprawozdaniu z zysków lub strat jako pozostałe przychody operacyjne.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
85
Rozliczenia dochodu z tytułu dotacji oraz usług modernizacji oświetlenia drogowego
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Długoterminowe
Rozliczenia międzyokresowe przychodów z tytułu dotacji
479 183
375 376
Rozliczenie międzyokresowe przychodów z tytułu usług modernizacji oświetlenia drogowego
136 344
118 528
Długoterminowe rozliczenia międzyokresowe przychodów razem
615 527
493 904
Krótkoterminowe
Rozliczenia międzyokresowe przychodów z tytułu dotacji
19 162
14 478
Rozliczenie międzyokresowe przychodów z tytułu usług modernizacji oświetlenia drogowego
6 882
5 903
Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe przychodów razem
26 044
20 381
Harmonogram rozliczenia międzyokresowego przychodów
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Do jednego roku
26 044
20 381
Od jednego do pięciu lat
98 755
79 536
Powyżej pięciu lat
516 772
414 368
Rozliczenia międzyokresowe przychodów razem
641 571
514 285
W pozycji „rozliczenia międzyokresowe przychodów z tytułu dotacji” Grupa ujmuje przede wszystkim dotacje unijne i z NFOŚiGW na rozwój infrastruktury energetycznej i ciepłowniczej. Dotacje dotyczą głównie inwestycji oraz prowadzenia prac badawczo-rozwojowych. Każda dotacja przyznawana jest na podstawie odrębnej umowy, z której wynika szereg obowiązków. Wykonawcy muszą być wyłonieni na podstawie przejrzystych procedur, które podlegają badaniom przez instytucje finansujące. Wydatki, na podstawie których przyznawana jest dotacja muszą spełniać kryteria kwalifikowalności, które są bardzo szczegółowe i różnią się w zależności od typu realizowanego projektu (inwestycyjny/B+R). W większości przypadków dotacje przyznawane są w formie refundacji poniesionych wydatków kwalifikowalnych. Sporadycznie występują zaliczki. Każda umowa zawiera też obowiązki informacyjne a także obowiązek utrzymania rezultatów w tak zwanym okresie trwałości, który w przypadku dużych przedsiębiorstw wynosi 5 lat.
Grupa zawiera umowy na świadczenie usług oświetleniowych na rzecz Gmin, na których ciąży obowiązek zapewnienia oświetlenia miejsc publicznych. Usługa oświetleniowa świadczona przez Grupę obejmuje eksploatację oświetlenia drogowego, jednocześnie Grupa świadczy także obowiązki w zakresie dostaw energii. Usługa oświetleniowa świadczona jest w sposób ciągły. Grupa świadczy usługi oświetleniowe przy użyciu posiadanego majątku oświetleniowego (sieci oświetlenia drogowego). Ponadto Grupa świadczy usługę poprawy jakości i efektywności oświetlenia drogowego. Usługa obejmuje modernizację lub rozbudowę majątku oświetleniowego ze środków Grupy. Dzięki temu Gminy kupują usługę oświetleniową o podwyższonym standardzie. Grupa otrzymuje również majątek oświetleniowy od Gmin lub innych podmiotów. W związku z powyższym, zdaniem Grupy, zawarte umowy dotyczące poprawy jakości i efektywności oświetlenia drogowego, otrzymania infrastruktury oświetleniowej oraz jej eksploatacji należy traktować łącznie. W rezultacie, Grupa dokonuje rozliczenia przychodów z tytułu poprawy jakości i efektywności oświetlenia drogowego i przychodów z tytułu nieodpłatnie otrzymanego majątku oświetleniowego proporcjonalnie do okresu ekonomicznej użyteczności powstałych środków trwałych.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
86
Instrumenty finansowe i zarządzanie ryzykiem finansowym
35. Instrumenty finansowe i wartość godziwa
Zasady rachunkowości
Aktywa finansowe
Grupa zalicza swoje instrumenty finansowe do następujących kategorii:
− aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
− instrumenty kapitałowe wyceniane przez inne całkowite dochody,
− aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie,
− aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody.
a) Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy obejmują:
− aktywa finansowe przeznaczone do obrotu (m.in. instrumenty pochodne, dla których nie jest stosowana rachunkowość zabezpieczeń),
− aktywa finansowe wyznaczone dobrowolnie do tej kategorii,
− aktywa finansowe niespełniające definicji podstawowej umowy pożyczki, w tym instrumenty kapitałowe jak akcje i udziały, z wyjątkiem wyznaczonych do instrumentów kapitałowych wycenianych przez inne całkowite dochody,
− aktywa finansowe spełniające definicję podstawowej umowy pożyczki, które nie są utrzymywane zgodnie z modelem biznesowym dla zrealizowania przepływów pieniężnych lub dla zrealizowania przepływów pieniężnych lub sprzedaży.
Aktywa z tej kategorii zalicza się do aktywów obrotowych, jeżeli są przeznaczone do obrotu lub oczekuje się ich realizacji w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego.
b) Aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie.
Aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie to aktywa finansowe utrzymywane zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest utrzymywanie aktywów finansowych dla uzyskiwania przepływów pieniężnych wynikających z umowy oraz których warunki umowne spełniają kryteria podstawowej umowy pożyczki.
c) Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody.
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody to aktywa finansowe utrzymywane zgodnie z modelem biznesowym, którego celem jest zarówno otrzymywanie przepływów pieniężnych wynikających z umowy, jak i sprzedaż składników aktywów finansowych, oraz których warunki umowne spełniają kryteria podstawowej umowy pożyczki.
d) Instrumenty kapitałowe wyceniane przez inne całkowite dochody.
Instrumenty kapitałowe wyceniane przez inne całkowite dochody obejmują inwestycje w instrument kapitałowy zaklasyfikowane dobrowolnie i nieodwołalnie na moment początkowego ujęcia. Klasyfikacji takiej nie mogą podlegać instrumenty kapitałowe spełniające kryteria przeznaczonych do obrotu oraz spełniające kryteria warunkowej zapłaty ujętej przez spółkę przejmującą w ramach połączenia spółek.
W momencie początkowego ujęcia Grupa wycenia składnik aktywów finansowych podlegający klasyfikacji dla potrzeb wyceny w jego wartości godziwej. Wyjątkiem od tej zasady są należności z tytułu dostaw i usług bez istotnego komponentu finansowego, które wyceniane są w cenie transakcyjnej.
Wartość godziwą aktywów finansowych niezaliczonych do wyceny w wartości godziwej przez wynik finansowy powiększa się o koszty transakcyjne, które można bezpośrednio przypisać do nabycia/pozyskania tych pozycji aktywów.
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy wyceniane są na każdy dzień bilansowy w wartości godziwej. Wartość godziwa ustalona na dzień bilansowy nie jest korygowana o koszty transakcyjne, które należałoby ponieść dla realizacji danej pozycji. Przeszacowania do wartości godziwej dla aktywów z tej kategorii ujmowane są w wyniku finansowym. W przypadku usunięcia z ksiąg danej pozycji, Grupa ustala zysk lub stratę ze zbycia i ujmuje ją w wyniku finansowym okresu.
Aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie wyceniane są na każdy dzień bilansowy w zamortyzowanym koszcie. Zamortyzowany koszt składnika aktywów finansowych to kwota, w jakiej składnik aktywów finansowych wycenia się w momencie początkowego ujęcia, pomniejszona o spłaty kwoty głównej oraz powiększona
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
87
lub pomniejszona o ustaloną z zastosowaniem metody efektywnej stopy procentowej skumulowaną amortyzację wszelkich różnic pomiędzy tą kwotą początkową a kwotą w terminie wymagalności, oraz skorygowana o wszelkie odpisy na oczekiwane straty kredytowe.
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody wyceniane są na każdy dzień bilansowy w wartości godziwej. Wartość godziwa ustalona na dzień bilansowy nie jest korygowana o koszty transakcyjne, które należałoby ponieść dla realizacji danej pozycji. Odsetki naliczone dla takich pozycji oraz odpisy aktualizujące na oczekiwane straty kredytowe ujmowane są w wyniku finansowym okresu, a pozostałe przeszacowania do wartości godziwej wykazywane są jako inne całkowite dochody.
Instrumenty kapitałowe wyceniane przez inne całkowite dochody wyceniane są na każdy dzień bilansowy w wartości godziwej. Wartość godziwa ustalona na dzień bilansowy nie jest korygowana o koszty transakcyjne, które należałoby ponieść dla realizacji danej pozycji. Przeszacowania do wartości godziwej ujmowane są jako inne całkowite dochody.
Zobowiązania finansowe w tym kredyty, pożyczki i papiery dłużne
Zobowiązania finansowe obejmujące zobowiązana z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania finansowe ujmuje się początkowo według wartości godziwej, pomniejszonej o poniesione koszty transakcyjne.
Zobowiązania finansowe obejmujące kredyty i pożyczki oraz papiery dłużne klasyfikowane są na moment początkowego ujęcia do następujących kategorii:
− zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
− zobowiązania finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie.
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy obejmują:
− zobowiązanie finansowe spełniające definicję przeznaczonych do obrotu, w tym instrumenty pochodne niewykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń,
− zobowiązanie finansowe dobrowolnie wyznaczone przez Grupę jako wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy.
Zobowiązania finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie obejmują wszystkie zobowiązania finansowe podlegające klasyfikacji dla potrzeb wyceny, niezaliczone do zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy.
W momencie początkowego ujęcia Grupa wycenia zobowiązanie finansowe podlegające klasyfikacji dla potrzeb wyceny w jego wartości godziwej.
Wartość godziwą zobowiązania finansowego niezaliczonego do wyceny w wartości godziwej przez wynik finansowy pomniejsza się o koszty transakcyjne, które można bezpośrednio przypisać do emisji (zaciągnięcia/powstania) tego zobowiązania.
Wycena bilansowa zobowiązania finansowego i ujęcie przeszacowań uzależnione są od klasyfikacji danej pozycji do odpowiedniej kategorii dla potrzeb wyceny:
− zobowiązania finansowe zaliczone do kategorii zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy wyceniane są na każdy dzień bilansowy w wartości godziwej; wartość godziwa ustalona na dzień bilansowy nie jest korygowana o koszty transakcyjne, które należałoby ponieść dla rozliczenia danej pozycji; przeszacowania do wartości godziwej ujmowane są w wyniku finansowym okresu;
− zobowiązania finansowe zaliczone do kategorii zobowiązania finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie wyceniane są na każdy dzień bilansowy w zamortyzowanym koszcie.
Istotne osądy i szacunki
Aktywa finansowe analizuje się na koniec każdego okresu sprawozdawczego pod kątem oczekiwanych strat kredytowych i możliwości wystąpienia utraty wartości.
Pojedyncze instrumenty finansowe istotne pod względem wartościowym są oceniane indywidualnie pod względem utraty wartości. Pozostałe aktywa finansowe są w celu oceny utraty wartości dzielone na grupy o podobnym poziomie ryzyka kredytowego.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
88
Instrumenty finansowe
Poniższa tabela zawiera zestawienie wartości godziwych z wartościami księgowymi:
Stan na 31 grudnia 2023
Stan na 31 grudnia 2022
Wartość księgowa
Wartość godziwa
Wartość księgowa
Wartość godziwa
AKTYWA FINANSOWE
Długoterminowe
245 285
75 032
312 915
161 391
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej
75 032
75 032
161 391
161 391
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
4 026
(*)
2 431
(*)
Należności z tytułu leasingu i subleasingu finansowego
979
(*)
1 168
(*)
Środki zgromadzone w ramach Funduszu Likwidacji Kopalń
165 248
(*)
147 925
(*)
Krótkoterminowe
8 033 627
144 511
6 402 022
382 546
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej
144 511
144 511
382 546
382 546
Dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
−
(*)
42 004
(*)
Aktywa z tytułu umów z klientami
528 106
(*)
623 900
(*)
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
4 333 574
(*)
3 788 552
(*)
Należności z tytułu leasingu i subleasingu finansowego
1 303
(*)
1 304
(*)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
3 026 133
(*)
1 563 716
(*)
AKTYWA FINANSOWE RAZEM
8 278 912
219 543
6 714 937
543 937
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
Długoterminowe
5 164 206
4 443 244
4 744 941
4 014 107
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe
4 288 396
4 247 226
4 087 307
4 013 858
Zobowiązania z tytułu leasingu
658 778
(*)
625 120
(*)
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
21 014
(*)
32 265
(*)
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
196 018
196 018
249
249
Krótkoterminowe
6 252 492
3 404 692
6 165 741
1 244 869
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe
3 090 033
3 090 033
750 273
750 273
Zobowiązania z tytułu leasingu
36 154
(*)
31 338
(*)
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
2 708 782
(*)
4 843 204
(*)
Zobowiązania z tytułu umów z klientami
102 864
(*)
46 330
(*)
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
314 659
314 659
494 596
494 596
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE RAZEM
11 416 698
7 847 936
10 910 682
5 258 976
(*) Wartość księgowa jest zbliżona do ich wartości godziwej wycenianej zgodnie z poziomem 2 poniższej hierarchii.
Przychody i koszty ujęte w wyniku finansowym dotyczące kredytów, pożyczek i dłużnych papierów wartościowych oraz środków pieniężnych zostały pokazane w nocie 11, (przychody i koszty z tytułu odsetek, wyceny według zamortyzowanego kosztu kapitału ). Utworzone i rozwiązane (w wynik finansowy) odpisy aktualizujące wartość należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności, a także wartość udzielonych pożyczek prezentuje nota 38.1.Wpływ wyceny transakcji IRS na inne całkowite dochody pokazuje z kolei nota 37.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
89
Stan na 31 grudnia 2023
Poziom 1
Poziom 2
Poziom 3
Razem
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej
28 548
172 086
18 909
219 543
Instrumenty pochodne wykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń (m.in. zabezpieczające transakcje swap na stopę procentową)
−
76 837
−
76 837
Instrumenty kapitałowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
−
−
12 587
12 587
Opcje call (wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy)
−
13 090
−
13 090
Inne instrumenty pochodne wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
−
82 159
−
82 159
Akcje i udziały wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
28 548
−
6 322
34 870
Razem
28 548
172 086
18 909
219 543
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
−
(510 677)
−
(510 677)
Instrumenty pochodne wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
−
(510 677)
−
(510 677)
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe
−
(7 337 259)
−
(7 337 259)
Razem
−
(7 847 936)
−
(7 847 936)
Stan na 31 grudnia 2022
Poziom 1
Poziom 2
Poziom 3
Razem
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej
21 305
503 772
18 860
543 937
Instrumenty pochodne wykorzystywane w rachunkowości zabezpieczeń (m.in. zabezpieczające transakcje swap na stopę procentową)
-
252 902
-
252 902
Instrumenty kapitałowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
-
-
12 587
12 587
Opcje call (wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy)
-
17 844
-
17 844
Inne instrumenty pochodne wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
-
233 026
-
233 026
Akcje i udziały wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
21 305
-
6 273
27 578
Razem
21 305
503 772
18 860
543 937
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
−
(494 845)
-
(494 845)
Instrumenty pochodne wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
−
(494 845)
-
(494 845)
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe
−
(4 764 131)
-
(4 764 131)
Razem
−
(5 258 976)
-
(5 258 976)
Aktywa finansowe i zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej to między innymi:
− udziały i akcje w jednostkach niepowiązanych, w których udział w kapitale jest mniejszy niż 20%; w pozycji na 31 grudnia 2023 r. prezentowane są udziały w spółce ElectroMobility Poland S.A., dla których nie istnieje cena rynkowa notowana na aktywnym rynku, Grupa po analizie standardu MSSF 9, podjęła decyzję o zakwalifikowaniu tych udziałów do instrumentów finansowych wycenianych przez inne całkowite dochody (ICD); w przypadku, gdy udziały i akcje w jednostkach niepowiązanych notowane są na Giełdzie Papierów Wartościowych, ich wartość godziwa ustalana jest w oparciu o notowania giełdo we;
− opcje kupna akcji spółki Polimex-Mostostal S.A.;
− instrumenty pochodne, które obejmują wycenę transakcji zabezpieczających ryzyko stóp procentowych (Interest Rate Swap); wartość godziwa instrumentów pochodnych określana jest poprzez wyliczenie wartości bieżącej netto w oparciu o dwie krzywe dochodowości, tj. krzywą do ustalenia czynników dyskonta oraz krzywą służącą do estymacji przyszłych stawek zmiennych stóp referencyjnych;
− kontrakty terminowe na zakup energii elektrycznej i gazu oraz dotyczące praw majątkowych.
Długoterminowe dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie obejmują udzielone pożyczki o terminie wymagalności powyżej jednego roku. Krótkoterminowe dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie obejmują udzielone pożyczki o terminie wymagalności poniżej jednego roku. W pozycji inne inwestycje krótkoterminowe znajdują się lokaty o terminie zapadalności pow yżej 3 miesięcy.
Wartość godziwa kredytów bankowych, pożyczek i dłużnych papierów wartościowych wyliczana jest dla instrumentów finansowych opartych na stałej stopie procentowej, na podstawie bieżącego WIBOR-u.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
90
Powyższa tabela przedstawia analizę instrumentów finansowych mierzonych w wartości godziwej, pogrupowanych według trzypoziomowej hierarchii, gdzie:
Poziom 1 - wartość godziwa oparta jest o ceny giełdowe (niekorygowane) oferowane za identyczne aktywa lub zobowiązania na aktywnych rynkach.
Poziom 2 - wartość godziwa ustalana jest na bazie wartości obserwowanych na rynku, jednakże nie będących bezpośrednim kwotowaniem rynkowym (np. ustalane są przez odniesienie bezpośrednie lub pośrednie do podobnych instrumentów istniejących na rynku).
Poziom 3 - wartość godziwa ustalana jest na bazie różnych technik wyceny nieopierających się jednakże o jakiekolwiek obserwowalne dane rynkowe.
W 2023 r. nie było żadnych przesunięć pomiędzy poziomami hierarchii.
Na 31 grudnia 2023 r. w pozycji aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej Spółka prezentuje między innymi opcje kupna akcji spółki Polimex-Mostostal S.A. Na podstawie umowy opcji zakupu akcji Polimex-Mostostal S.A. z 18 stycznia 2017 r. z późniejszymi zmianami ENEA S.A. posiadała 23 opcje call od Towarzystwa Finansowego Silesia Sp. z o.o. (TFS) na zakup 6 937 500 akcji, po cenie nominalnej 2 zł za akcję. Umowny dzień przydziału akcji przypada na koniec każdego kwartału kalendarzowego od września 2021 r. do grudnia 2026 r. W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. ENEA S.A. złożyła żądanie wykonania realizacji opcji call 8, 9, 10 i 11 oraz dokonała przelewu za obejmowane 187 500 (opcja call 8), 125 000 (opcja call 9), 187 500 (opcja call 10) i 125 000 (opcja call 11) akcji Polimex – Mostostal S.A. 30 stycznia 2023 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 000 tys. zł, tj. z kwoty 479 738 tys. zł do kwoty 480 738 tys. zł dopuszczając do obrotu 500 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2 zł każda. W marcu 2023 r. ENEA S.A. sprzedała 187 500 akcji zmniejszając dotychczasowy udział z 16,23% w kapitale zakładowym spółki do 16,15%. 14 kwietnia 2023 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 500 tys. zł, tj. z kwoty 480 738 tys. zł do kwoty 482 238 tys. zł dopuszczając do obrotu 750 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2 zł każda i zmniejszając dotychczasowy udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki z 16,15% do 16,10%. 28 kwietnia 2023 r. w wyniku realizacji opcji call 8 udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki zwiększył się z 16,10% do 16,17%. 12 lipca 2023 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 000 tys. zł, tj. z kwoty 482 238 tys. zł do kwoty 483 238 tys. zł dopuszczając do obrotu 500 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2 zł każda. Udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki zmniejszył się z 16,17% do 16,14%. Od 14 lipca 2023 r. w wyniku realizacji opcji call 9 udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki wynosił 16,19%. 5 października 2023 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 500 tys. zł, tj. z kwoty 483 238 tys. zł do kwoty 484 738 tys. zł dopuszczając do obrotu 750 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2 zł każda. Udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym tej Spółki zmniejszył się z 16,19% do 16,14%. 13 października 2023 r. w wyniku realizacji opcji call 10 (nabycie akcji) udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym zwiększył się z 16,14% do 16,22%. 10 stycznia 2024 r. zarejestrowano zwiększenie kapitału zakładowego spółki Polimex Mostostal S.A. o kwotę 1 000 tys. zł, tj. z kwoty 484 738 tys. zł do kwoty 485 738 tys. zł dopuszczając do obrotu 500 000 akcji zwykłych na okaziciela serii S o wartości nominalnej 2 zł każda. Udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym tej Spółki zmniejszył się z 16,22% do 16,19%. 23 stycznia 2024 r. w wyniku realizacji opcji call 11 udział ENEA S.A. w kapitale zakładowym spółki zwiększył się z 16,19% do 16,24%. Na 31 grudnia 2023 r. ENEA S.A. posiada 16,22% udziału w kapitale zakładowym spółki Polimex – Mostostal S.A. Wycena opcji call do wartości godziwej została przeprowadzona z wykorzystaniem modelu Blacka-Scholesa. Wartość księgowa opcji na 31 grudnia 2023 r. wynosiła 13 090 tys. zł (wartość księgowa opcji na 31 grudnia 2022 r. wynosiła 17 844 tys. zł).
Ponadto w aktywach finansowych o wartości 82 159 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. wartość 233 026 tys. zł) i zobowiązaniach finansowych o wartości 510 677 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. wartość 494 845 tys. zł) wycenianych w wartości godziwej, Grupa wykazuje m.in. wycenę kontraktów terminowych na zakup energii elektrycznej i gazu oraz dotyczących praw majątkowych, niewykorzystywanych na własne potrzeby Grupy. Wartość nominalna kontraktów zawartych na zakup i sprzedaż energii elektrycznej, gazu i praw majątkowych z terminem zapadalności 2024-2025, prezentowanych jako aktywa i zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej, wynosi 443 764 tys. zł (cała kwota dotyczy kontraktów sprzedaży).
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
91
36. Dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Udzielone pożyczki
−
42 004
Krótkoterminowe dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie razem
−
42 004
Udzielone pożyczki
−
−
Długoterminowe dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie razem
−
−
Razem
−
42 004
Odpisy aktualizujące aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie (dotyczące udzielonych pożyczek wraz z odsetkami) na 31 grudnia 2023 r. wynosiły 0 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 198 336 tys. zł).
37. Rachunkowość zabezpieczeń
Zasady rachunkowości
Rachunkowość zabezpieczeń i instrumenty pochodne
Instrumenty pochodne, z których korzysta Grupa, w celu zabezpieczenia się przed określonym ryzykiem związanym m.in. ze zmianami stóp procentowych i kursów wymiany walut, wyceniane są w wartości godziwej. Instrumenty pochodne wykazuje się jako aktywa, gdy ich wartość jest dodatnia, i jako zobowiązania – gdy ich wartość jest ujemna.
Wartość godziwa kontraktów walutowych jest ustalana poprzez odniesienie do bieżących kursów terminowych występujących przy kontraktach o takim samym terminie zapadalności lub na podstawie wyceny otrzymanej od niezależnych podmiotów. Wartość godziwa kontraktów na zmianę stóp procentowych może być ustalana w oparciu o wycenę otrzymaną od niezależnych podmiotów. Wartość godziwą innych instrumentów pochodnych ustala się na podstawie danych rynkowych lub na podstawie wyceny otrzymanej od niezależnych instytucji wyspecjalizowanych w takiej wycenie.
Grupa może w odniesieniu do części lub całej ekspozycji narażonej na określone ryzyko zastosować rachunkowość zabezpieczeń, jeżeli instrument zabezpieczający i pozycja zabezpieczana tworzące powiązanie zabezpieczające wpisują się w cel zarządzania ryzykiem oraz strategię dokonywania zabezpieczenia.
Grupa definiuje pow ią zania zabezpieczające dotyczące różnych rodzajów ryzyka jako zabezpieczenia wartości godziwej lub przepływów pieniężnych. Zabezpieczenia ryzyka w odniesieniu do uprawdopodobnionych przyszłych zobowiązań rozliczane są jako zabezpieczenia przepływów pieniężnych.
W momencie ustanowienia powiązania zabezpieczającego Grupa dokumentuje relację między instrumentem zabezpieczającym i pozycją zabezpieczaną oraz cele zarządzania ryzykiem, a także strategię realizacji różnych transakcji zabezpieczających.
Instrumenty pochodne będące instrumentami zabezpieczającymi Grupa ujmuje zgodnie z zasadami rachunkowości zabezpieczeń w wartości godziwej lub zabezpieczeń przepływów pieniężnych.
W sytuacji, gdy Grupa zidentyfikuje nieefektywność zabezpieczenia wykraczającą poza pr zyję te cele zarządzania ryzykiem, a powiązanie zabezpieczające w dalszym ciągu realizuje strategię zarządzania ryzykiem i cele zarządzania ryzykiem, Grupa dokonuje przywrócenia równowagi powiązania zabezpieczającego.
Zabezpieczenie przepływów pieniężnych to zabezpieczenie przed zagrożeniem zmiennością przepływów pieniężnych, które przypisać można konkretnemu rodzajowi ryzyka związanemu z ujętym składnikiem aktywów lub zobowiązaniem, lub z wysoce prawdopodobną planowaną transakcją, które mogłoby wpływać na wynik finansowy. Planowana transakcja to transakcja, która nie wynika jeszcze z zawartej, wiążącej umowy (przewidywana przyszła transakcja).
W przypadku stosowania rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych Grupa:
− efektywną (skuteczną) część zmian wartości godziwej instrumentów pochodnych wyznaczonych jako zabezpieczenie przepływów pieniężnych ujmuje w kapitale z aktualizacji wyceny,
− zysk lub stratę związaną z częścią nieefektywną ujmuje w wyniku finansowym bieżącego okresu.
Jeśli zabezpieczana planowana transakcja skutkuje ujęciem składnika aktywów finansowych lub zobowiązania finansowego, związane z nią zyski lub straty, które były ujęte w kapitale z aktualizacji wyceny, przenosi się do wyniku
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
92
finansowego w tym samym okresie albo w okresach, w których nabyty składnik aktywów lub przyjęte zobowiązanie mają wpływ na wynik finansowy. Jednakże, jeśli Grupa oczekuje, że całość lub część strat ujętych w kapitale z aktualizacji wyceny nie będzie odzyskana w jednym lub więcej przyszłych okresów, ujmuje w wyniku finansowym kwotę, co do której oczekuje się, że nie będzie odzyskana.
Jeśli zabezpieczenie planowanej transakcji skutkuje ujęciem składnika aktywów niefinansowych lub zobowiązania niefinansowego albo planowana transakcja związana ze składnikiem aktywów niefinansowych lub zobowiązaniem niefinansowym staje się uprawdopodobnionym przyszłym zobowiązaniem, do którego stosuje się zabezpieczenie wartości godziwej, Grupa wyłącza związane z tym zyski lub straty, które były ujęte w kapitale z aktualizacji wyceny i włącza je do początkowego kosztu nabycia lub do innej wartości księgowej składnika aktywów lub zobowiązania.
Jeżeli Grupa zaprzestaje stosowania rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych, skumulowane zyski lub straty z tytułu instrumentu zabezpieczającego ujęte w kapitale z aktualizacji wyceny pozostają w nich do momentu, gdy transakcja zabezpieczana zostanie zrealizowana. Jeżeli transakcja zabezpieczana nie będzie realizowana (lub nie jest oczekiwana), skumulowany wynik netto ujęty w kapitale z aktualizacji wyceny przenoszony jest niezwłocznie do rachunku zysków i strat.
Zabezpieczenie przepływów pieniężnych
Poniższa tabela prezentuje wpływ wyceny instrumentów pochodnych zabezpieczających przepływy pieniężne na inne całkowite dochody:
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Skumulowane inne całkowite dochody związane z efektywną częścią zabezpieczenia przepływów pieniężnych na 1 stycznia, ujęte w kapitale rezerwowym z wyceny instrumentów zabezpieczających
185 744
108 917
- związane z zabezpieczeniem stopy procentowej
186 075
109 277
- związane z zabezpieczeniem ryzyka walutowego
(331)
(360)
Wycena instrumentów pochodnych zabezpieczających na dzień bilansowy w części uznanej za efektywne zabezpieczenie
(130 495)
76 827
- związane z zabezpieczeniem stopy procentowej
(130 826)
76 798
- związane z zabezpieczeniem ryzyka walutowego
331
29
Skumulowane inne całkowite dochody związane z efektywną częścią zabezpieczenia przepływów pieniężnych na 31 grudnia, ujęte w kapitale rezerwowym z wyceny instrumentów zabezpieczających
55 249
185 744
- związane z zabezpieczeniem stopy procentowej
55 249
186 075
- związane z zabezpieczeniem ryzyka walutowego
−
(331)
W Grupie ENEA wystąpiły transakcje IRS zabezpieczające przepływy pieniężne związane z ryzykiem stopy procentowej. Ich wartość nominalna zgodnie z rachunkowością zabezpieczeń na koniec 2023 r. wyniosła 2 971 647 tys. zł i zmalała w porównaniu do roku 2022 o 161 644 tys. zł. Na zmianę stanu wpływ miały rozliczenia związane z wygaśnięciem derywatów oraz regularne spłaty ekspozycji zabezpieczonej. Terminy zapadalności są różne dla poszczególnych derywatów począwszy od 24 czerwca 2024 r. skończywszy na 16 września 2026 r. Ich wartość bilansowa na 31 grudnia 2023 r., po stronie aktywów, wyniosła 76 837 tys. zł, kwota ujęta w innych całkowitych dochodach to 55 249 tys. zł, a część nieefektywna zabezpieczenia ujęta w wyniku finansowym 2023 r. to (14 552) tys. zł. Transakcjami zabezpieczającymi ryzyko stopy procentowej objęte są wyemitowane przez ENEA S.A. obligacje oraz kredyt w EBI .
38. Zarządzanie ryzykiem finansowym
Zasady zarządzania ryzykiem finansowym
Działalność Grupy Kapitałowej podlega następującym kategoriom ryzyka związanego z instrumentami finansowymi:
− ryzyko kredytowe,
− ryzyko płynności finansowej,
− ryzyko towarowe,
− ryzyko walutowe,
− ryzyko stóp procentowych.
Niniejsza nota zawiera informacje o ekspozycji Grupy na każdy rodzaj ryzyka wskazanego powyżej a także opisuje cele i politykę związane z zarządzaniem ryzykiem oraz kapitałami.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
93
Odpowiedzialność za wyznaczenie ram i zasad zarządzania ryzykiem ponosi Zarząd Jednostki Dominującej.
Zarzadzanie ryzykiem finansowym w Grupie oparte jest na sformalizowanym, zintegrowanym systemie zarządzania ryzykiem opisanym w ramach dedykowanych polityk, procedur i metodyk zarządzania ryzykiem.
Zarządzanie ryzykiem zaprojektowane jest jako proces ciągły. Grupa poddaje ryzyka ciągłej analizie z punktu widzenia oddziaływania środowiska zewnętrznego oraz zmian w swoich strukturach i działalności. Na tej podstawie podejmuje działania zmierzające do ograniczenia ryzyka lub jego transferu poza Grupę Kapitałową.
Grupa Kapitałowa ENEA analizuje ryzyka związane z wpływem zmiany klimatu na przedsiębiorstwo (ryzyko związane z przejściem i ryzyko fizyczne) oraz czy oba te rodzaje ryzyk są powiązane i w jaki sposób. Ryzyka przejścia zwane również ryzykami transformacyjnymi wynikają z przejścia na gospodarkę niskoemisyjną i można podzielić je następująco: ryzyko prawne i regulacyjne, ryzyko technologiczne, ryzyko rynkowe, ryzyko utraty wizerunku. Ryzyka fizyczne wynikają ze zmieniającego się klimatu, między innymi z ekstremalnych zjawisk pogodowych (ekstremalne temperatury niespotykane dotychczas w danych regionach, wzrost częstotliwości i intensywności występowania silnych i porywistych wiatrów) oraz wynikające z długookresowych zmian klimatu (np. występowanie łagodniejszych zim pod względem opadów, częstsze występowanie susz oraz związane z tym ograniczenia w dostępie do wody, a także zwiększone ryzyko pożarów).
Ryzyka związane z klimatem mogą zostać przekształcone w nowe możliwości przyczyniające się do zaoferowania nowych produktów czy usług łagodzących zmiany klimatu lub pozwalających przystosować się do nich. Szanse związane z klimatem to możliwości związane z wpływem zmiany klimatu na przedsiębiorstwo, które mogą mieć pozytywny wpływ na przedsiębiorstwo. Przystosowanie się do zmiany klimatu rozumiane jest jako przewidywanie skutków zmiany klimatu oraz podejmowanie odpowiednich działań w celu przeciwdziałania lub ograniczenia szkód, jakie mogą one powodować. Łagodzenie zmiany klimatu odnosi się natomiast do wysiłków na rzecz ograniczenia lub zapobiegania emisjom gazów cieplarnianych.
Grupa jako jeden z najważniejszych podmiotów na rynku energii w Polsce, współodpowiedzialny za bezpieczeństwo energetyczne państwa, obserwuje globalne trendy i rozumie wyzwanie, jakim są zmiany klimatyczne, dlatego dąży do minimalizacji emisji dwutlenku węgla w całym łańcuchu wartości, aż do osiągnięcia neutralności klimatycznej w 2050 r. Wpisuje się to w realizację celów klimatycznych Unii Europejskiej oraz oczekiwania społeczne. Najważniejsze kierunki działań na rzecz neutralności klimatycznej Grupy to, poza odchodzeniem od spalania paliw kopalnych, rozwój odnawialnych źródeł energii oraz zwiększanie efektywności energetycznej.
Grupa prowadzi liczne działania na rzecz zmniejszenia swojego negatywnego wpływu na środowisko. Mają one postać zarówno dużych inwestycji infrastrukturalnych, umożliwiających obniżenie emisji do atmosfery zanieczyszczeń powstających podczas procesów produkcyjnych, jak i mniejszych zmian w codziennym funkcjonowaniu. Nieprzerwanie podejmowane są wysiłki na rzecz zwiększania świadomości ekologicznej Pracowników. Jednocześnie prowadzona jest edukacja prośrodowiskowa w otoczeniu Grupy oraz realizowane są projekty z zakresu aktywnej ochrony przyrody.
W 2023 r. Grupa przyjęła Politykę klimatyczną Grupy Kapitałowej ENEA . Polityka jest odpowiedzią na wyzwania związane z transformacją sektora elektroenergetycznego z uwzględnieniem zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego w kontekście działań podejmowanych przez Grupę ograniczających globalne ocieplenie oraz działań w zakresie adaptacji do zachodzących zmian klimatycznych. Polityka klimatyczna Grupy Kapitałowej ENEA , jest swego rodzaju uszczegółowieniem Strategii Rozwoju Grupy Kapitałowej ENEA do 2030 roku z perspektywą 2040 roku , ma za zadanie określenie ambicji Grupy Kapitałowej ENEA w zakresie ograniczenia wpływu na klimat oraz wskazanie sposobu zarządzania w zakresie adaptacji do istniejących i prognozowanych zmian klimatu. Realizacja Polityki pozwoli również na wypełnienie założeń polityki klimatyczno-energetycznej UE i osiągnięcie celów wynikających z przyjętych zobowiązań międzynarodowych związanych z ograniczaniem emisji gazów cieplarnianych.
Szczegółowe informacje dotyczące zagadnień środowiskowych i ryzyk związanych ze zmianami klimatycznymi zostały zawarte w Sprawozdaniu Zarządu z działalności ENEA S.A. oraz Grupy Kapitałowej ENEA w 2023 r., w tym w szczególności w ramach Oświadczenia na temat informacji niefinansowych, które jest wyodrębnioną częścią tego sprawozdania. Grupa rozważyła wpływ czynników klimatycznych na sprawozdanie finansowe i uwzględniła te czynniki m.in. w testach na utratę wartości aktywów niefinansowych, w analizie wartości spółek współkontrolowanych, czy w wyliczeniach rezerw na pozostałe zobowiązania i inne obciążenia.
38.1. Ryzyko kredytowe
Ekspozycja na ryzyko kredytowe
Zarządzanie ryzykiem
Ryzyko kredytowe jest to ryzyko poniesienia przez Grupę strat finansowych na skutek niewypełnienia przez klienta będącego stroną instrumentu finansowego swoich kontraktowych zobowiązań.
W szczególności ryzyko kredytowe wiąże się z potencjalnym brakiem możliwości pozyskania należności od klientów.
Zarząd stosuje Politykę zarządzania ryzykiem kredytowym w Grupie ENEA , zgodnie z którą na bieżąco monitorowana jest ekspozycja na ryzyko kredytowe oraz podejmowane działania służące jego minimalizacji. Głównym narzędziem zarządzania ryzykiem kredytowym jest analiza wiarygodności kredytowej najistotniejszych klientów Grupy, na podstawie której warunki umowy z klientem podlegają stosownej strukturyzacji (warunki płatności, ewentualne
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
94
Główne czynniki mające wpływ na występowanie ryzyka kredytowego w przypadku Grupy:
− duża liczba odbiorców wpływająca na operacyjne skomplikowanie procesu mitygowania ryzyka (ocena wiarygodności kredytowej klientów) oraz wysokość kosztów kontrolowania spływu i windykacji należności,
− uwarunkowania prawne prowadzonej działalności, określające m.in. zasady wstrzymywania dostaw energii elektrycznej na skutek braku płatności, obowiązek przyłączenia do sieci podmiotów z właściwego dla ENEA Operator obszaru dystrybucyjnego, a także instytucja sprzedawcy rezerwowego czy sprzedawcy z urzędu,
− uregulowania zamrażające ceny odbiorcom końcowym również dla taryfy rezerwowej, mogące skutkować nieskutecznością wymogu przedłożenia zabezpieczenia w odniesieniu do klientów z obszaru OSD ENEA.
zabezpieczenie umowy itp.).
Poniższa tabela przedstawia strukturę pozycji bilansowych obrazujących ekspozycję Grupy na ryzyko kredytowe:
Maksymalne narażenie na ryzyko kredytowe* na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej (bez akcji i udziałów oraz instrumentów kapitałowych wycenianych przez inne całkowite dochody)
172 086
503 772
Dłużne aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie
−
42 004
Aktywa z tytułu umów z klientami
528 106
623 900
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
4 337 600
3 790 983
Należności z tytułu leasingu i subleasingu finansowego
2 282
2 472
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
3 026 133
1 563 716
Środki zgromadzone w ramach Funduszu Likwidacji Kopalń
165 248
147 925
Ryzyko kredytowe
8 231 455
6 674 772
*Wartości odpowiadają wartościom księgowym.
Ryzyko kredytowe związane z należnościami z tytułu dostaw i usług
Niewykonanie zobowiązania rozumiane jest jako wystąpienie przynajmniej jednego ze zdarzeń lub okoliczności:
− dłużnik zalega ze znaczącą płatnością przez okres dłuższy niż 90 dni,
− Grupa uznaje za mało prawdopodobne, aby dłużnik spłacił swoje zobowiązanie w całości (bez uwzględniania kwot otrzymanych z zabezpieczeń lub podobnych działań).
Do zdarzeń wskazujących na małe prawdopodobieństwo wykonania zobowiązania można zaliczyć: złożenie wniosku o upadłość dłużnika, ogłoszenie upadłości dłużnika, rozpoczęcie postępowania układowego dla dłużnika – a także inne zdarzenia nie wynikające bezpośrednio z czynności prawnych, jak brak środków pieniężnych, czy negatywne prognozy dotyczące sytuacji płatniczej dłużnika.
Zgodnie z wewnętrznymi regulacjami – monitoringowi podlega także kwestia koncentracji należności w odniesieniu do klientów końcowych Grupy. Wielkość portfela sprzedażowego Grupy sprawia, iż pomimo faktu występowania w tym portfelu podmiotów o relatywnie dużym zużyciu, udział w portfelu ogółem pojedynczego podmiotu nie przekracza poziomu 5% wolumenu całego portfela, w związku z czym poziom koncentracji nie jest identyfikowany jako znaczący. W świetle powyższego Grupa nie stosuje dodatkowych zabezpieczeń wynikających z samego tylko zjawiska koncentracji, stosowanie zabezpieczeń uzależnione jest każdorazowo od kondycji finansowej kontrahenta.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
95
Podział aktywów z tytułu umów z klientami i należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności, stanowiących instrumenty finansowe, na stopnie ratingu ryzyka kredytowego:
Stan na 31 grudnia 2023
ECL w całym okresie życia - bez utraty wartości
ECL w całym okresie życia - z utratą wartości
Razem
NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI
Wartość brutto
4 307 097
151 374
4 458 471
Odpis aktualizujący na oczekiwane straty kredytowe (-)
(15 514)
(105 357)
(120 871)
Wartość bilansowa
4 291 583
46 017
4 337 600
AKTYWA Z TYTUŁU UMÓW Z KLIENTAMI
Wartość brutto
528 404
−
528 404
Odpis aktualizujący na oczekiwane straty kredytowe (-)
(298)
−
(298)
Wartość bilansowa
528 106
−
528 106
Stan na 31 grudnia 2022
ECL w całym okresie życia - bez utraty wartości
ECL w całym okresie życia - z utratą wartości
Razem
NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU DOSTAW I USŁUG ORAZ POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI
Wartość brutto
3 757 357
144 899
3 902 256
Odpis aktualizujący na oczekiwane straty kredytowe (-)
(20 257)
(91 016)
(111 273)
Wartość bilansowa
3 737 100
53 883
3 790 983
AKTYWA Z TYTUŁU UMÓW Z KLIENTAMI
Wartość brutto
624 177
−
624 177
Odpis aktualizujący na oczekiwane straty kredytowe (-)
(277)
−
(277)
Wartość bilansowa
623 900
−
623 900
Odpis aktualizujący na oczekiwane straty kredytowe dla należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności, stanowiących instrumenty finansowe:
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Stan na 1 stycznia
111 273
128 534
Utworzony
33 105
10 614
Rozwiązany
(7 790)
(5 485)
Wykorzystany
(15 717)
(22 390)
Stan na 31 grudnia
120 871
111 273
Odpisy są tworzone głównie od należności handlowych. Odpisy od pozostałych należności są nieistotne. Do szacowania odpisu aktualizującego należności handlowe Grupa stosuje model oczekiwanych strat kredytowych. W celu określenia oczekiwanych strat kredytowych Grupa stosuje uproszczone podejście przewidziane w MSSF 9, które polega na tworzeniu odpisów na oczekiwane straty kredytowe w całym okresie życia w odniesieniu do wszystkich należności handlowych. Dla krótkoterminowych należności handlowych kalkulacja oczekiwanych strat kredytowych odbywa się w oparciu o dane historyczne w sposób opisany w Zasadach tworzenia i ewidencji odpisów aktualizujących wartość należności z tytułu dostaw i usług oraz innych pozycji finansowych w Spółkach Grupy ENEA . Zgodnie z zapisami Zasad w procesie zamknięcia roku ustalenie utraty wartości należności odbywa się w oparciu o dane pochodzące z bieżącego roku (2023). Na podstawie tych danych ustala się wskaźniki utraty wartości, które służą do oszacowania wysokości odpisu aktualizującego dla należności na koniec roku 2023. Zatem ustalone oczekiwane straty kredytowe uwzględniają obiektywne przesłanki utraty wartości należności. Okres 1 roku przyjęty do analizy, biorąc pod uwagę dynamicznie zmieniającą się sytuację polityczno-gospodarczą, daje najbardziej realne wyniki dla badanego okresu. Dla klientów co do zasady stosowane jest podejście portfelowe, niemniej w przypadku zaistnienia konieczności, tj. zidentyfikowania zagrożenia spłaty, możliwe jest zastosowanie podejścia indywidualnego. Portfel należności dzieli się pod kątem działalności prowadzonej przez poszczególne spółki Grupy lub struktury ich odbiorców. Analiza w Grupie prowadzona jest przede wszystkim w podziale na klientów indywidualnych i biznesowych.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
96
Wartość brutto należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności, stanowiących instrumenty finansowe:
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Stan na 1 stycznia
3 902 256
2 985 848
Powstałe
51 975 689
32 698 029
Spłacone
(50 901 726)
(32 174 632)
Spisane
(27 416)
(31 486)
Inne
(490 332)
424 497
Stan na 31 grudnia
4 458 471
3 902 256
W pozycji „inne” główną pozycję stanowi zmiana należności z tytułu depozytów zabezpieczających: (605 035) tys. zł w roku 2023 oraz 439 303 tys. zł w roku 2022.
Struktura wiekowa aktywów z tytułu umów z klientami i należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności, stanowiących instrumenty finansowe:
Stan na 31 grudnia 2023
Wartość nominalna
Odpis aktualizujący
Wartość księgowa
KLIENCI INDYWIDUALNI
Bieżące
544 494
(877)
543 617
Przeterminowane
223 603
(52 962)
170 641
0-30 dni
93 182
(267)
92 915
31-90 dni
29 105
(2 479)
26 626
91-180 dni
15 204
(3 710)
11 494
ponad 180 dni
86 112
(46 506)
39 606
Razem należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
768 097
(53 839)
714 258
Aktywa z tytułu umów z klientami
−
−
−
KLIENCI BIZNESOWI
Bieżące
3 447 274
(2 801)
3 444 473
Przeterminowane
243 100
(64 231)
178 869
0-30 dni
138 527
(167)
138 360
31-90 dni
16 916
(1 030)
15 886
91-180 dni
11 363
(6 263)
5 100
ponad 180 dni
76 294
(56 771)
19 523
Razem należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
3 690 374
(67 032)
3 623 342
Aktywa z tytułu umów z klientami
528 404
(298)
528 106
RAZEM KLIENCI INDYWIDUALNI I BIZNESOWI
Bieżące
3 991 768
(3 678)
3 988 090
Przeterminowane
466 703
(117 193)
349 510
0-30 dni
231 709
(434)
231 275
31-90 dni
46 021
(3 509)
42 512
91-180 dni
26 567
(9 973)
16 594
ponad 180 dni
162 406
(103 277)
59 129
Razem należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
4 458 471
(120 871)
4 337 600
Aktywa z tytułu umów z klientami
528 404
(298)
528 106
Stan na 31 grudnia 2022
Wartość nominalna
Odpis aktualizujący
Wartość księgowa
KLIENCI INDYWIDUALNI
Bieżące
351 761
(470)
351 291
Przeterminowane
157 490
(39 325)
118 165
0-30 dni
59 874
(112)
59 762
31-90 dni
21 990
(1 450)
20 540
91-180 dni
5 970
(1 284)
4 686
ponad 180 dni
69 656
(36 479)
33 177
Razem należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
509 251
(39 795)
469 456
Aktywa z tytułu umów z klientami
−
−
−
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
97
KLIENCI BIZNESOWI
Bieżące
3 217 536
(4 604)
3 212 932
Przeterminowane
175 469
(66 874)
108 595
0-30 dni
70 436
(309)
70 127
31-90 dni
13 941
(953)
12 988
91-180 dni
5 381
(2 738)
2 643
ponad 180 dni
85 711
(62 874)
22 837
Razem należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
3 393 005
(71 478)
3 321 527
Aktywa z tytułu umów z klientami
624 177
(277)
623 900
RAZEM KLIENCI INDYWIDUALNI I BIZNESOWI
Bieżące
3 569 297
(5 074)
3 564 223
Przeterminowane
332 959
(106 199)
226 760
0-30 dni
130 310
(421)
129 889
31-90 dni
35 931
(2 403)
33 528
91-180 dni
11 351
(4 022)
7 329
ponad 180 dni
155 367
(99 353)
56 014
Razem należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
3 902 256
(111 273)
3 790 983
Aktywa z tytułu umów z klientami
624 177
(277)
623 900
W zakresie sprzedaży energii elektrycznej i usług dystrybucji, klienci indywidualni to klienci posiadający grupę taryfową G i C1, a klienci biznesowi to klienci posiadający grupę taryfową C2, B oraz A. ECL w całym okresie życia bez utraty wartości – liczone są dla należności nieobjętych postępowaniami (sądowymi, komorniczymi, układowymi, upadłościowymi). ECL w całym okresie życia z utratą wartości – liczone są dla należności objętych postępowaniami (sądowymi, komorniczymi, układowymi, upadłościowymi).
Ryzyko kredytowe związane z należnościami w podziale na segmenty Grupy
Sprzedaż energii elektrycznej i usług dystrybucji klientom indywidualnym
W segmencie tym występuje istotna – w ujęciu procentowym – ilość należności przeterminowanych. Chociaż należności te – z uwagi na duże rozdrobnienie w tej kategorii ogólnej oraz relatywnie niewielką wartość poszczególnych pozycji – nie stanowią znaczącego zagrożenia dla finansów Grupy, podejmowane są działania zmierzające do ich umniejszenia. Sukcesywnie prowadzone są działania zmierzające do usprawnienia procesu windykacji polegające między innymi na wypracowaniu nowych i aktualizacji dotychczas funkcjonujących instrukcji i zasad dotyczących windykacji, a także na nawiązywaniu współpracy z wyspecjalizowanymi podmiotami. Wprowadzenie jednolitych zasad windykacji, w tym windykacji miękkiej, pozwala uzyskać krótszy czas zwrotu gotówki oraz uniknąć długotrwałej i często nieskutecznej windykacji twardej, to jest egzekucji sądowej i komorniczej. Do postępowania sądowego i egzekucyjnego są przekazywane sprawy o wartości powyżej limitu opłacalności windykacji. Znakomita większość należności przeterminowanych lokuje się w przedziale do 30 dni, co potwierdza wysoką skuteczność działań windykacyjnych w tym obszarze.
Sprzedaż energii elektrycznej i usług dystrybucji klientom biznesowym, kluczowym i strategicznym
Kwoty należności przeterminowanych w tym segmencie – w ujęciu procentowym – są znacząco niższe niż w przypadku indywidualnych odbiorców. Z uwagi na powyższe oraz ze względu na zdecydowanie mniejszą liczbę klientów w tych segmentach, zasady windykacji opierają się w głównej mierze na windykacji miękkiej. Czynności z zakresu windykacji miękkiej podejmowane są niezwłocznie po terminie płatności.
Pozostałe
Kwoty należności przeterminowanych są nieistotne.
W procesie odzyskiwania należności i działań windykacyjnych Grupa współpracuje z wyspecjalizowanymi podmiotami zewnętrznymi, wspierającymi ją w działaniach z obszaru tzw. windykacji twardej. Grupa monitoruje na bieżąco wysokość przeterminowanych należności, dokonuje odpisów aktualizujących, w uzasadnionych przypadkach występuje z roszczeniami prawnymi.
Ryzyko kredytowe związane ze środkami pieniężnymi oraz instrumentami pochodnymi
W zakresie należności od instytucji finansowych, w tym środków pieniężnych zdeponowanych na rachunkach bankowych i lokatach bankowych, a także transakcji zabezpieczających ryzyko walutowe oraz ryzyko stopy procentowej, bezpieczeństwo tych transakcji określone jest także wymogami Polityki zarządzania płynnością oraz ryzykiem płynności
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
98
w Grupie ENEA , jak również Polityki zarządzania ryzykiem walutowym i ryzykiem stopy procentowej w Grupie ENEA . ENEA prowadzi współpracę wyłącznie z partnerami, którzy spełniają wysokie kryteria wiarygodności kredytowej oraz charakteryzują się renomowaną pozycją na rynku bankowym.
Zgodnie z wyżej wymienionymi politykami, a także Polityką zarządzania ryzykiem kredytowym w Grupie ENEA , w przypadku gdy partner transakcji posiada rating nadany przez uznaną agencję, Grupa nie dokonuje szacowania ratingu wewnętrznego w odniesieniu do takiego podmiotu. Dokonując wyboru kontrahentów bankowych Grupa kieruje się zatem zewnętrznymi ratingami kredytowymi, które są nadrzędne wobec pozostałych kryteriów oceny bezpieczeństwa inwestycji oraz rozliczeń i których wartości muszą kształtować się na poziomie inwestycyjnym.
Koncentracja ryzyka kredytowego
Na 31 grudnia 2023 r. Grupa największe salda środków pieniężnych utrzymywała w:
1) PKO BP (rating Moody’s A2): 397 070 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 112 213 tys. zł),
2) Pekao S.A. (rating Fitch BBB): 1 201 310 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 731 514 tys. zł),
3) BGK (rating Fitch A-): 867 406 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 600 321 tys. zł).
Pozostałe środki pieniężne w kwocie 725 595 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 267 593 tys. zł) stanowią środki w pozostałych instytucjach finansowych, IRGiT (582 649 tys. zł), środki pieniężne w drodze oraz środki pieniężne w kasie.
W odniesieniu do inwestycji finansowych, w celu ograniczenia ryzyka koncentracji, przestrzega się zasad dywersyfikacji inwestowanych środków pieniężnych. Zgodnie z wyżej przytoczoną Polityką zarządzania płynnością oraz ryzykiem płynności w Grupie ENEA , przyjmuje się maksymalny dopuszczalny poziom alokacji środków w stosunku do jednego partnera transakcji. Ponadto lokowanie nadwyżek środków spółek będących uczestnikami struktury cash poolowej co do zasady odbywa się na poziomie jednostki dominującej, która pełni rolę Pool Leadera w mechanizmie Cash-Poolingu. Samodzielne inwestowanie wolnych środków przez spółki wymaga uzyskania uprzedniej zgody ENEA S.A.
W zakresie zarządzania bieżącymi nadwyżkami środków pieniężnych, a także w zakresie instrumentów pochodnych zabezpieczających ryzyko walutowe oraz ryzyko stopy procentowej Grupa na co dzień współpracuje z sześcioma instytucjami finansowymi.
Ryzyko kredytowe związane z pozostałymi aktywami finansowymi
Na poziomie ENEA S.A. ocenę znaczących należności długoterminowych i dłużnych papierów wartościowych oraz gwarancji finansowych i zobowiązań do udzielenia pożyczki, a także monitoring ryzyka kredytowego i ustalanie odpisów aktualizujących na oczekiwane straty kredytowe przeprowadza Departament Zarządzania Ryzykiem Grupy Kapitałowej, działający w tym zakresie na podstawie obowiązującej w Grupie ENEA Metodyki ustalania odpisów z tytułu oczekiwanych strat kredytowych dla długoterminowych aktywów dłużnych i zbliżonych pozycji . W ramach realizacji tego celu przeprowadzana jest indywidualna ocena poszczególnych kontrahentów lub poszczególnych instrumentów z wykorzystaniem zewnętrznych ratingów kredytowych, a w przypadku ich braku system wewnętrznych ratingów kredytowych wykorzystujący m.in. model Altmana dla rynków rozwijających się oraz elementy oceny jakościowo-prognostycznej.
ENEA S.A. stosuje trzystopniowy model oceny utraty wartości, w ramach którego identyfikuje pozycje, dla których:
− nie nastąpił znaczący wzrost ryzyka kredytowego,
− uznano znaczący wzrost ryzyka kredytowego,
− uznano utratę wartości.
Odzwierciedleniem znaczącego wzrostu ryzyka kredytowego jest obniżenie oceny ratingowej danego kontrahenta – zgodnie z poniższymi zasadami:
− obniżenie oceny ratingowej w ramach poziomu inwestycyjnego, niezależnie od stopnia przesunięcia (gdy nowy rating pozostaje w ramach poziomu inwestycyjnego) nie jest traktowane jako znaczący wzrost ryzyka kredytowego;
− obniżenie oceny ratingowej uznawane jest za znaczące, gdy ulega obniżeniu o co najmniej dwie pozycje w dół w ramach poziomu nieinwestycyjnego; także spadek z oceny BBB- do poziomu BB o dwie pozycje uznawany jest jako istotny wzrost ryzyka kredytowego;
− obniżenie oceny ratingowej uznawane jest za znaczące, gdy przesunięcie dokonuje się o co najmniej jedną pozycję w ramach poziomu spekulacyjnego; także spadek z oceny B do poziomu C o jedną pozycję uznawany jest jako istotny wzrost ryzyka kredytowego.
Dokonując oceny, czy w odniesieniu do poszczególnych pozycji nastąpił znaczący wzrost ryzyka kredytowego Spółka uwzględnia także następujące przesłanki:
− pozycje przeterminowane o więcej niż 30 dni na dzień analizy/wyceny uznawane są za obarczone znaczącym wzrostem ryzyka kredytowego;
− fakt posiadania zabezpieczenia dla instrumentu finansowego nie powoduje automatycznie, że instrument charakteryzuje się niskim ryzykiem kredytowym; również brak zabezpieczenia dla instrumentu finansowego nie oznacza automatycznie wysokiego przymiotu ryzyka kredytowego.
Składnik aktywów finansowych uznaje się za dotknięty utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe, jeżeli wystąpiło zdarzenie – jedno lub więcej – mające ujemny wpływ na szacowane przyszłe przepływy pieniężne w ramach tego
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
99
składnika aktywów finansowych. Do dowodów utraty wartości składnika aktywów finansowych ze względu na ryzyko kredytowe zalicza się dające się zaobserwować dane na temat następujących zdarzeń – w szczególności:
− znaczne trudności finansowe kontrahenta;
− naruszenia umowy przez kontrahenta, takie jak zdarzenie niewykonania zobowiązania lub niedokonanie płatności w wymaganym terminie;
− przyznania kontrahentowi – ze względów ekonomicznych lub umownych wynikających z jego trudności finansowych – udogodnień, których w innym przypadku kontrahent by nie uzyskał;
− staje się prawdopodobne, że nastąpi upadłość lub inna reorganizacja finansowa kontrahenta.
Wskazanie jednego wyraźnego zdarzenia może być niemożliwe, natomiast połączony skutek kilku zdarzeń może powodować utratę wartości składników aktywów finansowych ze względu na ryzyko kredytowe. Pozycje przypisane do ratingu inwestycyjnego, dla których nie wystąpiło zaleganie ze znaczącymi płatnościami przez okres dłuższy niż 30 dni traktowane są jako pozycje cechujące się niskim poziomem ryzyka kredytowego (kontrahent ma wysoką krótkoterminową zdolność spełniania swych obowiązków w zakresie wynikającym z umowy, a niekorzystne zmiany warunków gospodarczych i biznesowych w dłuższej perspektywie mogą – lecz niekoniecznie muszą – ograniczyć jego zdolność do wypełniania tych obowiązków). W tabeli poniżej przedstawiono podział kategorii aktywów, dla których liczone są oczekiwane straty kredytowe, według poziomów ratingowych:
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
12 miesięczne ECL
12 miesięczne ECL
ECL instrumentów, dla których uznano utratę wartości
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
3 026 133
1 563 716
-
od AAA do BBB- (poziom inwestycyjny)
3 021 715
1 553 060
-
od BB+ do B- (poziom nieinwestycyjny)
4 418
10 656
-
Środki zgromadzone w ramach Funduszu Likwidacji Kopalń
165 248
147 925
-
od AAA do BBB- (poziom inwestycyjny)
165 248
147 925
-
Udzielone pożyczki
-
240 340
od CCC do D (poziom spekulacyjny)
-
240 340
Razem wartość brutto
3 191 381
1 711 641
240 340
Pożyczki udzielone
-
-
(198 336)
Razem odpis aktualizujący na oczekiwane straty kredytowe
-
-
(198 336)
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
3 026 133
1 563 716
-
Środki zgromadzone w ramach Funduszu Likwidacji Kopalń
165 248
147 925
-
Udzielone pożyczki
-
-
42 004
Razem wartość bilansowa
3 191 381
1 711 641
42 004
Poniższa tabela prezentuje zmianę w odpisie na oczekiwane straty kredytowe w odniesieniu do udzielonych pożyczek:
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
ECL w całym okresie życia instrumentów, dla których uznano utratę wartości
ECL w całym okresie życia instrumentów, dla których uznano utratę wartości
Stan na 1 stycznia
198 336
225 610
Rozwiązany
−
(27 274)
Wykorzystany
(198 336)
−
Stan na 31 grudnia
−
198 336
Poniższa tabela prezentuje zmianę wartości brutto udzielonych pożyczek:
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
ECL w całym okresie życia instrumentów, dla których uznano utratę wartości
ECL w całym okresie życia instrumentów, dla których uznano utratę wartości
Stan na 1 stycznia
240 340
225 610
Spłacone
(244 662)
−
Spisane
−
−
Inne
4 322
14 730
Stan na 31 grudnia
−
240 340
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
100
38.2. Ryzyko utraty płynności finansowej
Ekspozycja na ryzyko utraty płynności finansowej
Zarządzanie ryzykiem
Ryzyko utraty płynności finansowej identyfikowane jest jako ryzyko wystąpienia braku zdolności do zapłaty przez Grupę Kapitałową ENEA zobowiązań płatniczych w dacie ich wymagalności.
Celem prowadzonych działań jest ograniczenie prawdopodobieństwa materializacji ryzyka utraty płynności finansowej przy wykorzystaniu w optymalny sposób posiadanych zasobów finansowych oraz dostępnych instrumentów finansowania.
W toku prowadzonej działalności Grupa Kapitałowa ENEA dąży do zapewnienia dostępności środków pieniężnych na stabilnym poziomie, pozwalającym na terminowe regulowanie zobowiązań płatniczych. Realizacja działań z zakresu przyjętej Polityki zarządzania płynnością oraz ryzykiem płynności w Grupie ENEA zakłada także zabezpieczenie zdolności do skutecznego reagowania na tzw. kryzysy płynności, tj. okresy zwiększonego zapotrzebowania na środki pieniężne.
Zgodnie z założeniem podejmowane działania winny umożliwić kontynuację prowadzenia działalności w przypadku wystąpienia kryzysu płynności przez okres niezbędny do uruchomienia awaryjnego planu finansowania.
W procesie zarządzania płynnością finansową Grupa koncentruje prowadzone działania w szczególności wokół analizy kształtowania się przepływów pieniężnych w ujęciu krótko- oraz długoterminowym, optymalizacji składników kapitału obrotowego oraz monitoringu koncentracji sald na rachunkach bankowych. W celu zapewnienia odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa w sytuacjach nieprzewidywalnych, Grupa przeprowadza cyklicznie analizy scenariuszowe oraz opracowuje awaryjne plany finansowania których celem jest zapewnienie zdolności do uzupełniania powstałych niedoborów gotówkowych. Grupa zarządza nadwyżkami finansowymi z poziomu centralnego. Alokacja nadwyżek odbywa się w zdecydowane mierze z wykorzystaniem lokat terminowych. W celu ograniczenia ryzyka koncentracji, inwestycje nadwyżek środków pieniężnych podlegają dywersyfikacji pomiędzy instytucjami finansowymi. Grupa współpracuje wyłącznie z instytucjami o ugruntowanej oraz stabilnej pozycji, którą potwierdzają nadane oceny ratingowe na poziomach nie niższych niż tzw. poziom inwestycyjny. Efektywność inwestycji podlega stałemu monitorowaniu.
Działania związane z zarządzaniem płynnością finansową oraz ryzykiem płynności koordynowane są przez ENEA S.A. W celu zapewnienia finansowania działalności bieżącej oraz optymalizacji procesu zarządzania nadwyżkami finansowymi ENEA S.A. oraz spółki z Grupy Kapitałowej ENEA wykorzystują mechanizm zarządzania grupą rachunków (tzw. Cash Pooling-u). W stosowanym rozwiązaniu ENEA S.A. pełni rolę agenta rozliczeniowego (tzw. Pool Leadera). Dodatkowymi instrumentami finansowania działalności bieżącej, które zabezpieczają również potrzeby uczestników systemów Cash Pooling-u są kredyty w rachunkach bieżących, do których dostęp posiada na podstawie zawartych umów ENEA S.A. Instrumenty finansowania działalności bieżącej uzupełnia wykorzystywany przez Grupę centralny mechanizm pozyskiwania finansowania zewnętrznego przez ENEA S.A. Co do zasady, dystrybucja finansowania w ramach Grupy odbywa się również przez ENEA S.A.
Stałe zarządzanie ryzykiem w wymienionych obszarach oraz pozycja rynkowa i finansowa Grupy pozwala na stwierdzenie, że ryzyko utraty płynności finansowej w roku 2023, było monitorowane i kontrolowane.
W trakcie 2023 roku Grupa odnotowała szereg zdarzeń mających wpływ na płynność finansową. Były one związane z zaistniałą sytuacją geopolityczną (wojna w Ukrainie) i wynikającymi z tego gwałtownymi zmianami cen energii elektrycznej, paliwa gazowego oraz towarów powiązanych (w szczególności uprawnień do emisji CO 2 ). W celu mitygacji poziomu ryzyka Grupa aktywnie rozwijała pozagiełdowe kanały dostępu do rynku uprawnień do emisji CO 2 oraz aranżowala dodatkowe finansowanie bieżące w celu poprawy pozycji gotówkowej.
Grupa zarządza ryzykiem płynności również poprzez utrzymywanie otwartych i niewykorzystanych linii kredytowych, których wysokość na 31 grudnia 2023 r. kształtuje się na poziomie 2 754 915 tys. zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
101
Poniższa tabela przedstawia zapadalność zobowiązań finansowych Grupy:
Stan na 31 grudnia 2023
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
Zobowiązania dotyczące rozliczenia transakcji futures na prawa do emisji CO 2
Zobowiązania z tytułu leasingu
Kredyty bankowe i obligacje
Pożyczki
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
Zobowiązania z tytułu umów z klientami
Razem
Wartość księgowa
2 729 796
−
694 932
7 353 314
25 115
510 677
102 864
11 416 698
Niezdyskontowane umowne przepływy pieniężne
(2 739 557)
−
(1 276 664)
(8 718 716)
(27 277)
(510 570)
(102 864)
(13 375 648)
do 6 m-cy
(2 707 091)
−
(35 924)
(3 136 643)
(9 499)
(157 309)
(102 864)
(6 149 330)
6-12 m-cy
(2 101)
−
(25 844)
(360 803)
(4 458)
(157 351)
−
(550 557)
1-2 lat
(4 667)
−
(88 773)
(1 004 920)
(5 461)
(191 237)
−
(1 295 058)
2-5 lat
(6 037)
−
(190 472)
(3 809 041)
(7 652)
(4 673)
−
(4 017 875)
powyżej 5 lat
(19 661)
−
(935 651)
(407 309)
(207)
−
−
(1 362 828)
Stan na 31 grudnia 2022
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
Zobowiązania dotyczące rozliczenia transakcji futures na prawa do emisji CO 2
Zobowiązania z tytułu leasingu
Kredyty bankowe i obligacje
Pożyczki
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
Zobowiązania z tytułu umów z klientami
Razem
Wartość księgowa
3 103 335
1 772 134
656 458
4 799 745
37 835
494 845
46 330
10 910 682
Niezdyskontowane umowne przepływy pieniężne
(3 114 083)
(4 880 382)
(1 057 516)
(5 658 991)
(39 462)
(494 845)
(46 330)
(15 291 609)
do 6 m-cy
(3 076 811)
(2 796 729)
(25 947)
(687 914)
(8 039)
(247 322)
(46 330)
(6 889 092)
6-12 m-cy
(1 825)
(2 083 653)
(21 184)
(346 171)
(5 432)
(247 274)
−
(2 705 539)
1-2 lat
(5 080)
−
(60 455)
(2 588 249)
(10 868)
(249)
−
(2 664 901)
2-5 lat
(10 068)
−
(161 034)
(1 498 376)
(14 908)
−
−
(1 684 386)
powyżej 5 lat
(20 299)
−
(788 896)
(538 281)
(215)
−
−
(1 347 691)
38.3. Ryzyko towarowe
Ekspozycja na ryzyko towarowe
Zarządzanie ryzykiem
Ryzyko towarowe związane jest z możliwym wystąpieniem zmian w generowanych przez Grupę przychodach/przepływach pieniężnych, w szczególności wskutek istniejącej zmienności cen towarów. Celem zarządzania ryzykiem towarowym jest utrzymanie ekspozycji na to ryzyko w akceptowalnych ramach, określonych wyznaczonymi limitami, przy jednoczesnej maksymalizacji wyniku realizowanego na prowadzonej działalności handlowej.
Specyficznym aspektem ryzyka towarowego Grupy jest fakt, iż działając jako przedsiębiorstwo energetyczne pełniące rolę sprzedawcy z urzędu, Grupa ma obowiązek przedkładania do zatwierdzania taryf dla energii elektrycznej dla grup taryfowych G oraz taryf dystrybucyjnych. Grupa kupuje energię po cenach rynkowych, natomiast swoją taryfę kalkuluje na podstawie kosztów uznanych przez Prezesa URE za uzasadnione oraz z uwzględnieniem marży (w obrocie) planowanej na kolejny okres taryfowy. W związku z powyższym Grupa, w okresie obowiązywania taryfy, ma ograniczone możliwości
Zarządzanie ryzykiem towarowym w zakresie cenowym polega na ciągłym monitorowaniu wielkości otwartej pozycji handlowej (zarówno w obszarze hedgingowym, jak i w obszarze działalności - proprietary trading) oraz pomiarze - przy wykorzystaniu narzędzi opartych o koncepcję wartości narażonej na ryzyko (value at risk) - poziomu ryzyka, wynikającego z możliwych skutków wahań cen poszczególnych towarów w odniesieniu do takiej otwartej pozycji. Techniką ograniczania ryzyka jest w tym przypadku domknięcie pozycji generującej zbyt dużą (większą, niż tzw. apetyt na ryzyko) wartość potencjalnej straty. Model zarządczy opiera się w tym przypadku na systemie limitów wartościowych (limitów VaR) określających maksymalną dopuszczalną wartość otwartej pozycji, będącej nośnikiem tak rozumianego ryzyka towarowego (cenowego).
Zarządzanie ryzykiem towarowym w zakresie wolumetrycznym polega na wykorzystaniu metod scenariuszowych oraz optymalizowaniu procesów planowania i kontroli działalności handlowej pozwalających w możliwie najtrafniejszy sposób oszacować przewidywane wolumeny towarów będących przedmiotem obrotu.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
102
przenoszenia niekorzystnych dla Grupy zmian kosztów swojej działalności na końcowych odbiorców energii elektrycznej. Wniosek o korektę taryfy Grupa może złożyć do Prezesa URE tylko w przypadku drastycznego wzrostu kosztów z przyczyn od niej niezależnych.
Ponadto, niezależnie od powyższego, w GK ENEA zastosowanie znajdują zasady zarządcze określone obowiązującą w Grupie regulacją o wymiarze strategicznym (tzw. tryb handlu hurtowego), wyznaczającą metody działania w zakresie optymalizacji pozycji handlowej Grupy, której zasadniczym celem jest minimalizacja ryzyka podjęcia działań niezgodnych z tendencją rynkową przy jednoczesnym uwzględnieniu aspektu efektywnościowego podejmowanych działań (uzyskiwanie wyników lepszych od średniej rynkowej).
Grupa odnotowuje w tym obszarze rosnące ryzyko o charakterze strategicznym (długookresowym), związane z zaostrzeniem przez Unię Europejską wymogów dotyczących ochrony klimatu, co przekłada się na znaczące wzrosty cen praw do emisji CO 2 warunkujące poziom rentowności spółek wytwórczych Grupy.
38.4. Ryzyko walutowe
Ekspozycja na ryzyko walutowe
Zarządzanie ryzykiem
Ryzyko walutowe związane jest z możliwością występowania wahań kursów walutowych, które prowadzić mogą w konsekwencji do zmian w generowanych przez Grupę przepływach pieniężnych.
Ekspozycja na ryzyko walutowe Grupy wynika w szczególności z konieczności realizacji obowiązku dotyczącego zakupu oraz przedłożenia do umorzenia uprawnień do emisji CO 2 , ponoszonych wydatków inwestycyjnych oraz realizacji umów na świadczenie usług przez kontrahentów, których wynagrodzenie denominowane jest w walutach obcych.
Działania zabezpieczające są podejmowane na podstawie obowiązującej w Grupie Polityki zarządzania ryzykiem walutowym i ryzykiem stopy procentowej w Grupie ENEA.
Ryzyko walutowe zabezpieczane jest głównie przy wykorzystaniu terminowych transakcji walutowych FX Forward. Celem podejmowanych działań zabezpieczających przed ryzykiem kursowym jest zagwarantowanie stałego poziomu wartości przepływów pieniężnych w walucie krajowej generowanych w związku z prowadzoną działalnością operacyjną i inwestycyjną.
W celu uzyskania jak najwyższej efektywności zabezpieczenia kontrakty FX Forward zawierane są na okresy oraz kwoty odpowiadające składowym ekspozycji na ryzyko walutowe. W konsekwencji, powoduje to powstawanie ekonomicznego powiązania pomiędzy tzw. pozycjami bazowymi oraz zabezpieczającymi je instrumentami pochodnymi. Przy ścisłym powiązaniu pozycji zabezpieczanej i instrumentu zabezpieczającego za podstawowe źródło nieefektywności powiązań można uznać nienależyte wywiązanie się przez kontrahentów z zawartych umów lub zaistnienie ewentualnych korekt terminów płatności w ramach umów zawartych z kontrahentami.
Zgodnie z Polityką zarządzania ryzykiem walutowym i ryzykiem stopy procentowej w Grupie ENEA działania zabezpieczające realizowane są w ramach strategii zabezpieczających ryzyko walutowe, które zatwierdzane są każdorazowo przez Komitet Ryzyka Grupy ENEA. Zgodnie z przyjętymi regulacjami Grupa zabezpiecza całość ekspozycji na ryzyko walutowe uznanej za istotną, tzn. taką, która przekracza wartość limitu na ekspozycję. Grupa stosuje w tym zakresie rachunkowość zabezpieczeń.
Transakcje zabezpieczające ryzyko walutowe
W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. ENEA S.A. nie zawierała transakcji zabezpieczających ryzyko walutowe (FX Forward). W związku z powyższym na dzień 31 grudnia 2023 r. w Spółce nie identyfikowano i nie wyceniano transakcji FX Forward.
ENEA Trading Sp. z o.o. zawarła w 2023 r. łącznie 333 transakcje FX Forward kupna/sprzedaży na wartość 1 801 825 tys. EUR (w tym 5 pozycji SWAP na wart. 605 268 tys. EUR). Wycena księgowa instrumentów na 31 grudnia 2023 r. wynosiła 411 569 tys. zł. ENEA Trading Sp. z o.o. zawarła w 2022 r. 385 transakcji FX Forward na wartość 1 259 446 tys. EUR. Wycena księgowa tych instrumentów na 31 grudnia 2022 r. wynosiła 278 818 tys. zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
103
ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. zawarła w 2023 r. 1 transakcję FX Forward o wartości 6 242 tys. EUR. Transakcja została rozliczona w miesiącu październiku 2023 r. W związku z powyższym na dzień 31 grudnia 2023 r. w spółce nie identyfikowano i nie wyceniano transakcji FX Forward. Wycena instrumentów w roku poprzednim wynosiła (160) tys. zł.
ENEA Centrum Sp. z o.o. zawarła w 2023 r. 4 transakcje FX Forward o łącznej wartości 127 tys. EUR. Transakcje zostały rozliczone w listopadzie i grudniu 2023 r . W związku z powyższym na dzień 31 grudnia 2023 r. w spółce nie identyfikowano i nie wyceniano transakcji FX Forward. Wycena instrumentów w roku poprzednim wynosiła (249) tys. zł.
Grupa wykazuje w sprawozdaniu z całkowitych dochodów w pozycji „Straty z pochodnych instrumentów walutowych niewykorzystywanych w rachunkowości zabezpieczeń” wynik w kwocie (1 105 688) tys. zł na zrealizowanych w 2023 r. kontraktach walutowych forward związanych z zabezpieczeniem ryzyka walutowego związanego z zakupem CO 2 , oraz efekt wyceny bilansowej niezrealizowanych kontraktów walutowych forward w kwocie (141 437) tys. zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
104
Poniższe tabele prezentują ekspozycję Grupy na ryzyko zmiany kursów walutowych:
Stan na 31 grudnia 2023
Wynik finansowy
Wynik finansowy
Wartość księgowa
w tym wartość w EUR wyrażona w walucie funkcjonalnej (zł)
Wzrost kursu
+1%
Spadek kursu
-1%
w tym wartość w USD wyrażona w walucie funkcjonalnej (zł)
Wzrost kursu
+1%
Spadek kursu
-1%
Aktywa finansowe
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
3 026 133
953 986
9 540
(9 540)
−
−
−
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
4 337 600
356 370
3 564
(3 564)
−
−
−
Zobowiązania finansowe
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
(2 729 796)
(1 298)
(13)
13
−
−
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
(510 677)
(420 255)
83 222
(83 222)
−
−
−
Ekspozycja netto
4 123 260
888 803
−
Wpływ na wynik przed opodatkowaniem
96 313
(96 313)
−
−
Podatek 19%
(18 299)
18 299
−
−
Ekspozycja netto po opodatkowaniu
78 014
(78 014)
−
−
Stan na 31 grudnia 2022
Wynik finansowy
Wynik finansowy
Wartość księgowa
w tym wartość w EUR wyrażona w walucie funkcjonalnej (zł)
Wzrost kursu
+1%
Spadek kursu
-1%
w tym wartość w USD wyrażona w walucie funkcjonalnej (zł)
Wzrost kursu
+1%
Spadek kursu
-1%
Aktywa finansowe
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
1 563 716
318 472
3 185
(3 185)
−
−
−
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
3 790 983
917 550
9 176
(9 176)
−
−
−
Zobowiązania finansowe
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania
(4 875 469)
(31 433)
(314)
314
−
−
−
Zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej
(494 845)
(278 818)
76 433
(76 433)
−
−
−
Ekspozycja netto
(15 615)
925 771
−
Wpływ na wynik przed opodatkowaniem
88 480
(88 480)
−
−
Podatek 19%
(16 811)
16 811
−
−
Ekspozycja netto po opodatkowaniu
71 669
(71 669)
−
−
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
105
38.5. Ryzyko stóp procentowych
Ekspozycja na ryzyko stóp procentowych
Zarządzanie ryzykiem
Ryzyko zmiany stóp procentowych związane jest z negatywnym wpływem zmian rynkowej stopy procentowej na sytuację finansową Grupy Kapitałowej ENEA. Ekspozycja na ryzyko stopy procentowej wynika z zawartych umów kredytowych oraz umów programów emisji obligacji.
Z uwagi na obowiązujący w Grupie model aranżowania finansowania, ryzyko stopy procentowej jest identyfikowane oraz podlega zarządzaniu (kwantyfikowanie, mitygowanie) przez Jednostkę Dominującą. Aranżowanie finansowania odbywa się w oparciu o oprocentowanie zmienne, które kalkulowane jest w korelacji ze stawkami rynkowymi (międzybankowymi). Działania zabezpieczające w obszarze stopy procentowej realizowane są w ramach Polityki zarządzania ryzykiem walutowym i ryzykiem stopy procentowej w Grupie ENEA .
Zgodnie z ww. Polityką – ekspozycja na ryzyko stóp procentowych identyfikowana jest wyłącznie w oparciu o stronę zobowiązaniową planowanych przepływów pieniężnych, bez uwzględniania wartości inwestycji finansowych (które cechują się niższym tenorem, niż zobowiązania finansowe) – przy czym dotyczy to wyłącznie zobowiązań finansowych o charakterze długoterminowym.
Zgodnie z Polityką zarządzania ryzykiem walutowym i ryzykiem stopy procentowej w Grupie ENEA działania zabezpieczające realizowane są w ramach strategii zabezpieczających ryzyko stopy procentowej, które zatwierdzane są każdorazowo przez Komitet Ryzyka Grupy ENEA. Grupa ogranicza ryzyko stopy procentowej poprzez zawieranie kontraktów wymiany płatności odsetkowych (ang. IRS - Interest Rate Swap). Wykorzystanie instrumentów zabezpieczających umożliwia wymianę serii płatności odsetkowych w tej samej walucie, naliczanych od uzgodnionej kwoty nominalnej i dla ustalonego okresu, przy czym Grupa płaci odsetki oparte na stałym oprocentowaniu, natomiast druga strona transakcji (bank) na oprocentowaniu zmiennym. W celu uzyskania jak największej efektywności zabezpieczenia parametry instrumentu zabezpieczającego są tożsame z warunkami transakcji zabezpieczanej (tzw. pozycji bazowej). W konsekwencji, prowadzi to do powstania powiązania ekonomicznego między poszczególnymi płatnościami wynikającymi z obsługi finansowania zewnętrznego oraz zabezpieczającymi je instrumentami pochodnymi. Przy ścisłym powiązaniu pozycji zabezpieczanej i instrumentu zabezpieczającego za podstawowe źródło nieefektywności powiązań uznaje się ryzyko nienależytego wywiązania się przez kontrahentów z zawartych umów (na podstawie których zawierane są transakcje zabezpieczające) lub wcześniejsze rozliczenie pozycji zabezpieczanej.
25 października 2023 r. Komitet Sterujący Narodowej Grupy Roboczej (NGR) wydał komunikat w sprawie zmian w oczekiwanej Mapie Drogowej reformy wskaźników referencyjnych, w którym potwierdził, iż podjął decyzję o zmianie maksymalnych terminów realizacji Mapy Drogowej, w ramach której zakłada się oddolne odchodzenie sektora finansowego od stosowania WIBOR na rzecz nowo zawieranych umów i instrumentów finansowych stosujących stałą stopę procentową lub nowe wskaźniki referencyjne typu RFR (risk-free-rate). Komitet Sterujący NGR wskazał, iż finalny moment konwersji na wskaźniki referencyjne typu RFR, nastąpi na koniec 2027 r., co oznacza, iż do końca 2027 r. Grupa znajduje się w okresie przejściowym, w którym nie będzie wymagane dostosowanie stawki referencyjnej.
Niezależnie od powyższego Grupa dokonała przeglądu bilansu i w tabelach poniżej zidentyfikowała następujące instrumenty finansowe oparte na stawce bazowej WIBOR:
1. Wg stanu na 31 grudnia 2023 r. Grupa posiadała następujące istotne zobowiązania finansowe:
Spółka
Rodzaj
Stopa referencyjna
Wartość nominalna na 31 grudnia 2023
ENEA S.A.
Obligacje*
WIBOR 6M
2 784 448
ENEA S.A.
Kredyty bankowe**
WIBOR 6M
2 414 490
ENEA S.A.
Kredyty bankowe***
WIBOR 1M/6M
1 645 085
PAD RES Genowefa Sp. z o.o. (obecnie PV Genowefa Sp. z o.o.)
Kredyty bankowe
WIBOR 1M/3M
88 659
Razem
6 932 682
* rozliczenie obligacji nastąpi do końca 2027 r., przy czym największy jednorazowy wykup przypada w czerwcu 2024 r. w kwocie 2 000 000 tys. zł; obligacje ENEA S.A. są rozliczane w oparciu o zmienną stopę procentową, brak instrumentów rozliczanych w oparciu o stałą stopę procentową;
** ENEA S.A. posiada także długoterminowe kredyty oparte na stałej stopie procentowej, których wartość nominalna na 31 grudnia 2023 r. wynosiła 367 314 tys. zł;
*** kredyty obrotowe.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
106
2. Wg stanu na 31 grudnia 2023 r. Grupa posiadała następujące instrumenty pochodne zabezpieczające ryzyko zmiennej stopy procentowej:
Spółka
Rodzaj
Stopa referencyjna
Wartość instrumentu na 31 grudnia 2023
ENEA S.A.
Pochodne instrumenty finansowe IRS 2024-2026 w kwocie 3 366 890*
WIBOR 6M
76 837
PAD RES Genowefa Sp. z o.o. (obecnie PV Genowefa Sp. z o.o.)
Pochodne instrumenty finansowe IRS
WIBOR 3M
(8 842)
Razem**
67 995
* rozliczenie wszystkich instrumentów nastąpi do 2026 r., przy czym 74% zapada w 2024 r.;
** pochodne instrumenty ujęte w tabeli stanowią wszystkie pochodne instrumenty zawarte w GK ENEA.
Do końca 2027 r. ENEA S.A. rozliczy wszystkie instrumenty pochodne (IRS) oraz wykupi obligacje, zatem dla obu tych grup instrumentów finansowych Spółka nie zidentyfikowała wpływu reformy wskaźników referencyjnych. Reforma może mieć wpływ na zadłużenie oprocentowane wg stawek WIBOR, które będzie istniało po 1 stycznia 2028 r., lecz jego kwota jest pomijalna. Zadłużenie ENEA S.A. z tytułu kredytów oprocentowanych wg stawek WIBOR od 1 stycznia 2028 r. będzie wynosiło 1 236 tys. zł., przy czym 900 tys. zł zostanie spłacone w styczniu 2028 r. Realny wpływ reformy na zaciągnięte kredyty odnosi się do wartości 336 tys. zł.
Ponadto ENEA S.A. zawarła klauzule typu fallback z niektórymi instytucjami finansującymi, które pozwalają na zmianę wskaźnika referencyjnego, o ile taki zostanie ogłoszony, co wpływa na zmniejszenie ryzyk dla Grupy w tym zakresie.
W przypadku PAD RES Genowefa Sp. z o.o. (obecnie PV Genowefa Sp. z o.o.) reforma wskaźników referencyjnych może mieć wpływ na pochodne instrumenty finansowe IRS, które będą istniały do 2031 r., oraz na zadłużenie kredytowe, które po 1 stycznia 2028 r. będzie wynosiło 64 066 tys. zł. Niemniej spółka ta zawarła w istniejącej umowie finansowej zapisy typu fallback . Zapisy te określają możliwość zastąpienia dotychczasowego wskaźnika wskaźnikiem alternatywnym. Umowa przewiduje także możliwość stosowania zapisów mających zastosowanie do wskaźnika dotychczasowego, odpowiednio do wskaźnika alternatywnego.
W związku z reformą wskaźników referencyjnych, z uwagi na brak długoterminowych aktywów finansowych opartych o WIBID, na chwilę obecną Grupa nie identyfikuje znaczącego ryzyka w tym zakresie.
W związku z powyższym, Grupa na dzień 31 grudnia 2023 r. nie identyfikuje ryzyka związanego z reformą wskaźników referencyjnych w odniesieniu do długoterminowych aktywów i zobowiązań finansowych opartych na zmiennych stopach procentowych.
Na 31 grudnia 2023 r. Grupa posiada zobowiązania z tytułu kredytów bankowych i dłużnych papierów wartościowych w wysokości 7 378 429 tys. zł. Zgodnie z zapisami Polityki zarządzania ryzykiem walutowym i ryzykiem stopy procentowej w Grupie ENEA zabezpieczeniu podlegają wyłącznie zobowiązania o charakterze długoterminowym, które zostały zabezpieczone w 60% (na 31 grudnia 2022 r. w 65%) transakcjami zabezpieczającymi ryzyko stopy procentowej (instrumenty IRS).
Poniższa tabela przedstawia profil podatności Grupy na ryzyko zmiany stóp procentowych poprzez prezentację aktywów i zobowiązań finansowych w podziale według zmiennych i stałych stóp procentowych:
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Instrumenty o stałej stopie procentowej
Aktywa finansowe
6 636 070
4 488 753
Zobowiązania finansowe
(3 897 511)
(5 976 107)
Wpływ zabezpieczenia IRS
(3 035 455)
(3 133 291)
Razem
(296 896)
(4 620 645)
Instrumenty o zmiennej stopie procentowej
Aktywa finansowe
1 423 299
1 682 247
Zobowiązania finansowe
(7 008 510)
(4 439 730)
Wpływ zabezpieczenia IRS
3 035 455
3 133 291
Razem
(2 549 756)
375 808
W ramach aktywów finansowych o stałej stopie procentowej Grupa prezentuje przede wszystkim środki pieniężne deponowane na lokatach, należności handlowe, które są oprocentowane stałą stopą procentową odsetek karnych tylko w przypadku przekroczenia terminu płatności oraz aktywa z tytułu umów z klientami.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
107
Transakcje zabezpieczające ryzyko stopy procentowej
W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. ENEA S.A. nie zawierała nowych transakcji zabezpieczających ryzyko stopy procentowej (IRS). Łączna wartość ekspozycji dotycząca obligacji i kredytów zabezpieczona transakcjami IRS na 31 grudnia 2023 r. wyniosła 2 971 647 tys. zł. Ponadto ENEA S.A. posiada kredyty zaciągnięte na stałej stopie procentowej o łącznym wolumenie 367 314 tys. zł. Zawarte transakcje wpływają w istotny sposób na przewidywalność strumieni wydatków i kosztów finansowych. Grupa prezentuje wycenę tych instrumentów w pozycji: Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej. Instrumenty pochodne są traktowane, jako zabezpieczenie przepływów, w związku z czym są ujmowane i rozliczane w księgach z zastosowaniem zasad dotyczących rachunkowości zabezpieczeń.
Na 31 grudnia 2023 r. aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej, dotyczące wyceny IRS, wyniosły 76 837 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej, dotyczące wyceny IRS, wyniosły 252 902 tys. zł).
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
108
Poniższa tabela przedstawia wpływ zmiany stopy procentowej na wynik finansowy Grupy w odniesieniu do instrumentów oprocentowanych zmienną stopą procentową:
Stan na 31 grudnia 2023
Stan na 31 grudnia 2022
Wartość księgowa
Wpływ ryzyka stopy procentowej na wynik finansowy (okres 12 miesięcy)
Wartość księgowa
Wpływ ryzyka stopy procentowej na wynik finansowy (okres 12 miesięcy)
+ 1 p.p.
- 1 p.p.
+ 1 p.p.
- 1 p.p.
Aktywa finansowe
Środki pieniężne
736 469
7 365
(7 365)
477 285
4 773
(4 773)
Środki zgromadzone w ramach Funduszu Likwidacji Kopalń
165 248
1 652
(1 652)
147 925
1 479
(1 479)
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe należności
521 582
5 216
(5 216)
1 057 037
10 570
(10 570)
Instrumenty pochodne
76 837
−
−
252 902
−
−
Wpływ na wynik przed opodatkowaniem
14 233
(14 233)
16 822
(16 822)
Podatek 19%
(2 704)
2 704
(3 196)
3 196
Wpływ na wynik po opodatkowaniu
11 529
(11 529)
13 626
(13 626)
Zobowiązania finansowe
Kredyty, pożyczki i dłużne papiery wartościowe
(7 008 510)
(70 085)
70 085
(4 408 367)
(44 084)
44 084
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
−
−
−
(31 363)
(314)
314
Instrumenty pochodne
(8 842)
−
−
−
−
−
Wpływ na wynik przed opodatkowaniem
(70 085)
70 085
(44 398)
44 398
Podatek 19%
13 316
(13 316)
8 436
(8 436)
Wpływ na wynik po opodatkowaniu
(56 769)
56 769
(35 962)
35 962
Razem
(45 240)
45 240
(22 336)
22 336
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
109
Pozostałe noty objaśniające
39. Transakcje z jednostkami powiązanymi
Spółki Grupy Kapitałowej zawierają transakcje z następującymi podmiotami powiązanymi:
− transakcje ze spółkami wchodzącymi w skład Grupy Kapitałowej – transakcje te są eliminowane na etapie konsolidacji,
− transakcje zawarte pomiędzy Grupą a Członkami Władz Grupy, które podzielić należy na dwie kategorie:
− wynikające z powołania na Członków Rad Nadzorczych,
− wynikające z innych umów o charakterze cywilno-prawnym,
− transakcje z podmiotami powiązanymi ze Skarbem Państwa Rzeczypospolitej Polskiej.
Transakcje z członkami Władz Grupy
Rok zakończony
Tytuł
Zarząd Spółki
Rada Nadzorcza Spółki
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Wynagrodzenia z tytułu kontraktów menadżerskich i umów konsultingowych
8 417*
6 428**
−
−
Wynagrodzenia z tytułu powołania do organów zarządzających lub nadzorujących
−
−
714
726
Pozostałe świadczenia
−
−
−
−
RAZEM
8 417
6 428
714
726
* Wynagrodzenie obejmuje premie za 2022 r. dla obecnych i byłych Członków Zarządu w wysokości 4 034 tys. zł oraz odprawę i zakaz konkurencji dla byłych Członków Zarządu w wysokości 660 tys. zł.
** Wynagrodzenie obejmuje premie za 2021 r. dla obecnych i byłych Członków Zarządu w wysokości 2 136 tys. zł oraz odprawę i zakaz konkurencji dla byłego Członka Zarządu w wysokości 202 tys. zł.
Na 31 grudnia 2023 r. zobowiązania z tytułu kontraktów menadżerskich i umów konsultingowych wobec Członków Zarządu wynoszą 340 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. odpowiednio 208 tys. zł). Rezerwa na premię dla Zarządu na 31 grudnia 2023 r. wynosi 3 722 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. odpowiednio 4 080 tys. zł), kwoty rezerw nie są uwzględnione w powyższej tabeli.
Transakcje dotyczące pożyczek z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych przedstawiono w tabeli poniżej:
Organ
Stan na
Udzielono od
Spłaty do
Stan na
1 stycznia 2023
31 grudnia 2023
Rada Nadzorcza Spółki
17
−
(4)
13
RAZEM
17
−
(4)
13
Organ
Stan na
Udzielono od
Spłaty do
Stan na
1 stycznia 2022
31 grudnia 2022
Rada Nadzorcza Spółki
21
−
(4)
17
RAZEM
21
−
(4)
17
Inne transakcje, wynikające z umów cywilno-prawnych zawartych pomiędzy Jednostką Dominującą a Członkami Władz Jednostki Dominującej dotyczą przede wszystkim wykorzystania przez Członków Zarządu ENEA S.A. samochodów służbowych dla celów prywatnych.
Członkowie władz Grupy oraz bliscy członkowie ich rodzin nie dokonywali istotnych transakcji ze spółkami Grupy mających wpływ na wynik oraz sytuację finansową Grupy.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
110
Transakcje z podmiotami powiązanymi ze Skarbem Państwa Rzeczypospolitej Polskiej
Grupa zawiera również transakcje handlowe z jednostkami administracji państwowej i samorządowej oraz podmiotami będącymi własnością Skarbu Państwa Rzeczypospolitej Polskiej.
Przedmiotem tych transakcji są głównie:
− zakupy węgla, energii elektrycznej, praw majątkowych wynikających ze świadectw pochodzenia energii w zakresie energii odnawialnej oraz energii produkowanej w kogeneracji z ciepłem, usługi przesyłowej i dystrybucyjnej, które Grupa realizuje od podmiotów zależnych od Skarbu Państwa,
− sprzedaż energii elektrycznej, usługi dystrybucyjnej, przyłączenia do sieci i pozostałych powiązanych z tym opłat oraz węgla, którą Grupa realizuje zarówno dla organów administracji państwowej, samorządowej (sprzedaż odbiorcom końcowym) jak i spółek zależnych od Skarbu Państwa (sprzedaż hurtowa oraz detaliczna – odbiorcom końcowym).
Transakcje te przeprowadzane są na zasadach rynkowych, a warunki nie odbiegają od stosowanych w transakcjach z innymi podmiotami. Grupa nie prowadzi ewidencji umożliwiającej agregowanie wartości wszystkich transakcji realizowanych ze wszystkimi instytucjami państwowymi oraz podmiotami zależnymi od Skarbu Państwa.
Dodatkowo Grupa zidentyfikowała transakcje z jednostkami powiązanymi ze Skarbem Państwa o charakterze finansowym, tj. z bankami, które są gwarantami w programach emisji obligacji. Wśród tych podmiotów znajdują się: PKO BP S.A., Pekao S.A. oraz Bank Gospodarstwa Krajowego. Szczegółowe informacje dotyczące programów emisji obligacji zostały zaprezentowane w nocie 30.
Wśród podmiotów będących spółkami zależnymi od Skarbu Państwa największym kontrahentem - odbiorcą Grupy ENEA jest Grupa Polskie Sieci Elektroenergetyczne, wartość sprzedaży netto w roku 2023 była na poziomie 1 799 514 tys. zł. (w roku 2022 była to również Grupa PSE - sprzedaż na poziomie 1 894 283 tys. zł), największym kontrahentem - dostawcą jest Grupa Polskie Sieci Elektroenergetyczne, wartość zakupów netto 3 815 784 tys. zł (w roku 2022 była to również Grupa PSE – zakupy na poziomie 2 534 055 tys. zł). Obroty z PSE obejmują opłaty przenoszone, które nie są widoczne w sprawozdaniu z całkowitych dochodów (Grupa jest w ich przypadku pośrednikiem).
Transakcje z podmiotami współkontrolowanymi i stowarzyszonymi
Poniższa tabela przedstawia najistotniejsze transakcje z podmiotami współkontrolowanymi i stowarzyszonymi:
Rok zakończony
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2023
Sprzedaż
Zakupy
Należności
Zobowiązania
Podmioty będące spółkami współkontrolowanymi
−
−
−
−
Podmioty będące spółkami stowarzyszonymi
14 721
7 088
2 204
9
Rok zakończony
Stan na
31 grudnia 2022
31 grudnia 2022
Sprzedaż
Zakupy
Należności
Zobowiązania
Podmioty będące spółkami współkontrolowanymi
150 456
470 954
−
−
Podmioty będące spółkami stowarzyszonymi
31
293
2
−
Główne transakcje w 2023 r. dotyczyły sprzedaży energii elektrycznej do spółki Polimex – Mostostal S.A., natomiast w 2022 r. sprzedaży energii elektrycznej do Polskiej Grupy Górniczej S.A. oraz zakupu węgla od tej spółki. W 2023 r. oraz w okresie porównawczym Grupa nie otrzymała dywidend od spółek współkontrolowanych oraz stowarzyszonych.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
111
40. Noty objaśniające do skonsolidowanego sprawozdania z przepływów pieniężnych
Poniższa tabela prezentuje uzgodnienie zmian kapitału obrotowego w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych do zmian w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej:
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Zmiana stanu praw do emisji CO 2 w bilansie
361 712
(1 233 152)
Zmiana stanu praw do emisji CO 2 w cash flow
361 712
(1 233 152)
Zmiana stanu zapasów w bilansie
25 535
(863 930)
- korekta amortyzacji o zmianę stanu produktów i świadczenia na własne potrzeby
20 915
(558)
- amortyzacja materiałów wielokrotnego użytku
(1 232)
(1 084)
- inne
68
-
Zmiana stanu zapasów w cash flow
45 286
(865 572)
Zmiana stanu należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności i aktywów z tytułu umów z klientami w bilansie
(1 419 559)
(2 093 726)
- kompensata VAT z podatkiem dochodowym
(3 391)
-
- koszty transakcyjne
(9 947)
(193)
- należności z tytułu CIT
5 794
(57 230)
- programy obligacji
-
6 363
- leasing finansowy
(304)
(1 331)
- inne naliczone odsetki
-
45 298
- należności z tytułu najmu nieruchomości
(17 093)
-
- nabycie jednostki zależnej
11 759
-
- inne
(852)
(355)
Zmiana stanu należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności i aktywów z tytułu umów z klientami w cash flow
(1 433 593)
(2 101 174)
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych zobowiązań i zobowiązań z tytułu umów z klientami w bilansie
(1 655 404)
538 410
- zobowiązania inwestycyjne
(148 204)
59 807
- zarachowane i niezapłacone odsetki
479
(2 113)
- korekta zobowiązań inwestycyjnych o VAT naliczony
(50 160)
2 298
- kompensata zobowiązań z nadpłatą w podatku CIT
44 193
49 906
- nabycie jednostki zależnej
(67 259)
-
- inne
3 413
-
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych zobowiązań i zobowiązań z tytułu umów z klientami w cash flow
(1 872 942)
648 308
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu świadczeń pracowniczych w bilansie
380 437
52 758
- zyski/straty aktuarialne odniesione w ICD
(125 940)
9 356
- inne
1 196
10 032
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu świadczeń pracowniczych w cash flow
255 693
72 146
Zmiana stanu rozliczenia dochodu z tytułu dotacji oraz usług modernizacji oświetlenia drogowego w bilansie
127 286
119 196
- środki trwałe otrzymane nieodpłatnie
(3 450)
(2 126)
Zmiana stanu rozliczenia dochodu z tytułu dotacji oraz usług modernizacji oświetlenia drogowego w cash flow
123 836
117 070
Zmiana stanu pozostałych rezerw na zobowiązania i inne obciążenia w bilansie
858 593
2 625 566
- eliminacja zmiany stanu rezerwy na Fundusz Likwidacji Kopalni
4 762
(19 859)
- Elektrownia Ostrołęka
-
46 493
- inne
(220)
(4 743)
Zmiana stanu pozostałych rezerw na zobowiązania i inne obciążenia w cash flow
863 135
2 647 457
Nabycie aktywów finansowych
W pozycji „Wpływ ze zbycia aktywów finansowych” w działalności inwestycyjnej Grupa wykazuje spłatę pożyczki od spółki Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o.
Inne korekty
W pozycji „Inne korekty” w działalności operacyjnej najistotniejszą pozycję stanowi nabycie nieodpłatnie otrzymanego majątku sieciowego, realizowane w ramach usunięcia kolizji (95 164 tys. zł).
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
112
Poniższe tabele prezentują uzgodnienie zadłużenia w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej do skonsolidowanego sprawozdania z przepływów pieniężnych:
Uzgodnienie kredytów bankowych i pożyczek
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Stan na 1 stycznia
1 873 269
1 739 151
Otrzymane kredyty i pożyczki
5 637 546
338 720
Spłata kredytów i pożyczek
(3 052 176)
(217 420)
Wycena i koszty transakcyjne
25 411
12 818
Inne – nabycie spółek zależnych
93 753
−
Stan na 31 grudnia
4 577 803
1 873 269
Uzgodnienie obligacji
Stan na
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Stan na 1 stycznia
2 964 311
4 895 654
Wykup obligacji
(156 110)
(1 955 111)
Wycena i koszty transakcyjne
(7 575)
23 768
Stan na 31 grudnia
2 800 626
2 964 311
41. Umowy koncesyjne na świadczenie usług publicznych
Przedmiotem prowadzonej przez Grupę Kapitałową działalności jest przede wszystkim wytwarzanie energii elektrycznej, dystrybucja energii elektrycznej, obrót energią elektryczną oraz produkcja i sprzedaż węgla.
Zgodnie z ustawą Prawo energetyczne, za koncesjonowanie, regulację działalności przedsiębiorstw energetycznych i zatwierdzanie taryf odpowiada Prezes URE.
Obowiązkowi przedkładania Prezesowi URE do zatwierdzania podlegają taryfy dla energii elektrycznej obejmujące działalność nieuznaną przez Prezesa URE za prowadzoną w warunkach konkurencji (w odniesieniu, do której Prezes URE nie wydał decyzji zwalniającej z obowiązku przedkładania taryf do zatwierdzania).
W roku 2023 ENEA S.A. stosowała zatwierdzoną przez Prezesa URE „Taryfę dla energii elektrycznej dla odbiorców z grup taryfowych G” obowiązującą od 1 stycznia 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. oraz „Zmianę Taryfy dla energii elektrycznej dla odbiorców z grup taryfowych G” obowiązującą od 19 września 2023 r.
Obowiązkowi przedkładania Prezesowi URE do zatwierdzenia podlegają również taryfy dla gazu ziemnego dla gospodarstw domowych oraz odbiorców wrażliwych (takich jak: wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe, podmioty prowadzące działalność pożytku publicznego: szkoły, przedszkola, szpitale). W 2023 r., z uwagi na niestabilną sytuację na międzynarodowym rynku gazu, ENEA S.A. czasowo zaprzestała świadczenia usługi kompleksowej odbiorcom końcowym zużywającym paliwo gazowe na potrzeby gospodarstw domowych oraz małego biznesu. W związku z powyższym ENEA S.A. w 2023 r. nie składała wniosku o zatwierdzenie taryfy dla gazu ziemnego wysokometanowego do Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki.
15 grudnia 2023 r. Prezes URE podjął decyzję o zatwierdzeniu taryfy dla energii elektrycznej dla odbiorców z grup taryfowych G ENEA S.A. na okres od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 r. Taryfa ta weszła w życie 1 stycznia 2024 r.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
113
Data obowiązywania umowy koncesyjnej
ENEA S.A.
ENEA Operator Sp. z o.o.
ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o.
ENEA Trading
Sp. z o.o.
ENEA Power&Gas Trading Sp. z o.o.
MEC Piła
Sp. z o.o.
PEC Sp. z o.o.
ENEA Ciepło
Sp. z o.o.
ENEA Elektrownia Połaniec S.A.
Lubelski Węgiel Bogdanka S.A.
Obrót energią elektryczną
31 grudnia 2025
31 grudnia 2030
31 grudnia 2030
22 grudnia 2032
1 września 2028
31 grudnia 2030
Obrót paliwami gazowymi
31 grudnia 2030
31 grudnia 2030
Obrót ciepłem
30 września 2028
Dystrybucja energii elektrycznej
1 lipca 2030
Wytwarzanie energii elektrycznej
31 grudnia 2030
31 grudnia 2030
30 listopada 2028
1 listopada 2025
Wytwarzanie energii cieplnej
31 grudnia 2025
31 grudnia 2025
31 grudnia 2025
30 września 2028
1 listopada 2025
Przesyłanie i dystrybucja ciepła
31 grudnia 2025
31 grudnia 2025
31 grudnia 2025
30 września 2028
1 listopada 2025
Wydobywanie węgla kamiennego ze złoża „Bogdanka” objętego obszarem górniczym „Puchaczów V” z 6 kwietnia 2009 r.
31 grudnia 2031
Wydobywanie węgla kamiennego ze złoża „Lubelskie Zagłębie Węglowe – obszar K-3” objętego obszarem górniczym „Stręczyn” z 17 czerwca 2014 r.
17 lipca 2046
Wydobywanie węgla kamiennego ze złoża "Ostrów" położonego na terenie gmin: Ludwin, Łęczna, Ostrów Lubelski, Puchaczów, Sosnowica, Uścimów w województwie lubelskim z 17 listopada 2017 r.
31 grudnia 2065
wydobywanie węgla kamiennego ze złoża "Lubelskie Zagłębie Węglowe - obszar K-6 i K-7" położonego na terenie gminy Cyców, w powiecie łęczyńskim w województwie lubelskim z 20 grudnia 2019 r.
31 grudnia 2046
poszukiwanie i rozpoznawanie węgla kamiennego - kokosowego typu 34 i 35 w obszarze badań „Łaszczów” z 30 listopada 2021 r.
29 grudnia 2025
Działalność górnicza spółki Lubelski Węgiel Bogdanka S.A. w zakresie gospodarczego wydobywania kopaliny węgla kamiennego musi odbywać się zgodnie z przepisami Prawa Geologicznego i Górniczego.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
114
42. Zatrudnienie
Rok zakończony
31 grudnia 2023
31 grudnia 2022
Stanowiska robotnicze
10 092
9 849
Stanowiska nierobotnicze
7 760
7 473
RAZEM
17 853
17 322
Dane zawarte w tabeli przedstawiają zatrudnienie w etatach. Stanowiska menadżerskie zostały zakwalifikowane do stanowisk nierobotniczych.
43. Zobowiązania warunkowe, postępowania sądowe oraz sprawy toczące się przed organem administracji publicznej
W tej części not objaśniających zaprezentowano zobowiązania warunkowe oraz postępowania toczące się przed sądem, organem właściwym dla postępowania arbitrażowego lub organem administracji publicznej.
43.1. Poręczenia i gwarancje
W tabeli poniżej przedstawiono obowiązujące na 31 grudnia 2023 r. istotne gwarancje bankowe w ramach umowy zawartej przez ENEA S.A. z Bankiem Gospodarstwa Krajowego do wysokości limitu określonego w umowie.
Zestawienie udzielonych gwarancji wg stanu na 31 grudnia 2023 r.
Data udzielenia gwarancji
Data obowiązywania gwarancji
Podmiot na rzecz którego udzielono gwarancji
Bank - wystawca
Kwota udzielonej gwarancji
w tys. zł
16 lipca 2023 r.
16 lipca 2025 r.
Vastint Poland sp. z o.o.
BGK
1 229
1 kwietnia 2023 r.
30 kwietnia 2024 r.
Telewizja Polska S.A.
BGK
2 442
19 października 2023 r.
29 lutego 2024 r.
Miasto Łódź
BGK
1 960
Suma udzielonych gwarancji bankowych
5 631
Zestawienie udzielonych gwarancji wg stanu na 31 grudnia 2022 r.
Data udzielenia gwarancji
Data obowiązywania gwarancji
Podmiot na rzecz którego udzielono gwarancji
Bank - wystawca
Kwota udzielonej gwarancji
w tys. zł
4 sierpnia 2021 r.
15 lipca 2023 r.
Vastint Poland sp. z o.o.
PKO BP S.A.
1 045
Suma udzielonych gwarancji bankowych
1 045
Wartość pozostałych gwarancji udzielonych przez Grupę na 31 grudnia 2023 r. wynosi 3 474 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. 11 891 tys. zł).
43.2. Postępowania toczące się przed sądami powszechnymi
Postępowania z powództwa Grupy
Postępowania wszczynane przed sądami powszechnymi z powództwa ENEA S.A. oraz ENEA Operator Sp. z o.o. dotyczą dochodzenia należności z tytułu dostarczania energii elektrycznej (tzw. sprawy za energię) oraz dochodzenia należności z innych tytułów, w tym między innymi nielegalnego poboru energii elektrycznej, przyłączeń do sieci i innych usług specjalistycznych (tzw. sprawy za nie energię).
Postępowania wszczynane przed sądami powszechnymi z powództwa ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o. dotyczą przede wszystkim odszkodowań oraz kar umownych od kontrahentów spółki.
Na dzień 31 grudnia 2023 r. przed sądami powszechnymi toczyło się łącznie 27 607 spraw z powództwa Grupy na łączną kwotę 819 504 tys. zł (na 31 grudnia 2022 r. toczyło się 21 839 spraw o łącznej wartości 148 677 tys. zł).
Wynik żadnej ze spraw nie jest istotny dla wyniku finansowego Grupy Kapitałowej.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
115
Postępowania przeciwko Grupie
Postępowania przeciwko Grupie wszczynane są zarówno z powództwa osób fizycznych, jak i prawnych. Dotyczą one m.in. kwestii takich jak: odszkodowania za przerwy w dostawach energii, ustalenie, czy miał miejsce nielegalny pobór energii oraz odszkodowania za korzystanie przez Grupę z nieruchomości, na których znajdują się urządzenia elektroenergetyczne. Za szczególnie istotne Grupa uznaje powództwa dotyczące bezumownego korzystania z nieruchomości niebędących własnością Grupy.
Występują również roszczenia z tytułu rozwiązanych umów na zakup praw majątkowych (nota 43.6).
Postepowania sądowe przeciwko ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o. dotyczą m.in. odszkodowań oraz zapłaty kar umownych.
Na dzień 31 grudnia 2023 r. przed sądami powszechnymi toczyło się łącznie 1 985 spraw przeciwko Grupie na łączną kwotę 1 203 564 tys. zł (odpowiednio na 31 grudnia 2022 r. toczyło się 2 338 spraw o łącznej wartości 968 992 tys. zł). Wynik żadnej ze spraw nie jest istotny dla wyniku finansowego Grupy Kapitałowej.
Rezerwy związane z tymi sprawami sądowymi prezentowane są w nocie 33.
43.3. Pozostałe postępowania sądowe
W związku z rozliczeniem podatku od nieruchomości od wyrobisk, w części uznanej przez LWB za prawdopodobną, spółka nie wykazuje dłużej rezerwy na podatek od nieruchomości. Niemniej jednak potencjalne zobowiązanie warunkowe może wynikać przede wszystkim z istniejących rozbieżności pomiędzy stanowiskiem spółki a stanowiskiem organów podatkowych w zakresie przedmiotu opodatkowania tym podatkiem. Mianowicie dotyczą one kwestii, czy w podziemnych wyrobiskach górniczych LWB znajdują się inne budowle (poza już zadeklarowanymi) w rozumieniu przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, stanowiące przedmiot opodatkowania tym podatkiem, jak również rozbieżności te mogą też dotyczyć wartości poszczególnych obiektów - w przypadku ustalenia, że podlegają one opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zakres powyższego zobowiązania nie uległ istotnej zmianie w porównaniu do końca poprzedniego roku obrotowego (31 grudnia 2022 roku).
43.4. Ryzyko związane ze stanem uregulowania sytuacji prawnej nieruchomości wykorzystywanych przez Grupę
Ryzyko związane ze stanem uregulowania sytuacji prawnej nieruchomości wykorzystywanych przez Grupę wynika z faktu, że Grupa nie dla wszystkich obiektów posiada tytuł prawny do korzystania z gruntów, na których są usytuowane sieci przesyłowe oraz związane z nimi urządzenia. W przyszłości Grupa może być zobowiązana do ponoszenia kosztów z tytułu zadośćuczynienia za przeszłe bezumowne korzystanie z nieruchomości.
Rozstrzygnięcia zapadające w tych sprawach są o tyle istotne, że w znaczący sposób wpływają zarówno na kształtowanie postępowania Grupy wobec osób zgłaszających roszczenia przedsądowe w związku z urządzeniami zlokalizowanymi na ich nieruchomościach w przeszłości, jak i na sposób regulowania stanu prawnego tych urządzeń w przypadku nowych inwestycji.
Możliwość utraty majątku w tym przypadku jest znikoma. Brak uregulowanego stanu prawnego nieruchomości pod urządzeniami energetycznymi nie stanowi ryzyka utraty przez Grupę majątku, a jedynie powoduje zagrożenie powstania dodatkowych kosztów związanych z żądaniami wypłaty odszkodowań za tzw. bezumowne korzystanie z gruntu, czynszu dzierżawnego kosztów ustanowienia służebności przesyłu lub wyjątkowo, w pojedynczych przypadkach z żądaniami związanymi ze zmianą lokalizacji obiektu (przywrócenie gruntu do stanu pierwotnego). Grupa tworzy adekwatne rezerwy.
Rezerwa dotyczy również odszkodowań za bezumowne korzystanie przez Grupę z nieruchomości, na których posadowiony jest majątek sieciowy Grupy (linie elektroenergetyczne), w związku z określaniem tzw. korytarzy przesyłowych oraz ustanawianiem służebności przesyłu na rzecz Grupy. Głównym parametrem przyjętym do wyliczenia jest długości linii, a co za tym idzie przeliczenie powierzchni zajęcia gruntu przez linię przez wartość zł/m 2 , z odpowiednim uwzględnieniem innych parametrów takich jak: lokalizacja, rodzaj linii, rodzaj gruntu.
Na 31 grudnia 2023 r. Grupa ujęła rezerwę na roszczenia z tytułu bezumownego korzystania z gruntów w wysokości 246 704 tys. zł.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
116
43.5. Sprawy dotyczące niezbilansowania za 2012 r.
30 i 31 grudnia 2014 r. ENEA S.A. wystąpiła z zawezwaniami do próby ugodowej w stosunku do:
Kwota zawezwania
w tys. zł
PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.
7 410
PKP Energetyka S.A.
1 272
TAURON Polska Energia S.A.
17 086
TAURON Sprzedaż GZE Sp. z o.o.
1 826
Razem
27 594
Przedmiotem zawezwań były roszczenia o zapłatę za energię elektryczną niepoprawnie rozliczoną na rynku bilansującym w 2012 r. Zawezwane spółki poprzez niewyrażenie zgody na wystawienie przez ENEA S.A. faktur za rok 2012 bezpodstawnie uzyskały z tego tytułu korzyści majątkowe.
W związku z brakiem ugodowego rozstrzygnięcia w powyższej sprawie, ENEA S.A. wystąpiła ze stosownymi pozwami przeciwko:
− TAURON Polska Energia S.A. – pozew z 10 grudnia 2015 r.,
− TAURON Sprzedaż GZE Sp. z o. o. – pozew z 10 grudnia 2015 r.,
− PKP Energetyka S.A. (obecnie PGE Energetyka Kolejowa S.A.) – pozew z 28 grudnia 2015 r.,
− PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. – pozew z 29 grudnia 2015 r.
W sprawie ENEA S.A. przeciwko Tauron Polska Energia S.A. i inni (sygn. akt: XIII GC 600/15/AM), 23 marca 2021 r. Sąd Okręgowy w Katowicach wydał wyrok oddalający powództwo w całości i zasądził koszty postępowania na rzecz pozwanego oraz podmiotów przypozwanych. 20 maja 2021 r. został doręczony wyrok z pisemnym uzasadnieniem. 10 czerwca 2021 r. ENEA S.A. wniosła apelację do Sądu Apelacyjnego w Katowicach.
W sprawie ENEA S.A. przeciwko TAURON Sprzedaż GZE Sp. z o.o. (sygn. akt: X GC 546/15), Sąd Okręgowy w Gliwicach 21 grudnia 2021 r. wydał wyrok oddalający powództwo w całości i zasądził koszty postępowania na rzecz pozwanego. 3 marca 2022 r. sąd doręczył wyrok z pisemnym uzasadnieniem. 17 marca 2022 r. ENEA S.A. wniosła apelację do Sądu Apelacyjnego w Katowicach.
W sprawie ENEA S.A. przeciwko PKP Energetyka S.A. (sygn. akt XX GC 1166) 8 grudnia 2023 r. strony zawarły ugodę i sąd umorzył postępowanie. Postanowienie jest prawomocne.
W sprawie przeciwko PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. (sygn. akt XVI GC 525/20, poprzednia sygnatura XX GC 1163/15) - postanowieniem z 7 stycznia 2021 r. sąd zawiesił postępowanie na zgodny wniosek stron. Postanowieniem z 19 listopada 2021 r. sąd podjął uprzednio zawieszone postępowanie. Postanowieniem z 1 marca 2022 r. sąd zawiesił postępowanie na zgodny wniosek stron. Wnioskiem z 28 sierpnia 2022 r. pełnomocnik ENEA S.A. wniósł o podjęcie postępowania. 2 października 2022 r. sąd podjął postępowanie. 28 października 2022 r. pełnomocnik ENEA S.A. wniósł o zawieszenie postępowania. Strony postanowiły zawrzeć porozumienie mające na celu zakończenie sporu, w wykonaniu którego 11 lipca 2023 r. na wyznaczonym przez sąd posiedzeniu, zawarły ugodę sądową kończącą sprawę. Postanowieniem z 11 lipca 2023 r. sąd umorzył postępowanie. Postanowienie jest prawomocne.
Z tytułu powyższych spraw w skonsolidowanym sprawozdaniu z sytuacji finansowej nie zostały rozpoznane żadne kwoty.
43.6. Spór dotyczący cen na świadectwa pochodzenia energii OZE oraz wypowiedziane umowy na zakup praw majątkowych wynikających ze świadectw pochodzenia energii z odnawialnych źródeł
ENEA S.A. jest stroną 4 postępowań sądowych dotyczących umów na zakup praw majątkowych wynikających ze świadectw pochodzenia energii z odnawialnych źródeł, na które składają się:
• 3 postępowania o zapłatę, w których przeciwko ENEA S.A. dochodzone są roszczenia tytułem wynagrodzenia, kar umownych bądź odszkodowania, przy czym w jednym postępowaniu doszło do częściowego rozstrzygnięcia co do roszczeń, a w drugim postępowaniu doszło do wstępnego i częściowego rozstrzygnięcia co do roszczeń oraz do uznania bezskuteczności wypowiedzenia umowy, rozstrzygnięcia te są prawomocne;
• 1 postępowanie o ustalenie bezskuteczności wypowiedzenia przez ENEA S.A umów sprzedaży praw majątkowych dokonanego 28 października 2016 r.
ENEA S.A. dokonała potrącenia płatności części wierzytelności przysługujących kontrahentom wobec ENEA S.A. z tytułu zapłaty ceny za sprzedane prawa majątkowe z wierzytelnością odszkodowawczą ENEA S.A. wobec wytwórców OZE. Szkoda wyrządzona ENEA S.A. powstała wskutek niewykonania przez kontrahentów obowiązku kontraktowego przystąpienia w dobrej wierze do renegocjacji kontraktów długoterminowych na sprzedaż praw majątkowych zgodnie z obowiązującą strony klauzulą adaptacyjną.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
117
28 października 2016 r. ENEA S.A. złożyła oświadczenia, w zależności od umowy, o wypowiedzeniu albo o odstąpieniu od długoterminowych umów na zakup przez Spółkę praw majątkowych wynikających ze świadectw pochodzenia energii z odnawialnych źródeł (tzw. zielonych certyfikatów) (Umowy).
Umowy zostały zawarte w latach 2006-2014 z niżej wymienionymi kontrahentami, do których należą instalacje wytwórcze energii elektrycznej z odnawialnych źródeł (Kontrahenci):
• Farma Wiatrowa Krzęcin Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie;
• Megawind Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Szczecinie;
• PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. z siedzibą w Bełchatowie (obecnie PGE Energia Ciepła S.A.);
• PGE Energia Odnawialna S.A. z siedzibą w Warszawie;
• PGE Energia Natury PEW Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (obecnie PGE Energia Odnawialna S.A. z siedzibą w Warszawie);
• "PSW" Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie;
• in.ventus Sp. z o.o. EW Śniatowo Sp. k. z siedzibą w Poznaniu (obecnie TEC1 Sp. z o.o. EW Śniatowo Sp. k. z siedzibą w Katowicach);
• Golice Wind Farm Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie.
Umowy w wyniku wypowiedzeń złożonych przez ENEA S.A. uległy rozwiązaniu, zgodnie z oceną ENEA S.A., zasadniczo z końcem listopada 2016 r. Umowna data rozwiązania poszczególnych Umów wynikała z postanowień kontraktowych. Przyczyną wypowiedzenia/odstąpienia od poszczególnych Umów przez Spółkę był brak przystąpienia do renegocjacji w drodze klauzul adaptacyjnych poszczególnych umów, które uzasadniały dostosowanie umów celem przywrócenia równowagi kontraktowej oraz ekwiwalentności świadczeń stron, powstałych na skutek zmian w prawie.
Zmiany prawa, do których doszło po dniu zawarcia wymienionych Umów, tj. w szczególności:
• rozporządzenie Ministra Gospodarki z 18 października 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu obowiązków uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectw pochodzenia, uiszczenia opłaty zastępczej, zakupu energii elektrycznej i ciepła wytworzonych w odnawialnych źródłach energii oraz obowiązku potwierdzania danych dotyczących ilości energii elektrycznej wytworzonej w odnawialnym źródle energii (Dz. U. z 2012 r., poz. 1229);
• ustawa z 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz.U. z 2015 r. poz. 478) i związane z tą ustawą kolejne zmiany prawa oraz ogłoszone projekty zmian prawa, tj. w szczególności:
− ustawa z 22 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2016 r. poz. 925); oraz
− projekt rozporządzenia Ministra Energii w sprawie zmiany wielkości udziału ilościowego sumy energii elektrycznej wynikającej z umorzonych świadectw pochodzenia potwierdzających wytworzenie energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii, które ma zostać wydane na podstawie upoważnienia wynikającego z art. 12 ust. 5 ustawy z 22 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw;
spowodowały obiektywny brak możliwości sporządzenia wiarygodnych modeli prognozujących kształtowanie się cen zielonych certyfikatów.
Celem rozwiązania Umów jest uniknięcie przez Spółkę straty stanowiącej różnicę między cenami umownymi a ceną rynkową zielonych certyfikatów. Ze względu na zmieniające się warunki prawne po rozwiązaniu Umów w roku 2017 , w szczególności wynikające z ustawy z 20 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii, szacowana wartość przyszłych zobowiązań umownych uległaby zmianie. W obecnym stanie prawnym byłaby znacząco niższa w porównaniu do kwoty ok. 1 187 mln zł szacowanej na moment wypowiedzenia Umów . Spadek odzwierciedla zmianę sposobu wyznaczania opłaty zastępczej, która zgodnie z treścią części Umów stanowi podstawę do wyliczania ceny kontraktowej i powiązanie jej z ceną rynkową. ENEA S.A. utworzyła rezerwę na spory sądowe, w tym związane z wypowiedzeniem przez ENEA S.A. umów sprzedaży praw majątkowych wynikających ze świadectw pochodzenia energii elektrycznej z OZE, w kwocie 90 367 tys. zł, która w głównej mierze dotyczy sporów z obszaru PM OZE i pokrywa całość roszczeń pieniężnych z tego tytułu na 31 grudnia 2023 r. Rezerwa jest prezentowana w nocie 18.
21 lutego 2022 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu wydał wyrok ustalając, że oświadczenie złożone przez ENEA S.A. w Poznaniu w piśmie z 28 października 2016 r. o rozwiązaniu w całości umowy sprzedaży nie wywołało skutku prawnego i umowa ta pozostaje w mocy w całości, oddalając apelację Golice Wind Farm Sp. z o.o. w pozostałym zakresie i oddalając apelację ENEA S.A., a także zasądzając na rzecz Golice Wind Farm Sp. z o.o. od ENEA S.A. koszty postępowania apelacyjnego, wskutek czego doszło do uprawomocnienia się wyroku częściowego i wstępnego Sądu Okręgowego w Poznaniu z 14 sierpnia 2020 r., którym sąd uznał za zasadne roszczenie o zapłatę wynagrodzenia za prawa majątkowe i zasądził od ENEA S.A. kwotę 6 042 tys. zł wraz z odsetkami, a w pozostałym zakresie uznał roszczenie o zapłatę za usprawiedliwione co do zasady. 25 lipca 2022 r. ENEA S.A. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu, wnosząc jednocześnie o wstrzymanie wykonalności ww. orzeczeń. Postanowieniem z 3 października 2022 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu oddalił wniosek o wstrzymanie wykonalności orzeczeń. Skarga kasacyjna trafiła do Sądu Najwyższego, nie zakreślono terminu rozpoznania. Sprawie nadano sygnaturę I CSK 6369/22. 20 lutego 2024 r. Sąd Najwyższy wydał postanowienie w przedmiocie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
118
W sprawach toczących się z powództwa spółek z Grupy Kapitałowej PGE, tj.:
• PGE Energia Odnawialna S.A. z siedzibą w Warszawie (sygn. akt IX GC 1064/17) postanowieniem z 17 lutego 2022 r. sąd podjął uprzednio zawieszone postępowanie, które następnie mocą postanowienia z 25 marca 2022 r. zostało ponownie zawieszone na zgodny wniosek stron; Pismem z 22 września 2022 r. pełnomocnik ENEA S.A. wniósł o podjęcie i zawieszenie postępowania. Jednocześnie pismem z 22 września 2022 r. pełnomocnik PGE Energia Odnawialna S.A. wniósł o podjęcie postępowania. Postanowieniem z 28 września 2022 r. sąd zdecydował o podjęciu zawieszonego postępowania. Strony postanowiły zawrzeć porozumienie mające na celu zakończenie sporu, w wykonaniu którego 22 grudnia 2022 r. na wyznaczonym przez Sąd posiedzeniu zawarły ugodę sądową kończącą sprawę. Postanowieniem z 22 grudnia 2022 r. Sąd umorzył postępowanie. Postanowienie stało się prawomocne 30 grudnia 2022 r.
• PGE Energia Ciepła S.A. z siedzibą w Warszawie (sygn. akt IX GC 555/16) – postanowieniem z 5 stycznia 2022 r. sąd zawiesił postępowanie na zgodny wniosek stron. Wnioskiem z 28 czerwca 2022 r. pełnomocnik PGE Energia Ciepła S.A. wniósł o podjęcie i zawieszenie postępowania na zgodny wniosek stron. Z analogicznym wnioskiem do sądu wystąpił 6 lipca 2022 r. pełnomocnik ENEA S.A. Postanowieniem z 8 lipca 2022 r. sąd podjął zawieszone postępowania i zobowiązał pełnomocnika ENEA S.A. do wskazania czy przychyla się do wniosku PGE Energia Ciepła S.A. o zawieszenie postępowania pod rygorem uznania, że pełnomocnik ENEA S.A. przychyla się do wniosku PGE Energia Ciepła S.A. 22 lipca 2022 r. pełnomocnik ENEA S.A. przesłał do sądu pismo ponownie wskazując, że przychyla się do wniosku o zawieszenie postępowania. Z Portalu Informacyjnego Sądów Powszechnych wynika, że sąd 18 sierpnia 2022 r. zawiesił postępowanie, co zostało potwierdzone doręczonym pełnomocnikowi ENEA S.A. 24 sierpnia 2022 r. postanowieniem sądu o zawieszeniu postępowania na podstawie art. 178 k.p.c. Strony postanowiły zawrzeć porozumienie mające na celu zakończenie sporu, w wykonaniu którego 22 grudnia 2022 r. na wyznaczonym przez Sąd posiedzeniu, po odwieszeniu przez Sąd zawieszonego postępowania, zawarły ugodę sądową kończącą sprawę. Postanowieniem z 22 grudnia 2022 r. Sąd umorzył postępowanie. Postanowienie stało się prawomocne 30 grudnia 2022 r.
• PGE Energia Odnawialna S.A. z siedzibą w Warszawie (sygn. akt IX GC 1011/17) – 7 marca 2022 r. powód złożył pismo procesowe, w którym podtrzymał dotychczasowe stanowisko oraz wniósł o zawieszenie postępowania przychylając się do ewentualnego wniosku Spółki w tym zakresie. 13 maja 2022 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania na zgodny wniosek stron. Pismem z 13 października 2022 r. pełnomocnik PGE Energia Odnawialna S.A. wniósł o podjęcie zawieszonego postępowania i wyznaczenie terminu rozprawy w grudniu 2022 r. w celu jej ugodowego zakończenia. Z Portalu Informacyjnego Sądów Powszechnych wynika, że sąd postanowieniem z 18 października 2022 r. zdecydował o podjęciu zawieszonego postępowania i wyznaczeniu terminu rozprawy na 9 grudnia 2022 r. Rozprawa 9 grudnia 2022 r. nie odbyła się - termin rozprawy, na wniosek stron, uległ zmianie. Strony postanowiły zawrzeć porozumienie mające na celu zakończenie sporu, w wykonaniu którego 22 grudnia 2022 r. na wyznaczonym przez Sąd posiedzeniu, zawarły ugodę sądową kończącą sprawę. Postanowieniem z 22 grudnia 2022 r. Sąd umorzył postępowanie. Postanowienie stało się prawomocne 30 grudnia 2022 r.
Nierozliczone zobowiązania z tytułu zawartych ugód sądowych na 31 grudnia 2022 r. ujęte były w pozycji Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe zobowiązania. Z końcem kwietnia 2023 r. ENEA S.A. zrealizowała pozostałe zobowiązania wynikające z zawartych ugód sądowych.
W sprawie z powództwa ENEA S.A. przeciwko PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. (sygn. akt X GC 608/20) – 25 stycznia 2022 r. Sąd Okręgowy wyznaczył termin rozprawy na 27 maja 2022 r. Pismem z 4 kwietnia 2022 r. PGE Energia Ciepła S.A. wniosła o zniesienie terminu rozprawy zaplanowanej na 27 maja 2022 r. Z takim samym wnioskiem zwrócił się do sądu pełnomocnik ENEA S.A. 25 maja 2022 r. Sąd Okręgowy wysłał pełnomocnikom stron wiadomość e-mail z informacją o zarządzeniu sądu o odwołaniu rozprawy zaplanowanej na 27 maja 2022 r. i zawieszeniu postępowania na zgodny wniosek stron, co potwierdził postanowieniem o zawieszeniu postępowania z 24 maja 2022 r. Pismem z dnia 24 listopada 2022 r. pełnomocnik ENEA S.A. wniósł o odwieszenie i wznowienie postępowania. Strony postanowiły zawrzeć porozumienie mające na celu zakończenie sporu, w wykonaniu którego pełnomocnicy stron złożyli wnioski o wyznaczenie terminu posiedzenia celem zawarcia ugody. Sąd wyznaczył termin posiedzenia na 30 stycznia 2023 r. W wykonaniu zawartego 22 grudnia 2022 r. porozumienia, 30 stycznia 2023 r. na wyznaczonym przez Sąd posiedzeniu, Strony zawarły ugodę sądową kończącą sprawę. Postanowieniem z 30 stycznia 2023 r. Sąd umorzył postępowanie. Postanowienie jest prawomocne.
W sprawie z powództwa Hamburg Commercial Bank AG przeciwko ENEA S.A., Sąd Okręgowy w Poznaniu postanowieniem z 18 marca 2022 r. oddalił wniosek o udzielenie zabezpieczenia powoda. 25 maja 2022 r. Spółce doręczona została interwencja uboczna w sprawie o sygn. IX GC 552/17, na mocy której Hamburg Commercial Bank AG przystąpiło do postępowania w roli interwenienta ubocznego w sprawie z powództwa in.ventus Sp. z o.o. EW Śniatowo Sp. k. z siedzibą w Poznaniu (obecnie TEC1 Sp. z o.o. EW Śniatowo Sp. k. z siedzibą w Katowicach) o ustalenie bezskuteczności wypowiedzenia. 28 września 2022 r. odbyła się rozprawa, 26 października 2022 r. wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Poznaniu oddalono apelację Spółki od wyroku częściowego Sądu Okręgowego w Poznaniu z 25 lutego 2021 r. Spółka wykonała prawomocny wyrok. Postanowieniem z 30 listopada 2022 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu oddalił opozycję Spółki wobec wstąpienia Hamburg Commercial Bank AG do postępowania w roli interwenienta ubocznego. Spółka 10 marca 2023 r. wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z 30 listopada 2022 r. o oddaleniu opozycji. Postanowieniem z 27 lipca 2023 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu oddalił zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z 30 listopada 2022 r. o oddaleniu opozycji. 7 lutego 2023 r. została złożona skarga
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
119
kasacyjna do Sądu Najwyższego od wyroku Sądu Apelacyjnego z 26 października 2022 r. Skarga kasacyjna trafiła do Sądu Najwyższego, nie zakreślono terminu rozpoznania. Sprawie nadano sygnaturę I CSK 2015/23.
W sprawie z powództwa PSW Sp. z o.o. Sąd Okręgowy w Poznaniu po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym 31 stycznia 2023 r. postanowił zamknąć rozprawę oraz wydał wyrok zasądzający od ENEA S.A. na rzecz PSW Sp. z o.o. kwotę 4 488 tys. zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, oddalając częściowo powództwo w zakresie roszczeń odsetkowych oraz zasądził od Spółki kwotę 115 tys. zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pełnomocnik Spółki 25 lipca 2023 r. wniósł apelację od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z 31 stycznia 2023 r. w części zasądzającej wyroku. Wyrok w tym zakresie nie jest prawomocny, w pozostałym zakresie wyrok uprawomocnił się. Sprawa toczy się przed Sądem Apelacyjnym w Poznaniu, I Wydział Cywilny i Własności Intelektualnej pod sygn. akt I AGa 278/23. W sprawie nie wyznaczono terminu rozprawy.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
120
44. Zabezpieczenia ustanowione na aktywach i inne ograniczenia
Ograniczenia w dysponowaniu i zabezpieczenia ustanowione na aktywach Grupy oraz inne zabezpieczenia
Lp.
Nazwa jednostki
Tytuł zabezpieczenia
Rodzaj zabezpieczenia
Podmiot na rzecz którego ustanowiono zabezpieczenie
Zadłużenie na 31 grudnia 2023
Zadłużenie na 31 grudnia 2022
Okres na jaki ustanowiono zabezpieczenie
1.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
-
30
09 stycznia 2023 r.
2.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
-
30
17 października 2023 r.
3.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
-
25
17 października 2023 r.
4.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
10
-
20 stycznia 2025 r.
5.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
10
-
10 marca 2024 r.
6.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
288
-
31 marca 2025 r.
7.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
10
-
24 listopada 2024 r.
8.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
50
-
21 marca 2025 r.
9.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
50
-
11 kwietnia 2025 r.
10.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
63
-
28 kwietnia 2025 r.
11.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
15
-
17 września 2024 r.
12.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
35
-
29 września 2025 r.
13.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
STRABAG Sp. z o.o.
15
-
23 września 2025 r.
14.
ENEA Serwis
Zabezpieczenie umowy na udzielenie gwarancji kontraktowych
Weksel in blanco
Gmina Siedlisko
191
-
22 maja 2025 r.
15.
PEC Oborniki
Zabezpieczenie pożyczki
Weksel in blanco, cesja wierzytelności
WFOŚiGW
-
102
20 czerwca 2023 r.
16.
PEC Oborniki
Zabezpieczenie pożyczki
Weksel in blanco, cesja wierzytelności
WFOŚiGW
829
958
20 września 2028 r.
17.
ENEA Ciepło
Zabezpieczenie pożyczki
Weksel in blanco
NFOŚiGW
21 095
28 036
20 grudnia 2026 r.
18.
ENEA Ciepło
Zabezpieczenie kredytu
Weksel in blanco
ING Bank Śląski S.A.
-
70
12 listopada 2026 r.
19.
LW Bogdanka
Zabezpieczenie pożyczki
Weksel in blanco, cesja wierzytelności
WFOŚiGW
1 809
4 885
31 lipca 2024 r.
20.
MEC Piła
Zabezpieczenia pożyczek
Weksle in blanco, cesje wierzytelności
WFOŚiGW
-
1 165
20 czerwca 2023 r.
21.
PAD RES Genowefa
Zabezpieczenie kredytu
Zastaw na majątku
BNP PB, SANTANDER
88 697
-
31 października 2033 r.
Poza ograniczeniami opisanymi w tabeli powyżej, ograniczenia dotyczące środków pieniężnych opisano w nocie 25.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
121
45. Podatkowa Grupa Kapitałowa
14 grudnia 2022 r. Naczelnik Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego w Warszawie dokonał rejestracji umowy dotyczącej utworzenia podatkowej grupy kapitałowej na okres 3 lat podatkowych od 1 stycznia 2023 r. do 31 grudnia 2025 r. Umowa zawarta została aktem notarialnym 14 listopada 2022 r. pomiędzy 4 Spółkami Grupy Kapitałowej ENEA: ENEA S.A., ENEA Operator sp. z o.o., ENEA Centrum sp. z o.o. oraz ENEA Power&Gas Trading sp. z o.o.
Spółką reprezentującą podatkową grupę kapitałową jest ENEA S.A.
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych traktuje podatkową grupę kapitałową, jako odrębnego podatnika podatku dochodowego (CIT), co oznacza, że spółki wchodzące w skład podatkowej grupy kapitałowej tracą odrębną podmiotowość dla celów podatku CIT a podmiotowość tę zyskuje podatkowa grupa kapitałowa jako całość.
Spółki tworzące podatkową grupę kapitałową muszą spełnić szereg wymogów, obejmujących między innymi: odpowiedni poziom kapitałów, udział spółki dominującej w kapitałach spółek tworzących PGK na poziomie minimum 75%, brak posiadania przez Spółki zależne udziałów w kapitale zakładowym innych Spółek tworzących podatkową grupę kapitałową, brak zaległości podatkowych oraz zawieranie transakcji wyłącznie na warunkach rynkowych. Naruszenie powyższych wymogów będzie oznaczać rozwiązanie podatkowej grupy kapitałowej i utratę przez nią statusu podatnika. Od momentu rozwiązania każda ze spółek wchodzących w skład podatkowej grupy kapitałowej staje się samodzielnym podatnikiem dla podatku CIT.
46. Zdarzenia jednorazowe w LWB
W lutym 2023 roku w LWB, po wykonaniu w ścianie 3/VII/385 nowej przecinki ścianowej i ponownym zazbrojeniu ściany w kompleks ścianowy przystąpiono do rozruchu próbnego. W trakcie rozruchu próbnego doszło jednak do zdarzenia, polegającego na nagłym i niespodziewanym wylewie wód podziemnych do wyrobisk dołowych, w wyniku czego konieczne było wstrzymanie prac wydobywczych na tej ścianie. LWB podjęła szereg działań w celu dokładnego zbadania przyczyn oraz określenia ryzyka dotyczącego tego zdarzenia. W szczególności zlecono wykonanie zaawansowanych analiz i ekspertyz hydrogeologicznych i geomechanicznych w celu wypracowania najlepszego wariantu działania oraz określenia ryzyk związanych z dalszymi pracami górniczymi i technicznymi w tym obszarze.
Zdarzenie to miało wpływ na wyniki operacyjne (poziom produkcji i sprzedaży) i finansowe LWB. Należy się także liczyć z tym, że część maszyn i urządzeń znajdujących się w ścianie 3/VII/385 mogła zostać utracona, w związku z czym mogło dojść do utraty ich wartości. Dlatego też mając na uwadze ostrożne podejście oraz chęć odpowiedniego odzwierciedlenia tego zdarzenia w wyniku finansowym 2023 roku w LWB utworzono odpis aktualizujący (ujęty w całości w trakcie pierwszego półrocza 2023 roku) w łącznej wysokości 48,5 mln złotych (w odniesieniu do maszyn i urządzeń oraz części chodników przyścianowych, zlokalizowanych w rejonie zdarzenia). Należy jednak podkreślić, że w październiku 2023 r. produkcja wróciła na właściwe tory.
47. Narodowa Agencja Bezpieczeństwa Energetycznego
1 marca 2022 r. Rada Ministrów przyjęła dokument pn. „Transformacja sektora elektroenergetycznego w Polsce. Wydzielenie aktywów węglowych ze spółek z udziałem Skarbu Państwa" („Program transformacji”). Dokument powstał w celu dostosowania grup energetycznych do wyzwań transformacji spójnie z kierunkami wskazanymi w „Polityce Energetycznej Polski do 2040 r.” (PEP2040). Program transformacji przedstawia koncepcję wydzielenia z grup kapitałowych poszczególnych spółek energetycznych aktywów związanych z wytwarzaniem energii elektrycznej w konwencjonalnych jednostkach węglowych („aktywa węglowe”). Założenia Programu transformacji przewidują m.in. integrację aktywów węglowych w ramach jednego podmiotu, tj. PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. („PGE GiEK”) − spółki zależnej PGE S.A., która będzie docelowo działała pod firmą Narodowej Agencji Bezpieczeństwa Energetycznego („NABE”). Rolą NABE będzie zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego poprzez stabilne dostawy energii wytwarzanej z węgla. Wydzielenie aktywów węglowych pozwoli grupom energetycznym skupić się na przyspieszeniu inwestycji w nisko- i zeroemisyjne źródła energii oraz infrastrukturę przesyłową.
Grupa w II kwartale 2023 r. kontynuowała realizację zadań związanych z wydzieleniem aktywów węglowych na rzecz Skarbu Państwa zgodnie ze zaktualizowanym harmonogramem utworzenia NABE.
Grupa realizowała prace związane z wewnętrznymi zmianami własnościowymi oraz reorganizacyjnymi. Jednym z takich działań był podział spółki ENEA Trading Sp. z o.o. (na podstawie art. 529 § 1 pkt 4) kodeksu spółek handlowych), wskutek czego, zgodnie z Planem Podziału spółki ENEA Trading Sp. z o.o. z 29 lipca 2022 r. nastąpił podział przez wydzielenie i przeniesienie części majątku (aktywów i pasywów) spółki ENEA Trading Sp. z o.o., w postaci Zorganizowanej Części Przedsiębiorstwa, na spółkę ENEA Power&Gas Trading Sp. z o.o. Podział nastąpił 3 kwietnia 2023 r.
W celu zapewnienia kontynuacji działalności spółek wydzielanych po włączeniu ich w struktury NABE, prowadzono negocjacje z instytucjami finansowymi w tym obszarze.
W II kwartale 2023 r. zakończono wyceny spółek wytwórczych wydzielanych do NABE.
14 lipca 2023 r. Spółka otrzymała od Skarbu Państwa propozycję niewiążących dokumentów podsumowujących warunki transakcji nabycia przez Skarb Państwa, posiadanych przez Spółkę udziałów ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o.
Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządzone według MSSF UE za rok obrotowy kończący się 31 grudnia 2023 r. (w tys. zł)
Dodatkowe informacje i objaśnienia przedstawione na stronach
10
-
122
stanowią integralną część skonsolidowanego sprawozdania finansowego
122
oraz akcji ENEA Elektrownia Połaniec S.A. wraz z ich podmiotami zależnymi. Dalsze działania obejmowały negocjacje z Kupującym, celem uzgodnienia i podpisania dokumentów pomiędzy Skarbem Państwa a Spółką.
10 sierpnia 2023 r. Zarząd ENEA S.A. oraz Skarb Państwa, reprezentowany przez Ministra Aktywów Państwowych, podpisali dokumenty podsumowujące warunki transakcji nabycia przez Skarb Państwa wszystkich posiadanych przez ENEA S.A. udziałów ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o. oraz akcji ENEA Elektrownia Połaniec S.A. wraz z ich podmiotami zależnymi, celem utworzenia NABE. Uchwała dotycząca wyrażenia zgody na podpisanie powyższych dokumentów została podjęta przez Zarząd ENEA S.A. tego samego dnia rano.
17 sierpnia 2023 r. Sejm uchwalił ustawę o gwarancjach finansowych dla zobowiązań NABE, do której Senat wniósł poprawki, które z uwagi na kalendarz prac parlamentu nie zostały rozpatrzone przez Sejm poprzedniej kadencji. Na dzisiaj nie są znane plany nowej administracji rządowej, co do ewentualnej kontynuacji koncepcji wydzielenia aktywów węglowych. Prace z tym związane zostały w GK ENEA zawieszone i mogą zostać wznowione po skrystalizowaniu się nowej, bądź zmodyfikowanej koncepcji rządowej.
48. Odpisy na Fundusz Wypłaty Różnicy Ceny
Spółki Grupy są objęte obowiązkiem przekazywania odpisów na Fundusz Wypłaty Różnicy Ceny na mocy art. 21 ustawy z 27 października 2022 r. o środkach nadzwyczajnych mających na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych odbiorców w 2023 roku (Dz. U. z 2022 r. poz. 2243) – jako wytwórcy energii elektrycznej oraz jako przedsiębiorstwa energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie obrotu energią elektryczną.
Zgodnie z art. 24 i art. 39 ww. ustawy odpisy przekazywać należy za każdy miesiąc kalendarzowy w odniesieniu do okresu od dnia 1 grudnia 2022 r. do dnia 31 grudnia 2023 r.
W okresie 12 miesięcy zakończonym 31 grudnia 2023 r. spółki GK ENEA ujęły z tego tytułu w kosztach następujące kwoty: ENEA Elektrownia Połaniec S.A. w zakresie obrotu energią elektryczną w kwocie 12 766 tys. zł i w zakresie wytwarzania 406 735 tys. zł, ENEA Wytwarzanie Sp. z o.o. w zakresie obrotu 73 542 tys. zł i w zakresie wytwarzania 2 515 124 tys. zł, ENEA Ciepło Sp. z o.o. w zakresie obrotu 7 913 tys. zł i w zakresie wytwarzania 6 452 tys. zł, ENEA Nowa Energia Sp. z o.o. w zakresie wytwarzania 190 278 tys. zł, ENEA Power&Gas Trading Sp. z o.o. w zakresie obrotu 948 tys. zł, PAD RES Genowefa Sp. z o.o. (obecnie PV Genowefa Sp. z o.o.) w zakresie wytwarzania 299 tys. zł (za okres od nabycia spółki), PV Tykocin Sp. z o.o. w zakresie wytwarzania 296 tys. zł (za okres od nabycia spółki) oraz ENEA Trading Sp. z o.o. w zakresie obrotu 17 tys. zł. Kwoty te zostały ujęte w skonsolidowanym sprawozdaniu z całkowitych dochodów w pozycji „Podatki i opłaty”. Grupa uznaje te odpisy jako opłaty w rozumieniu MSR 37. Są one naliczane w miesiącu, w którym powstaje obowiązek.
49. Zdarzenia po dacie sprawozdawczej
25 stycznia 2024 r. Spółka zawarła z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym (EBI) kolejną umowę kredytu inwestycyjnego na kwotę 1 000 000 tys. zł. Pozyskane środki zostaną w całości przeznaczone na inwestycje w obszarze dystrybucji zgodnie ze Strategią Rozwoju Grupy Kapitałowej ENEA do 2030 roku z perspektywą 2040 roku”. Współfinansowane przez EBI inwestycje z zakresu rozwoju i modernizacji sieci dystrybucyjnej obejmą lata 2023-2025 i będą realizowane w północno-zachodniej Polsce. Środki udostępniane przez EBI mogą być wykorzystywane w walucie PLN lub EUR, a ich oprocentowanie będzie obliczane w oparciu o zmienną stopę procentową odpowiednią dla danego okresu odsetkowego i danej waluty, powiększoną o marżę lub stałą stopę procentową. Okres dostępności środków wynosi 24 miesiące od dnia zawarcia umowy, a ostateczna data spłaty będzie przypadać w terminie do 18 lat od dnia wykorzystania ostatniej transzy.
26 stycznia 2024 r. została zawarta z ENERGA S.A. warunkowa umowa sprzedaży przez ENEA S.A. wszystkich posiadanych udziałów w Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o. (SPV), za łączną cenę 42 000 tys. zł. Warunkiem zawarcia umowy rozporządzającej było nieskorzystanie przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa (KOWR) z prawa pierwokupu udziałów. W związku ze spełnieniem się wyżej wskazanego warunku, 4 kwietnia 2024 r. nastąpiło zawarcie pomiędzy ENEA S.A. a ENERGA S.A. umowy przeniesienia udziałów spółki Elektrownia Ostrołęka Sp. z o.o., zgodnie z którą przejście tytułu prawnego do udziałów zbywanych przez Spółkę na ENERGA S.A. nastąpiło 4 kwietnia 2024 r. W związku z powyższym Grupa dokonała rozwiązania odpisu aktualizującego wartość udziałów w SPV w wysokości 42 000 tys. zł (opis w nocie 18).
19 lutego 2024 r. ENEA S.A. zawarła z Bankiem Polska Kasa Opieki S.A. oraz bankiem Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A. umowę kredytu odnawialnego w maksymalnej kwocie 1 000 000 tys. zł. Spółka będzie mogła przeznaczyć środki przyznane w ramach kredytu na finansowanie i refinansowanie nakładów poniesionych w związku z nabyciem, rozwojem, rozbudową, finansowaniem, budową, modernizacją, konserwacją lub oddaniem do eksploatacji jednostek wytwórczych wykorzystujących do produkcji energii elektrycznej źródła odnawialne. Kredyt nie zostanie przeznaczony na sfinansowanie budowy, nabycia ani rozbudowy elektrowni opalanych węglem kamiennym lub innej działalności związanej z tym surowcem. Wysokość oprocentowania pozyskanego finansowania zależna będzie od realizacji wskaźników zrównoważonego rozwoju, tj. wskaźnika redukcji emisji CO 2 oraz wskaźnika zwiększenia udziału odnawialnych źródeł energii w strukturze wytwórczej Grupy.
7 marca 2024 r. ENEA S.A. zawarła z Bankiem Polska Kasa Opieki S.A. umowę wielowalutowego kredytu w maksymalnej kwocie 250 000 tys. zł. Spółka będzie mogła przeznaczyć środki przyznane w ramach kredytu na finansowanie bieżącej działalności. Środki udostępniane przez Pekao S.A. mogą być wykorzystywane w walucie PLN lub EUR, a ich oprocentowanie oparte jest o stawkę WIBOR 1M lub EURIBOR 1M, powiększone o marżę.