Warszawa, marzec 2022
J e d n o s t k o w e S p r a w o z d a n i e F i n a n s o w e B a n k u P e k a o S . A . z a r o k z a k o ń c z o n y d n i a 3 1 g r u d n i a 2 0 2 1
2
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A. S.A. Group for the first quarter of 2021
I. Jednostkowy rachunek zysków i strat ................................................................................................................................................ 4
II. Jednostkowe sprawozdanie z całkowitych dochodów ..................................................................................................................... 5
III. Jednostkowe sprawozdanie z sytuacji finansowej ............................................................................................................................ 6
IV. Jednostkowe sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym .............................................................................................................. 7
V. Jednostkowe sprawozdanie z przepływów pieniężnych ................................................................................................................... 9
VI. Noty objaśniające jednostkowego sprawozdania finansowego ..................................................................................................... 11
1. Informacje ogólne ............................................................................................................................................................................... 11
2. Połączenia jednostek gospodarczych .............................................................................................................................................. 11
3. Oświadczenie o zgodności ................................................................................................................................................................ 14
4. Istotne zasady rachunkowości .......................................................................................................................................................... 17
5. Przychody i koszty z tytułu odsetek .................................................................................................................................................. 28
6. Przychody i koszty z tytułu prowizji i opłat ...................................................................................................................................... 30
7. Przychody z tytułu dywidend ............................................................................................................................................................. 30
8. Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy oraz wynik z pozycji wymiany ............................................................................................................................................................................................... 31
9. Zysk (strata) z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych według wartości godziwej przez wynik finansowy ....................................................................................................................................................... 32
10. Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe ............................................................................................................... 32
11. Pozostałe przychody i koszty operacyjne ........................................................................................................................................ 34
12. Ogólne koszty administracyjne ......................................................................................................................................................... 35
13. Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych ...................................................................................... 36
14. Zysk (strata) z jednostek zależnych .................................................................................................................................................. 36
15. Podatek dochodowy ........................................................................................................................................................................... 37
16. Zysk netto przypadający na jedną akcję ........................................................................................................................................... 41
17. Dywidendy ........................................................................................................................................................................................... 42
18. Kasa i operacje z Bankiem Centralnym ............................................................................................................................................ 43
19. Należności od banków ........................................................................................................................................................................ 44
20. Aktywa oraz zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu) ................................. 45
21. Rachunkowość zabezpieczeń ............................................................................................................................................................ 49
22. Kredyty i pożyczki udzielone klientom ............................................................................................................................................. 57
23. Papiery wartościowe ........................................................................................................................................................................... 60
24. Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań ............................................................................................................................. 62
25. Aktywa przeznaczone do sprzedaży ................................................................................................................................................. 63
26. Inwestycje w jednostkach zależnych ................................................................................................................................................ 65
27. Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych ................................................................................................................................... 66
28. Wartości niematerialne ....................................................................................................................................................................... 67
29. Rzeczowe aktywa trwałe ..................................................................................................................................................................... 70
30. Inne aktywa .......................................................................................................................................................................................... 73
31. Zobowiązania wobec innych banków ............................................................................................................................................... 73
32. Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu .......................................................................................................................... 74
33. Zobowiązania wobec klientów ........................................................................................................................................................... 75
34. Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych .................................................................................................. 75
35. Zobowiązania podporządkowane ...................................................................................................................................................... 76
36. Rezerwy ................................................................................................................................................................................................ 78
37. Pozostałe zobowiązania ..................................................................................................................................................................... 80
38. Programy określonych świadczeń .................................................................................................................................................... 80
39. Płatności na bazie akcji ...................................................................................................................................................................... 82
40. Leasing ................................................................................................................................................................................................. 85
Bank Pekao S.A.
3
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
41. Zobowiązania warunkowe .................................................................................................................................................................. 87
42. Kapitały własne ................................................................................................................................................................................... 90
43. Informacje dodatkowe do sprawozdania z przepływów pieniężnych ............................................................................................ 92
44. Transakcje z jednostkami powiązanymi ........................................................................................................................................... 94
45. Zarządzanie ryzykiem i wartość godziwa ....................................................................................................................................... 100
45.1. Struktura organizacyjna zarządzania ryzykiem ............................................................................................................................... 100
45.2. Ryzyko kredytowe ............................................................................................................................................................................ 101
45.3. Ryzyko prawne związane z walutowymi kredytami hipotecznymi w CHF ....................................................................................... 142
45.4. Ryzyko rynkowe ............................................................................................................................................................................... 147
45.5. Reforma wskaźników stóp procentowych ........................................................................................................................................ 149
45.6. Ryzyko płynności ............................................................................................................................................................................. 151
45.7. Ryzyko operacyjne .......................................................................................................................................................................... 154
45.8. Ryzyko klimatyczne ......................................................................................................................................................................... 154
45.9. Zarządzanie kapitałem własnym ...................................................................................................................................................... 155
45.10.Wartość godziwa aktywów i zobowiązań finansowych .................................................................................................................... 158
46. Zdarzenia po dacie bilansu .............................................................................................................................................................. 165
Słowniczek ........................................................................................................................................................................................................ I
4
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
I. Jednostkowy rachunek zysków i strat
NOTA
2021
2020
PRZEKSZTAŁCONY
Przychody z tytułu odsetek
5
5 551 206
5 576 227
Przychody z tytułu odsetek obliczone przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej
5 242 177
5 334 553
Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
4 763 300
4 703 919
Aktywa finansowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
478 877
630 634
Pozostałe przychody z tytułu odsetek dotyczące aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
309 029
241 674
Koszty z tytułu odsetek
5
-138 119
-547 786
Wynik z tytułu odsetek
5 413 087
5 028 441
Przychody z tytułu prowizji i opłat
6
2 835 041
2 519 607
Koszty z tytułu prowizji i opłat
6
-533 520
-463 789
Wynik z tytułu prowizji i opłat
2 301 521
2 055 818
Przychody z tytułu dywidend
7
219 682
236 680
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy oraz wynik z pozycji wymiany
8
124 244
158 185
Wynik z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej
21
3 704
-847
Zysk (strata) z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych według wartości godziwej przez wynik finansowy
9
30 531
60 543
Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe
10
-663 911
-1 549 497
Pozostałe przychody operacyjne
11
119 047
67 516
Pozostałe koszty operacyjne
11
-128 203
-151 901
Ogólne koszty administracyjne
12
-3 840 662
-3 712 532
Wynagrodzenia i inne świadczenia pracownicze
-1 903 109
-1 804 236
Pozostałe koszty administracyjne
-1 937 553
-1 908 296
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych
13
-603 964
-496 033
Zysk (strata) z jednostek zależnych
14
20 092
847
ZYSK BRUTTO
2 995 168
1 697 220
Podatek dochodowy
15
-758 339
-570 796
ZYSK NETTO
2 236 829
1 126 424
Zysk na akcję (w złotych na akcję)
podstawowy za okres
16
8,52
4,29
rozwodniony za okres
16
8,52
4,29
Noty objaśniające przedstawione na stronach od 11 do 165 stanowią integralną część Jednostkowego sprawozdania finansowego.
5
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
II. Jednostkowe sprawozdanie z całkowitych dochodów
NOTA
2021
2020
PRZEKSZTAŁCONY
Zysk netto
2 236 829
1 126 424
Inne składniki całkowitych dochodów
Pozycje, które są lub mogą zostać przeniesione do rachunku zysków i strat:
Skutki wyceny dłużnych papierów wartościowych oraz kredytów wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto):
-1 250 576
563 950
zysk/strata z wyceny w wartości godziwej
-1 222 198
601 367
zysk/strata przeklasyfikowana do wyniku finansowego po zaprzestaniu ujmowania
-28 378
-37 417
Skutki wyceny instrumentów finansowych zabezpieczających przepływy pieniężne (netto)
21
-1 736 277
378 040
Pozycje, które nie zostaną przeniesione w późniejszych okresach do rachunku zysków i strat:
Skutki wyceny instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto)
6 802
71 345
Przeszacowanie zobowiązań z tytułu określonych świadczeń pracowniczych (netto)
38 201
-8 400
Inne składniki całkowitych dochodów (netto)
-2 941 850
1 004 935
Całkowite dochody razem
-705 021
2 131 359
Noty objaśniające przedstawione na stronach od 11 do 165 stanowią integralną część Jednostkowego sprawozdania finansowego.
6
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
III. Jednostkowe sprawozdanie z sytuacji finansowej
NOTA
31.12.2021
31.12.2020
PRZEKSZTAŁCONY
01.01.2020
PRZEKSZTAŁCONY
AKTYWA
Kasa, należności od Banku Centralnego
18
4 696 615
4 456 272
5 138 758
Należności od banków
19
3 998 628
2 917 839
2 243 908
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
20
7 966 726
4 842 279
2 085 989
Instrumenty zabezpieczające
21
78 216
779 063
377 208
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
22
143 424 982
128 726 959
131 675 384
Papiery wartościowe
23
72 924 656
73 527 832
46 555 252
Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań
24
846 097
742 928
597 540
Aktywa przeznaczone do sprzedaży
25
12 744
35 738
17 175
Inwestycje w jednostkach zależnych
26
1 577 425
1 542 792
1 626 449
Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych
27
42 194
-
-
Wartości niematerialne
28
1 445 830
1 139 355
739 777
Rzeczowe aktywa trwałe
29
1 745 152
1 834 635
1 842 378
Aktywa z tytułu podatku dochodowego
1 562 861
939 978
777 116
1. Aktywa z tytułu bieżącego podatku dochodowego
198 129
-
-
2. Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
15
1 364 732
939 978
777 116
Inne aktywa
30
953 087
895 326
973 058
AKTYWA RAZEM
241 275 213
222 380 996
194 649 992
ZOBOWIĄZANIA I KAPITAŁY
Zobowiązania
Zobowiązania wobec Banku Centralnego
-
-
4 550
Zobowiązania wobec innych banków
31
5 069 257
5 225 544
3 043 969
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
32
639 733
742 804
184 799
Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
20
7 978 525
4 636 116
2 040 368
Zobowiązania wobec klientów
33
195 451 091
178 827 283
158 544 670
Instrumenty zabezpieczające
21
2 221 732
1 072 959
614 765
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
34
178 573
523 305
1 604 344
Zobowiązania z tytułu obligacji podporządkowanych
35
2 761 474
2 757 876
2 764 493
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego
-
309 449
168 318
1. Bieżące zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego
-
309 449
168 318
2. Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
15
-
-
-
Rezerwy
36
935 987
1 052 781
773 057
Pozostałe zobowiązania
37
2 939 020
2 585 508
2 379 871
ZOBOWIĄZANIA RAZEM
218 175 392
197 733 625
172 123 204
Kapitały razem
Kapitał zakładowy
42
262 470
262 470
262 470
Pozostałe kapitały
42
18 915 464
21 573 419
20 016 851
Wynik z lat ubiegłych i roku bieżącego
42
3 921 887
2 811 482
2 247 467
KAPITAŁY RAZEM
23 099 821
24 647 371
22 526 788
ZOBOWIĄZANIA I KAPITAŁY RAZEM
241 275 213
222 380 996
194 649 992
Noty objaśniające przedstawione na stronach od 11 do 165 stanowią integralną część Jednostkowego sprawozdania finansowego.
7
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
IV. Jednostkowe sprawozdanie ze zmian w kapitale własnym
POZOSTAŁE KAPITAŁY
KAPITAŁ ZAKŁADOWY
POZOSTAŁE KAPITAŁY RAZEM
PREMIA EMISYJNA
FUNDUSZ OGÓLNEGO RYZYKA BANKOWEGO
POZOSTAŁE KAPITAŁY REZERWOWE
KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI WYCENY
POZOSTAŁE
WYNIK Z LAT UBIEGŁYCH I ROKU BIEŻĄCEGO
KAPITAŁ WŁASNY RAZEM
Nota
42
42
42
Kapitał własny na 1.01.2021
262 470
21 573 419
9 137 221
1 982 459
8 852 566
1 368 046
233 127
2 811 482
24 647 371
Całkowite dochody
-
-2 941 850
-
-
-
-2 941 850
-
2 236 829
-705 021
Przeszacowanie zobowiązań z tytułu określonych świadczeń pracowniczych (netto)
-
38 201
-
-
-
38 201
-
-
38 201
Wycena dłużnych papierów wartościowych oraz kredytów wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto)
-
-1 250 576
-
-
-
-1 250 576
-
-
-1 250 576
Wycena instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto)
-
6 802
-
-
-
6 802
-
-
6 802
Wycena instrumentów finansowych zabezpieczających przepływy pieniężne (netto)
-
-1 736 277
-
-
-
-1 736 277
-
-
-1 736 277
Zysk netto za okres
-
-
-
-
-
-
-
2 236 829
2 236 829
Podział wyniku za rok ubiegły
-
283 895
-
-
283 895
-
-
-1 126 424
-842 529
Wypłata dywidendy
-
-
-
-
-
-
-
-842 529
-842 529
Podział zysku z przeznaczeniem na pozostałe kapitały
-
283 895
-
-
283 895
-
-
-283 895
-
Pozostałe
-
-
-
-
9 882
-9 882
-
-
-
Wynik na sprzedaży instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto)
-
-
-
-
9 882
-9 882
-
-
-
Kapitał własny na 31.12.2021
262 470
18 915 464
9 137 221
1 982 459
9 146 343
-1 583 686
233 127
3 921 887
23 099 821
Noty objaśniające przedstawione na stronach od 11 do 165 stanowią integralną część Jednostkowego sprawozdania finansowego.
8
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
POZOSTAŁE KAPITAŁY
KAPITAŁ ZAKŁADOWY
POZOSTAŁE KAPITAŁY RAZEM
PREMIA EMISYJNA
FUNDUSZ OGÓLNEGO RYZYKA BANKOWEGO
POZOSTAŁE KAPITAŁY REZERWOWE
KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI WYCENY
POZOSTAŁE
WYNIK Z LAT UBIEGŁYCH I ROKU BIEŻĄCEGO
KAPITAŁ WŁASNY
Nota
42
42
42
Kapitał własny na 1.01.2020
262 470
20 016 851
9 137 221
1 982 459
8 300 933
363 111
233 127
2 247 467
22 526 788
Całkowite dochody
-
1 004 935
-
-
-
1 004 935
-
1 126 424
2 131 359
Przeszacowanie zobowiązań z tytułu określonych świadczeń pracowniczych (netto)
-
-8 400
-
-
-
-8 400
-
-
-8 400
Wycena dłużnych papierów wartościowych oraz kredytów wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto)
-
563 950
-
-
-
563 950
-
-
563 950
Wycena lub sprzedaż instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto)
-
71 345
-
-
-
71 345
-
-
71 345
Wycena instrumentów finansowych zabezpieczających przepływy pieniężne (netto)
-
378 040
-
-
-
378 040
-
-
378 040
Zysk netto za okres
-
-
-
-
-
-
-
1 126 424
1 126 424
Podział wyniku za rok ubiegły
-
562 409
-
-
562 409
-
-
-562 409
-
Wypłata dywidendy
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Podział zysku z przeznaczeniem na pozostałe kapitały
-
562 409
-
-
562 409
-
-
-562 409
-
Pozostałe
-
-10 776
-
-
-10 776
-
-
-
-10 776
Nabycie zorganizowanej części przedsiębiorstwa Pekao Investment Banking S.A.
-
-10 776
-
-
-10 776
-
-
-
-10 776
Kapitał własny na 31.12.2020
262 470
21 573 419
9 137 221
1 982 459
8 852 566
1 368 046
233 127
2 811 482
24 647 371
Noty objaśniające przedstawione na stronach od 11 do 165 stanowią integralną część Jednostkowego sprawozdania finansowego.
9
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
V. Jednostkowe sprawozdanie z przepływów pieniężnych
NOTA
2021
2020
PRZEKSZTAŁCONY
Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej - metoda pośrednia
Zysk brutto
2 995 168
1 697 220
Korekty razem:
-390 712
26 701 695
Amortyzacja
13
603 964
496 033
(Zysk) strata z tytułu działalności inwestycyjnej
-70 964
-50 319
Wynik z tytułu odsetek
5
-5 413 087
-5 028 441
Przychody z tytułu dywidend
7
-219 682
-236 680
Odsetki otrzymane
5 381 312
5 477 538
Odsetki zapłacone
-178 111
-710 942
Podatek dochodowy zapłacony
-743 345
-703 356
Zmiana stanu należności od banków
43
-307 109
81 796
Zmiana stanu aktywów z tytułu pochodnych instrumentów finansowych
43
-3 115 403
-2 756 290
Zmiana stanu kredytów i pożyczek udzielonych klientom
43
-2 486 724
2 879 327
Zmiana stanu papierów wartościowych(w tym aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań)
43
1 946 578
-367 598
Zmiana stanu pozostałych aktywów
43
-2 567 718
488 407
Zmiana stanu zobowiązań wobec banków
43
-47 985
2 373 171
Zmiana stanu zobowiązań przeznaczonych do obrotu
-103 071
558 005
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu pochodnych instrumentów finansowych
43
3 178 233
2 595 748
Zmiana stanu zobowiązań wobec klientów
43
3 213 253
20 539 974
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
-13 286
1 525
Zmiana stanu zobowiązań podporządkowanych
3 598
-
Płatności związane z krótkoterminowymi umowami leasingu i leasingami aktywów o niskiej wartości
-985
-2 185
Zmiana stanu rezerw
43
-120 683
279 724
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań
43
670 503
786 258
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej
2 604 456
28 398 915
Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
Wpływy z działalności inwestycyjnej
240 562 754
351 008 315
Dotacja otrzymana z tytułu przejęcia części działalności Idea Bank S.A. z uwzględnieniem nabytych środków pieniężnych
2, 43
1 453 843
-
Zbycie jednostek zależnych
25
18 579
-
Zbycie papierów wartościowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu i według wartości godziwej przez inne całkowite dochody
239 010 282
350 771 655
Zbycie wartości niematerialnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
28, 29
-
-
Dywidendy otrzymane
7
80 050
236 660
Wydatki z działalności inwestycyjnej
-240 658 268
-377 953 640
Nabycie jednostek zależnych i stowarzyszonych
-77 193
-
Nabycie papierów wartościowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu i według wartości godziwej przez inne całkowite dochody
-239 871 751
-377 165 906
Nabycie wartości niematerialnych oraz rzeczowych aktywów trwałych
28, 29
-709 324
-787 734
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
-95 514
-26 945 325
(w tys. zł)
10
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
NOTA
2021
2020
PRZEKSZTAŁCONY
Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
Wpływy z działalności finansowej
182 528
479 940
Kredyty i pożyczki otrzymane od banków
43
-
-
Emisja dłużnych papierów wartościowych
43
182 528
479 940
Wydatki z działalności finansowej
43
-1 714 312
-1 857 363
Spłaty kredytów i pożyczek otrzymanych od banków
-234 001
-183 301
Wykup dłużnych papierów wartościowych
43
-524 138
-1 560 496
Dywidendy i inne wypłaty na rzecz właścicieli
43
-842 529
-
Płatności głównej części zobowiązań z tytułu leasingu
-113 644
-113 566
Środki pieniężne netto z działalności finansowej
-1 531 784
-1 377 423
Przepływy pieniężne netto razem
977 158
76 167
w tym: zmiana stanu środków pieniężnych z tytułu różnic kursowych
20 202
172 095
Bilansowa zmiana stanu środków pieniężnych
977 158
76 167
Środki pieniężne na początek okresu
7 296 349
7 220 182
Środki pieniężne na koniec okresu
43
8 273 507
7 296 349
Noty objaśniające przedstawione na stronach od 11 do 165 stanowią integralną część Jednostkowego sprawozdania finansowego.
11
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
VI. Noty objaśniające jednostkowego sprawozdania finansowego
1. Informacje ogólne
Bank Polska Kasa Opieki Spółka Akcyjna („Bank Pekao S.A.” lub „Bank”) z siedzibą w Polsce, ul. Grzybowska 53/57, 00-844 Warszawa, został wpisany do rejestru handlowego w dniu 29 października 1929 roku na mocy postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie i funkcjonuje nieprzerwanie do dnia dzisiejszego.
Bank Pekao S.A. jest wpisany do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod numerem KRS 0000014843 (brak zmian w nazwie lub danych identyfikacyjnych w stosunku do poprzedniego okresu sprawozdawczego).
Akcje Banku są notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych (GPW) w Warszawie. Papiery wartościowe Banku znajdujące się w obrocie na rynkach regulowanych są klasyfikowane w sektorze bankowym.
Bank Pekao S.A. jest uniwersalnym bankiem komercyjnym oferującym na rynku polskim szeroki zakres usług bankowych świadczonych na rzecz klientów indywidualnych oraz instytucjonalnych zgodnie z zakresem usług określonych w statucie Banku.
Bank prowadzi operacje zarówno w złotych polskich, jak i w walutach obcych oraz aktywnie uczestniczy w obrocie na krajowym i zagranicznych rynkach finansowych. Ponadto, poprzez podmioty zależne Bank prowadzi działalność maklerską, leasingową, faktoringową oraz świadczy inne usługi finansowe.
Zgodnie z MSSF 10 „Jednostkowe sprawozdania finansowe”, podmiotem dominującym w stosunku do Banku Pekao S.A. jest spółka Powszechny Zakład Ubezpieczeń S.A. (dalej „PZU S.A.”) z siedzibą w Warszawie przy Al. Jana Pawła II 24.
Bank sporządza również skonsolidowane sprawozdanie finansowe Grupy Kapitałowej Banku Pekao S.A.
Strukturę akcjonariatu Banku przedstawiono w punkcie 6.1 Sprawozdania z działalności Grupy Kapitałowej Banku Pekao S.A. za rok 2021.
2. Połączenia jednostek gospodarczych
Przejęcie Idea Banku S.A.
Opis Transakcji
W dniu 30 grudnia 2020 roku Bankowy Fundusz Gwarancyjny (dalej „BFG”) podjął decyzję o zastosowaniu wobec Idea Banku S.A. instrumentu przymusowej restrukturyzacji ze względu na spełnienie następujących przesłanek:
1) zagrożenia upadłością Idea Bank S.A.,
2) brak przesłanek wskazujących, że możliwe działania nadzorcze lub działania Idea Bank S.A. pozwolą we właściwym czasie usunąć zagrożenie upadłością,
3) wszczęcie przymusowej restrukturyzacji wobec Idea Bank S.A. było konieczne w interesie publicznym, rozumianym jako stabilność sektora finansowego.
Instrument przymusowej restrukturyzacji zastosowany przez BFG względem Idea Bank S.A. polegał na przejęciu z dniem 3 stycznia 2021 roku przez Bank ze skutkiem określonym w art. 176 ust. 1 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 roku o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji (dalej „ustawa o BFG”) przedsiębiorstwa Idea Bank S.A., obejmującego ogół jego praw majątkowych oraz zobowiązań według stanu na koniec dnia wszczęcia przymusowej restrukturyzacji, tj. w dniu 31 grudnia 2020 roku (dalej jako „Transakcja”), z wyłączeniem określonych praw majątkowych i zobowiązań wskazanych w przedmiotowej decyzji BFG, obejmujących między innymi:
1) prawa majątkowe i zobowiązania związane z czynnościami faktycznymi, prawnymi lub czynami niedozwolonymi pozostającymi w związku z:
a) obrotem instrumentami finansowymi oraz pozostałymi czynnościami odnoszącymi się do:
• instrumentów finansowych emitowanych przez GetBack S.A. oraz podmioty powiązane GetBack S.A.,
• certyfikatów inwestycyjnych, w szczególności certyfikatów inwestycyjnych emitowanych przez Lartiq (dawniej Trigon) [Profit XXII NS FIZ, Profit XXIII, NS FIZ, Profit XXIV NS FIZ] reprezentowane przez Lartiq TFI S.A. (dawniej Trigon TFI S.A.), Universe NS FIZ, Universe 2 NS FIZ oraz pozostałe fundusze inwestycyjne reprezentowane przez Altus TFI S.A.,
12
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
b) obejmowaniem ochroną ubezpieczeniową, wykonywaniem czynności pośrednictwa ubezpieczeniowego lub dystrybuowaniem ubezpieczeń w zakresie ubezpieczeń na życie, jeżeli związane są z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym (także ubezpieczenia na życie, w których świadczenie zakładu ubezpieczeń jest ustalane w oparciu o określone indeksy lub inne wartości bazowe),
c) świadczeniem usług jako agent firmy inwestycyjnej,
d) działalnością Idea Bank S.A., która nie jest objęta statutem Banku,
oraz roszczeń wynikających z tych praw i zobowiązań, w tym objętych postępowaniami cywilnymi i administracyjnymi, niezależnie od daty ich podniesienia.
2) akcji oraz udziałów w spółkach zależnych i stowarzyszonych z Idea Bank S.A.,
3) obligacji korporacyjnych wyemitowanych przez GetBack S.A.,
dalej jako „Przejmowana Działalność”.
Realizacja przejęcia Przejmowanej Działalności nie ma istotnego wpływu na profil finansowy Banku, w tym w szczególności na parametry kapitałowe i płynnościowe Banku oraz Banku.
Uzasadnienie Transakcji
Idea Bank S.A. był bankiem komercyjnym oferującym usługi bankowe świadczone na rzecz klientów indywidualnych oraz instytucjonalnych, takie jak m. in. przyjmowanie wkładów pieniężnych płatnych na żądanie lub z nadejściem oznaczonego terminu oraz prowadzenie rachunków tych wkładów, udzielanie kredytów, udzielanie gwarancji bankowych, emitowanie papierów wartościowych. Współczynnik adekwatności kapitałowej Idea Banku S.A. według ostatniego dostępnego sprawozdania finansowego sporządzonego na dzień 30 września 2020 roku kształtował się na poziomie 2,51% (względem 10,5% wymaganego przepisami prawa) i był istotnie poniżej wymogów regulacyjnych.
Wszczęcie procesu przymusowej restrukturyzacji pozwoliło na ograniczenie skutków ryzyka upadłości Idea Bank S.A., a w konsekwencji negatywnych skutków dla sektora bankowego związanych z taką ewentualnością.
Uwarunkowania cenowe
Przejęcie Idea Bank S.A. nie wiązało się z przekazaniem zapłaty przez Bank. W wyniku transakcji Bank przejął aktywa i zobowiązania Idea Bank S.A., których łączna szacunkowa wartość godziwa była ujemna.
Jak wskazano w „Opisie Transakcji” Bank nie nabył wszystkich aktywów Idea Bank S.A, w szczególności Bank nie przejął akcji oraz udziałów w spółkach zależnych i stowarzyszonych.
Biorąc pod uwagę powyższe Bank otrzymał od BFG wsparcie w postaci przyznanej dotacji w kwocie 193 milionów złotych w celu pokrycia różnicy pomiędzy wartością przejmowanych zobowiązań i wartością przejmowanych praw majątkowych Idea Bank S.A. Powyższe środki Bank otrzymał w dniu 8 stycznia 2021 roku.
Jako nieodłączny element całości Transakcji Bank otrzymał również od BFG gwarancję pokrycia strat wynikających z ryzyka związanego z prawami majątkowymi lub zobowiązaniami podmiotu w restrukturyzacji, o której mowa w art. 112 ust. 3 pkt 1 Ustawy o BFG („Gwarancja Pokrycia Strat”), która obejmuje gwarancję pokrycia strat wynikających z ryzyka kredytowego związanego z aktywami kredytowymi („Gwarancja CRM”) oraz gwarancję pokrycia strat (innych niż straty wynikające z ryzyka kredytowego) związanych z Przejmowaną Działalnością („Gwarancja na pozostałe ryzyka”).
Przejęcie wiąże się z przejęciem aktywów kredytowych wchodzących w skład Przejmowanej Działalności i mogłoby skutkować wzrostem kwoty ekspozycji ważonych ryzykiem (jest ona obliczana przez pomnożenie kwot ekspozycji i wagi ryzyka wynikającej z przepisów Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych, zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 648/2012 („CRR”)). Wzrost takich kwot ekspozycji ważonych ryzykiem mógłby wpłynąć na wymogi kapitałowe Banku.
W związku z powyższym Gwarancja CRM jest wykorzystywana przez Bank jako „uznana ochrona kredytowa nierzeczywista” w rozumieniu CRR. Pozwoliło to, w zakresie ryzyka kredytowego, na przypisanie przejętym ekspozycjom wagi ryzyka właściwej dla podmiotu udzielającego ochrony – BFG, kwalifikowanego jako podmiot sektora publicznego, zgodnie z opinią Komisji Nadzoru Finansowego, o której mowa w art. 116 ust. 4 CRR. W konsekwencji uzyskania opinii, o której mowa w art. 116 ust. 4 CRR oraz po spełnieniu przez Gwarancję CRM pozostałych przesłanek dla „uznanej ochrony kredytowej nierzeczywistej”, ekspozycje objęte umową Gwarancji Pokrycia Strat są traktowane jako ekspozycje wobec rządu centralnego, skutkując znaczącym obniżeniem wymogu kapitałowego z tytułu ryzyka kredytowego po stronie Banku.
Rozliczenie nabycia Przejętej Działalności Idea Bank S.A.
Bank dokonał rozliczenia Transakcji stosując zasady wynikające z Międzynarodowego Standardu Sprawozdawczości Finansowej 3 „Połączenia jednostek” (dalej „MSSF 3”) na dzień objęcia kontroli (tj. 3 stycznia 2021 roku) na podstawie danych na dzień 31 grudnia 2020 roku.
13
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Ujęcie oraz wycena możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów i przejętych zobowiązań wycenionych zgodnie z MSSF
Ujęte wartości godziwe możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów i przejętych zobowiązań zostały przedstawione w poniższej tabeli.
NAZWA POZYCJI
WARTOŚĆ KSIĘGOWA (*)
WARTOŚĆ GODZIWA
Kasa, należności od Banku Centralnego
1 099 662
1 085 742
Należności od banków
200 339
210 088
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
9 044
9 044
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
12 048 461
12 060 942
Papiery wartościowe
717 929
518 340
Aktywa przeznaczone do sprzedaży
565
519
Wartości niematerialne
143 825
40 435
Rzeczowe aktywa trwałe
36 496
28 969
Inne aktywa
139 221
64 921
AKTYWA RAZEM
14 395 542
14 019 000
Zobowiązania wobec innych banków
125 484
125 488
Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
164 176
164 176
Zobowiązania wobec klientów
13 504 707
13 575 553
Rezerwy
8 389
3 889
Pozostałe zobowiązania
342 485
343 798
ZOBOWIĄZANIA RAZEM
14 145 241
14 212 904
(*) Dane zgodnie z zestawieniem obrotów i sald, które Bank otrzymał od BFG w dniu 3 stycznia 2021 roku.
W rezultacie powyższego, w wyniku połączenia Bank rozpoznał wartość firmy w wysokości 904 tysięcy złotych, skalkulowaną jako różnica pomiędzy kwotą netto możliwych do zidentyfikowania nabytych aktywów i przejętych zobowiązań (-193 904 tys. złotych), a kwotą dotacji z BFG (193 000 tys. złotych). Wartość firmy nie będzie podlegała odliczeniu podatkowemu.
Istotne założenia przyjęte do wyceny według wartości godziwej
Ustalenie wartości godziwej przejmowanych aktywów i zobowiązań oraz identyfikacja i ujęcie wartości niematerialnych wynikających z nabycia, zostały przeprowadzone w oparciu o dostępne informacje oraz najlepsze szacunki na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego. Podstawą do przeprowadzenia wyceny poszczególnych składników do ich wartości godziwej były wartości księgowe według stanu na dzień 31 grudnia 2020 roku otrzymane przez Bank od BFG w dniu 3 stycznia 2021 roku.
Kasa, należności od Banku Centralnego oraz Należności od banków
Saldo tych pozycji zostało skorygowane w celu odzwierciedlenia wszystkich zdarzeń gospodarczych dotyczących 31 grudnia 2020 roku, które ze względów operacyjnych nie były ujęte w zestawieniu obrotów i sald otrzymanym przez Bank w dniu 3 stycznia 2021 roku.
Ponadto, w obszarze należności od banków dokonano wyceny do wartości godziwej pożyczki (stosując metodologię wyceny do wartości godziwej analogiczną do tej zaprezentowanej w obszarze Kredytów i pożyczek udzielonych klientom).
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
Kredyty i pożyczki udzielone klientom podlegały wycenie do wartości godziwej zgodnie z wymogami MSSF 3 oraz MSSF 13.
W przypadku kredytów pracujących, w tym skupionych wierzytelności, kredytów inwestycyjnych oraz operacyjnych wycena do wartości godziwej została oszacowana na podstawie metody dochodowej, w której zdyskontowano przyszłe oczekiwane przepływy kapitałowo-odsetkowe z portfela z uwzględnieniem przedpłat.
Ponadto, Bank uznał, iż otrzymaną od BFG gwarancję CRM należy traktować jako integralną z przejętym portfelem kredytowym, który jest objęty gwarancją, w związku z czym w wycenie do wartości godziwej kredytów i pożyczek został ujęty efekt przedmiotowej gwarancji poprzez ograniczenie oczekiwanych strat kredytowych.
Wyznaczone zgodnie z powyższym podejściem przyszłe przepływy pieniężne zostały zdyskontowane stopą dyskonta, która zawierała następujące składniki: stopa wolna od ryzyka oszacowana na bazie kwotowań kontraktów IRS opartych o WIBOR 1M, narzut kosztu kapitału własnego oraz komponent reprezentujący marżę kalibracyjną.
Ze względu na uznanie przedmiotowej gwarancji CRM jako uznanej ochrony nierzeczywistej (szczegóły w części Uwarunkowania cenowe ) w wycenie portfela kredytowego zastosowano obniżone wagi ryzyka dla narzutu na koszt kapitału.
14
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Papiery wartościowe
Korekta wartości godziwej papierów wartościowych wynika z przeszacowania:
• wartości obligacji korporacyjnych, przy zasadach analogicznych jak zaprezentowano dla Kredytów i pożyczek udzielonych klientom, oraz
• wartości akcji podmiotu finansowego, których wartość oszacowano przy wykorzystaniu modelu zdyskontowanych dywidend.
Wartości niematerialne
Korekta wartości godziwej wartości niematerialnych wynika w głównej mierze z przyjęcia do wyceny perspektywy przeciętnego uczestnika rynku oraz z uwzględnienia planów co do kontynuacji i dalszego wykorzystania poszczególnych składników wartości niematerialnych.
W wyniku przeprowadzonych analiz nie zidentyfikowano przesłanek do rozpoznania relacji z klientami posiadającymi rachunki oszczędnościowo rozliczeniowe („CDI”), ani relacji na produktach kredytowych, przede wszystkim z uwagi na brak znaczącej różnicy między średnim poziomem oprocentowania przejętych rachunków, a kosztem alternatywnego finansowania Banku oraz istotną nadpłynność sektora bankowego. W przypadku produktów kredytowych nie zidentyfikowano istotnych relacji z uwagi na niski poziom wyniku odsetkowego i prowizyjnego w stosunku do korespondujących istotnych kosztów ryzyka, a także kosztów administracyjnych.
Rzeczowe aktywa trwałe
Korekta wartości godziwej rzeczowych aktywów trwałych wynika głównie z przyjętej do wyceny perspektywy przeciętnego uczestnika rynku. W zakresie umów najmu założono likwidację przejętych placówek. Powyższe podejście wynika z przeprowadzonej analizy rynku, atrakcyjności lokalizacji poszczególnych placówek oraz porównania warunków cenowych do obecnie zawieranych umów o podobnym metrażu w zbliżonych lokalizacjach.
Inne aktywa
Korekta wartości godziwej innych aktywów wynika głównie z przeszacowania istotnych należności od klienta korporacyjnego, stosując podejście analogiczne jak zastosowane do wyceny ekspozycji kredytowych.
Zobowiązania wobec klientów
W przypadku rachunków bieżących przyjęto założenie, że ze względu na ich charakter (m. in. możliwość wypłaty środków na żądanie, odnawialność z możliwością zmiany warunków przy odnowieniu, brak okresu zapadalności) wartość godziwa nie odbiega od wartości księgowej.
Korekta wartości godziwej depozytów terminowych oraz lokat strukturyzowanych oszacowana została poprzez zdyskontowanie przyszłych wartości depozytów terminowych oraz lokat strukturyzowanych obejmujących spłaty wartości nominalnych i odsetek naliczonych do momentu spłaty.
Rezerwy
Korekta wartości godziwej rezerw wynika przede wszystkim ze spisania rezerwy na restrukturyzację.
Pozostałe zobowiązania
Korekta wartości godziwej pozostałych zobowiązań wynika z przeszacowania rezerwy na przyszłe zobowiązania. Wartość zobowiązań oszacowano na podstawie oczekiwanego przyszłego wypływu środków oraz uwzględniając czynniki dyskonta wynikające z aktualnych warunków rynkowych.
3. Oświadczenie o zgodności
Roczne jednostkowe sprawozdanie finansowe („sprawozdanie finansowe”) Banku Pekao S.A. zostało sporządzone zgodnie z wymogami Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej, które zostały zatwierdzone przez Unię Europejską, a w zakresie nieregulowanym powyższymi standardami zgodnie z wymogami ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości i wydanych na jej podstawie przepisów wykonawczych, jak również wymogami odnoszącymi się do emitentów papierów wartościowych dopuszczonych lub będących przedmiotem ubiegania się o dopuszczenie do obrotu na rynku oficjalnych notowań giełdowych. Istotne zasady rachunkowości Banku, w tym ich zmiany, są przedstawione w Nocie 4.
Niniejsze Jednostkowe sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do publikacji przez Zarząd Banku w dniu 2 marca 2022 roku.
15
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
3.1. Nowe standardy, interpretacje i poprawki do opublikowanych standardów, które zostały zatwierdzone i opublikowane przez Unię Europejską i weszły w życie od lub po 1 stycznia 2021 roku
STANDARD / INTERPRETACJA
OPIS
OCENA WPŁYWU
MSSF 4 (zmiana) „Umowy ubezpieczeniowe”
Główne zmiany obejmują:
• odroczenie terminu pierwszego zastosowania MSSF 17 o dwa lata na roczne okresy sprawozdawcze rozpoczynające się 1 stycznia 2023 r. lub po tej dacie,
• przedłużenie tymczasowego zwolnienia ze stosowania MSSF 9 o dwa lata. W rezultacie kwalifikujące się jednostki będą zobowiązane do stosowania MSSF 9 w odniesieniu do rocznych okresów sprawozdawczych rozpoczynających się1 stycznia 2023 roku lub po tej dacie.
Zmiana standardu nie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie jego pierwszego zastosowania.
MSSF 9 (zmiana) „Instrumenty
finansowe” oraz MSSF 7 (zmiana)
„Instrumenty finansowe: ujawnianie informacji” oraz MSSF 4 (zmiana) „Umowy ubezpieczeniowe”
oraz MSSF 16 (zmiana) „Leasing”
Główne zmiany obejmują:
1) rozliczanie modyfikacji aktywów finansowych, zobowiązań finansowych i zobowiązań leasingowych wymaganych jako bezpośrednia konsekwencja reformy wskaźników stóp procentowych i dokonanych na ekonomicznie równoważnych zasadach, poprzez aktualizację efektywnej stopy procentowej,
2) reforma wskaźników stóp procentowych bezpośrednio nie powoduje zaprzestania stosowania zasad rachunkowości zabezpieczeń. Powiązania zabezpieczające (i związana z nimi dokumentacja) muszą zostać zmienione w celu uwzględnienia modyfikacji pozycji zabezpieczanej, instrumentu zabezpieczającego i zabezpieczanego ryzyka. Zmienione powiązania zabezpieczające powinny spełniać wszystkie kryteria kwalifikujące do stosowania rachunkowości zabezpieczeń, w tym wymogi dotyczące efektywności,
3) celem umożliwienia użytkownikom zrozumienia charakteru i zakresu ryzyk wynikających z reformy wskaźników stóp procentowych, na które jednostka jest narażona, oraz sposobu, w jaki jednostka zarządza tymi ryzykami, a także postępów jednostki w przechodzeniu z wskaźników stóp procentowych na alternatywne stopy referencyjne oraz w jaki sposób jednostka zarządza tym przejściem, zmiany wymagają ujawnienia:
• informacji o sposobie zarządzania przejściem z wskaźników referencyjnych stóp procentowych na alternatywne stopy referencyjne, postępach poczynionych na dzień sprawozdawczy oraz ryzyku wynikającym z przejścia,
• informacji ilościowych na temat aktywów finansowych niebędących instrumentami pochodnymi, zobowiązań finansowych niebędących instrumentami pochodnymi i instrumentów pochodnych, które nadal podlegają referencyjnym wskaźnikom stóp procentowych podlegającym reformie, wykazanych w podziale według znaczących wskaźników referencyjnych stóp procentowych,
• informacji w zakresie, w jakim reforma wskaźników stóp procentowych spowodowała zmiany w strategii zarządzania ryzykiem jednostki, opis tych zmian oraz sposób zarządzania tym ryzykiem przez jednostkę.
Wpływ analizy zmiany standardów na sprawozdanie finansowe w okresie ich pierwszego zastosowania został opisany w Nocie 45.5 oraz Nocie 21.
MSSF 16 (zmiana) „Leasing”
Zmiany wprowadzają opcjonalne praktyczne rozwiązanie, które upraszcza sposób rozliczania przez leasingobiorcę otrzymanych udogodnień w warunkach najmu, które są bezpośrednią konsekwencją Covid-19. Od leasingobiorcy, który stosuje praktyczne rozwiązanie, nie wymaga się oceny, czy kwalifikujące się udogodnienia w warunkach najmu stanowią modyfikacje leasingu i rozlicza je zgodnie z innymi mającymi zastosowanie wytycznymi. Wynikowe rozliczenie będzie zależało od szczegółów udogodnień. Na przykład, jeśli udogodnienie ma formę jednorazowej obniżki czynszu, zostanie rozliczone jako zmienna opłata leasingowa i ujęte w rachunku zysków i strat.
Praktyczne rozwiązanie będzie miało zastosowanie tylko wtedy, gdy:
• skorygowana zapłata jest zasadniczo taka sama lub mniejsza od pierwotnej zapłaty,
• obniżenie opłat leasingowych dotyczy opłat należnych do 30 czerwca 2022 r. lub wcześniej, i
• do warunków najmu nie wprowadzono żadnych innych merytorycznych zmian.
Zmiana standardu nie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie jego pierwszego zastosowania.
3.2. Nowe standardy, interpretacje i poprawki do opublikowanych standardów, które zostały wydane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości (RMSR) i zostały zatwierdzone przez Unię Europejską, ale jeszcze nie weszły w życie
STANDARD / INTERPRETACJA
OPIS
OCENA WPŁYWU
MSSF 3 (zmiana) „Połączenia jednostek”
Zmiany do MSSF 3 obejmują:
• zaktualizowanie MSSF 3 tak, aby odnosił się do Założeń koncepcyjnych z 2018 roku zamiast do Założeń z 1989 roku,
• dodanie do MSSF 3 wymogu, zgodnie z którym w przypadku transakcji i innych zdarzeń objętych zakresem MSR 37 lub KIMSF 21 jednostka przejmująca stosuje MSR 37 lub KIMSF 21 (zamiast Założeń koncepcyjnych) w celu zidentyfikowania zobowiązań, które przyjęła w ramach połączenia jednostek, i
• dodanie do MSSF 3 wyraźnego stwierdzenia, że jednostka przejmująca nie ujmuje aktywów warunkowych nabytych w ramach połączenia jednostek.
Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2022 roku lub po tej dacie.
Bank uważa, że zmiana standardu nie będzie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie ich pierwszego zastosowania.
16
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
STANDARD / INTERPRETACJA
OPIS
OCENA WPŁYWU
MSR 16 (zmiana) „Rzeczowe aktywa trwałe”
Zmiany do MSR 16 zabraniają odliczania od kosztu wytworzenia pozycji rzeczowych aktywów trwałych jakichkolwiek wpływów ze sprzedaży pozycji wytworzonych w trakcie doprowadzenia tego składnika aktywów do miejsca i stanu umożliwiającego mu działanie w sposób zamierzony przez kierownictwo. Zamiast tego jednostka ujmuje przychody ze sprzedaży takich pozycji oraz koszt wytworzenia tych pozycji w rachunku zysków i strat.
Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2022 roku lub po tej dacie.
Bank uważa, że zmiana standardu nie będzie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie ich pierwszego zastosowania.
MSR 37 (zmiana) „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe”
Zmiany do MSR 37 precyzują, że „koszt wykonania” umowy rodzącej obciążenia obejmuje „koszty bezpośrednio związane z umową”. Koszty bezpośrednio związane z umową mogą być kosztami inkrementalnymi związanymi z wykonaniem umowy lub alokacją innych kosztów, które są bezpośrednio związane z realizacją umów.
Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2022 roku lub po tej dacie.
Bank uważa, że zmiana standardu nie będzie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie ich pierwszego zastosowania.
MSSF 17 „Umowy ubezpieczeniowe”
Nowy standard wymaga wyceny zobowiązań ubezpieczeniowych w wysokości aktualnej wartości wypłaty i zapewnia bardziej jednolite podejście do wyceny i prezentacji wszystkich umów ubezpieczeniowych. Wymogi te mają na celu osiągnięcie spójnego ujmowania umów ubezpieczeniowych opartego na określonych zasadach rachunkowości. MSSF 17 zastępuje MSSF 4 „Umowy ubezpieczeniowe” i związane z nimi interpretacje w dniu zastosowania nowego standardu.
Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2023 roku lub po tej dacie.
Bank uważa, że nowy standard nie będzie miał znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie jego pierwszego zastosowania.
3.3. Nowe standardy, interpretacje i poprawki do opublikowanych standardów, które zostały opublikowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości (RMSR) i oczekują na zatwierdzenie przez Unię Europejską
STANDARD / INTERPRETACJA
OPIS
OCENA WPŁYWU
MSR 1 (zmiana) „Prezentacja sprawozdań finansowych”
Zmiany mają wpływ na wymogi zawarte w MSR 1 dotyczące prezentacji zobowiązań. W szczególności wyjaśniają one, że klasyfikacja zobowiązań jako krótkoterminowe lub długoterminowe powinna opierać się na prawach istniejących na koniec okresu sprawozdawczego.
Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2023 roku lub po tej dacie.
Bank uważa, że zmiana standardu nie będzie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie ich pierwszego zastosowania.
MSR 1 (zmiana) „Prezentacja sprawozdań finansowych”
Zmiany do MSR 1 obejmują:
• jednostka jest zobowiązana do ujawnienia istotnych (z ang. „material”) zasad rachunkowości zamiast znaczących (z ang. „significant”) zasad rachunkowości,
• wyjaśnienie, że informacje o polityce rachunkowości mogą być istotne ze względu na swój charakter, nawet jeżeli odnośne kwoty są nieistotne,
• wyjaśnienie, że informacje o polityce rachunkowości są istotne, jeżeli użytkownicy sprawozdań finansowych jednostki potrzebowaliby ich do zrozumienia innych istotnych informacji zawartych w sprawozdaniach finansowych,
• doprecyzowanie, że jeżeli jednostka ujawnia nieistotne zasady rachunkowości, takie informacje nie mogą przesłaniać istotnych zasad rachunkowości.
Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2023 roku lub po tej dacie.
Bank uważa, że zmiana standardu nie będzie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie ich pierwszego zastosowania.
MSR 8 (zmiana) „Zasady (polityka) rachunkowości, zmiany wartości szacunkowych i korygowanie błędów”
Zmiany do MSR 8 obejmują:
• zastąpienie definicji zmiany wartości szacunkowych definicją wartości szacunkowych. Zgodnie z nową definicją wartości szacunkowe to „kwoty pieniężne w sprawozdaniach finansowych, które są objęte niepewnością wyceny”,
• wyjaśnienie, że zmiana wartości szacunkowej wynikająca z nowych informacji lub nowych wydarzeń nie stanowi korekty błędu. Ponadto skutki zmiany danych wejściowych lub techniki wyceny zastosowanej do ustalenia wartości szacunkowej stanowią zmiany wartości szacunkowych, o ile nie wynikają one z korekty błędów poprzednich okresów,
• wyjaśnienie, że zmiana wartości szacunkowej może wpłynąć tylko na zysk lub stratę bieżącego okresu lub zysk lub stratę zarówno okresu bieżącego, jak i okresów przyszłych. Skutek zmiany dotyczący bieżącego okresu ujmuje się jako przychód lub koszt bieżącego okresu. Ewentualny wpływ na przyszłe okresy ujmuje się jako przychód lub koszt w przyszłych okresach.
Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2023 roku lub po tej dacie.
Bank uważa, że zmiana standardu nie będzie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie ich pierwszego zastosowania.
MSR 12 (zmiana) „Podatek dochodowy”
Zmiany wprowadzają obowiązek ujmowania podatku odroczonego od transakcji, które w momencie początkowego ujęcia powodują powstanie jednakowych różnic przejściowych podlegających opodatkowaniu i odliczeniu. Zmiany te będą miały głownie zastosowanie do transakcji takich jak leasing dla leasingobiorcy oraz obowiązki likwidacyjne.
Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2023 roku lub po tej dacie.
Bank jest w trakcie oceny wpływu zmiany standardu na sprawozdanie finansowe w okresie jej pierwszego zastosowania.
17
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
STANDARD / INTERPRETACJA
OPIS
OCENA WPŁYWU
MSSF 17 (zmiana) „Umowy ubezpieczeniowe” oraz MSSF 9 (zmiana) „Instrumenty finansowe”
Główna zmiana dotyczy jednostek, które po raz pierwszy zastosują jednocześnie MSSF 17 i MSSF 9. Zmiana dotyczy aktywów finansowych, dla których prezentowane są informacje porównawcze w momencie pierwszego zastosowania MSSF 17 i MSSF 9, ale w przypadku gdy informacje te nie zostały przekształcone do MSSF 9. Zmiana pozwala na prezentację danych porównawczych dotyczących składnika aktywów finansowych jakby wymogi klasyfikacji i wyceny zawarte w MSSF 9 były już wcześniej stosowane do tego składnika aktywów finansowych. Stosując „nakładkę” klasyfikacyjną do składnika aktywów finansowych, jednostka nie ma obowiązku stosowania wymogów dotyczących utraty wartości zawartych w MSSF 9. Nie ma zmian w wymaganiach przejściowych w MSSF 9.
Data obowiązywania - okres roczny rozpoczynający się 1 stycznia 2023 roku lub po tej dacie.
Bank uważa, że zmiana standardów nie będzie miała znaczącego wpływu na sprawozdanie finansowe w okresie ich pierwszego zastosowania.
4. Istotne zasady rachunkowości
4.1 Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego
Informacje ogólne
Sprawozdanie finansowe zostało sporządzone w złotych polskich, a wszystkie wartości, o ile nie wskazano inaczej, zostały podane w tysiącach złotych (tys. zł).
Dane finansowe zostały sporządzone w oparciu o założenie kontynuowania przez Bank działalności gospodarczej w nie zmniejszonym istotnie zakresie, w okresie nie krótszym niż rok od dnia bilansowego.
Przedstawione poniżej zasady rachunkowości zostały zastosowane do wszystkich zaprezentowanych okresów sprawozdawczych.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe zostało sporządzone w oparciu o zasadę kosztu historycznego, z wyjątkiem istotnych pozycji aktywów i zobowiązań finansowych, dla których sposób wyceny został przedstawiony w Nocie 4.3.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe uwzględnia wymogi wszystkich zatwierdzonych przez Unię Europejską Międzynarodowych Standardów Rachunkowości, Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej oraz związanych z nimi interpretacji. Zmiany standardów i interpretacji, które weszły w życie od lub po 1 stycznia 2021 roku nie miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe Banku.
Sprawozdanie nie uwzględnia zmian standardów i interpretacji, które oczekują na zatwierdzenie przez Unię Europejską bądź zostały zatwierdzone przez Unię Europejską, ale weszły lub wejdą w życie dopiero po dniu bilansowym (Nota 3.2 oraz Nota 3.3). W ocenie Banku zmiany standardów i interpretacji nie będą miały istotnego wpływu na sprawozdanie finansowe Banku .
Porównywalność danych finansowych
W jednostkowym sprawozdaniu finansowym za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 Bank dokonał zmian w sposobie prezentacji wybranych pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej:
1) papiery wartościowe, dotychczas prezentowane w pozycjach „Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu” i „Inwestycyjne (lokacyjne) papiery wartościowe”, zostały zaprezentowane w pozycji „Papiery wartościowe”,
2) w pozycji „Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań” wyodrębnione zostały papiery wartościowe, które stanowią zabezpieczenie zobowiązań, w przypadku których, otrzymujący ma prawo te papiery sprzedać lub wymienić je na inne zabezpieczenie ,
3) Bank zaprzestał prezentacji w jednostkowym sprawozdaniu z sytuacji finansowej papierów wartościowych w podziale na metody wyceny,
4) Bank zaprzestał prezentacji pozycji „Kredyty i pożyczki udzielone klientom” na metody wyceny.
Wszystkie powyższe zmiany w ocenie Banku zwiększają przejrzystość sprawozdania z sytuacji finansowej z punktu widzenia jego użytkowników.
Wskazane powyżej zmiany spowodowały konieczność przekształcenia danych porównawczych, natomiast nie miały one wpływu na poziom sumy bilansowej.
18
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Wpływ zmian na dane porównawcze jednostkowego sprawozdania z sytuacji finansowej przedstawia poniższe zestawienie.
JEDNOSTKOWE SPRAWOZDANIE
Z SYTUACJI FINANSOWEJ
DANE NA 31.12.2020
PRZED PRZEKSZTAŁCENIEM
ZMIANA PREZENTACJI
DANE NA 31.12.2020
PO PRZEKSZTAŁCENIU
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
1 613 337
-1 613 337
-
Inwestycyjne (lokacyjne) papiery wartościowe
72 657 423
-72 657 423
-
Papiery wartościowe
-
73 527 832
73 527 832
Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań
-
742 928
742 928
JEDNOSTKOWE SPRAWOZDANIE
Z SYTUACJI FINANSOWEJ
DANE NA 01.01.2020
PRZED PRZEKSZTAŁCENIEM
ZMIANA PREZENTACJI
DANE NA 01.01.2020
PO PRZEKSZTAŁCENIU
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
1 279 495
-1 279 495
-
Inwestycyjne (lokacyjne) papiery wartościowe
45 873 297
-45 873 297
-
Papiery wartościowe
-
46 555 252
46 555 252
Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań
-
597 540
597 540
W konsekwencji zmian w prezentacji papierów wartościowych w jednostkowym sprawozdaniu z sytuacji finansowej, Bank dokonał również zmian w sposobie ich prezentacji w skonsolidowanym sprawozdaniu z przepływów pieniężnych:
1) pozycje „Zmiana stanu aktywów finansowych przeznaczonych do obrotu” oraz „Zmiana stanu inwestycyjnych papierów wartościowych” zostały zaprezentowane w pozycji „Zmiana stanu papierów wartościowych (w tym Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań)”.
Wskazane zmiany dotyczyły przepływów środków pieniężnych z działalności operacyjnej, których łączny poziom nie uległ zmianie.
Wpływ zmian na dane porównawcze jednostkowego sprawozdania z przepływów pieniężnych przedstawia poniższe zestawienie.
Ponadto, w jednostkowym sprawozdaniu finansowym za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 Bank dokonał zmiany w sposobie prezentacji kosztów windykacji w rachunku zysków i strat. Koszty te są obecnie prezentowane w pozycji „Pozostałe koszty operacyjne”. Przed zmianą były prezentowane w pozycji „Pozostałe koszty administracyjne”.
Zmiana prezentacji wyżej wymienionych kosztów ma na celu lepsze odzwierciedlenie charakteru ekonomicznego tych kosztów oraz zapewnienie większej porównywalności z innymi uczestnikami rynku.
Wskazane powyżej zmiany spowodowały konieczność przekształcenia danych porównawczych, natomiast nie miały one wpływu na poziom prezentowanego wyniku finansowego.
Wpływ zmian na dane porównawcze jednostkowego rachunku zysków i strat przedstawia poniższe zestawienie.
JEDNOSTKOWE SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
DANE ZA 2020
PRZED PRZEKSZTAŁCENIEM
ZMIANA PREZENTACJI
DANE ZA 2020
PO PRZEKSZTAŁCENIU
Zmiana stanu aktywów finansowych przeznaczonych do obrotu
-340 951
340 951
-
Zmiana stanu inwestycyjnych papierów wartościowych
-26 647
26 647
-
Zmiana stanu papierów wartościowych (w tym aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań)
-
-367 598
-367 598
JEDNOSTKOWY RACHUNEK
ZYSKÓW I STRAT
DANE ZA 2020
PRZED PRZEKSZTAŁCENIEM
ZMIANA PREZENTACJI
DANE ZA 2020
PO PRZEKSZTAŁCENIU
Ogólne koszty administracyjne, w tym:
-3 733 887
21 355
-3 712 532
Pozostałe koszty administracyjne
-1 929 651
21 355
-1 908 296
Pozostałe koszty operacyjne
-130 546
-21 355
-151 901
19
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank dokonał również zmiany w sposobie prezentacji pozycji sprawozdania z całkowitych dochodów dostosowując prezentację poszczególnych składników tego sprawozdania do składników prezentowanych w sprawozdaniu ze zmian w kapitale własnym. Obecnie pozycje sprawozdania z całkowitych dochodów ujmowane są w kwotach netto. Przed zmianą prezentowane były w kwotach brutto z wydzieloną pozycją dla podatku dochodowego.
Wskazane powyżej zmiany spowodowały konieczność przekształcenia danych porównawczych, natomiast nie miały one wpływu na poziom prezentowanego wyniku z całkowitych dochodów.
4.2 Przeliczanie pozycji wyrażonych w walucie obcej
• Transakcje i salda
Transakcje wyrażone w walutach obcych przelicza się na walutę funkcjonalną według kursu obowiązującego w dniu transakcji. Zyski i straty kursowe z tytułu rozliczenia tych transakcji oraz wyceny bilansowej aktywów i zobowiązań pieniężnych wyrażonych w walutach obcych ujmuje się w rachunku zysków i strat.
• Różnice kursowe z tytułu pozycji niepieniężnych, takich jak instrumenty kapitałowe zaklasyfikowane do aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat, ujmuje się łącznie ze zmianami wartości godziwej w rachunku zysków i strat.
• Różnice kursowe z tytułu pozycji niepieniężnych, takich jak instrumenty kapitałowe zaklasyfikowane do aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody uwzględnia się w kapitale z aktualizacji wyceny.
JEDNOSTKOWE SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
DANE ZA 2020
PRZED PRZEKSZTAŁCENIEM
ZMIANA PREZENTACJI
DANE ZA 2020
PO PRZEKSZTAŁCENIU
Skutki wyceny aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
696 234
-696 234
-
zysk/strata z wyceny w wartości godziwej
742 428
-742 428
-
zysk/strata przeklasyfikowana do wyniku finansowego po zaprzestaniu ujmowania
-46 194
46 194
-
Skutki wyceny instrumentów pochodnych zabezpieczających przepływy pieniężne
466 716
-466 716
-
Podatek dochodowy dotyczący pozycji, które są lub mogą zostać przeniesione w późniejszych okresach do rachunku zysków i strat
-220 960
220 960
-
Skutki wyceny instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
88 080
-88 080
-
Przeszacowanie zobowiązań z tytułu określonych świadczeń pracowniczych
-10 370
10 370
-
Podatek dochodowy dotyczący pozycji, które nie zostaną przeniesione w późniejszych okresach do rachunku zysków i strat
-14 765
14 765
-
Skutki wyceny dłużnych papierów wartościowych oraz kredytów wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto) :
-
563 950
563 950
zysk/strata z wyceny w wartości godziwej
-
601 367
601 367
zysk/strata przeklasyfikowana do wyniku finansowego po zaprzestaniu ujmowania
-
-37 417
-37 417
Skutki wyceny instrumentów pochodnych zabezpieczających przepływy pieniężne (netto)
-
378 040
378 040
Skutki wyceny instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto)
-
71 345
71 345
Przeszacowanie zobowiązań z tytułu określonych świadczeń pracowniczych (netto)
-
-8 400
-8 400
Inne składniki całkowitych dochodów (netto)
1 004 935
-
1 004 935
20
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
4.3 Wycena aktywów i zobowiązań finansowych
Aktywa finansowe
Na moment początkowego ujęcia aktywa finansowe są klasyfikowane do jednej z następujących kategorii:
• wyceniane według zamortyzowanego kosztu,
• wyceniane do wartości godziwej przez inne dochody całkowite,
• wyceniane do wartości godziwej przez wynik finansowy.
Powyższa klasyfikacja zależy od modelu biznesowego w zakresie zarządzania aktywami finansowymi oraz charakterystyki umownych przepływów pieniężnych (tj. „kryterium SPPI”).
Bank wyodrębnia następujące modele biznesowe:
• model utrzymywane w celu uzyskiwania umownych przepływów pieniężnych,
• model utrzymywane w celu uzyskiwania umownych przepływów pieniężnych i w celu sprzedaży,
• model inny niż model utrzymywane w celu uzyskiwania umownych przepływów pieniężnych oraz model utrzymywane w celu uzyskiwania umownych przepływów pieniężnych i w celu sprzedaży.
Klasyfikacja, prezentacja oraz wycena aktywów finansowych
KLASYFIKACJA AKTYWÓW FINANSOWYCH
ISTOTNE ELEMENTY
PREZENTACJA I WYCENA
Wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Do kategorii tej Bank klasyfikuje aktywa finansowe, ujęte w następujących pozycjach Sprawozdania z sytuacji finansowej:
• „Kasa, należności od Banku Centralnego”,
• „Należności od banków”,
• „Kredyty i pożyczki udzielone klientom”,
• „Papiery wartościowe”.
Aktywa finansowe wyceniane są według zamortyzowanego kosztu jeżeli jednocześnie spełniają poniższe dwa kryteria oraz nie zostały wyznaczone do wyceny w wartości godziwej przez wynik finansowy :
• są częścią modelu biznesowego, którego celem jest osiąganie korzyści z pozyskiwania kontraktowych przepływów pieniężnych z utrzymywanych aktywów,
• zgodnie z warunkami umowy w określonych terminach generują przepływy pieniężne, które stanowią jedynie spłaty kapitału i odsetek od niespłaconej części kapitału (spełnione jest kryterium SPPI).
W momencie początkowego ujęcia: wyceniane w wartości godziwej powiększonej o koszty transakcyjne , które można bezpośrednio przypisać do nabycia lub emisji składnika aktywów finansowych.
Po początkowym ujęciu aktywa te są wyceniane według zamortyzowanego kosztu z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej. Wyliczenie efektywnej stopy procentowej obejmuje wszelkie płacone i otrzymywane przez strony umowy prowizje, koszty transakcji oraz inne premie i dyskonta stanowiące integralną część efektywnej stopy procentowej.
Odsetki naliczone z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej rozpoznawane są w wyniku odsetkowym.
Od momentu rozpoznania utraty wartości odsetki wykazywane w rachunku wyników są kalkulowane od wartości netto aktywów finansowych, podczas gdy odsetki wykazywane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej są naliczane od wartości bilansowej brutto.
Odpisy z tytułu utraty wartości uwzględniają również część ekspozycji z tytułu naliczonych odsetek, którą Bank uważa za trudną do odzyskania.
Odpisy na oczekiwane straty kredytowe pomniejszają wartość bilansową brutto aktywów, a drugostronnie ujmowane są w rachunku wyników w pozycji „Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe”.
21
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Klasyfikacja, prezentacja oraz wycena aktywów finansowych
KLASYFIKACJA AKTYWÓW FINANSOWYCH
ISTOTNE ELEMENTY
PREZENTACJA I WYCENA
Wyceniane do wartości godziwej przez inne całkowite dochody
Do kategorii tej Bank klasyfikuje aktywa finansowe, ujęte w następujących pozycjach Sprawozdania z sytuacji finansowej:
• „Kredyty i pożyczki udzielone klientom”,
• „Papiery wartościowe”,
• „Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań”.
Aktywa finansowe (z wyłączeniem instrumentów kapitałowych) wyceniane są do wartości godziwej przez inne całkowite dochody, gdy jednocześnie spełniają dwa poniższe warunki oraz nie zostały wyznaczone do wyceny w wartości godziwej przez wynik finansowy:
• aktywa finansowe są częścią modelu biznesowego, którego celem jest osiąganie korzyści z pozyskiwania kontraktowych przepływów pieniężnych oraz ze sprzedaży składników aktywów finansowych,
• zgodnie z warunkami umowy aktywa finansowe w określonych terminach generują przepływy pieniężne, które stanowią jedynie spłaty kapitału i odsetek od niespłaconej części kapitału (spełnione jest kryterium SPPI).
Odsetki naliczone z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej rozpoznawane są w wyniku odsetkowym.
Skutki zmian wartości godziwej ujmowane są w innych całkowitych dochodach do momentu wyłączenia składnika aktywów ze sprawozdania z sytuacji finansowej, kiedy skumulowany zysk/strata ujmowane są w rachunku zysków i strat w pozycji „Zysk (strata) wynikający z zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych według wartości godziwej przez wynik finansowy”.
Odpis na oczekiwane straty kredytowe z tytułu aktywów finansowych, które są wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody ujmuje się w innych całkowitych dochodach i nie obniża on wartości bilansowej składnika aktywów finansowych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej. Drugostronnie odpis ujmuje się w rachunku wyników w pozycji „Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe”.
Wyceniane do wartości godziwej przez wynik finansowy
Do kategorii tej Bank klasyfikuje aktywa finansowe, ujęte w następujących pozycjach Sprawozdania z sytuacji finansowej:
• „Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)”,
• „Kredyty i pożyczki udzielone klientom”,
• „Instrumenty zabezpieczające”,
• „Papiery wartościowe”,
• „Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań”.
Kredyty i pożyczki udzielone klientom ujmowane w modelu innym niż model utrzymywane w celu uzyskiwania umownych przepływów pieniężnych oraz model utrzymywane w celu uzyskiwania umownych przepływów pieniężnych i w celu sprzedaży, bądź takie, które nie spełniają kryterium SPPI.
W momencie początkowego ujęcia, Bank może nieodwołalnie wyznaczyć wybrane aktywa finansowe spełniające kryteria wyceny według zamortyzowanego kosztu oraz w wartości godziwej przez inne całkowite dochody do wyceny w wartości godziwej przez rachunek zysków i strat, jeżeli pozwoli to na wyeliminowanie lub istotne ograniczenie niedopasowania księgowego, które miałoby miejsce w przypadku przyjęcia dla tych aktywów innej kategorii wyceny.
Zmiany wartości godziwej składnika aktywów w okresie pomiędzy datą zawarcia i datą rozliczenia transakcji ujmowane są analogicznie jak dla posiadanego składnika aktywów.
Pochodne instrumenty finansowe są zawsze ujmowane lub wyłączane z ksiąg rachunkowych na dzień zawarcia transakcji.
Klasyfikacja, prezentacja oraz wycena zobowiązań finansowych
KLASYFIKACJA ZOBOWIĄZAŃ FINANSOWYCH
ISTOTNE ELEMENTY
PREZENTACJA I WYCENA
Wyceniane w zamortyzowanym koszcie
Do kategorii tej Bank klasyfikuje zobowiązania finansowe, ujęte w następujących pozycjach Sprawozdania z sytuacji finansowej:
• „Zobowiązania wobec Banku Centralnego”,
• „Zobowiązania wobec innych banków”,
• „Zobowiązania wobec klientów”,
• „Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych,
• „Zobowiązania z tytułu obligacji podporządkowanych”.
Wycena zobowiązań finansowych według zamortyzowanego kosztu wykonywana jest przy użyciu efektywnej stopy procentowej.
Zysk/strata netto wynikający z usunięcia zobowiązania finansowego z bilansu ujmowany jest w rachunku zysków i strat w pozycji „Zysk (strata) wynikający z zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych według wartości godziwej przez wynik finansowy”.
Wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
Do kategorii tej Bank klasyfikuje zobowiązania finansowe, ujęte w następujących pozycjach Sprawozdania z sytuacji finansowej:
• „Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu”,
• „Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)”,
• „Instrumenty zabezpieczające”.
Wycena i prezentacja zobowiązań finansowych klasyfikowanych jako zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy jest oparta na tożsamych zasadach, jakie są wykorzystywane dla aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy.
22
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Ocena modelu biznesowego
Ocena modelu biznesowego ma miejsce przy początkowym ujęciu aktywa. Kryterium modelu biznesowego odnosi się do sposobu, w jaki Bank zarządza swoimi aktywami finansowymi w celu generowania przepływów pieniężnych.
Bank dokonuje oceny celu modelu biznesowego, do którego przynależą określone aktywa finansowe z poziomu wyodrębnionych portfeli tych aktywów – przeprowadzenie tej analizy na poziomie portfeli aktywów stanowi wiarygodne odzwierciedlenie sposobu zarządzania działalnością biznesową w zakresie tych aktywów oraz analizy informacji z tej działalności przekazywanych kierownictwu Banku.
Ocena modelu biznesowego oparta jest o analizę następujących informacji dotyczących portfeli aktywów finansowych:
• przyjętych polityk oraz celów biznesowych w ramach danego portfela oraz ich wykonania w praktyce.W szczególności, ocenie podlega strategia kadry kierowniczej w zakresie pozyskiwania przychodów z tytułu kontraktowych płatności odsetkowych, utrzymywania określonego profilu stóp procentowych portfela, zarządzania luką płynności oraz pozyskiwania przepływów pieniężnych w wyniku sprzedaży aktywów finansowych,
• sposobu, w jaki oceniana jest dochodowość portfela oraz raportowana do Zarządu Banku,
• typów ryzyka, które wpływają na dochodowość i efektywność danego modelu biznesowego (oraz aktywów finansowych utrzymywanych w ramach tego modelu biznesowego) oraz sposobu zarządzania zidentyfikowanymi typami ryzyka,
• sposobu, w jaki wynagradzani są zarządzający działalnością biznesową w ramach danego modelu biznesowego – np. czy wynagrodzenie uzależnione jest od zmian wartości godziwej aktywów finansowych lub wartości pozyskanych kontraktowych przepływów pieniężnych,
• częstotliwości, wartości oraz momentu sprzedaży aktywów finansowych dokonanych we wcześniejszych okresach sprawozdawczych, przyczyn dokonania tych sprzedaży oraz oczekiwań co do przyszłej aktywności sprzedażowej. Jednakże, informacje dotyczące aktywności sprzedażowej analizowane są z uwzględnieniem całościowej oceny realizacji przez Bank przyjętego sposobu zarządzania aktywami finansowymi oraz generowania przepływów pieniężnych.
Przed podjęciem decyzji o zakwalifikowaniu portfela aktywów finansowych do modelu biznesowego, którego celem jest uzyskiwanie umownych przepływów pieniężnych, Bank dokonuje przeglądu oraz oceny istotnych i obiektywnych danych ilościowych mających wpływ na przyporządkowanie portfeli aktywów do odpowiedniego modelu biznesowego, w szczególności:
• wartości sprzedaży aktywów finansowych dokonanych w ramach danych portfeli,
• częstotliwości dokonanych sprzedaży aktywów finansowych w ramach danych portfeli,
• analizy oczekiwań, co do planowanych przyszłych wartości sprzedaży aktywów finansowych oraz ich częstotliwości w ramach danych portfeli, analiza ta przeprowadzana jest na podstawie prawdopodobnych scenariuszy działalności biznesowej Banku w przyszłości.
Portfele aktywów finansowych, z których dokonywane są sprzedaże niewynikające ze wzrostu ryzyka kredytowego, spełniają założenia modelu biznesowego, którego celem jest uzyskiwanie umownych przepływów pieniężnych pod warunkiem, że sprzedaże te:
• charakteryzują się niskim wolumenem (nawet przy relatywnie wysokiej częstotliwości dokonywania sprzedaży) lub
• są dokonywane sporadycznie – w wyniku wystąpienia zdarzeń jednorazowych, których ponowne zdarzenie się w przyszłości Bank, według profesjonalnego osądu, uznaje za mało prawdopodobne (nawet przy relatywnie wysokim wolumenie) lub
• mają one miejsce blisko terminu zapadalności sprzedawanych aktywów finansowych oraz uzyskany z takiej sprzedaży przychód jest zbliżony do wartości pozostałych do uzyskania kontraktowych przepływów pieniężnych, gdyby aktywo finansowe było utrzymywane w portfelu Banku do pierwotnego terminu zapadalności.
Z analizy wartości sprzedaży wyłączone są sprzedaże:
• wynikające ze wzrostu ryzyka kredytowego aktywów finansowych, niezależnie od ich częstotliwości oraz wolumenu ,
• spowodowane zdarzeniami jednorazowymi, których ponowne zdarzenie się w przyszłości Bank, według profesjonalnego osądu, uznaje za mało prawdopodobne,
• dokonane blisko terminu zapadalności.
Model biznesowy utrzymywane w celu uzyskiwania umownych przepływów pieniężnych i w celu sprzedaży obejmuje portfel aktywów finansowych, którego celem jest w szczególności zarządzanie bieżącymi potrzebami płynnościowymi, utrzymanie założonego profilu rentowości i/lub dopasowanie czasu trwania aktywów i zobowiązań finansowych, a poziomy sprzedaży są wyższe niż dopuszczalne w modelu, którego celem jest uzyskiwanie umownych przepływów pieniężnych.
23
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Model biznesowy inny obejmuje aktywa finansowe przeznaczone do obrotu oraz inne aktywa nie spełniające kryteriów pozwalających zaklasyfikować do modelu biznesowego, którego celem jest uzyskiwanie umownych przepływów pieniężnych lub modelu biznesowego, którego celem jest uzyskiwanie umownych przepływów pieniężnych lub sprzedaż, a uzyskiwanie przepływów pieniężnych z odsetek i kapitału nie jest głównym celem biznesowym.
Ocena, czy kontraktowe przepływy pieniężne stanowią wyłącznie spłaty kapitału i odsetek od niespłaconej części kapitału (kryterium SPPI)
Na potrzeby dokonania oceny charakterystyki przepływów pieniężnych, „kapitał” definiowany jest jako wartość godziwa aktywa finansowego w momencie początkowego ujęcia. „Odsetki” definiowane są jako odzwierciedlenie wartości pieniądza w czasie oraz ryzyka kredytowego związanego z niespłaconą częścią kapitału oraz innych ryzyk i kosztów związanych ze standardową umową kredytową/papierem wartościowym (np. ryzykiem płynności czy kosztami administracyjnymi) oraz marży.
Podczas dokonywania oceny, czy kontraktowe przepływy pieniężne stanowią jedynie spłaty kapitału oraz odsetek, Bank poddaje analizie przepływy pieniężne instrumentu wynikające z umowy. Analiza ta uwzględnia ocenę, czy umowa zawiera jakiekolwiek zapisy, które mogłyby zmienić termin dokonywania płatności kontraktowych lub ich kwotę w taki sposób, że z ekonomicznego punktu widzenia, nie będą one stanowiły jedynie spłat kapitału oraz odsetek od niespłaconej części kapitału. Podczas dokonywania tej oceny, Bank bierze pod uwagę występowanie m.in.:
• zdarzeń warunkowych, które mogą zmienić kwotę lub moment dokonania płatności,
• elementu dźwigni finansowej (np. w konstrukcji oprocentowania występuje mnożnik większy od jedności),
• zapisów w zakresie przedłużenia umowy lub dokonania przedpłaty,
• zapisów ograniczających roszczenie Banku do przepływów pieniężnych generowanych przez określone aktywa (np. aktywa typu non-recourse),
• cech, które modyfikują odzwierciedlenie wartości pieniądza w czasie – np. niedopasowanie częstotliwości przeszacowania referencyjnej stopy procentowej do jej tenoru.
Test SPPI przeprowadzany jest dla każdego aktywa finansowego zaklasyfikowanego do modelu biznesowego, którego celem jest uzyskiwanie umownych przepływów pieniężnych lub modelu biznesowego, którego celem jest uzyskiwanie umownych przepływów pieniężnych lub sprzedaż na dzień początkowego ujęcia oraz na moment ostatniego istotnego aneksu zmieniającego charakterystykę umownych przepływów pieniężnych.
Bank przeprowadza test SPPI zbiorczo dla homogenicznych grup produktów standardowych lub na poziomie pojedynczego kontraktu dla produktów niestandardowych.
W przypadku zidentyfikowania modyfikacji wartości pieniądza w czasie w danym składniku aktywów finansowych, Bank zobowiązany jest do dokonania dodatkowej oceny (tzw. Benchmark Testu) mającej na celu ustalenie, czy przepływy pieniężne wynikające z umowy stanowią jedynie spłatę kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do spłaty, poprzez ustalenie, jak różniłyby się (niezdyskontowane) przepływy pieniężne wynikające z umowy od (niezdyskontowanych) przepływów pieniężnych, które powstałyby, gdyby wartość pieniądza w czasie nie została zmodyfikowana (poziom referencyjny przepływów pieniężnych). Przeprowadzanie Benchmark Testu nie jest dopuszczalne w przypadku niektórych cech modyfikujących kontraktowe przepływy pieniężne, jak np. wbudowany element dźwigni.
Aktywa nabyte lub udzielone z rozpoznaną utratą wartości (POCI)
Dodatkowo Bank wyodrębnia kategorię aktywów nabytych lub udzielonych z utratą wartości (aktywa POCI – ang. purchased or originated credit-impaired asset). Aktywa POCI to aktywa finansowe, które w momencie początkowego ujęcia mają stwierdzoną utratę wartości. Aktywa finansowe, które zostały zaklasyfikowane jako POCI w momencie początkowego ujęcia, powinny być traktowane jako POCI we wszystkich następnych okresach do momentu ich zaprzestania ujmowania („derecognition”).
Aktywa POCI mogą powstać poprzez:
• nabycie kontraktu spełniającego definicję POCI (np. w wyniku połączenia z inną jednostką lub kupna portfela),
• zawarcie kontraktu, który jest POCI w momencie pierwotnego udzielenia (np. udzielenie kredytu klientowi w złej kondycji finansowej),
• modyfikację kontraktu (np. w toku restrukturyzacji) kwalifikującą ten kontrakt do wyłączenia ze sprawozdania z sytuacji finansowej , w wyniku której powstaje nowy kontrakt spełniający definicję POCI. Warunki kwalifikujące kontrakt do wyłączenia ze sprawozdania z sytuacji finansowej opisano poniżej.
Przy początkowym ujęciu aktywa POCI ujmowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w ich wartości godziwej, w szczególności nie posiadają one rozpoznanego odpisu z tytułu ryzyka kredytowego.
Aktywa POCI nie stanowią odrębnej kategorii księgowej aktywów finansowych. Są one klasyfikowane do kategorii księgowych zgodnie z ogólnymi zasadami klasyfikacji aktywów finansowych. Kategorie, w których mogą występować aktywa POCI to kategoria aktywów finansowych wycenianych metodą zamortyzowanego kosztu oraz aktywów finansowych wycenianych do wartości godziwej przez inne całkowite dochody.
24
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Inwestycje w instrumenty kapitałowe
W zakresie inwestycji w instrumenty kapitałowe nieprzeznaczone do obrotu, Bank może dokonać nieodwołalnego wyboru prezentowania zmian w ich wartości godziwej w innych całkowitych dochodach. Bank podejmuje decyzję w tym zakresie na podstawie indywidualnej analizy każdej z inwestycji. W przypadku skorzystania z opcji wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, zyski i straty z wyceny nigdy nie podlegają reklasyfikacji do rachunku zysków i strat. W przypadku sprzedaży inwestycji kapitałowej wyznaczonej do wyceny przez inne całkowite dochody, wynik ze sprzedaży jest przenoszony do pozycji „Pozostałe kapitały rezerwowe”.
Inwestycje kapitałowe niewyznaczone do wyceny przez inne całkowite dochody przy początkowym ujęciu wycenia się w wartości godziwej przez wynik finansowy. Zmiany wyceny do wartości godziwej takich inwestycji, jak również wynik ze sprzedaży, ujmuje się w rachunku wyników w pozycji „Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy oraz wynik z pozycji wymiany”.
Dywidendy z tytułu instrumentów kapitałowych, zarówno wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy, jak i wyznaczonych do wyceny przez inne całkowite dochody, są wykazywane w rachunku zysków i strat w momencie ustanowienia prawa Banku do otrzymania płatności.
Reklasyfikacja aktywów finansowych
Aktywa finansowe nie ulegają reklasyfikacji w okresach sprawozdawczych następujących po początkowym ujęciu, z wyjątkiem okresu sprawozdawczego następującego po dokonaniu przez Bank zmiany modelu biznesowego w zakresie zarządzania określonymi aktywami finansowymi.
Przeklasyfikowanie aktywów finansowych ma zastosowanie prospektywnie od dnia przeklasyfikowania – bez przekształcenia rozpoznanych w poprzednich okresach zysków lub strat (w tym zysków lub strat z tytułu utraty wartości) lub przychodów odsetkowych.
Za zmianę modelu biznesowego nie uważa się:
• zmiany zamiarów związanych z konkretnymi aktywami finansowymi (nawet w przypadku znacznych zmian warunków rynkowych),
• tymczasowego zaniku określonego rynku aktywów finansowych,
• przeniesienia aktywów finansowych między segmentami jednostki stosującymi różne modele biznesowe.
Modyfikacje aktywów finansowych
Jeżeli warunki umowy aktywa finansowego ulegają zmianie, Bank dokonuje oceny, czy przepływy pieniężne generowane przez zmodyfikowane aktywo różnią się istotnie od tych generowanych przez to aktywo przed modyfikacją warunków jego umowy. Jeżeli zidentyfikowana zostaje istotna różnica (definiowana poprzez kryteria ilościowe przedstawione poniżej), pierwotne aktywo finansowe zostaje usunięte ze sprawozdania z sytuacji finansowej , a zmodyfikowane aktywo finansowe zostaje ujęte w księgach w jego wartości godziwej.
Przychód lub koszt powstały na dzień ustalenia skutków istotnej modyfikacji rozpoznawany jest w rachunku zysków i strat w pozycji „Zysk (strata) z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych według wartości godziwej przez wynik finansowy”.
Jeżeli przepływy pieniężne generowane przez zmodyfikowane aktywo wyceniane według zamortyzowanego kosztu nie są istotnie różne od pierwotnych przepływów pieniężnych, modyfikacja nie powoduje usunięcia aktywa finansowego ze sprawozdania z sytuacji finansowej . W tym przypadku, Bank oblicza na nowo wartość bilansową brutto aktywa finansowego , a wynik powstały na nieistotnej modyfikacji ujmowany jest w przychodzie odsetkowym . I nformacje ilościowe dotyczące aktywów finansowych, które podlegały modyfikacji nie powodującej wyłączenia ze sprawozdania z sytuacji finansowej przedstawiono w Nocie 45.3.
Ocena, czy dana modyfikacja aktywów finansowych jest modyfikacją istotną czy nieistotną zależy od spełnienia kryteriów jakościowych i ilościowych.
Bank przyjął następujące kryteria jakościowe dla określenia istotnych modyfikacji:
• przewalutowanie, o ile nie wynika z istniejących postanowień umownych lub wymogów obowiązujących regulacji prawnych,
• zmiana (zastąpienie) dłużnika, z wyłączeniem dodania/odejścia solidarnego dłużnika lub przejęcia kredytu w spadku,
• konsolidacja kilku ekspozycji w jedną w ramach aneksu lub umowy ugody/restrukturyzacji.
Wystąpienie przynajmniej jednego w tych kryteriów skutkuje wystąpieniem istotnej modyfikacji.
Wystąpienie przynajmniej jednego w tych kryteriów skutkuje wystąpieniem istotnej modyfikacji.
Bank przyjął następujące kryteria ilościowe dla określenia istotnych modyfikacji:
• przedłużenie okresu kredytowania o co najmniej 1 rok i co najmniej podwojenie rezydualnego okresu do zapadalności pierwotnej (spełnienia obu warunków łącznie) dla Koszyka 1 i Koszyka 2, lub
• podwyższenie aktualnej kwoty kredytu/limitu o co najmniej 10% dla Koszyka 1 i Koszyka 2 lub podwyższenie aktualnej kwoty kredytu/limitu dla umowy w Koszyku 3.
25
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Jeżeli warunki umowy aktywa finansowego są modyfikowane, a modyfikacja nie powoduje usunięcia tego aktywa ze sprawozdania z sytuacji finansowej, określenia, czy ryzyko kredytowe danego składnika aktywów istotnie wzrosło, dokonuje się poprzez porównanie:
• dożywotniego PD na datę sprawozdawczą, opartego na zmodyfikowanych warunkach, z
• dożywotnim PD oszacowanym na podstawie danych obowiązujących na datę początkowego ujęcia i pierwotnych warunków umownych.
W przypadku modyfikacji aktywów finansowych, Bank analizuje, czy modyfikacja poprawiła lub przywróciła zdolność Banku do pobierania odsetek i kapitału. W ramach tego procesu Bank ocenia zdolności płatnicze pożyczkobiorcy w stosunku do zmodyfikowanych warunków umownych.
Wyłączanie składników aktywów i zobowiązań finansowych ze sprawozdania z sytuacji finansowej
Składnik aktywów finansowych jest wyłączany ze sprawozdania z sytuacji finansowej w momencie, gdy wygasają umowne prawa do przepływów pieniężnych ze składnika aktywów finansowych lub w momencie, gdy Bank przenosi umowne prawa do otrzymania przepływów pieniężnych ze składnika aktywów finansowych w transakcji, w której Bank przenosi zasadniczo całe ryzyko i wszystkie korzyści związane ze składnikiem aktywów finansowych.
Bank wyłącza należności z tytułu kredytu/pożyczki lub jej części ze sprawozdania z sytuacji finansowej, gdy dokona sprzedaży. Dodatkowo Bank spisuje należności w ciężar rezerw (całkowicie lub częściowo), gdy nie oczekuje dalszych przepływów dla danej należności z tytułu kredytu/pożyczki, a także gdy dokona bezwarunkowego umorzenia wierzytelności.
Wartość kontraktowych przepływów pieniężnych wymaganych umowami aktywów finansowych, które zostały spisane w 2021 roku i nadal podlegają procesom egzekucyjnym na dzień 31 grudnia 2021 roku wynosi 417 918 tys. złotych (na dzień 31 grudnia 2020 roku wynosi 583 203 tys. złotych).
Skumulowane zyski lub straty, które zostały wykazane w innych dochodach całkowitych z tytułu instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne dochody całkowite nie są ujmowane w rachunku zysków i strat w momencie usunięcia tych instrumentów finansowych ze sprawozdania z sytuacji finansowej.
Bank wyłącza z ksiąg rachunkowych składnik zobowiązań finansowych lub jego część w przypadku, gdy zobowiązanie wygasło. Zobowiązanie wygasa, gdy obowiązek określony w umowie został wypełniony, umorzony lub wygasł termin jego dochodzenia.
Umowy sprzedaży i odkupu
Transakcje repo i reverse-repo oraz transakcje sell-buy back i buy-sell back są operacjami sprzedaży lub kupna papierów wartościowych z udzielonym przyrzeczeniem odsprzedaży lub odkupu w umownym terminie i po określonej cenie.
Transakcje sprzedaży papierów wartościowych z udzielonym przyrzeczeniem odkupu (repo oraz sell-buy back) na moment zawarcia ujmuje się w zobowiązaniach wobec innych banków lub zobowiązaniach wobec klientów, w zależności od kontrahenta transakcji. Zakupione papiery wartościowe z przyrzeczeniem odsprzedaży (reverse-repo oraz buy-sell back) ujmuje się jako należności od banków lub kredyty i pożyczki udzielone klientom, w zależności od kontrahenta transakcji.
Różnica między ceną sprzedaży i odkupu jest traktowana odpowiednio jako koszty/przychody odsetkowe i rozliczana jest w czasie trwania umowy z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej.
26
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Pozostałe istotne zasady rachunkowości
Pozostałe istotne zasady rachunkowości zostały zaprezentowane w poniższych Notach.
TYTUŁ NOTY
NUMER NOTY
Przychody i koszty z tytułu odsetek
5
Przychody i koszty z tytułu opłat i prowizji
6
Przychody z tytułu dywidend
7
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
oraz wynik z pozycji wymiany
8
Zysk (strata) z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych
według wartości godziwej przez wynik finansowy
9
Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe
10
Pozostałe przychody i koszty operacyjne
11
Ogólne koszty administracyjne
12
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych
13
Podatek dochodowy
15
Aktywa oraz zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
20
Rachunkowość zabezpieczeń
21
Aktywa przeznaczone do sprzedaży
25
Inwestycje w jednostkach zależnych
26
Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych
27
Wartości niematerialne
28
Rzeczowe aktywa trwałe
29
Inne aktywa
30
Rezerwy
36
Pozostałe zobowiązania
37
Płatności na bazie akcji
39
Leasing
40
Zobowiązania warunkowe
41
Kapitały własne
42
4.4 Istotne szacunki i założenia
Sporządzenie sprawozdania finansowego zgodnie z MSSF wymaga dokonania przez Zarząd Banku pewnych szacunków oraz przyjęcia pewnych założeń, które mają wpływ na wartość aktywów i zobowiązań oraz przychodów i kosztów prezentowanych w sprawozdaniu finansowym.
Szacunki i założenia podlegają ciągłej ocenie przez Bank i oparte są o doświadczenia historyczne oraz inne czynniki, w tym oczekiwania co do przyszłych zdarzeń, które w danej sytuacji wydają się uzasadnione. W szczególności na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank uwzględnił w dokonywanych szacunkach wpływ epidemii COVID-19 na poszczególne pozycje aktywów i zobowiązań Banku. Jednakże, biorąc pod uwagę istotną niepewność co do dalszego rozwoju sytuacji ekonomicznej wykonane szacunki mogą ulec zmianie w przyszłości. Niepewność szacunków wykonanych przez Bank na dzień 31 grudnia 2021 roku dotyczy przede wszystkim:
• prognoz dotyczących założeń makroekonomicznych, w szczególności odnoszących się do kluczowych wskaźników gospodarczych (poziom oczekiwanego ożywienia gospodarczego, PKB, zatrudnienie, ceny mieszkań, możliwe zakłócenia na rynkach kapitałowych, itp.),
• możliwych zakłóceń w działalności wynikających z decyzji podejmowanych przez instytucje państwowe, przedsiębiorstwa i konsumentów w celu powstrzymania rozprzestrzeniania się wirusa,
• skuteczności programów pomocowych, które zostały opracowane w celu wspierania przedsiębiorstw i konsumentów.
Istotne szacunki księgowe, na które mają wpływ te wyżej wymienione prognozy i związane z nimi niepewności, dotyczą przede wszystkim oczekiwanych strat kredytowych i ustalenia wartości odzyskiwalnej aktywów niefinansowych.
Szacunki i związane z nimi założenia podlegają bieżącej weryfikacji. Zmiany szacunków księgowych są ujęte prospektywnie począwszy od okresu, w którym dokonano zmiany szacunku.
Poniżej przedstawiono informacje o obszarach istotnych szacunków w niniejszym sprawozdaniu finansowym.
Utrata wartości instrumentów finansowych, oczekiwane straty kredytowe
Na każdy dzień bilansowy Bank ocenia, czy ma miejsce niewykonanie zobowiązania w oparciu o stosowaną definicję niewykonania zobowiązania. Przy czym definicja niewykonania zobowiązania wykorzystywana jest konsekwentnie w odniesieniu do wszystkich instrumentów finansowych. Dla instrumentów finansowych, dla których nie zidentyfikowano niewykonania zobowiązania, Bank ocenia czy ryzyko kredytowe znacznie wzrosło od momentu początkowego ujęcia.
27
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Jeżeli na dzień bilansowy ryzyko kredytowe związane z instrumentem finansowym nie wzrosło znacząco od momentu początkowego ujęcia, to Bank wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe z tytułu tego instrumentu finansowego w kwocie równej 12-miesięcznym oczekiwanym stratom kredytowym. W przeciwnym przypadku Bank wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe z tytułu instrumentu finansowego w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia.
Bank, w celu wyznaczenia oczekiwanych strat kredytowych, wyodrębnia ekspozycje indywidualnie znaczące, w szczególności: wszystkie aktywa finansowe wobec kredytobiorcy, dla którego łączne zaangażowanie Banku na datę bilansową wynosi minimum 4 miliony złotych bądź 1 milion złotych w przypadku klientów z przeterminowaniem powyżej 90 dni lub w przypadku których przynajmniej na jednej umowie spełniona została przesłanka restrukturyzacja.
Dla wszystkich instrumentów finansowych indywidualnie znaczących, dla których na datę bilansową zidentyfikowano niewykonanie zobowiązania Bank wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w ramach oceny indywidualnej. Ocena indywidualna przeprowadzana jest przez pracowników Banku i polega na indywidualnej weryfikacji niewykonana zobowiązania oraz prognozie przyszłych przepływów pieniężnych wynikających z przejęcia zabezpieczeń, pomniejszonych o koszty przejęcia i sprzedaży lub z innych źródeł spłat. Bank przeprowadza regularne przeglądy mające na celu porównanie oszacowanych przyszłych przepływów pieniężnych i wykorzystanych do wyznaczenia indywidualnych oczekiwanych strat kredytowych z rzeczywistymi zrealizowanymi przepływami pieniężnymi.
Dla wszystkich pozostałych instrumentów finansowych tworzony jest odpis na w oczekiwane straty kredytowe zgodnie z MSSF 9, z uwzględnianiem prognoz i spodziewanych przyszłych warunków ekonomicznych w kontekście oceny ryzyka kredytowego.
Więcej informacji o przyjętych założeniach oraz niepewności związanej z dokonywanymi szacunkami w zakresie oczekiwanych strat kredytowych, jak również analizę wrażliwości szacunków dotyczących utraty wartości kredytów i pożyczek przedstawiono w Nocie 45.3.
Utrata wartości aktywów trwałych (w tym wartości firmy)
Na każdy dzień bilansowy Bank dokonuje oceny aktywów trwałych pod względem istnienia przesłanek wskazujących na utratę ich wartości. W przypadku wartości firmy Bank dokonuje testu na utratę wartości firmy w okresach rocznych lub częściej, jeżeli występują przesłanki wskazujące na możliwość utraty wartości.
W przypadku istnienia takiej przesłanki, Bank dokonuje formalnego oszacowania wartości odzyskiwalnej (danego aktywa bądź – w przypadku wartości firmy - wszystkich ośrodków wypracowujących środki pieniężne, których dotyczy dana wartość firmy). W sytuacji gdy wartość bilansowa danego składnika aktywów przewyższa jego wartość odzyskiwalną, uznaje się utratę jego wartości i dokonuje odpisu aktualizującego jego wartość do poziomu wartości odzyskiwanej. Wartość odzyskiwalna jest jedną z dwóch następujących wartości w zależności od tego, która z nich jest wyższa: wartość godziwa danego składnika aktywów lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne, pomniejszona o koszty zbycia lub wartość użytkowa ustalana dla poszczególnych składników aktywów.
Oszacowanie wartości użytkowej składnika aktywów trwałych (lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne) wymaga przyjęcia założeń dotyczących między innymi przyszłych przepływów pieniężnych, które Bank może uzyskać z tytułu danego składnika aktywów trwałych (lub ośrodka wypracowującego środki pieniężne), ewentualnych zmian kwot lub terminów wystąpienia tych przepływów pieniężnych oraz innych czynników jak na przykład brak płynności. Przyjęcie odmiennych założeń dotyczących wyceny mogłoby mieć wpływ na wartość bilansową niektórych składników aktywów trwałych.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank dokonał oceny czy obecne warunki rynkowe oraz istniejąca niepewność w zakresie sytuacji makroekonomicznej spowodowanej COVID-19 mają wpływ na utratę wartości aktywów trwałych. W wyniku tej analizy nie stwierdzono konieczności dokonywania odpisów aktualizujących z tytułu utraty wartości aktywów trwałych, w tym wartości firmy. Główne założenia przyjęte do testu na utratę wartości firmy zostały przedstawione w Nocie 28.
Wycena instrumentów pochodnych, nie kwotowanych papierów dłużnych wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody oraz kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody i wynik
Wartość godziwą nieopcyjnych instrumentów pochodnych, papierów dłużnych wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody oraz kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody i wynik nie kwotowanych na aktywnym rynku wyznacza się stosując modele wyceny bazujące na zdyskontowanych przepływach pieniężnych. Opcje wyceniane są przy użyciu modeli wyceny opcji. Zmienne używane do wyceny obejmują w miarę możliwości dane pochodzące z możliwych do obserwacji rynków. Bank przyjmuje również założenia dotyczące ryzyka kredytowego kontrahenta, które wpływają na wycenę instrumentów. Zmiana tych założeń mogłaby mieć wpływ na wycenę instrumentów finansowych. Założenia przyjęte do wyceny do wartości godziwej zostały szczegółowo opisane w Nocie 45.10.
Rezerwy na programy określonych świadczeń
Główne założenia aktuarialne, przyjęte do szacowania rezerw na programy określonych świadczeń, takie jak stopa dyskontowa oraz stopa wzrostu wynagrodzeń zostały przedstawione w Nocie 38.
28
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Rezerwy na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w CHF
Na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank dokonał aktualizacji oceny prawdopodobieństwa wpływu ryzyka prawnego dotyczącego walutowych kredytów hipotecznych w CHF na przyszłe oczekiwane przepływy pieniężne z ekspozycji kredytowych oraz na prawdopodobieństwo wypływu środków pieniężnych.
Biorąc pod uwagę niejednolite orzecznictwo sądowe dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w CHF oraz stosunkowo krótki okres danych historycznych dotyczących pozwów sądowych związanych z wyżej wymienionymi kredytami, oszacowanie przedmiotowej rezerwy wymagało przyjęcia przez Bank eksperckich założeń i wiąże się z istotną niepewnością.
Szczegóły dotyczące głównych założeń przyjętych do szacowania rezerw dotyczących ryzyka prawnego walutowych kredytów hipotecznych w CHF zostały zaprezentowane w Nocie 45.3.
Rezerwy dotyczące zwrotu prowizji w przypadku przedterminowej spłaty
Na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank dokonał aktualizacji oceny ryzyka prawnego wynikającego z wyroku TSUE dotyczącego kredytów konsumenckich i oszacowała możliwą kwotę wypływu środków pieniężnych tytułem zwrotu prowizji do klienta w związku z przedterminową spłatą kredytów konsumenckich (dla kredytów przedpłaconych przed wyrokiem TSUE, tj. przed dniem 11 września 2019 roku).
Ponadto, w odniesieniu do ekspozycji bilansowych na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank dokonał oszacowania możliwych przedpłat tych ekspozycji w przyszłości.
Przeprowadzone szacunki wymagały przyjęcia przez Bank eksperckich założeń dotyczących przede wszystkim skali reklamacji i kwot zwracanych dla kredytów przedpłaconych przed wyrokiem TSUE oraz oczekiwanej skali przedpłat i zwrotów w przyszłości dla ekspozycji bilansowych i wiążą się one z istotną niepewnością.
Szczegóły dotyczące oszacowanej rezerwy dotyczącej wcześniejszych spłat kredytów konsumenckich wraz z analizą wrażliwości zostały zaprezentowane w Nocie 36.
5. Przychody i koszty z tytułu odsetek
Istotne zasady rachunkowości
Efektywna stopa procentowa jest stopą, która dyskontuje oszacowane przyszłe pieniężne wpływy oraz płatności dokonywane w oczekiwanym okresie do wygaśnięcia instrumentu finansowego.
Przychody z tytułu odsetek obejmują odsetki oraz prowizje otrzymane lub należne z tytułu kredytów, lokat międzybankowych i papierów wartościowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu ujęte w kalkulacji efektywnej stopy procentowej, kredytów i papierów wartościowych wycenianych do wartości godziwej przez pozostałe dochody całkowite lub przez wynik finansowy oraz instrumentów pochodnych zabezpieczających.
Wyliczenie efektywnej stopy procentowej obejmuje wszelkie płacone i otrzymywane przez strony umowy prowizje, koszty transakcji oraz wszelkie inne premie i dyskonta stanowiące integralną część efektywnej stopy procentowej.
Przychody z tytułu odsetek oblicza się od wartości bilansowej brutto składnika aktywów finansowych, za wyjątkiem składników aktywów finansowych dotkniętych utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe („w Koszyku 3”) oraz zakupionych lub utworzonych składników aktywów finansowych dotkniętych utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe (tzw. aktywa POCI). W momencie rozpoznania utraty wartości aktywów finansowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu lub wycenianych do wartości godziwej przez pozostałe dochody całkowite, przychody odsetkowe ujmowane są dalej w rachunku zysków i strat, lecz liczone są od wartości brutto pomniejszonej o odpis na oczekiwane straty kredytowe.
Koszty odsetek dotyczące zobowiązań z tytułu rachunków klientów oraz zobowiązań z tytułu emisji własnych papierów wartościowych ujmowane są w rachunku zysków i strat również z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej.
Przychody i koszty z tytułu bancassurance
Bank dokonuje podziału należnego wynagrodzenia z tytułu sprzedaży produktów ubezpieczeniowych powiązanych z produktami kredytowymi na odrębne elementy, tj. dzieląc należne wynagrodzenie w proporcji, odpowiednio, wartości godziwej instrumentu finansowego oraz wartości godziwej usługi pośrednictwa, w stosunku do sumy tych wartości. Ustalając wartość godziwą poszczególnych elementów wynagrodzenia Bank opiera się w jak największym stopniu na danych rynkowych.
Poszczególne elementy wynagrodzenia Banku za sprzedaż produktów ubezpieczeniowych powiązanych z produktami kredytowymi są ujmowane w rachunku zysków i strat według następujących zasad:
• wynagrodzenie z tytułu instrumentu finansowego – jako element efektywnej stopy procentowej, stanowiąc część przychodów z tytułu odsetek,
• wynagrodzenie z tytułu wykonania usługi pośrednictwa – jednorazowo w momencie sprzedaży produktu ubezpieczeniowego, stanowiąc część przychodów z tytułu prowizji.
29
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Dodatkowo Bank dokonuje szacunku części wynagrodzenia, która będzie zwracana w okresach po sprzedaży produktu ubezpieczeniowego (np. z tytułu rezygnacji przez Klienta z ubezpieczenia, wcześniejszej spłaty kredytu). Szacunek rezerwy na zwroty oparty jest na analizie historycznych informacji o rzeczywistych zwrotach w przeszłości oraz przewidywaniach, co do trendu zwrotów w przyszłości.
Informacje finansowe
Przychody z tytułu odsetek
2021
AKTYWA FINANSOWE WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
AKTYWA FINANSOWE WYCENIANE
W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
AKTYWA FINANSOWE WYCENIANE
W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY
RAZEM
Przychody z tytułu odsetek obliczone przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej
4 763 300
478 877
-
5 242 177
Kredyty i pożyczki
4 221 997
22 814
-
4 244 811
Lokaty w bankach
5 450
-
-
5 450
Transakcje z tytułu zakupionych papierów wartościowych z otrzymanym przyrzeczeniem odsprzedaży
9 011
-
-
9 011
Dłużne papiery wartościowe
526 842
456 063
-
982 905
Pozostałe przychody z tytułu odsetek dotyczące aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
-
-
309 029
309 029
Kredyty i pożyczki oraz pozostałe należności od klientów
-
-
885
885
Pochodne instrumenty zabezpieczające
-
-
305 632
305 632
Dłużne papiery wartościowe przeznaczone do obrotu
-
-
2 512
2 512
Razem
4 763 300
478 877
309 029
5 551 206
2020
AKTYWA FINANSOWE WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
AKTYWA FINANSOWE WYCENIANE
W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
AKTYWA FINANSOWE WYCENIANE
W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY
RAZEM
Przychody z tytułu odsetek obliczone przy zastosowaniu metody efektywnej stopy procentowej
4 703 919
630 634
-
5 334 553
Kredyty i pożyczki
4 278 889
36 444
-
4 315 333
Lokaty w bankach
12 694
-
-
12 694
Transakcje z tytułu zakupionych papierów wartościowych z otrzymanym przyrzeczeniem odsprzedaży
10 498
-
-
10 498
Dłużne papiery wartościowe
401 838
594 190
-
996 028
Pozostałe przychody z tytułu odsetek dotyczące aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
-
-
241 674
241 674
Kredyty i pożyczki oraz pozostałe należności od klientów
-
-
2 127
2 127
Pochodne instrumenty zabezpieczające
-
-
230 423
230 423
Dłużne papiery wartościowe przeznaczone do obrotu
-
-
9 124
9 124
Razem
4 703 919
630 634
241 674
5 576 227
Koszty z tytułu odsetek
2021
2020
Depozyty klientów
-58 962
-431 218
Depozyty innych banków
-9 022
-8 535
Transakcje z tytułu sprzedanych papierów wartościowych z udzielonym przyrzeczeniem odkupu
-5 269
-6 994
Kredyty i pożyczki
377
-2 620
Leasing
-10 029
-11 718
Dłużne papiery wartościowe
-55 214
-86 701
Razem
-138 119
-547 786
30
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
6. Przychody i koszty z tytułu prowizji i opłat
Istotne zasady rachunkowości
Przychody z tytułu opłat i prowizji powstają w wyniku świadczenia usług finansowych oferowanych przez Bank. Przychody i koszty z tytułu prowizji są rozliczane według następujących metod:
• opłaty i prowizje bezpośrednio związane z powstaniem aktywów finansowych lub zobowiązań (zarówno przychody jak i koszty) są rozliczane z uwzględnieniem efektywnej stopy procentowej oraz ujmowane w rachunku zysków i strat w pozycji przychodów lub kosztów odsetkowych i zostały opisane powyżej,
• opłaty i prowizje dotyczące kredytów i pożyczek o nieustalonych terminach płatności rat i nieustalonych zmianach oprocentowania, np. kredytów w rachunku bieżącym i kredytów z tytułu kart kredytowych są rozliczane w czasie metodą liniową przez okres życia produktu, którego dotyczą,
• pozostałe opłaty i prowizje związane z usługami finansowymi oferowanymi przez Bank (wykonanie operacji bankowych na rachunkach, operacje z tytułu obsługi kart płatniczych, bonusy od organizacji kartowych na pokrycie kosztów marketingowych związanych z kartami, działalność maklerska, factoringowa i akwizycja) oraz marże uzyskane na transakcjach walutowych z klientami Banku są rozpoznawane w rachunku zysków i strat w momencie wykonania usługi.
Informacje finansowe
Przychody z tytułu prowizji i opłat
2021
2020
Obsługa rachunków bankowych, zleceń płatniczych oraz operacji gotówkowych
734 935
606 150
Karty płatnicze
606 563
584 131
Kredyty i pożyczki
394 211
342 607
Marża na transakcjach walutowych z klientami
596 411
527 917
Obsługa i sprzedaż produktów inwestycyjnych i ubezpieczeniowych
154 024
151 955
Operacje papierami wartościowymi
103 579
99 864
Działalność powiernicza
76 267
64 810
Gwarancje, akredytywy i podobne operacje
85 730
68 498
Pozostałe
83 321
73 675
Razem
2 835 041
2 519 607
Koszty z tytułu prowizji i opłat
2021
2020
Karty płatnicze
-362 859
-323 852
Przelewy i przekazy
-22 377
-21 580
Operacje papierami wartościowymi i pochodnymi instrumentami finansowymi
-49 189
-43 810
Usługi pośrednictwa
-53 910
-42 417
Działalność powiernicza
-24 740
-19 970
Obsługa rachunków bankowych
-4 961
-4 621
Pozostałe
-15 484
-7 539
Razem
-533 520
-463 789
7. Przychody z tytułu dywidend
Istotne zasady rachunkowości
Dywidendy z tytułu instrumentów kapitałowych, zarówno wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy, jak i wyznaczonych do wyceny przez inne całkowite dochody, są wykazywane w rachunku zysków i strat w momencie ustanowienia prawa Banku do otrzymania płatności.
Informacje finansowe
Przychody z tytułu dywidend
2021
2020
Od jednostek zależnych
193 020
210 407
Od emitentów papierów wartościowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
1 085
787
Od emitentów instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
25 577
25 486
Razem
219 682
236 680
31
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
8. Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy oraz wynik z pozycji wymiany
Istotne zasady rachunkowości
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy oraz wynik z pozycji wymiany
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy obejmuje:
• Wynik z pozycji wymiany - ustalany jest biorąc pod uwagę dodatnie i ujemne różnice kursowe, zarówno zrealizowane jak i niezrealizowane, wynikające z codziennej wyceny aktywów i zobowiązań walutowych po obowiązującym na dzień bilansowy średnim kursie ustalonym dla danej waluty przez NBP i wpływające na przychody lub koszty z pozycji wymiany.
Ponadto, wynik z pozycji wymiany obejmuje punkty swapowe z transakcji pochodnych, które Bank zawiera w celu zapewnienia płynności w obcych walutach.
• Wynik na instrumentach pochodnych, kredytach i pożyczkach udzielonych klientom oraz papierach wartościowych wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy.
Wynik ten zawiera zyski i straty powstałe ze zbycia oraz zmian wartości godziwej aktywów i zobowiązań finansowych wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy.
Wynik z tytułu odsetek oraz rozliczenia dyskonta bądź premii od wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy kredytów i pożyczek udzielonych klientom oraz dłużnych papierów wartościowych rozpoznawany jest jako wynik odsetkowy.
Wynik na pozostałych instrumentach finansowych wyznaczonych jako wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
Wynik ten zawiera zyski i straty powstałe ze zmian wartości godziwej aktywów i zobowiązań wyznaczonych jako wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy.
Wynik z tytułu naliczenia odsetek oraz rozliczenia dyskonta bądź premii od dłużnych papierów wartościowych wyznaczonych jako wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy rozpoznawany jest jako wynik odsetkowy.
Informacje finansowe
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy oraz wynik z pozycji wymiany
2021
2020
Wynik z kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych obowiązkowo w wartości godziwej przez wynik finansowy
-3 647
-175
Wynik z papierów wartościowych wycenianych obowiązkowo w wartości godziwej przez wynik finansowy
-2 325
36 159
Wynik z pozycji wymiany
86 835
-29 220
Wynik z instrumentów pochodnych
19 155
106 743
Wynik z papierów wartościowych przeznaczonych do obrotu
24 226
44 678
Razem
124 244
158 185
32
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
9. Zysk (strata) z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych według wartości godziwej przez wynik finansowy
Istotne zasady rachunkowości
Wynik z tytułu zaprzestania ujmowania aktywów i zobowiązań finansowych niewycenianych według wartości godziwej przez wynik finansowy dotyczy wyniku na ich sprzedaży (za wyjątkiem wyniku na sprzedaży kredytów, ujmowanego w pozycji „Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe”) lub modyfikacji istotnej.
Informacje finansowe
Zrealizowane zyski
2021
2020
Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
12 286
18 702
Aktywa finansowe wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody
35 395
48 221
Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
-
1
Razem
47 681
66 924
Zrealizowane straty
2021
2020
Aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
-16 641
-4 196
Aktywa finansowe wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody
-361
-2 027
Zobowiązania finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
-148
-158
Razem
-17 150
-6 381
Zrealizowany zysk netto
30 531
60 543
10. Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe
Istotne zasady rachunkowości
Składnik aktywów finansowych jest dotknięty utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe jeżeli wystąpiło zdarzenie, jedno lub więcej, mające ujemny wpływ na szacowane przyszłe przepływy pieniężne w ramach tego składnika aktywów finansowych. Do dowodów utraty wartości składnika aktywów finansowych ze względu na ryzyko kredytowe zalicza się dające się zaobserwować dane na temat następujących zdarzeń:
1) znacznych trudności finansowych emitenta lub pożyczkobiorcy,
2) naruszenia umowy, takiego jak zdarzenie niewykonania zobowiązania lub niedokonanie płatności w wymaganym terminie,
3) przyznania pożyczkobiorcy przez pożyczkodawcę(-ów), ze względów ekonomicznych lub umownych wynikających z trudności finansowych pożyczkobiorcy, udogodnienia (udogodnień), którego(-ych) w innym przypadku pożyczkodawca(- cy) by nie udzielił (-li),
4) staje się prawdopodobne, że nastąpi upadłość lub inna reorganizacja finansowa pożyczkobiorcy,
5) zaniku aktywnego rynku na dany składnik aktywów finansowych ze względu na trudności finansowe,
6) kupna lub powstania składnika aktywów finansowych z dużym dyskontem odzwierciedlającym poniesione straty kredytowe.
Bank ujmuje odpis na oczekiwane straty kredytowe z tytułu składnika aktywów finansowych, który jest wyceniany według zamortyzowanego kosztu lub w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, należności z tytułu leasingu finansowego, składnika aktywów z tytułu umów lub zobowiązania do udzielenia pożyczki oraz umowy gwarancji finansowych.
Odpis na oczekiwane straty kredytowe z tytułu aktywów finansowych, które są wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody ujmuje się w innych całkowitych dochodach i nie obniża wartości bilansowej składnika aktywów finansowych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.
33
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Jeżeli na dzień sprawozdawczy ryzyko kredytowe związane z instrumentem finansowym nie wzrosło znacząco od momentu początkowego ujęcia, Bank wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe z tytułu tego instrumentu finansowego w kwocie równej 12-miesięcznym oczekiwanym stratom kredytowym.
Na każdy dzień sprawozdawczy Bank wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe z tytułu instrumentu finansowego w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia, jeżeli ryzyko kredytowe związane z danym instrumentem finansowym znacznie wzrosło od momentu początkowego ujęcia.
Dla instrumentów finansowych w Koszyku 3, Bank wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia takich instrumentów.
Bank ujmuje w wyniku finansowym, jako zysk lub stratę z tytułu utraty wartości, kwotę oczekiwanych strat kredytowych (lub kwotę rozwiązanej rezerwy), jaka jest wymagana, aby dostosować odpis na oczekiwane straty kredytowe na dzień sprawozdawczy do kwoty, którą należy ująć zgodnie z MSSF 9.
W odniesieniu do zobowiązań do udzielenia pożyczki oraz umów gwarancji finansowych, dzień w którym Bank staje się stroną nieodwołalnego zobowiązania, uznaje się za datę początkowego ujęcia do celów stosowania wymogów w zakresie utraty wartości.
Od początkowego ujęcia aktywów POCI, Bank ujmuje skumulowane zmiany oczekiwanych strat kredytowych w całym okresie ich życia jako odpisy z tytułu zakupionych lub utworzonych składników aktywów finansowych dotkniętych utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe. Na każdy dzień sprawozdawczy Bank ujmuje w wyniku finansowym kwotę zmiany oczekiwanych strat kredytowych w całym okresie życia jako zysk lub stratę z tytułu utraty wartości. Bank ujmuje korzystne zmiany oczekiwanych strat kredytowych w całym okresie życia jako zysk z tytułu utraty wartości, nawet jeśli oczekiwane straty kredytowe w całym okresie życia są niższe niż kwota oczekiwanych strat kredytowych, które zostały uwzględnione w kalkulacji oczekiwanych przepływów pieniężnych w momencie początkowego ujęcia.
Bank wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia z tytułu:
1) należności z tytułu dostaw i usług lub aktywa z tytułu umów wynikających z transakcji, które są objęte zakresem MSSF 15,
2) należności wynikających z transakcji, które są objęte zakresem MSSF 16 (innych niż należności z tytułu leasingu finansowego).
Dla instrumentów kapitałowych nie są rozpoznawane oczekiwane straty kredytowe.
Metodykę kalkulacji oczekiwanych strat kredytowych opisano szczegółowo w punkcie „Charakterystyka modelu tworzenia odpisów aktualizacyjnych” w Nocie 45.3.
Informacje finansowe
Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe
2021
2020
Kredyty i pożyczki oraz pozostałe aktywa finansowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu (*) (**)
-615 402
-1 062 240
Dłużne papiery wartościowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
-25 602
524
Kredyty i pożyczki wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody
22 595
-3 911
Dłużne papiery wartościowe wyceniane według wartości godziwej przez inne całkowite dochody
-10 959
-42 247
Udzielone zobowiązania pozabilansowe
29 382
-139 680
Ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych
-63 925
-301 943
Razem
-663 911
-1 549 497
(*) Pozycja obejmuje również odpisy na oczekiwane straty dotyczące należności od banków.
(**) W roku 2021 Bank dokonał sprzedaży portfela wierzytelności kredytowych o zadłużeniu ogółem 1 257 mln złotych. Zrealizowany wynik brutto na transakcji wyniósł 43,2 mln złotych. Analogicznie w roku 2020 Bank dokonał sprzedaży portfela wierzytelności kredytowych o zadłużeniu ogółem 229,2 mln złotych. Zrealizowany wynik brutto na transakcji wyniósł 23,1 mln złotych.
34
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
11. Pozostałe przychody i koszty operacyjne
Istotne zasady rachunkowości
Pozostałe przychody operacyjne obejmują głównie przychody z tytułu otrzymanych odszkodowań, przychody z leasingu operacyjnego, odzyskane koszty windykacji, przychody netto ze sprzedaży produktów, towarów i usług oraz przychody uboczne. Natomiast na pozostałe koszty operacyjne składają się głównie koszty rezerw na zobowiązania sporne, koszty rezerw na obecne i przyszłe ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w CHF, koszty windykacji, odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości majątku trwałego i innych aktywów, koszty reklamacji klientów, zapłacone odszkodowania oraz koszty uboczne.
Informacje finansowe
Pozostałe przychody operacyjne
2021
2020
Zysk na sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych
36 283
710
Przychody z wynajmu lokali, terminali oraz sprzętu IT
31 985
30 814
Otrzymane odszkodowania, odzyski, kary i grzywny
14 700
14 261
Przychody uboczne
12 377
10 017
Odzyskane koszty windykacji
11 715
8 876
Pozostałe
11 987
2 838
Razem
119 047
67 516
Pozostałe koszty operacyjne
2021
2020
Rezerwa na zobowiązania sporne i pozostałe (*)
-16 998
-28 757
Rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych
-33 207
-61 335
Koszty windykacji należności kredytowych i faktoringowych
-22 614
-21 355
Strata na sprzedaży/likwidacji rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych
-2 652
-10 225
Koszty monitorowania transakcji kartowych
-11 787
-7 971
Koszty uboczne
-4 965
-3 823
Koszty z tytułu reklamacji klientów i roszczeń spornych
-4 225
-3 390
Odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości majątku trwałego, należności spornych i innych aktywów
-16 877
-3 634
Odszkodowania, kary i grzywny
-1 969
-612
Pozostałe
-12 909
-10 799
Razem
-128 203
-151 901
(*) Pozycja obejmuje również rezerwę na zwroty prowizji w przypadku przedterminowej spłaty kredytów konsumenckich spłaconych przed wyrokiem TSUE (Nota 36).
35
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
12. Ogólne koszty administracyjne
Istotne zasady rachunkowości
Wynagrodzenia i inne świadczenia pracownicze obejmują przede wszystkim koszty wynagrodzeń, ubezpieczeń społecznych oraz koszty płatności na bazie akcji, które zostały szczegółowo opisane w Nocie 38.
Pozostałe koszty administracyjne obejmują głównie podatek od niektórych instytucji finansowych, koszty utrzymania majątku trwałego Banku , infrastruktury informatycznej i telekomunikacyjnej oraz koszty marketingu i reklamy.
Ta kategoria kosztów obejmuje również składki na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego (składki na fundusz gwarancyjny banków wnoszone kwartalnie i składka na fundusz przymusowej restrukturyzacji banków wnoszona raz do roku) oraz obowiązkowe opłaty na rzecz Komisji Nadzoru Finansowego (opłata na pokrycie kosztów nadzoru bankowego oraz opłata na pokrycie kosztów nadzoru nad rynkiem kapitałowym), które Bank ujmuje w rachunku zysków i strat w momencie zdarzenia obligującego.
Informacje finansowe
Wynagrodzenia i inne świadczenia pracownicze
2021
2020
Wynagrodzenia
-1 615 750
-1 530 716
Ubezpieczenia i inne świadczenia na rzecz pracowników
-273 804
-260 347
Koszty płatności na bazie akcji
-13 555
-13 173
Razem
-1 903 109
-1 804 236
Pozostałe koszty administracyjne
2021
2020
Koszty rzeczowe
-874 161
-821 440
Podatek od niektórych instytucji finansowych
-718 923
-660 590
Składki na Bankowy Fundusz Gwarancyjny, w tym:
-287 545
-378 503
na fundusz przymusowej restrukturyzacji
-168 831
-208 030
na fundusz gwarancyjny banków
-118 714
-170 473
Opłaty na pokrycie kosztów nadzoru nad bankami (KNF)
-23 878
-17 882
Pozostałe podatki i opłaty
-33 046
-29 881
Razem
-1 937 553
-1 908 296
Razem ogólne koszty administracyjne
-3 840 662
-3 712 532
36
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
13. Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych
Istotne zasady rachunkowości
Odpisy amortyzacyjne rzeczowych aktywów trwałych, wartości niematerialnych oraz nieruchomości inwestycyjnych dokonywane są metodą liniową przez przewidywany okres ich użyteczności ekonomicznej. Wartość podlegająca amortyzacji jest to cena nabycia lub koszt wytworzenia danego aktywa pomniejszona o wartość końcową składnika. Stawki amortyzacji i wartość końcowa składników ustalone dla celów bilansowych są okresowo weryfikowane, przy czym rezultaty weryfikacji skutkują w okresie, w którym weryfikację przeprowadzono.
Bilansowe stawki amortyzacyjne stosowane dla podstawowych grup rzeczowych aktywów trwałych, nieruchomości inwestycyjnych oraz wartości niematerialnych są następujące:
a) stawki amortyzacji stosowane dla środków trwałych
Budynki i budowle oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego i spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego
1,5% – 10,0%
Urządzenia techniczne i maszyny
4,5% – 30,0%
Środki transportu
7% – 25,0%
b) stawki amortyzacji dla wartości niematerialnych
Licencje na programy komputerowe, prawa autorskie
10,0% – 50,0%
Poniesione koszty zakończonych prac rozwojowych
12,5% – 33,3%
Pozostałe wartości niematerialne
12,5% – 33,3%
Nie amortyzuje się gruntów, środków trwałych w budowie oraz nakładów na wartości niematerialne.
Wartość amortyzacji obciąża rachunek zysków i strat w pozycji „Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych”, natomiast odpis z tytułu utraty wartości obciąża rachunek zysków i strat w pozycji „Pozostałe koszty operacyjne”.
Informacje finansowe
Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych
2021
2020
Rzeczowe aktywa trwałe
-299 077
-286 376
Wartości niematerialne
-304 887
-209 657
Razem
-603 964
-496 033
14. Zysk (strata) z jednostek zależnych
Istotne zasady rachunkowości
Zasady rachunkowości zostały opisane w Nocie 26 i Nocie 27.
Informacje finansowe
2021
2020
Zysk ze sprzedaży udziałów w jednostkach zależnych
20 460
-
Odpisy z tytułu utraty wartości udziałów w jednostkach zależnych
-368
847
Razem
20 092
847
37
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
15. Podatek dochodowy
Istotne zasady rachunkowości
Podatek dochodowy obejmuje podatek bieżący oraz podatek odroczony. Podatek dochodowy ujmuje się w rachunku zysków i strat za wyjątkiem sytuacji, gdy podatek ujmowany jest w kapitale. Bieżący podatek stanowi zobowiązanie podatkowe Banku odnoszące się do dochodu do opodatkowania wyliczone według obowiązującej stawki podatkowej, wraz ze wszystkimi korektami zobowiązania podatkowego dotyczącego poprzednich lat. Należności z tytułu podatków są wykazywane, jeśli Bank ma wystarczającą pewność, iż istnieją i że zostaną one odzyskane.
Aktywa i rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego ujmowane są metodą bilansową, z tytułu różnic przejściowych pomiędzy wartością podatkową aktywów i zobowiązań, a ich wartością bilansową dla celów raportowania finansowego. Odroczony podatek dochodowy ustala się przy zastosowaniu stawek podatkowych obowiązujących prawnie lub faktycznie na koniec okresu sprawozdawczego, które zgodnie z oczekiwaniami będą obowiązywać w momencie realizacji określonych aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego lub realizacji zobowiązania z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego ujmowane są w odniesieniu do ujemnych różnic przejściowych w takiej wysokości, w jakiej jest prawdopodobne, że zostanie osiągnięty dochód do opodatkowania, który pozwoli wykorzystać te różnice.
Rezerwa na odroczony podatek dochodowy obliczona jest zgodnie z metodą zobowiązania bilansowego opartą na identyfikacji dodatnich różnic przejściowych pomiędzy wartością podatkową, a wartością bilansową aktywów i zobowiązań.
Informacje finansowe
Poniższe noty objaśniające prezentują rozbicie składników obciążenia wyniku brutto Banku.
Uzgodnienie pomiędzy podatkiem obliczonym jako iloczyn wyniku finansowego brutto i obowiązującej stawki podatkowej a rzeczywistym obciążeniem podatkowym wykazanym w Jednostkowym rachunku zysków i strat.
2021
2020
Wynik finansowy brutto
2 995 168
1 697 220
Obciążenie podatkowe według zastosowanej stawki podatkowej
569 082
322 472
Różnice trwałe:
189 257
248 324
Przychody nie podlegające opodatkowaniu
-42 829
-46 282
Koszty nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów, w tym:
235 277
293 226
składki i wpłaty na Bankowy Fundusz Gwarancyjny
54 634
71 916
podatek od niektórych instytucji finansowych
136 595
125 512
rezerwy na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w CHF
18 455
69 023
odpisy na oczekiwane straty kredytowe
21 529
29 563
pozostałe koszty nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów
4 064
-2 788
Wpływ stawek podatkowych stosowanych zgodnie z art.19 ust.1 pkt 2 UPDOP
-
-
Ulgi podatkowe nieujęte w rachunku zysków i strat
83
48
Pozostałe
-3 274
1 332
Efektywne obciążenie zysku brutto podatkiem dochodowym
758 339
570 796
Zastosowana stawka podatkowa 19% jest obowiązującą w Polsce stawką podatku dochodowego od osób prawnych.
38
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Podstawowe składniki obciążenia podatkowego w rachunku zysków i strat i kapitale własnym
2021
2020
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT
Bieżący podatek dochodowy
-492 725
-966 855
Bieżące obciążenie podatkowe wykazane w rachunku zysków i strat
-489 778
-967 155
Korekty dotyczące bieżącego podatku z lat ubiegłych
-1 565
987
Pozostałe podatki (np. podatek pobrany u źródła)
-1 382
-687
Odroczony podatek dochodowy
-265 614
396 059
Związany z powstaniem i odwróceniem się różnic przejściowych
-265 614
396 059
Obciążenie podatkowe wykazane w jednostkowym rachunku zysków i strat
-758 339
-570 796
KAPITAŁY WŁASNE
Bieżący podatek dochodowy
-304
-
Odroczony podatek dochodowy
690 367
-235 725
Z tytułu dochodów i kosztów ujętych w innych składnikach całkowitego dochodu:
przeszacowanie instrumentów finansowych traktowanych jako zabezpieczenia przepływów pieniężnych
407 275
- 88 676
przeszacowanie aktywów finansowych wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
293 345
-132 284
Podatek dochodowy dotyczący pozycji, które są lub mogą zostać przeniesione w późniejszych okresach do rachunku zysków i strat
700 620
-220 960
Podatek dochodowy dotyczący pozycji, które nie zostaną przeniesione w późniejszych okresach do rachunku zysków i strat
-10 253
-14 765
przeszacowanie aktywów finansowych z prawem do kapitału
-1 292
-16 735
przeszacowanie zobowiązań z tytułu określonych świadczeń pracowniczych
-8 961
1 970
RAZEM OBCIĄŻENIE
-68 276
-806 521
39
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
ZMIANY RÓŻNIC PRZEJŚCIOWYCH W CIĄGU 2021 ROKU
STAN NA POCZĄTEK OKRESU
ZMIANY ODNOSZONE NA
ZMIANA Z TYTUŁU ZMIAN W ZAKRESIE KONSOLIDACJI I INNE
STAN NA KONIEC OKRESU
RAZEM PODATEK ODROCZONY
W RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT
W KAPITAŁACH
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT
KAPITAŁY
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT
KAPITAŁY
RAZEM PODATEK ODROCZONY
W RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT
W KAPITAŁACH
REZERWA NA PODATEK ODROCZONY
Przychody do otrzymania dotyczące papierów wartościowych
-
-
-
37 551
-
-
-
37 551
37 551
-
Przychody do otrzymania dotyczące kredytów
102 438
102 438
-
3 963
-
-
-
106 401
106 401
-
Dodatnia wycena dotycząca aktywów finansowych
518 888
178 516
340 372
-178 516
-340 372
-
-
-
-
-
Amortyzacja przyśpieszona
123 615
123 615
-
19 055
-
-
-
142 670
142 670
-
Ulga inwestycyjna
4 094
4 094
-
-421
-
-
-
3 673
3 673
-
Zapłacone koszty pośrednictwa
176 210
176 210
-
21 126
-
-
-
197 336
197 336
-
Inne
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Rezerwa brutto z tytułu podatku odroczonego
925 245
584 873
340 372
-97 242
-340 372
-
-
487 631
487 631
-
AKTYWO Z TYTUŁU PODATKU ODROCZONEGO
Koszty do poniesienia dotyczące papierów wartościowych
266 766
266 766
-
-266 766
-
-
-
-
-
-
Koszty do poniesienia dotyczące depozytów i otrzymanych kredytów
10 139
10 139
-
-8 109
-
-
-
2 030
2 030
-
Ujemna wycena dotycząca aktywów finansowych
336 058
336 058
-
-157 501
358 957
-
-
537 514
178 557
358 957
Przychody otrzymane do rozliczenia w czasie od kredytów i rachunków bieżących
309 427
309 427
-
-8 991
-
-
-
300 436
300 436
-
Koszty z tytułu odpisów na rezerwy kredytowe
756 642
756 642
-
46 331
-
-
-
802 973
802 973
-
Rezerwy na koszty osobowe
119 051
99 620
19 431
-1 204
-8 962
-
-
108 885
98 416
10 469
Rezerwy na koszty rzeczowe
22 069
22 069
-
1 518
-
-
-
23 587
23 587
-
Strata z lat ubiegłych
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Inne
45 071
45 071
-
31 866
-
1
-
76 938
76 938
-
Aktywa brutto z tytułu podatku odroczonego
1 865 223
1 845 792
19 431
-362 856
349 995
1
-
1 852 363
1 482 937
369 426
Obciążenie z tytułu odroczonego podatku dochodowego
X
X
X
-265 614
690 367
1
-
X
X
X
Aktywa netto z tytułu podatku odroczonego
939 978
1 260 919
-320 941
X
X
X
X
1 364 732
995 306
369 426
Rezerwa netto z tytułu podatku odroczonego
-
-
-
X
X
X
X
-
-
-
40
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
ZMIANY RÓŻNIC PRZEJŚCIOWYCH W CIĄGU 2020 ROKU
STAN NA POCZĄTEK OKRESU
ZMIANY ODNOSZONE NA
ZMIANA Z TYTUŁU ZMIAN W ZAKRESIE KONSOLIDACJI I INNE
STAN NA KONIEC OKRESU
RAZEM PODATEK ODROCZONY
W RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT
W KAPITAŁACH
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT
KAPITAŁY
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT
KAPITAŁY
RAZEM PODATEK ODROCZONY
W RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT
W KAPITAŁACH
REZERWA NA PODATEK ODROCZONY
Przychody do otrzymania dotyczące papierów wartościowych
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Przychody do otrzymania dotyczące kredytów
119 529
119 529
-
-17 091
-
-
-
102 438
102 438
-
Dodatnia wycena dotycząca aktywów finansowych
343 782
241 106
102 676
-62 590
237 696
-
-
518 888
178 516
340 372
Amortyzacja przyśpieszona
105 428
105 428
-
20 497
-
-2 310
-
123 615
123 615
-
Ulga inwestycyjna
4 424
4 424
-
-330
-
-
-
4 094
4 094
-
Zapłacone koszty pośrednictwa
159 685
159 685
-
16 525
-
-
-
176 210
176 210
-
Inne
2 330
2 330
-
-2 330
-
-
-
-
-
-
Rezerwa brutto z tytułu podatku odroczonego
735 178
632 502
102 676
-45 319
237 696
-2 310
-
925 245
584 873
340 372
AKTYWO Z TYTUŁU PODATKU ODROCZONEGO
Koszty do poniesienia dotyczące papierów wartościowych
86 686
86 686
-
180 080
-
-
-
266 766
266 766
-
Koszty do poniesienia dotyczące depozytów i otrzymanych kredytów
36 431
36 431
-
-26 292
-
-
-
10 139
10139
-
Ujemna wycena dotycząca aktywów finansowych
312 705
312 705
-
23 353
-
-
-
336 058
336 058
-
Przychody otrzymane do rozliczenia w czasie od kredytów i rachunków bieżących
322 533
322 533
-
-13 106
-
-
-
309 427
309 427
-
Koszty z tytułu odpisów na rezerwy kredytowe
604 050
604 050
-
152 592
-
-
-
756 642
756 642
-
Rezerwy na koszty osobowe
117 080
99 619
17 461
-212
1 971
213
-
119 051
99 620
19 431
Rezerwy na koszty rzeczowe
21 973
21 973
-
91
-
5
-
22 069
22 069
-
Strata z lat ubiegłych
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Inne
10 836
10 836
-
34 235
-
-
-
45 071
45 071
-
Aktywa brutto z tytułu podatku odroczonego
1 512 294
1 494 833
17 461
350 741
1 971
218
-
1 865 223
1 845 792
19 431
Obciążenie z tytułu odroczonego podatku dochodowego
X
X
X
396 060
-235 725
2 528
-
X
X
X
Aktywa netto z tytułu podatku odroczonego
777 116
862 331
-85 215
X
X
X
X
939 978
1 260 919
-320 941
Rezerwa netto z tytułu podatku odroczonego
-
-
-
X
X
X
X
-
-
-
41
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
W ocenie Banku aktywo z tytułu podatku odroczonego w kwocie 1 364 732 tys. złotych wykazane na 31 grudnia 2021 roku jest możliwe w całości do zrealizowania. Analiza została przeprowadzona w oparciu o dotychczasowe wyniki Banku oraz zakładane wyniki w przyszłych okresach. W analizie tej przyjęto pięcioletni horyzont czasowy.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz na dzień 31 grudnia 2020 roku nie wystąpiły różnice przejściowe związane z inwestycjami w jednostkach zależnych i stowarzyszonych, na które nie utworzono rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego w związku ze spełnieniem warunków kontrolowania terminów odwracania się różnic przejściowych i występowaniem prawdopodobieństwa, że różnice te nie odwrócą się w dającej się przewidzieć przyszłości.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz na dzień 31 grudnia 2020 roku nie występowały ujemne różnice przejściowe, nierozliczone straty podatkowe, niewykorzystane ulgi podatkowe, w związku z którymi nie ujęto w bilansie składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
16. Zysk netto przypadający na jedną akcję
Podstawowy zysk przypadający na jedną akcję
Podstawowy zysk przypadający na jedną akcję obliczany jest w oparciu o zysk przypadający na akcjonariuszy jednostki dominującej poprzez podzielenie zysku, który na nich przypada przez średnią ważoną liczbę akcji zwykłych występujących w ciągu danego okresu.
2021
2020
Zysk netto
2 236 829
1 126 424
Średnia ważona liczba akcji zwykłych w okresie
262 470 034
262 470 034
Zysk przypadający na jedną akcję (w złotych na jedną akcję)
8,52
4,29
Rozwodniony zysk przypadający na jedną akcję
Rozwodniony zysk przypadający na jedną akcję obliczany jest w oparciu o zysk przypadający na akcjonariuszy jednostki dominującej poprzez podzielenie zysku, który na nich przypada przez średnią ważoną liczbę akcji zwykłych występujących w ciągu danego okresu, skorygowaną o wpływ wszystkich rozwadniających potencjalnych akcji zwykłych.
Na 31 grudnia 2021 roku oraz na 31 grudnia 2020 roku w Banku nie występują instrumenty rozwadniające w postaci obligacji zamiennych na akcje.
2021
2020
Zysk netto
2 236 829
1 126 424
Średnia ważona liczba akcji zwykłych w okresie
262 470 034
262 470 034
Średnia ważona liczba akcji zwykłych do wyliczenia zysku rozwodnionego
262 470 034
262 470 034
Rozwodniony zysk przypadający na jedną akcję (w złotych na jedną akcję)
8,52
4,29
42
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
17. Dywidendy
W dniu 11 czerwca 2021 roku Zwyczajne Walnego Zgromadzenie Banku podjęło Uchwałę w sprawie podziału zysku. Uchwała w sprawie podziału zysku przewidywała, że podział zysku netto Banku za 2020 rok nastąpi w jeden z czterech sposobów, w zależności od spełnienia się lub niespełnienia się poszczególnych warunków wypłaty dywidendy, uzależniających wypłatę dywidendy od Stanowiska Komisji Nadzoru Finansowego („KNF”) odnoszącego się do polityki dywidendowej banków komercyjnych w drugiej połowie 2021 roku oraz Zalecenia KNF odnoszącego się do polityki dywidendowej Banku w drugiej połowie 2021 roku.
W Uchwale w sprawie podziału zysku zdefiniowano trzy warunki:
1. Warunek Wypłaty Dywidendy 75% – warunek zostanie spełniony, gdy Stanowisko KNF i Zalecenie KNF będą dopuszczały przeznaczenie na dywidendę – z zysku netto Banku za 2020 rok – co najmniej kwoty 842 528 809,14 złotych,
2. Warunek Wypłaty Dywidendy 50% – warunek zostanie spełniony, gdy Stanowisko KNF i Zalecenie KNF będą dopuszczały przeznaczenie na dywidendę – z zysku netto Banku za 2020 rok – co najmniej kwoty 561 685 872,76 złotych, ale niższej niż kwota 842 528 809,14 złotych,
3. Warunek Wypłaty Dywidendy 25% – warunek uznaje się za spełniony, gdy Stanowisko KNF i Zalecenie KNF będą dopuszczały przeznaczenie na dywidendę – z zysku netto Banku za 2020 rok – co najmniej kwoty 280 842 936,38 złotych, ale niższej niż kwota 561 685 872,76 złotych.
W przypadku:
1. spełnienia się Warunku Wypłaty Dywidendy 75% – kwota 842 528 809,14 złotych przeznaczona zostanie na dywidendę,
2. spełnienia się Warunku Wypłaty Dywidendy 50% – kwota 561 685 872,76 złotych przeznaczona zostanie na dywidendę,
3. spełnienia się Warunku Wypłaty Dywidendy 25% – kwota 280 842 936,38 złotych przeznaczona zostanie na dywidendę,
4. niespełnienia się żadnego z Warunków Wypłaty Dywidendy (tj. Warunku Wypłaty Dywidendy 75%, Warunku Wypłaty Dywidendy 50%, Warunku Wypłaty Dywidendy 25%) dywidenda za rok 2020 nie zostanie wypłacona.
W §5 ust. 1 Uchwały w sprawie podziału zysku zobowiązano Zarząd Banku do podjęcia uchwały w sprawie stwierdzenia spełnienia się lub braku spełnienia się poszczególnych Warunków Wypłaty Dywidendy najpóźniej w dniu 2 września 2021 roku, przy czym w przypadku braku wydania do dnia 31 sierpnia 2021 roku (włącznie) Stanowiska KNF i Zalecenia KNF żaden z Warunków Wypłaty Dywidendy nie ulega spełnieniu.
Zarząd Banku w dniu 16 lipca 2021 roku, stosownie do § 5 ust. 1 Uchwały w sprawie podziału zysku, w związku ze Stanowiskiem i Zaleceniem KNF, podjął uchwałę dotyczącą poszczególnych Warunków Wypłaty Dywidendy. Stwierdził w niej, że: spełnieniu uległ Warunek Wypłaty Dywidendy 75% określony w Uchwale w sprawie podziału zysku, w związku z czym nie spełniły się: Warunek Wypłaty Dywidendy 50% oraz Warunek Wypłaty Dywidendy 25%. Powyższe oznacza, że 74,8% zysku netto Banku za rok 2020, tj. kwota 842 528 809,14 złotych przeznaczona została na dywidendę. Kwota dywidendy przypadająca na jedną akcję wyniosła 3,21 złotych. Dzień dywidendy przypadał na 10 września 2021 roku, a wypłata dywidendy nastąpiła w dniu 29 września 2021 roku.
43
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
18. Kasa i operacje z Bankiem Centralnym
Istotne zasady rachunkowości
Zasady klasyfikacji i wyceny opisane zostały w Nocie 4.3.
Informacje finansowe
Kasa i należności od Banku Centralnego
31.12.2021
31.12.2020
Gotówka
3 699 679
4 306 088
Rachunek bieżący w Banku Centralnym
996 944
150 197
Pozostałe należności
67
-
Razem brutto
4 696 690
4 456 285
Odpis z tytułu utraty wartości
-75
-13
Razem netto
4 696 615
4 456 272
Kasa i operacje z Bankiem Centralnym według walut
31.12.2021
31.12.2020
PLN
2 956 877
2 079 581
EUR
741 412
1 106 970
USD
497 453
556 922
CHF
177 751
100 412
GBP
170 665
185 317
NOK
45 063
258 502
Pozostałe waluty
107 394
168 568
Razem
4 696 615
4 456 272
Bank musi zapewnić utrzymanie średniego miesięcznego salda na rachunku bieżącym w Narodowym Banku Polskim w odpowiedniej wysokości wynikającej z deklaracji rezerwy obowiązkowej.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku środki na rachunku rezerwy obowiązkowej są oprocentowane w wysokości 1,75% (na dzień 31 grudnia 2020 roku - 0,1%).
44
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
19. Należności od banków
Istotne zasady rachunkowości
Zasady klasyfikacji i wyceny opisane zostały w Nocie 4.3.
Informacje finansowe
Należności od banków według struktury produktowej
31.12.2021
31.12.2020
Rachunki bieżące
804 530
561 002
Lokaty międzybankowe
623 227
179 332
Kredyty i pożyczki
295 134
86 007
Zabezpieczenia pieniężne
1 463 058
1 176 927
Transakcje z przyrzeczeniem odsprzedaży
583 012
719 015
Środki pieniężne w drodze
237 324
199 051
Razem brutto
4 006 285
2 921 334
Odpisy aktualizujące wartość należności
-7 657
-3 495
Razem netto
3 998 628
2 917 839
Należności od banków według umownych terminów zapadalności
31.12.2021
31.12.2020
Należności od banków, w tym:
do 1 miesiąca
3 295 260
2 840 435
od 1 do 3 miesięcy
283 473
614
od 3 miesięcy do 1 roku
249 937
278
od 1 do 5 lat
131 046
79 618
powyżej 5 lat
46 472
16
dla których termin zapadalności upłynął
97
373
Razem brutto
4 006 285
2 921 334
Odpisy aktualizujące wartość należności
-7 657
-3 495
Razem netto
3 998 628
2 917 839
Należności od banków według walut
31.12.2021
31.12.2020
PLN
2 157 262
1 127 778
EUR
1 479 507
1 363 657
CNY
135 720
25 253
USD
92 788
257 719
CAD
37 860
4 215
CHF
22 877
48 469
Pozostałe waluty
72 614
90 748
Razem
3 998 628
2 917 839
45
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
20. Aktywa oraz zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
Istotne zasady rachunkowości
Bank zawiera operacje na pochodnych instrumentach finansowych: transakcje dotyczące walut (typu spot, forward, swap walutowy, opcje walutowe, CIRS), transakcje na stopę procentową (FRA, IRS, CAP), transakcje pochodne bazujące na kursach papierów wartościowych, wartości indeksów akcji i towarów. Pochodne instrumenty finansowe są początkowo ujmowane w wartości godziwej w dniu zawarcia transakcji, a następnie wyceniane do wartości godziwej na każdy dzień bilansowy. Wartość godziwą ustala się w oparciu o notowania instrumentów na aktywnych rynkach oraz w oparciu o techniki wyceny, w tym modele bazujące na zdyskontowanych przepływach pieniężnych oraz modele wyceny opcji, w zależności od tego, który ze sposobów wyceny jest właściwy.
Dodatnia wycena pochodnych instrumentów finansowych prezentowana jest w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycji „Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu) po stronie aktywów, a ujemna – w pozycji „Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu) po stronie zobowiązań.
W przypadku umów nie będących instrumentami finansowymi, których składnikiem jest instrument spełniający powyższe warunki, wycenę wbudowanego instrumentu pochodnego zalicza się odpowiednio do aktywów lub zobowiązań z tytułu pochodnych instrumentów finansowych w korespondencji z rachunkiem zysków i strat zgodnie z zasadami wyceny instrumentów pochodnych.
Sposób ujmowania zmian wartości godziwej zależy od tego czy dany instrument pochodny jest zaliczony do portfela przeznaczonego do obrotu lub czy dany instrument jest wyznaczony jako instrument zabezpieczający.
Zmiany w wycenie do wartości godziwej pochodnych instrumentów finansowych zaklasyfikowanych do portfela przeznaczonego do obrotu odnoszone są do rachunku zysków i strat.
Instrumenty pochodne stosowane przez Bank
W ramach swojej działalności Bank wykorzystuje różnego typu pochodne instrumenty finansowe oferowane klientom oraz służące do celów zarządzania ryzykiem związanym z prowadzoną działalnością. Większość instrumentów pochodnych stosowanych przez Bank stanowią kontrakty pozagiełdowe (tzw. over-the-counter). Nieznaczną część instrumentów pochodnych stanowią kontrakty zawierane na regulowanych rynkach giełdowych (głównie kontrakty futures).
Pochodne transakcje walutowe wymiany stanowią zobowiązanie do zakupu lub sprzedaży waluty. Terminowe operacje wymiany walutowej (operacje typu forward) oparte są na określonym w momencie zawarcia kursie waluty na określoną datę w przyszłości. Transakcje tego typu wyceniane są za pomocą modelu zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Do dyskontowania przepływów pieniężnych wykorzystywane są krzywe zerokuponowe odpowiednie dla danego rynku.
Transakcje swap walutowy są kombinacją wymiany określonych walut na datę spot oraz transakcji odwrotnej na datę forward, przy czym odpowiednie kursy wymiany są ustalone z góry w momencie zawarcia kontraktu. Przy rozliczaniu tych transakcji następuje przepływ środków. Transakcje tego typu wyceniane są za pomocą modelu zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Do dyskontowania przepływów pieniężnych wykorzystywane są krzywe zerokuponowe odpowiednie dla danego rynku.
Opcje walutowe z dostawą są kontraktami, w ramach których jedna ze stron, nabywca opcji, nabywa za cenę tzw. premii od drugiej ze stron, wystawcy opcji, prawo, lecz nie obowiązek do nabycia (przy opcji call) bądź sprzedaży (przy opcji put) w określonym momencie w przyszłości, lub w określonym przedziale czasu, przewidzianej kontraktem sumy walut po określonym w momencie zawarcia opcji kursie. W przypadku opcji rozliczanych netto, nabywca w ramach rozliczenia otrzymuje kwotę w wysokości iloczynu kwoty waluty i różnicy między bieżącym kursem rynkowym a kursem ustalonym przy zawarciu transakcji.
Opcje barierowe z jedną barierą to opcje, w których nabywane prawo jest prawem warunkowym zależnym od zdarzenia w określonym z góry przedziale czasowym polegającego na wzroście kursu powyżej ustalonego w dniu transakcji poziomu bariery (zdarzenie UP) lub zdarzenia spadku kursu poniżej bariery (zdarzenie DOWN). Dla bariery typu „wejście” (IN) po zajściu ustalonego zdarzenia prawo warunkowe staje się prawem bezwarunkowym natomiast dla bariery typu „wyjścia” (OUT) po zajściu ustalonego zdarzenia prawo wygasa.
Bank wycenia opcje walutowe w oparciu o model wyceny opcji Garmana-Kohlhagena (a w przypadku opcji barierowych i azjatyckich w oparciu o tzw. rozszerzony model Garmana-Kohlhagena). Model jest parametryzowany na podstawie kwotowań rynkowych opcji plain vanilla at-the-money oraz spreadów dla opcji out-of-the money i in-the-money (volatility smile) na standardowe terminy.
Instrumenty pochodne dotyczące stóp procentowych pozwalają Bankowi i jego klientom przenosić, modyfikować lub ograniczać ryzyko stóp procentowych.
46
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Transakcje swap stóp procentowych (IRS) to kontrakty, w których kontrahenci wymieniają między sobą strumienie płatności odsetkowych, naliczane od określonej w kontrakcie nominalnej kwoty waluty instrumentu bazowego. Transakcje tego typu wyceniane są za pomocą modelu zdyskontowanych przepływów pieniężnych. Przepływy zmienne są estymowane na podstawie odpowiednich stawek transakcji IRS. Do dyskontowania ustalonych w warunkach transakcji jak również implikowanych przepływów pieniężnych wykorzystywane są odpowiednie krzywe zerokuponowe.
Forward Rate Agreement (FRA) to transakcje, w których strony zobowiązują się do zapłaty odsetek od ustalonej kwoty nominalnej, za określony okres rozpoczynający się w przyszłości i naliczonych według ustalonej w dniu zawarcia kontraktu stopy procentowej. Strony rozliczają się w dacie waluty zdyskontowaną stopą referencyjną różnicą odsetkową pomiędzy stawką FRA (stopą terminową w dniu zawarcia transakcji), a stopą referencyjną. Transakcje tego typu są wyceniane przez Bank za pomocą modelu zdyskontowanych przepływów pieniężnych.
Swapy procentowo-walutowe (Cross currency IRS) to transakcje, w których strony wymieniają kapitał i strumienie odsetkowe w różnych walutach w określonym przedziale czasu. Transakcje tego typu wyceniane są za pomocą modelu zdyskontowanych przepływów pieniężnych. W wycenie transakcji Basis Swap (swapy procentowo-walutowe o zmiennych kuponach) uwzględniane są również rynkowe kwotowania spreadu bazowego (tzw. Basis Swap spread).
Transakcje terminowe na papierach wartościowych to transakcje, w których strony zobowiązują się do zakupu lub sprzedaży papieru wartościowego w określonym terminie w przyszłości za określoną w dniu zawarcia transakcji płatność. Transakcje tego typu wyceniane są poprzez wycenę papieru wartościowego (mark-to-market lub mark-to-model) oraz wycenę przyszłej płatności za papier (metodą dyskontowania przepływu pieniężnego według stopy rynku pieniężnego).
Opcje na stopę procentową (cap/floor) to kontrakty, w ramach których jedna ze stron, nabywca opcji, nabywa za cenę tzw. premii od drugiej ze stron, wystawcy opcji, prawo, lecz nie obowiązek do pożyczenia (cap) bądź ulokowania (floor) na określone okresy (każdy z osobna) określonej kwoty po ustalonej w momencie zawarcia transakcji stawce oprocentowania. Rozliczenie kontraktu następuje netto (bez lokowania środków) w ustalonych terminach. Transakcje tego typu wyceniane są w oparciu o model Normalny (model Bacheliera). Model jest parametryzowany na podstawie kwotowań rynkowych opcji na standardowo kwotowane terminy.
Transakcje futures na stopę procentową dotyczą wystandaryzowanych kontraktów terminowych nabywanych na rynkach giełdowych. Kontrakty futures wyceniane są w oparciu o kwotowania dostępne bezpośrednio z giełd.
Kontrakty typu swap towarowy stanowią zobowiązanie do rozliczenia pieniężnego netto równoważnego z realizacją transakcji kupna lub sprzedaży towaru po cenie, której zasady wyznaczania są ustalane w momencie zawarcia transakcji. Instrumenty towarowe wyceniane są metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych uwzględniającą krzywą terminową cen towarów.
Azjatyckie opcje towarowe stanowią kontrakty dające prawo do kupna lub sprzedaży w dniu wygaśnięcia opcji określonej ilości towaru po ustalonej cenie, przy czym cena rozliczenia opiera się na kursie średnim ustalonym na podstawie obserwacji ceny spot towaru w okresie poprzedzającym datę zapadalności opcji. Opcje towarowe wyceniane są przy pomocy modelu Blacka-Scholesa z dopasowaniem momentów rozkładu ceny towaru dla średniej arytmetycznej.
Instrumenty pochodne wbudowane w inne instrumenty
W Banku występują instrumenty pochodne będące składnikami złożonych instrumentów finansowych, tj. takich które zawierają zarówno instrument pochodny, jak i umowę zasadniczą, co sprawia, iż część przepływów pieniężnych połączonego instrumentu zmienia się w sposób zbliżony do przepływów wynikających z niezależnego instrumentu pochodnego. Instrumenty pochodne wbudowane w inne instrumenty powodują, że część lub całość przepływów środków pieniężnych wynikających z umowy zasadniczej, jest modyfikowana w oparciu o określoną stopę procentową, cenę papieru wartościowego, kurs wymiany waluty obcej, indeks cen lub stóp procentowych.
Bank posiada w swojej ofercie depozyty oraz certyfikaty depozytowe, których składnikiem jest wbudowany instrument pochodny. W związku z tym, iż charakter tego instrumentu nie jest ściśle powiązany z charakterem umowy depozytowej instrument wbudowany został wydzielony i zaklasyfikowany do portfela przeznaczonego do obrotu. Wycena aktywów i zobowiązań finansowych tego instrumentu odnoszona jest do rachunku zysków i strat. Instrumentami wbudowanymi są proste opcje (plain vanilla) oraz opcje egzotyczne na pojedyncze akcje, indeksy, towary oraz inne wskaźniki rynkowe, w tym indeksy stóp procentowych oraz kursy walutowe i ich koszyki. Wszystkie wydzielone opcje są na bieżąco domykane na rynku międzybankowym.
Opcje walutowe wbudowane w umowy depozytowe wyceniane są opisaną powyżej metodą wyceny dla opcji walutowych.
Opcje egzotyczne wbudowane w umowy depozytowe i ich domknięcia są wyceniane przy pomocy techniki Monte-Carlo przy założeniu modelu geometrycznego ruchu Browna dla czynników ryzyka. Parametry modelu ustalane są w pierwszej kolejności na podstawie kwotowań opcji oraz kontraktów terminowych a przy ich braku na podstawie miar statystycznych dynamiki instrumentu bazowego.
Ryzyko związane z pochodnymi instrumentami finansowymi
Podstawowymi rodzajami ryzyka związanymi z instrumentami pochodnymi są ryzyko rynkowe i ryzyko kredytowe.W momencie początkowego ujęcia pochodne instrumenty finansowe zwykle nie posiadają żadnej bądź posiadają znikomą wartość rynkową. Wynika to z tego, że instrumenty pochodne nie wymagają żadnej inwestycji początkowej netto, bądź
47
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
wymagają tylko niewielkiej początkowej inwestycji netto w porównaniu z innymi rodzajami umów, które w podobny sposób reagują na zmiany warunków rynkowych.
Instrumenty pochodne uzyskują dodatnią lub ujemną wartość wraz ze zmianami określonej stopy procentowej, ceny papieru wartościowego, ceny towaru, kursu wymiany waluty obcej, indeksu ceny, klasyfikacji kredytowej lub indeksu kredytowego czy też innego parametru rynkowego. W wyniku tych zmian posiadane instrumenty pochodne stają się bardziej lub mniej korzystne od instrumentów o takim samym rezydualnym okresie zapadalności dostępnych w danym momencie na rynku.
Ryzyko kredytowe związane z kontraktami pochodnymi stanowi potencjalny koszt zawarcia nowego kontraktu na warunkach pierwotnych w przypadku, gdy druga strona uczestnicząca w pierwotnym kontrakcie nie spełni swojego obowiązku. Aby ocenić wielkość potencjalnego kosztu zastąpienia Bank wykorzystuje takie same metody jak do oceny ponoszonego ryzyka rynkowego. Aby kontrolować poziom podejmowanego ryzyka kredytowego, Bank dokonuje oceny pozostałych uczestników kontraktów wykorzystując takie same metody, jak przy decyzjach kredytowych.
Poniższe tabele prezentują nominalne kwoty pochodnych instrumentów finansowych oraz wartości godziwe instrumentów. Nominalne kwoty pewnych typów instrumentów finansowych stanowią podstawę do porównań z instrumentami ujmowanymi w bilansie, lecz niekoniecznie wskazują, jakie będą kwoty przyszłych przepływów środków pieniężnych lub jaka jest bieżąca wartość godziwa tych instrumentów, w związku z czym nie określają stopnia narażenia Banku na ryzyko kredytowe lub cenowe.
Informacje finansowe
Wartości godziwe handlowych instrumentów pochodnych
31.12.2021
AKTYWA
ZOBOWIĄZANIA
Transakcje stopy procentowej
swapy stopy procentowej (IRS)
6 421 197
6 548 285
kontrakty na przyszłą stopę procentową (FRA)
6 344
12 394
opcje
22 481
24 224
pozostałe
774
773
Transakcje walutowe
walutowe swapy stopy procentowej (CIRS)
160 848
91 560
forwardy walutowe
298 984
393 369
swapy walutowe (FX-Swap)
215 953
114 043
opcje walutowe
75 774
39 380
Transakcje oparte na kapitałowych papierach wartościowych i indeksach giełdowych
opcje
21 094
21 094
pozostałe
-
-
Transakcje oparte na towarach i metalach szlachetnych
opcje
15 785
15 350
pozostałe
727 492
718 053
Razem
7 966 726
7 978 525
31.12.2020
AKTYWA
ZOBOWIĄZANIA
Transakcje stopy procentowej
swapy stopy procentowej (IRS)
4 071 770
4 027 296
kontrakty na przyszłą stopę procentową (FRA)
605
586
opcje
6 580
2 171
pozostałe
831
847
Transakcje walutowe
walutowe swapy stopy procentowej (CIRS)
119 417
70 622
forwardy walutowe
257 942
272 972
swapy walutowe (FX-Swap)
193 335
83 919
opcje walutowe
60 286
51 295
Transakcje oparte na kapitałowych papierach wartościowych i indeksach giełdowych
opcje
1 712
1 712
pozostałe
-
-
Transakcje oparte na towarach i metalach szlachetnych
opcje
56 268
52 659
pozostałe
73 533
72 037
Razem
4 842 279
4 636 116
Aktywa oraz zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych wyceniane są do wartości godziwej przez wynik finansowy.
48
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Wartości nominalne handlowych instrumentów pochodnych
UMOWNY TERMIN ZAPADALNOŚCI
31.12.2021
DO
1 MIESIĄCA
OD 1 DO 3 MIESIĘCY
OD
3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO
5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
Transakcje stopy procentowej
swapy stopy procentowej (IRS)
6 750 558
8 436 795
30 797 726
159 219 179
49 165 187
254 369 445
kontrakty na przyszłą stopę procentową (FRA)
1 850 000
2 185 000
2 035 000
-
-
6 070 000
opcje
-
268 415
1 324 620
2 533 610
2 696 932
6 823 577
pozostałe
362 451
-
-
-
-
362 451
Transakcje walutowe
walutowe swapy stopy procentowej (CIRS) - waluta zakupiona
-
1 715 467
1 031 337
5 379 713
223 488
8 350 005
walutowe swapy stopy procentowej (CIRS) - waluta sprzedana
-
1 714 442
1 006 218
5 356 286
221 756
8 298 702
forwardy walutowe - waluta zakupiona
7 203 818
3 775 589
7 169 224
6 382 112
-
24 530 743
forwardy walutowe - waluta sprzedana
7 218 881
3 794 448
7 242 657
6 442 493
-
24 698 479
swapy walutowe (FX-Swap) - waluta zakupiona
12 141 944
5 103 605
3 376 973
773 506
-
21 396 028
swapy walutowe (FX-Swap) - waluta sprzedana
12 138 749
5 078 339
3 364 742
737 990
-
21 319 820
opcje kupione
1 557 867
1 420 462
2 033 666
1 775 357
-
6 787 352
opcje sprzedane
1 557 693
1 437 746
2 051 065
1 804 294
-
6 850 798
Transakcje oparte na kapitałowych papierach wartościowych i indeksach giełdowych
opcje
-
85 233
181 583
758 717
-
1 025 533
pozostałe
-
-
-
-
-
-
Transakcje oparte na towarach i metalach szlachetnych
opcje
119 202
90 457
168 409
-
-
378 068
pozostałe
758 821
823 917
2 077 637
871 437
-
4 531 812
Razem
51 659 984
35 929 915
63 860 857
192 034 694
52 307 363
395 792 813
UMOWNY TERMIN ZAPADALNOŚCI
31.12.2020
DO
1 MIESIĄCA
OD 1 DO 3 MIESIĘCY
OD
3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO
5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
Transakcje stopy procentowej
swapy stopy procentowej (IRS)
6 229 830
6 453 283
42 292 408
127 220 509
37 376 497
219 572 527
kontrakty na przyszłą stopę procentową (FRA)
1 031 000
1 753 000
1 176 000
-
-
3 960 000
opcje
50
-
890 564
2 624 532
411 412
3 926 558
pozostałe
521 532
-
-
-
-
521 532
Transakcje walutowe
walutowe swapy stopy procentowej (CIRS) - waluta zakupiona
-
1 154 252
107 754
6 282 193
126 650
7 670 849
walutowe swapy stopy procentowej (CIRS) - waluta sprzedana
-
1 120 300
100 000
6 302 003
124 435
7 646 738
forwardy walutowe - waluta zakupiona
20 057 578
4 787 788
7 798 255
3 227 169
26 674
35 897 464
forwardy walutowe - waluta sprzedana
20 064 674
4 827 371
7 798 762
3 255 715
27 372
35 973 894
swapy walutowe (FX-Swap) - waluta zakupiona
12 399 025
2 411 504
2 192 868
352 650
-
17 356 047
swapy walutowe (FX-Swap) - waluta sprzedana
12 360 053
2 374 534
2 152 112
352 817
-
17 239 516
opcje kupione
1 055 018
1 066 559
2 603 360
1 481 808
-
6 206 745
opcje sprzedane
1 010 973
1 119 281
2 585 226
1 471 468
-
6 186 948
Transakcje oparte na kapitałowych papierach wartościowych i indeksach giełdowych
opcje
8 458
-
49 972
-
-
58 430
pozostałe
-
-
-
-
-
-
Transakcje oparte na towarach i metalach szlachetnych
opcje
96 027
269 477
1 456 207
183 711
-
2 005 422
pozostałe
267 298
354 872
436 902
168 570
-
1 227 642
Razem
75 101 516
27 692 221
71 640 390
152 923 145
38 093 040
365 450 312
49
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
21. Rachunkowość zabezpieczeń
Istotne zasady rachunkowości
Pochodne instrumenty finansowe zabezpieczające są początkowo ujmowane w wartości godziwej w dniu zawarcia transakcji, a następnie wyceniane do wartości godziwej na każdy dzień bilansowy. Wartość godziwą ustala się w oparciu o notowania instrumentów na aktywnych rynkach oraz w oparciu o techniki wyceny, w tym modele bazujące na zdyskontowanych przepływach pieniężnych oraz modele wyceny opcji, w zależności od tego, który ze sposobów wyceny jest właściwy.
Dodatnia wycena pochodnych instrumentów finansowych zabezpieczających prezentowana jest w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycji „Instrumenty zabezpieczające” po stronie aktywów, a ujemna – w pozycji „Instrumenty zabezpieczające” po stronie zobowiązań.
Bank podjął decyzję, aby skorzystać z wyboru jaki daje MSSF 9 i kontynuuje stosowanie zasad rachunkowości zabezpieczeń zgodnych z MSR 39. Decyzja ta ma zastosowanie do wszystkich relacji zabezpieczających, dla których Bank stosuje i będzie stosował rachunkowość zabezpieczeń w przyszłości. Bank stosuje rachunkowość zabezpieczeń wartości godziwej (fair value hegde) oraz przepływów pieniężnych (cash flow hedge).
Zasady rachunkowości dla zabezpieczenia wartości godziwej (fair value hedge)
Zmiany w wycenie do wartości godziwej instrumentów finansowych wyznaczonych jako pozycje zabezpieczane odnoszone są – w części wynikającej z zabezpieczanego ryzyka – do rachunku zysków i strat. W pozostałej części zmiany wyceny bilansowej księgowane są zgodnie z ogólnymi zasadami dla danej klasy instrumentów finansowych.
Zmiany w wycenie do wartości godziwej pochodnych instrumentów finansowych wyznaczonych jako pozycja zabezpieczająca w rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej są w całości księgowane w rachunku zysków i strat w tej samej pozycji, w której są prezentowane wyniki zmiany wartości pozycji zabezpieczanej tj. w pozycji „Wynik z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej.
Wynik odsetkowy na instrumentach pochodnych zabezpieczających odsetkowe pozycje zabezpieczane prezentowany jest w marży odsetkowej.
Bank zaprzestaje stosowania rachunkowości zabezpieczeń, jeśli instrument zabezpieczający wygasa, zostaje sprzedany, rozwiązany lub wykonany (zastąpienia jednego instrumentu zabezpieczającego drugim lub przedłużenia terminu ważności danego instrumentu zabezpieczającego nie uważa się za wygaśnięcie lub rozwiązanie, jeśli takie zastąpienie lub przedłużenie terminu stanowi część udokumentowanej strategii zabezpieczania przyjętej przez jednostkę), zabezpieczenie przestaje spełniać kryteria rachunkowości zabezpieczeń albo Bank unieważnia powiązanie zabezpieczające.
Korekta z tytułu zabezpieczanego ryzyka na odsetkowej pozycji zabezpieczanej jest amortyzowana do rachunku zysków i strat nie później niż w momencie zaprzestania stosowania rachunkowości zabezpieczeń.
Zasady rachunkowości dla zabezpieczenia przepływów pieniężnych (cash flow hedge)
Zmiany w wycenie do wartości godziwej pochodnych instrumentów finansowych wyznaczonych jako instrumenty zabezpieczające przepływy pieniężne odnoszone są:
• bezpośrednio do pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” w części stanowiącej efektywne zabezpieczenie,
• do pozycji rachunku zysków i strat „Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy oraz wynik z pozycji wymiany”” w części stanowiącej nieefektywną część zabezpieczenia.
Kwoty ujęte w „Kapitale z aktualizacji wyceny” przenoszone są do rachunku zysków i strat w tym okresie, w którym zabezpieczana pozycja ma wpływ na rachunek zysków i strat i są prezentowane w tych samych liniach, co poszczególne komponenty wyceny pozycji zabezpieczanej, tj. wynik odsetkowy na instrumentach pochodnych zabezpieczających w rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych jest prezentowany w marży odsetkowej, a wynik z tytułu rewaluacji walutowej jest prezentowany w wyniku z pozycji wymiany.
Bank zaprzestaje stosowania zasad rachunkowości zabezpieczeń, gdy instrument zabezpieczający wygasa lub zostaje sprzedany, gdy unieważnia powiązania zabezpieczające bądź gdy zabezpieczenie przestaje spełniać kryteria rachunkowości zabezpieczeń. W takim przypadku łączne zyski lub straty na instrumencie zabezpieczającym, początkowo ujęte w „Kapitale z aktualizacji wyceny”, jeżeli zabezpieczenie było skuteczne, nadal są wykazywane w kapitale, aż do zajścia prognozowanej transakcji i ujęcia jej w rachunku zysków i strat.
Jeżeli zawarcie prognozowanej transakcji nie jest uznawane za prawdopodobne, łączne zyski lub straty ujęte w „Kapitale z aktualizacji wyceny” przenoszone są do rachunku zysków i strat danego okresu.
50
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Bank na dzień 31 grudnia 2021 roku stosuje rachunkowość zabezpieczeń wartości godziwej oraz rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych, wyróżniając następujące powiązania zabezpieczające:
Rachunkowość zabezpieczeń wartości godziwej ( FVH , fair value hedge ):
• swapy stopy procentowej (IRS) zabezpieczające dłużne papiery wartościowe denominowane w PLN, EUR i USD (dalej: FVH IRS obligacje ),
Rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych ( CFH , cash flow hedge ):
• swapy stopy procentowej (IRS) zabezpieczające portfel kredytów i papierów wartościowych o zmiennym oprocentowaniu w PLN (dalej: CFH IRS kredyty ),
• swapy stopy procentowej (IRS) zabezpieczające portfel depozytów w PLN i EUR ekonomicznie stanowiących długoterminowe zobowiązanie o zmiennym oprocentowaniu (dalej: CFH IRS depozyty ),
• swapy walutowo-procentowe (basis swap) zabezpieczające portfele: kredytów o zmiennym oprocentowaniu w CHF i kredytów i należności leasingowych o zmiennym oprocentowaniu w EUR oraz portfel depozytów w PLN ekonomicznie stanowiących długoterminowe zobowiązanie o zmiennym oprocentowaniu (powiązanie rozszerzone o obecne przyszłe przepływy wynikające z kredytów i należności leasingowych o zmiennej stopie procentowej w EUR, dalej: CFH CIRS ),
• swapy walutowe (FX-Swap) zabezpieczające portfel kredytów denominowanych w EUR oraz depozytów bieżących i terminowych, denominowanych w USD (dalej: CFH FX-Swap ).
Wpływ reformy IBOR na rachunkowość zabezpieczeń
W ramach ustanowionych relacji zabezpieczających Bank identyfikuje następujące wskaźniki referencyjne stopy procentowej: WIBOR, EURIBOR, LIBOR CHF, LIBOR USD. Na datę sprawozdawczą wymienione wskaźniki referencyjne są codziennie kwotowane i dostępne do stosowania, a wynikające z nich przepływy pieniężne są normalnie wymieniane z kontrahentami.
Bank ocenił, że w przypadku WIBOR i EURIBOR nie istnieje obecnie niepewność dotycząca terminów lub kwot przepływów pieniężnych wynikająca z reformy IBOR. Oba wskaźniki zostały dostosowane do wymagań Rozporządzenia Unii Europejskiej w sprawie wskaźników referencyjnych (Rozporządzenie BMR) i są opracowywane przez Administratorów posiadających zezwolenia organów nadzoru. Bank nie przewiduje konieczności zmiany zabezpieczanego ryzyka na inne wskaźniki referencyjne.
W przypadku LIBOR CHF i LIBOR USD ustanowione relacje zabezpieczające przekraczają ogłoszone daty ostatniego dnia opracowywania obydwu wskaźników, tj. 31 grudnia 2021 r. dla LIBOR CHF i 30 czerwca 2023 roku dla LIBOR USD.
Od 1 stycznia 2022 roku, na mocy Rozporządzenia Komisji Europejskiej, wskaźniki z rodziny LIBOR CHF zostały zastąpione przez wskaźnik SARON (Swiss Averaged Rate Overnight) i SARON Compound administrowane przez SIX Swiss Exchange, tym samym niepewność co do terminów i kwot przepływów pieniężnych dla nowych wskaźników została zakończona. Bank planuje kontynuować istniejące powiązanie po przejściu na wskaźniki referencyjne SARON, korzystając z trybu postępowania i zgodnie z zasadami określonymi w zmianach do MSR 39 i MSSF 9 dotyczących reformy IBOR. W ocenie Banku uzasadnione jest oczekiwanie, że zabezpieczenie będzie miało wysoką skuteczność oraz efektywność we wszystkich okresach sprawozdawczych, na które zostało ustanowione zabezpieczenie.
Bank oczekuje, że wskaźniki z rodziny LIBOR USD zostaną zastąpione przez wskaźniki z rodziny SOFR (Secured Overnight Financing Rate), administrowane przez Federal Reserve Bank of New York, ale istnieje niepewność co do terminów i kwot przepływów pieniężnych dla nowych wskaźników. Taka niepewność może wpłynąć na oceny skuteczności powiązania i wysokiego prawdopodobieństwa pozycji zabezpieczanej. Na potrzeby tych ocen Bank zakłada, że wskaźniki referencyjne stopy procentowej, na których bazują przepływy pieniężne z pozycji zabezpieczanej i/lub instrumentu zabezpieczającego, nie ulegną zmianie w wyniku reformy IBOR.
Poniżej lista powiązań zabezpieczających oraz nominalne kwoty desygnowanych do nich instrumentów zabezpieczających, na które może mieć wpływ zaprzestanie opracowywania wskaźników referencyjnych stopy procentowej LIBOR, według stanu na dzień 31 grudnia 2021 roku:
• FVH IRS obligacje (133 miliony USD transakcji opartych o LIBOR USD zapadających po 30 czerwca 2023 roku).
W zakresie instrumentów zabezpieczających Bank przystąpił do ISDA Fallbacks Protocol i aktywnie współpracuje z kontrahentami w celu wprowadzenia zasad postępowania zgodnych z metodyką ISDA.
Charakterystyka rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej (fair value hedge)
Bank stosuje rachunkowość zabezpieczeń wartości godziwej dla stałokuponowych dłużnych papierów wartościowych denominowanych w walutach PLN, EUR i USD, dla których instrumentami zabezpieczającymi są swapy stopy procentowej (IRS) w tych samych walutach. Bank zabezpiecza w ten sposób wyłącznie komponent ryzyka stopy procentowej wynikający ze zmienności rynkowych stóp procentowych (WIBOR, EURIBOR, LIBOR USD). Zabezpieczany komponent ryzyka odpowiadał w przeszłości za znaczącą część zmian wartości godziwej pozycji zabezpieczanej.
51
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Podejście Banku do zarządzania ryzykiem rynkowym, w tym ryzykiem stopy procentowej, oraz szczegóły w zakresie ekspozycji Banku na ryzyko stopy procentowej przedstawione zostały w Nocie 45.4.
Wykorzystywanie instrumentów pochodnych do zabezpieczania ekspozycji na zmiany poziomu stóp procentowych generuje ryzyko kredytowe kontrahenta transakcji pochodnej. Bank minimalizuje to ryzyko m.in. poprzez wymaganie od kontrahenta wpłacenia depozytu zabezpieczającego oraz poprzez rozliczanie transakcji na instrumentach pochodnych z udziałem centralnych izb rozliczeniowych (CCP) stosujących szereg mechanizmów pozwalających na systemowe obniżenie ryzyka niewywiązania się stron z zobowiązań wynikających z zawartych transakcji.
Bank stosuje rachunkowość zabezpieczeń wartości godziwej względem powiązania zabezpieczającego, jeśli uzasadnione jest oczekiwanie, że zabezpieczenie będzie miało wysoką skuteczność w kompensowaniu zmian wartości godziwej wynikających z zabezpieczanego ryzyka w przyszłości oraz jeśli ocena efektywności zabezpieczenia wskazuje na jego wysoką skuteczność we wszystkich okresach sprawozdawczych, na które zostało ustanowione to zabezpieczenie.
Zgodnie z podejściem Banku, wskaźnik zabezpieczenia wyznaczany jest jako iloraz wartości godziwej pozycji zabezpieczanej oraz wartości godziwej pozycji zabezpieczającej. Relacja zabezpieczająca zostaje uznana za efektywną, jeśli spełnione są wszystkie poniższe kryteria:
• na podstawie porównania podstawowych parametrów transakcji zabezpieczanych i zabezpieczających można spodziewać się, że efektywność zabezpieczenia będzie wysoka,
• w każdym okresie sprawozdawczym wskaźnik zabezpieczenia należy do przedziału od 80% do 125% lub udział kwoty nieefektywności w nominalnej wartości pozycji zabezpieczanej nie przekracza poziomu określonego w dokumentacji powiązania zabezpieczającego, przy czym kwota nieefektywności rozumiana jest jako suma skumulowanych zmian wartości godziwej pozycji zabezpieczanej i zabezpieczającej,
• w każdym okresie sprawozdawczym symulacja wskaźnika zabezpieczenia w zakładanych scenariuszach ewolucji rynkowych stóp referencyjnych należy do przedziału od 80% do 125%.
W zakresie relacji zabezpieczających wartość godziwą głównymi zidentyfikowanymi przez Bank potencjalnymi źródłami nieefektywności są:
• wpływ ryzyka kredytowego kontrahenta oraz własnego ryzyka kredytowego Banku na wartość godziwą transakcji zabezpieczających (IRS), które nie jest odzwierciedlone w wartości godziwej pozycji zabezpieczanej,
• różnice pomiędzy terminami zapadalności transakcji IRS a terminami zapadalności dłużnych papierów wartościowych,
• różnice w wysokości kuponów odsetkowych generowanych przez pozycję zabezpieczaną i instrumenty zabezpieczające.
Informacje finansowe dla zabezpieczeń wartości godziwej (fair value hedge)
Swapy stopy procentowej stosowane przez Bank jako instrumenty zabezpieczające ryzyko stopy procentowej w rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz na dzień 31 grudnia 2020 roku zostały przedstawione w tabelach poniżej.
Wartości nominalne i oprocentowanie instrumentów zabezpieczających ryzyko stopy procentowej w rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej
TERMIN ZAPADALNOŚCI
31.12.2021
POWIĄZANIE ZABEZPIECZAJĄCE
WALUTA
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO 3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
Wartość nominalna
-
-
-
200 000
-
200 000
PLN
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
-
-
2,6
-
2,6
Wartość nominalna
-
-
-
699 109
287 463
986 572
EUR
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
-
-
-0,0
-0,1
-0,0
Wartość nominalna
-
101 500
-
701 405
-
802 905
FVH IRS obligacje
USD
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
3,7
-
1,4
-
1,7
Wartość nominalna razem
-
101 500
-
1 600 514
287 463
1 989 477
TERMIN ZAPADALNOŚCI
31.12.2020
POWIĄZANIE ZABEZPIECZAJĄCE
WALUTA
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO 3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
Wartość nominalna
-
280 000
-
-
200 000
480 000
PLN
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
0,3
-
-
0,3
0,3
Wartość nominalna
-
-
346 110
309 192
680 683
1 335 985
EUR
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
-
-0,1
0,8
-0,2
0,1
Wartość nominalna
-
-
-
630 509
112 752
743 261
FVH IRS obligacje
USD
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
-
-
2,0
0,2
1,8
Wartość nominalna razem
-
280 000
346 110
939 701
993 435
2 559 246
52
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Wpływ zabezpieczenia ryzyka stopy procentowej poprzez rachunkowość zabezpieczeń wartości godziwej na bilans i wynik finansowy
POWIĄZANIE FVH IRS OBLIGACJE - ZABEZPIECZENIE
PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH WYCENIANYCH WEDŁUG
31.12.2021
ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WARTOŚCI GODZIWEJ
PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
RAZEM
INSTRUMENTY ZABEZPIECZAJĄCE
Wartość nominalna
200 000
1 789 477
1 989 477
Wartość bilansowa – aktywa
6 334
-
6 334
Wartość bilansowa – zobowiązania
-
91 244
91 244
Nazwa linii w bilansie, w której zaprezentowano instrument zabezpieczający
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Kwota zmiany wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego wykorzystana jako podstawa do oszacowania nieefektywności zabezpieczenia
33 148
68 401
101 549
Kwota nieefektywności zabezpieczenia rozpoznana w rachunku zysków i strat w linii „Wynik z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej”
905
2 799
3 704
POZYCJE ZABEZPIECZANE
Wartość bilansowa – aktywa
193 467
1 932 646
2 126 113
Skumulowana kwota korekty do wartości godziwej pozycji zabezpieczanej uwzględniona w wartości bilansowej pozycji zabezpieczanej ujętej w bilansie – aktywa
-6 749
111 377
104 628
Nazwa linii w bilansie, w której zaprezentowano pozycję zabezpieczaną
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Zmiana wartości pozycji zabezpieczanej wykorzystana jako podstawa do oszacowania nieefektywności zabezpieczenia
-32 243
-65 602
-97 845
Skumulowana kwota korekty do wartości godziwej pozycji zabezpieczanej pozostającą w bilansie dla tych pozycji zabezpieczanych, dla których zaprzestano korygowania pozycji bilansowej o korekty do wartości godziwej
-
-
-
POWIĄZANIE FVH IRS OBLIGACJE - ZABEZPIECZENIE
PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH WYCENIANYCH WEDŁUG
31.12.2020
ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WARTOŚCI GODZIWEJ
PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
RAZEM
INSTRUMENTY ZABEZPIECZAJĄCE
Wartość nominalna
200 000
2 359 246
2 559 246
Wartość bilansowa – aktywa
-
-
-
Wartość bilansowa – zobowiązania
26 944
171 136
198 080
Nazwa linii w bilansie, w której zaprezentowano instrument zabezpieczający
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Kwota zmiany wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego wykorzystana jako podstawa do oszacowania nieefektywności zabezpieczenia
-11 384
-34 162
-45 546
Kwota nieefektywności zabezpieczenia rozpoznana w rachunku zysków i strat w linii „Wynik z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej”
-179
-668
-847
POZYCJE ZABEZPIECZANE
Wartość bilansowa – aktywa
225 471
2 595 811
2 821 282
Skumulowana kwota korekty do wartości godziwej pozycji zabezpieczanej uwzględniona w wartości bilansowej pozycji zabezpieczanej ujętej w bilansie – aktywa
25 494
187 793
213 287
Nazwa linii w bilansie, w której zaprezentowano pozycję zabezpieczaną
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Zmiana wartości pozycji zabezpieczanej wykorzystana jako podstawa do oszacowania nieefektywności zabezpieczenia
11 205
33 496
44 701
Skumulowana kwota korekty do wartości godziwej pozycji zabezpieczanej pozostającą w bilansie dla tych pozycji zabezpieczanych, dla których zaprzestano korygowania pozycji bilansowej o korekty do wartości godziwej
-
-
-
53
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Charakterystyka rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych (cash flow hedge)
Bank wykorzystuje:
• walutowe swapy stopy procentowej (basis swap) do zabezpieczenia ekspozycji na ryzyko stopy procentowej związane ze zmiennością rynkowych stawek referencyjnych (WIBOR, EURIBOR, LIBOR CHF – od dnia 1 stycznia 2022 roku zastąpiona przez stawkę SARON) oraz ekspozycji na ryzyko walutowe. Instrumentami zabezpieczanymi w tym powiązaniu są portfele: kredytów o zmiennym oprocentowaniu denominowanych w CHF, kredytów i należności leasingowych o zmiennym oprocentowaniu denominowanych EUR oraz depozytów w PLN, które ekonomicznie stanowią długoterminowe zobowiązanie o zmiennym oprocentowaniu. Transakcje CIRS podlegają dekompozycji na składnik zabezpieczający portfel aktywów oraz składnik zabezpieczający portfel zobowiązań,
• swapy stopy procentowej (IRS) do zabezpieczenia ekspozycji na ryzyko stopy procentowej związane ze zmiennością rynkowych stawek referencyjnych (WIBOR), generowane przez portfel kredytów i papierów wartościowych o zmiennym oprocentowaniu denominowanych w PLN,
• swapy walutowe (FX-Swap) do zabezpieczenia ekspozycji na ryzyko walutowe generowanych przez portfele kredytów denominowanych w EUR oraz depozytów bieżących i terminowych denominowanych w USD,
• swapy stopy procentowej (IRS) do zabezpieczenia ekspozycji na ryzyko stopy procentowej związane ze zmiennością rynkowych stawek referencyjnych (WIBOR, EURIBOR), generowane przez portfele depozytów denominowanych w PLN i EUR, które ekonomicznie stanowią długoterminowe zobowiązanie o zmiennym oprocentowaniu.
W roku 2021 Bank rozszerzył istniejące powiązanie (CFH CIRS) o obecne i przyszłe przepływy wynikające z kredytów i należności leasingowych o zmniennej stopie procentowej w EUR, a także transakcji basis swap EUR/PLN zabezpieczających ryzyko walutowe i ryzyko stopy procentowej.
Podejście Banku do zabezpieczania ryzyka stopy procentowej poprzez rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych jest takie same, jak opisane powyżej podejście stosowane w rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej, tj. zabezpieczany jest komponent ryzyka stopy procentowej związany wyłącznie ze zmiennością rynkowych stóp procentowych (w przypadku rachunkowości przepływów pieniężnych są to: WIBOR, EURIBOR, LIBOR USD, LIBOR CHF).
Podejście Banku do zarządzania ryzykiem rynkowym, w tym ryzykiem stopy procentowej i ryzykiem walutowym, oraz szczegóły w zakresie ekspozycji Banku na ryzyko stopy procentowej i ryzyko walutowe przedstawione zostały w Nocie 45.4.
Tak jak w przypadku rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej, wykorzystywanie instrumentów pochodnych do zabezpieczania ekspozycji na ryzyko stopy procentowej i ryzyko walutowe generuje ryzyko kredytowe kontrahenta transakcji pochodnej, które nie jest rekompensowane przez pozycję zabezpieczaną. Bank zarządza tym ryzykiem w podobny sposób, jak w przypadku rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej.
Bank stosuje rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych względem powiązania zabezpieczającego, jeśli uzasadnione jest oczekiwanie, że zabezpieczenie będzie miało wysoką skuteczność w kompensowaniu zmiany w przepływach pieniężnych wynikającej z zabezpieczanego ryzyka w przyszłości oraz jeśli ocena efektywności zabezpieczenia wskazuje na jego wysoką skuteczność we wszystkich okresach sprawozdawczych, na które zostało ustanowione zabezpieczenie. Ocena przeprowadzana jest z wykorzystaniem metody derywatu hipotetycznego.
Zgodnie z polityką Banku, aby relacja zabezpieczająca została uznana za efektywną, powinny zostać spełnione wszystkie poniższe kryteria:
• współczynnik korelacji między rynkową stawką referencyjną instrumentów zabezpieczanych i rynkową stawką referencyjną instrumentów zabezpieczających jest wysoki,
• prognozowane przepływy odsetkowe generowane przez instrumenty zabezpieczane są nie niższe niż prognozowane przepływy odsetkowe generowane przez instrumenty zabezpieczające,
• w każdym okresie sprawozdawczym iloraz wartości godziwej pozycji zabezpieczanej oraz wartości godziwej pozycji zabezpieczającej należy do przedziału od 80% do 125% lub udział kwoty nieefektywności w nominalnej wartości pozycji zabezpieczanej nie powinien przekraczać poziomu określonego w dokumentacji powiązania zabezpieczającego, przy czym kwota nieefektywności rozumiana jest jako suma skumulowanych zmian wartości godziwej pozycji zabezpieczanej i zabezpieczającej,
• w każdym okresie sprawozdawczym symulacja wskaźnika zabezpieczenia w zakładanych scenariuszach ewolucji rynkowych stóp referencyjnych należy do przedziału od 80% do 125%.
54
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
W przypadku zabezpieczania ryzyka stopy procentowej i ryzyka walutowego portfeli kredytów i depozytów, przyjęto sposób zarządzania tymi portfelami umożliwiający regularne włączanie do relacji zabezpieczającej nowych transakcji oraz wyłączanie z relacji zabezpieczającej transakcji na skutek spłaty lub zaklasyfikowania ich do pozycji zagrożonych. W wyniku tego ekspozycja tych portfeli na ryzyko stopy procentowej i ryzyko walutowe ulega ciągłym zmianom.
Ze względu na częste zmiany struktury terminowej portfeli, Bank uznał za zasadne dynamiczne wyznaczanie pozycji zabezpieczanych oraz dopuszcza ewentualne dopasowywanie pozycji zabezpieczających do tych zmian.
W zakresie relacji zabezpieczających przepływy pieniężne głównymi zidentyfikowanymi przez Bank potencjalnymi źródłami nieefektywności są:
• wpływ ryzyka kredytowego kontrahenta oraz własnego ryzyka kredytowego Banku na wartość godziwą instrumentów zabezpieczających, tj. swapów na stopę procentową (IRS), walutowych swapów na stopę procentową (basis swap) oraz swapów walutowych (FX Swap), które nie jest odzwierciedlone w wartości godziwej pozycji zabezpieczanej,
• różnice pomiędzy częstotliwościami przeszacowania instrumentów zabezpieczających i zabezpieczanych kredytów i depozytów.
Informacje finansowe dla zabezpieczeń przepływów pieniężnych (cash flow hedge)
Wartości nominalne i oprocentowanie instrumentów pochodnych zabezpieczających
TERMIN ZAPADALNOŚCI
31.12.2021
POWIĄZANIE ZABEZPIECZAJĄCE
WALUTA
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO 3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
Wartość nominalna
-
-
1 000 000
16 703 000
6 120 000
23 823 000
CFH IRS kredyty
PLN
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
-
1,7
1,6
2,0
1,7
Wartość nominalna
-
-
90 000
113 000
231 000
434 000
CFH IRS depozyty
PLN
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
-
1,4
1,2
1,4
1,3
CHF/PLN
Wartość nominalna
-
-
393 795
3 080 058
785 615
4 259 468
CFH CIRS depozyty/ kredyty
EUR/PLN
Wartość nominalna
266 870
285 308
666 465
2 399 282
-
3 617 925
Wartość nominalna
8 464 322
4 725 897
5 432 066
-
-
18 622 285
EUR/PLN
Średni kurs EUR/PLN
4,6
4,7
4,7
-
-
4,7
Wartość nominalna
-
-
194 290
-
-
194 290
USD/PLN
Średni kurs USD/PLN
-
-
3,7
-
-
3,7
Wartość nominalna
422 974
47 813
416 973
-
-
887 760
CFH FX Swap depozyty/kredyty
EUR/USD
Średni kurs EUR/USD
1,1
1,2
1,1
-
-
1,1
Wartość nominalna razem
9 154 166
5 059 018
8 193 589
22 295 340
7 136 615
51 838 728
TERMIN ZAPADALNOŚCI
31.12.2020
POWIĄZANIE ZABEZPIECZAJĄCE
WALUTA
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO 3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
Wartość nominalna
-
-
-
12 337 000
3 355 000
15 692 000
CFH IRS kredyty
PLN
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
-
-
1,9
0,8
1,7
Wartość nominalna
-
-
85 000
168 000
266 000
519 000
PLN
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
-
0,3
0,3
0,7
0,5
Wartość nominalna
-
-
636 289
-
-
636 289
CFH IRS depozyty
EUR
Średnie oprocentowanie nogi stałej (%)
-
-
-0,5
-
-
-0,5
CFH CIRS depozyty/ kredyty
CHF/PLN
Wartość nominalna
-
-
546 987
2 298 255
1 861 138
4 706 380
Wartość nominalna
7 054 492
5 810 711
6 190 792
920 010
-
19 976 005
EUR/PLN
Średni kurs EUR/PLN
4,5
4,5
4,6
4,6
-
4,5
Wartość nominalna
644 600
-
263 008
-
-
907 608
USD/PLN
Średni kurs USD/PLN
3,7
-
3,8
-
-
3,7
Wartość nominalna
3 126 850
1 418 089
2 718 445
-
-
7 263 384
CFH FX Swap depozyty/kredyty
EUR/USD
Średni kurs EUR/USD
1,2
1,2
1,2
-
-
1,2
Wartość nominalna razem
10 825 942
7 228 800
10 440 521
15 723 265
5 482 138
49 700 666
55
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Wpływ zabezpieczenia przepływów pieniężnych na bilans i wynik finansowy
RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ
RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ /WALUTOWE
RODZAJ POWIĄZANIA WEDŁUG STANU NA 31.12.2021
CFH IRS
KREDYTY/
CFH IRS
DEPOZYTY
CFH CIRS
CFH FX-SWAP
INSTRUMENTY ZABEZPIECZAJĄCE
Wartość nominalna
23 823 000
434 000
7 877 393
19 704 335
Wartość bilansowa – aktywa
-
8 480
-
63 402
Wartość bilansowa – zobowiązania
1 403 511
5 797
690 409
30 771
Nazwa linii w bilansie, w której zaprezentowano instrument zabezpieczający
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Zmiany wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego stanowiące podstawę wyznaczenia kwoty nieefektywności zabezpieczenia
-2 190 677
42 884
5 302
-12 931
Zyski lub straty wynikające z zabezpieczenia pozycji netto, ujęte w odrębnej linii pozostałych całkowitych dochodów
-
-
-
-
Kwota nieefektywności zabezpieczenia rozpoznana w rachunku zysków i strat w linii „Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy”
-13 400
-
951
-1
Kwota przeniesiona z kapitału z tytułu rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych do rachunku zysków i strat jako korekta reklasyfikacyjna
-
-
-
-
Nazwa linii w rachunku zysków i strat, w której ujmuje się korektę reklasyfikacyjną
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
POZYCJE ZABEZPIECZANE
Kwota zmiany wartości godziwej derywatu hipotetycznego reprezentującego pozycję zabezpieczaną, która to zmiana jest podstawą do oszacowania nieefektywności zabezpieczenia w danym okresie
2 196 415
-42 884
-11 394
12 931
Saldo pozycji kapitału z tytułu CFH dla relacji, dla których rachunkowość zabezpieczeń będzie kontynuowana po zakończeniu danego okresu sprawozdawczego
-1 508 454
6 143
-35 543
-12 218
Saldo pozostające w pozycji kapitału z tytułu CFH dla tych relacji, dla których rachunkowość zabezpieczeń nie jest już stosowana
-
-
-
-
56
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Wpływ zabezpieczenia przepływów pieniężnych na bilans i wynik finansowy
RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ
RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ /WALUTOWE
RODZAJ POWIĄZANIA WEDŁUG STANU NA 31.12.2020
CFH IRS
KREDYTY/
CFH IRS
DEPOZYTY
CFH CIRS
CFH FX-SWAP
INSTRUMENTY ZABEZPIECZAJĄCE
Wartość nominalna
15 692 000
1 155 289
4 706 380
28 146 997
Wartość bilansowa – aktywa
766 961
6 765
-
5 337
Wartość bilansowa – zobowiązania
2 085
47 829
561 308
263 657
Nazwa linii w bilansie, w której zaprezentowano instrument zabezpieczający
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Instrumenty zabezpieczające
Zmiany wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego stanowiące podstawę wyznaczenia kwoty nieefektywności zabezpieczenia
475 586
-14 395
14 303
-1 080
Zyski lub straty wynikające z zabezpieczenia pozycji netto, ujęte w odrębnej linii pozostałych całkowitych dochodów
-
-
-
-
Kwota nieefektywności zabezpieczenia rozpoznana w rachunku zysków i strat w linii „Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy”
7 742
-
-
4
Kwota przeniesiona z kapitału z tytułu rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych do rachunku zysków i strat jako korekta reklasyfikacyjna
-
-
-
-
Nazwa linii w rachunku zysków i strat, w której ujmuje się korektę reklasyfikacyjną
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
Wynik na instrumentach finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik finansowy
POZYCJE ZABEZPIECZANE
Kwota zmiany wartości godziwej derywatu hipotetycznego reprezentującego pozycję zabezpieczaną, która to zmiana jest podstawą do oszacowania nieefektywności zabezpieczenia w danym okresie
-466 966
14 395
-16 776
1 077
Saldo pozycji kapitału z tytułu CFH dla relacji, dla których rachunkowość zabezpieczeń będzie kontynuowana po zakończeniu danego okresu sprawozdawczego
668 822
-36 727
-39 329
713
Saldo pozostające w pozycji kapitału z tytułu CFH dla tych relacji, dla których rachunkowość zabezpieczeń nie jest już stosowana
-
-
-
-
Zmiany stanu kapitału z aktualizacji wyceny z tytułu wyceny instrumentów pochodnych zabezpieczających w rachunkowości zabezpieczeń przepływów pieniężnych (cash flow hedge)
2021
2020
Stan na początek okresu
593 479
126 763
RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ
Zyski lub straty wynikające z zabezpieczenia, ujęte w pozostałych całkowitych dochodach w ciągu okresu sprawozdawczego
-2 134 406
453 480
Część straty przeniesiona do rachunku zysków i strat w związku z brakiem oczekiwania wystąpienia pozycji zabezpieczanej
-
-
RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ / RYZYKO WALUTOWE
Zyski lub straty wynikające z zabezpieczenia, ujęte w pozostałych całkowitych dochodach w ciągu okresu sprawozdawczego
-9 145
13 236
Część straty przeniesiona do rachunku zysków i strat w związku z brakiem oczekiwania wystąpienia pozycji zabezpieczanej
-
-
Stan na koniec okresu
-1 550 072
593 479
57
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
22. Kredyty i pożyczki udzielone klientom
Istotne zasady rachunkowości
Do pozycji kredyty i po ż yczki udzielone klientom zalicza si ę nale ż no ś ci z tytu ł u kredytów i po ż yczek, nale ż no ś ci z tytu ł u leasingu finansowego oraz należności faktoringowe.
Klasyfikacja kredytów i po ż yczek udzielonych klientom do poszczególnych kategorii wyceny jest dokonywana zgodnie z zasadami okre ś lenia modelu biznesowego i oceny charakterystyki wynikaj ą cych z umowy przep ł ywów pieni ęż nych, o których mowa w Nocie 4.3.
Zasady rachunkowości wykorzystywane dla należności z tytułu leasingu finansowego opisane zostały w Nocie 10 oraz Nocie 40.
Informacje finansowe
Kredyty i pożyczki udzielone klientom według struktury produktowej
31.12.2021
WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
RAZEM
Kredyty na nieruchomości
75 977 292
231 000
12 035
76 220 327
Kredyty w rachunku bieżącym
11 958 915
-
-
11 958 915
Kredyty operacyjne
13 749 641
-
13 720
13 763 361
Kredyty na inwestycje
24 258 478
115 141
14 979
24 388 598
Kredyty gotówkowe
13 473 595
-
-
13 473 595
Należności z tytułu kart płatniczych
1 055 195
-
-
1 055 195
Należności faktoringowe
2 271 262
-
-
2 271 262
Pozostałe kredyty i pożyczki
6 467 652
-
119 645
6 587 297
Transakcje z przyrzeczeniem odsprzedaży
969 705
-
-
969 705
Środki pieniężne w drodze
138 524
-
-
138 524
Wartość bilansowa brutto
150 320 259
346 141
160 379
150 826 779
Odpisy aktualizujące wartość należności (*) (**)
-7 401 797
-
-
-7 401 797
Wartość bilansowa
142 918 462
346 141
160 379
143 424 982
(*) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody w kwocie 6 183 tys. złotych jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
(**) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 393 492 tys. złotych.
31.12.2020
WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
RAZEM
Kredyty na nieruchomości
73 636 275
867 948
15 902
74 520 125
Kredyty w rachunku bieżącym
9 409 954
-
-
9 409 954
Kredyty operacyjne
10 912 352
443 778
19 285
11 375 415
Kredyty na inwestycje
21 801 214
276 992
20 339
22 098 545
Kredyty gotówkowe
13 618 453
-
-
13 618 453
Należności z tytułu kart płatniczych
1 013 454
-
-
1 013 454
Należności faktoringowe
2 103 256
-
-
2 103 256
Pozostałe kredyty i pożyczki
982 335
-
131 475
1 113 810
Transakcje z przyrzeczeniem odsprzedaży
280 620
-
-
280 620
Środki pieniężne w drodze
149 325
-
-
149 325
Wartość bilansowa brutto
133 907 238
1 588 718
187 001
135 682 957
Odpisy aktualizujące wartość należności (*) (**)
-6 955 998
-
-
-6 955 998
Wartość bilansowa
126 951 240
1 588 718
187 001
128 726 959
(*) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody w kwocie 28 268 tys. złotych jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
(**) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 329 655 tys. złotych.
58
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Kredyty i pożyczki udzielone klientom według struktury podmiotowej
31.12.2021
WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
ODPIS (**)
WARTOŚĆ BILANSOWA
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY – WARTOŚĆ BILANSOWA (*)
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK – WARTOŚĆ BILANSOWA
RAZEM
Należności od przedsiębiorstw
68 153 793
-4 792 700
63 361 093
346 141
24 169
63 731 403
Należności od ludności
80 197 181
-2 487 657
77 709 524
-
119 645
77 829 169
Należności od jednostek budżetowych
1 969 285
-121 440
1 847 845
-
16 565
1 864 410
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
150 320 259
-7 401 797
142 918 462
346 141
160 379
143 424 982
(*) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody w kwocie 6 183 tys. złotych jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
(**) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 393 492 tys. złotych.
31.12.2020
WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
ODPIS (**)
WARTOŚĆ BILANSOWA
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY – WARTOŚĆ BILANSOWA (*)
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK – WARTOŚĆ BILANSOWA
RAZEM
Należności od przedsiębiorstw
53 620 892
-4 216 266
49 404 626
1 588 718
32 234
51 025 578
Należności od ludności
78 000 591
-2 618 293
75 382 298
-
131 474
75 513 772
Należności od jednostek budżetowych
2 285 755
-121 439
2 164 316
-
23 293
2 187 609
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
133 907 238
-6 955 998
126 951 240
1 588 718
187 001
128 726 959
(*) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody w kwocie 28 268 tys. złotych jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
(**) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 329 655 tys. złotych.
Kredyty i pożyczki udzielone klientom według umownych terminów zapadalności
31.12.2021
WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
RAZEM
Kredyty i pożyczki udzielone klientom, w tym:
do 1 miesiąca
17 063 710
-
2 053
17 065 763
od 1 do 3 miesięcy
3 822 309
5 848
5 970
3 834 127
od 3 miesięcy do 1 roku
16 460 035
196 876
20 128
16 677 039
od 1 do 5 lat
48 395 867
143 417
99 275
48 638 559
powyżej 5 lat
58 567 710
-
29 706
58 597 416
dla których termin zapadalności upłynął
6 010 628
-
3 247
6 013 875
Wartość bilansowa brutto
150 320 259
346 141
160 379
150 826 779
Odpisy aktualizujące wartość należności (*) (**)
-7 401 797
-
-
-7 401 797
Wartość bilansowa
142 918 462
346 141
160 379
143 424 982
(*) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody w kwocie 6 183 tys. złotych jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
(**) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 393 492 tys. złotych.
59
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Kredyty i pożyczki udzielone klientom według umownych terminów zapadalności
31.12.2020
WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
RAZEM
Kredyty i pożyczki udzielone klientom, w tym:
do 1 miesiąca
13 794 544
-
2 155
13 796 699
od 1 do 3 miesięcy
3 257 693
-
6 254
3 263 947
od 3 miesięcy do 1 roku
12 815 005
51 305
21 812
12 888 122
od 1 do 5 lat
44 952 702
340 029
119 240
45 411 971
powyżej 5 lat
54 918 634
1 197 384
33 778
56 149 796
dla których termin zapadalności upłynął
4 168 660
-
3 762
4 172 422
Wartość bilansowa brutto
133 907 238
1 588 718
187 001
135 682 957
Odpisy aktualizujące wartość należności (*) (**)
-6 955 998
-
-
-6 955 998
Wartość bilansowa
126 951 240
1 588 718
187 001
128 726 959
(*) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody w kwocie 28 268 tys. złotych jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
(**) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 329 655 tys. złotych.
Kredyty i pożyczki udzielone klientom według walut
31.12.2021
WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
RAZEM
PLN
119 325 390
-
160 379
119 485 769
CHF
2 276 986
-
-
2 276 986
EUR
19 665 303
346 141
-
20 011 444
USD
1 110 488
-
-
1 110 488
Pozostałe waluty
540 295
-
-
540 295
Wartość bilansowa
142 918 462
346 141
160 379
143 424 982
31.12.2020
WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
RAZEM
PLN
104 923 972
150 819
187 001
105 261 792
CHF
2 521 858
-
-
2 521 858
EUR
17 439 173
1 437 899
-
18 877 072
USD
1 530 157
-
-
1 530 157
Pozostałe waluty
536 080
-
-
536 080
Wartość bilansowa
126 951 240
1 588 718
187 001
128 726 959
60
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
23. Papiery wartościowe
Istotne zasady rachunkowości
Klasyfikacja papierów warto ś ciowych do poszczególnych kategorii wyceny jest dokonywana zgodnie z zasadami okre ś lenia modelu biznesowego i oceny charakterystyki wynikaj ą cych z umowy przep ł ywów pieniężnych, o których mowa w Nocie 4.3.
Informacje finansowe
31.12.2021
31.12.2020
Dłużne papiery wartościowe przeznaczone do obrotu
550 323
1 152 933
Dłużne papiery wartościowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu
44 083 877
27 559 085
Dłużne papiery wartościowe wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
27 699 887
44 318 245
Instrumenty kapitałowe przeznaczone do obrotu
1 061
5 393
Instrumenty kapitałowe wyznaczone do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
418 012
331 690
Instrumenty kapitałowe obowiązkowo wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
171 496
160 486
Razem
72 924 656
73 527 832
Dłużne papiery wartościowe przeznaczone do obrotu
31.12.2021
31.12.2020
Papiery wartościowe emitowane przez instytucje rządowe szczebla centralnego
212 941
521 014
bony skarbowe
-
100
obligacje skarbowe
212 941
520 914
Papiery wartościowe emitowane przez banki
99 985
172 165
Papiery wartościowe emitowane przez przedsiębiorstwa
237 080
459 754
Papiery wartościowe emitowane przez jednostki samorządowe
317
-
Razem
550 323
1 152 933
Dłużne papiery wartościowe wyceniane wg zamortyzowanego kosztu
31.12.2021
31.12.2020
Papiery wartościowe emitowane przez rządy centralne
23 742 229
19 759 086
bony skarbowe
-
808 649
obligacje skarbowe
23 742 229
18 950 437
Papiery wartościowe emitowane przez banki centralne
20 893
74 678
Papiery wartościowe emitowane przez banki
8 297 563
2 229 516
Papiery wartościowe emitowane przez przedsiębiorstwa
8 733 591
2 334 813
Papiery wartościowe emitowane przez jednostki samorządowe
3 289 601
3 160 992
Razem
44 083 877
27 559 085
w tym utrata wartości aktywów
-132 658
-75 492
Dłużne papiery wartościowe wyceniane wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody
31.12.2021
31.12.2020
Papiery wartościowe emitowane przez instytucje rządowe szczebla centralnego
12 967 988
20 959 604
bony skarbowe
-
1 737 500
obligacje skarbowe
12 717 808
18 972 124
pozostałe
250 180
249 980
Papiery wartościowe emitowane przez banki centralne
-
1 000 000
Papiery wartościowe emitowane przez banki
4 806 132
9 238 452
Papiery wartościowe emitowane przez przedsiębiorstwa
7 919 099
10 491 102
Papiery wartościowe emitowane przez jednostki samorządowe
2 006 668
2 629 087
Razem
27 699 887
44 318 245
Odpis z tytułu utraty wartości (*)
-86 243
-75 342
(*) Odpis dotyczący dłużnych papierów wartościowych wycenianych wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej.
Instrumenty kapitałowe przeznaczone do obrotu
31.12.2021
31.12.2020
Akcje
1 061
5 393
Razem
1 061
5 393
61
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Instrumenty kapitałowe wyznaczone do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
Portfel instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody obejmuje inwestycje w następujące podmioty.
WARTOŚĆ GODZIWA NA 31.12.2021
DYWIDENDY UJĘTE W ROKU 2021
Podmiot X z branży budowlanej
42 068
-
Podmiot Y z branży budowlanej
14 366
-
Podmiot Z z branży budowlanej
15 309
-
Podmiot udzielający informacji kredytowej
323 277
24 100
Podmiot infrastrukturalny polskiego sektora bankowego
16 085
1 477
Pośrednik w transakcjach pomiędzy podmiotami finansowymi
6 907
-
Razem
418 012
25 577
WARTOŚĆ GODZIWA NA 31.12.2020
DYWIDENDY UJĘTE W ROKU 2020
Podmiot X z branży budowlanej
50 701
-
Podmiot Y z branży budowlanej
2 862
-
Podmiot Z z branży budowlanej
15 162
-
Podmiot udzielający informacji kredytowej
239 618
24 104
Podmiot infrastrukturalny polskiego sektora bankowego
18 977
1 382
Pośrednik w transakcjach pomiędzy podmiotami finansowymi
4 370
-
Razem
331 690
25 486
W 2021 roku w wyniku podjętych decyzji Bank dokonał sprzedaży następujących inwestycji w instrumenty kapitałowe wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody. Zrealizowany wynik na sprzedaży tych inwestycji został przeniesiony do pozycji „Pozostałe kapitały rezerwowe”.
2021
WARTOŚĆ GODZIWA NA DZIEŃ ZAPRZESTANIA UJMOWANIA
WYNIK NETTO Z TYTUŁU ZBYCIA
Podmiot X z branży budowlanej
42 068
1 298
Podmiot Y z branży budowlanej
-
-
Pośrednik w transakcjach pomiędzy podmiotami finansowymi
-
-
Razem
42 068
1 298
Instrumenty kapitałowe obowiązkowo wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
31.12.2021
31.12.2020
Akcje
171 496
160 486
Razem
171 496
160 486
Dłużne papiery wartościowe według umownych terminów zapadalności
31.12.2021
31.12.2020
Dłużne papiery wartościowe, w tym:
do 1 miesiąca
217 567
2 250 134
od 1 do 3 miesięcy
4 644 139
3 847 923
od 3 miesięcy do 1 roku
11 210 371
11 565 398
od 1 do 5 lat
38 308 451
35 268 874
powyżej 5 lat
17 953 559
20 097 934
Razem
72 334 087
73 030 263
Dłużne papiery wartościowe według walut
31.12.2021
31.12.2020
PLN
61 954 628
64 022 784
EUR
2 929 346
2 418 635
USD
7 450 113
6 588 844
Razem
72 334 087
73 030 263
62
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
24. Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań
Istotne zasady rachunkowości
Bank prezentuje odrębnie w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań, w przypadku których, otrzymujący ma prawo te aktywa sprzedać lub wymienić je na inne zabezpieczenie.
Klasyfikacja aktywów do poszczególnych kategorii wyceny jest dokonywana zgodnie z zasadami okre ś lenia modelu biznesowego i oceny charakterystyki wynikaj ą cych z umowy przep ł ywów pieniężnych, o których mowa w Nocie 4.3.
Informacje finansowe
RODZAJ TRANSAKCJI WEDŁUG STANU NA 31.12.2021
PRZEDMIOT ZABEZPIECZENIA I KLASYFIKACJA
WARTOŚĆ BILANSOWA AKTYWÓW STANOWIĄCYCH ZABEZPIECZENIE ZOBOWIĄZAŃ
WARTOŚĆ NOMINALNA AKTYWÓW STANOWIĄCYCH ZABEZPIECZENIE ZOBOWIĄZAŃ
WARTOŚĆ ZOBOWIĄZAŃ PODLEGAJĄCYCH ZABEZPIECZENIU
Transakcje z przyrzeczeniem odsprzedaży
Obligacje przeznaczone do obrotu (wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy)
48 474
49 104
48 590
Transakcje z przyrzeczeniem odsprzedaży
Obligacje wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
797 623
800 000
799 631
Razem
846 097
849 104
848 221
RODZAJ TRANSAKCJI WEDŁUG STANU NA 31.12.2020
PRZEDMIOT ZABEZPIECZENIA I KLASYFIKACJA
WARTOŚĆ BILANSOWA AKTYWÓW STANOWIĄCYCH ZABEZPIECZENIE ZOBOWIĄZAŃ
WARTOŚĆ NOMINALNA AKTYWÓW STANOWIĄCYCH ZABEZPIECZENIE ZOBOWIĄZAŃ
WARTOŚĆ ZOBOWIĄZAŃ PODLEGAJĄCYCH ZABEZPIECZENIU
Transakcje z przyrzeczeniem odsprzedaż
Obligacje przeznaczone do obrotu (wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy)
455 011
441 155
454 765
Transakcje z przyrzeczeniem odsprzedaży
Obligacje wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
287 917
258 000
287 726
Razem
742 928
699 155
742 491
Ustanowienie zabezpieczenia wynika z obowiązujących standardów na rynku pieniężnym dla tego rodzaju transakcji
Poza aktywami stanowiącymi zabezpieczenie zobowiązań prezentowanymi odrębnie w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, Bank identyfikuje jeszcze zabezpieczenia zobowiązań niespełniające kryterium oddzielnej prezentacji zgodnie z MSSF 9.
RODZAJ TRANSAKCJI WEDŁUG STANU NA 31.12.2021
PRZEDMIOT ZABEZPIECZENIA
WARTOŚĆ BILANSOWA AKTYWÓW STANOWIĄCYCH ZABEZPIECZENIE ZOBOWIĄZAŃ
WARTOŚĆ NOMINALNA AKTYWÓW STANOWIĄCYCH ZABEZPIECZENIE ZOBOWIĄZAŃ
WARTOŚĆ ZOBOWIĄZAŃ PODLEGAJĄCYCH ZABEZPIECZENIU
Pokrycie Funduszu ochrony środków gwarantowanych na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
obligacje
781 770
740 000
-
Pokrycie zobowiązań do zapłaty na fundusz gwarancyjny na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
obligacje
185 172
180 000
156 353
Pokrycie zobowiązań do zapłaty na fundusz przymusowej restrukturyzacji na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
obligacje
386 518
370 000
306 860
Kredyt lombardowy i techniczny
obligacje
5 480 924
5 800 164
-
Inne kredyty
obligacje
300 272
297 700
276 327
Pokrycie Funduszu Gwarantowania Rozliczeń Transakcji Giełdowych na rzecz Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych
depozyty pieniężne
28 013
28 013
-
Transakcje pochodne
obligacje
187 753
182 509
152 687
Blokada aktywów w związku z umową technicznego limitu kredytowego w Izbie Rozliczeniowej
obligacje
39 029
32 196
-
63
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
RODZAJ TRANSAKCJI WEDŁUG STANU NA 31.12.2020
PRZEDMIOT ZABEZPIECZENIA
WARTOŚĆ BILANSOWA AKTYWÓW STANOWIĄCYCH ZABEZPIECZENIE ZOBOWIĄZAŃ
WARTOŚĆ NOMINALNA AKTYWÓW STANOWIĄCYCH ZABEZPIECZENIE ZOBOWIĄZAŃ
WARTOŚĆ ZOBOWIĄZAŃ PODLEGAJĄCYCH ZABEZPIECZENIU
Pokrycie Funduszu ochrony środków gwarantowanych na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
obligacje
704 821
660 000
-
Pokrycie zobowiązań do zapłaty na fundusz gwarancyjny na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
obligacje
145 331
140 000
130 265
Pokrycie zobowiązań do zapłaty na fundusz przymusowej restrukturyzacji na rzecz Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
obligacje
304 186
290 000
265 370
Kredyt lombardowy i techniczny
obligacje
5 852 305
5 628 888
-
Inne kredyty
obligacje
361 456
349 400
302 880
Pokrycie Funduszu Gwarantowania Rozliczeń Transakcji Giełdowych na rzecz Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych
depozyty pieniężne
43 034
43 034
-
Transakcje pochodne
obligacje
34 389
33 128
11 252
Blokada aktywów w związku z umową technicznego limitu kredytowego w Izbie Rozliczeniowej
obligacje
42 345
32 304
-
Ustanowienie zabezpieczenia wynika:
• w przypadku pozycji dotyczących Bankowego Funduszu Gwarancyjnego – z obowiązujących przepisów Ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym,
• w przypadku pozycji „Kredytu lombardowy i techniczny” – z polityki i standardów stosowanych przez Narodowy Bank Polski,
• w przypadku pozycji „Inne kredyty” i „Transakcje pochodne” – z warunków umów zawartych pomiędzy Bankiem a jego klientami,
• w przypadku pozycji dotyczącej Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych – z posiadania statusu uczestnika rozliczającego transakcje giełdowe.
25. Aktywa przeznaczone do sprzedaży
Istotne zasady rachunkowości
Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży i działalność zaniechana
Do aktywów trwałych przeznaczonych do sprzedaży klasyfikuje się aktywa, których wartość bilansowa ma zostać odzyskana w drodze ich odsprzedaży, a nie dalszego wykorzystania. Jako przeznaczone do sprzedaży klasyfikowane są jedynie aktywa dostępne do natychmiastowej sprzedaży w bieżącym stanie, których sprzedaż jest wysoce prawdopodobna, tzn. zdecydowano o wypełnieniu planu sprzedaży danego składnika aktywów, rozpoczęto aktywny program znalezienia nabywcy i zakończenia planu zbycia. Ponadto, taki składnik aktywów jest oferowany do sprzedaży po cenie, która jest racjonalna w odniesieniu do jego bieżącej wartości godziwej i oczekuje się, że sprzedaż zostanie ujęta jako sprzedaż zakończona w czasie jednego roku od dnia zaklasyfikowania składnika aktywów do tej kategorii.
Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży ujmuje się w kwocie niższej z wartości bilansowej i wartości godziwej pomniejszonej o koszty zbycia tych aktywów. Dla aktywów zaklasyfikowanych do tej kategorii nie nalicza się amortyzacji.
Działalność zaniechana jest częścią działalności Banku, która stanowi odrębną ważną dziedzinę działalności lub geograficzny obszar działalności, którą zbyto lub przeznaczono do sprzedaży lub wydania, albo jest to jednostka zależna nabyta wyłącznie w celu odsprzedaży. Klasyfikacji do działalności zaniechanej dokonuje się na skutek zbycia lub wtedy, gdy działalność spełnia kryteria zaklasyfikowania jako przeznaczonej do sprzedaży. W przypadku, gdy działalność jest zaklasyfikowana jako zaniechana, dane porównawcze do rachunku zysków i strat są przekształcane tak, jakby działalność została zaniechana na początku okresu porównawczego.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku do aktywów przeznaczonych do sprzedaży zakwalifikowano następujące aktywa spełniające odpowiednie wymogi MSSF 5 „Aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży oraz działalność zaniechana”:
• nieruchomości,
• pozostałe aktywa rzeczowe.
64
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Informacje finansowe
31.12.2021
31.12.2020
AKTYWA PRZEZNACZONE DO SPRZEDAŻY
Rzeczowe aktywa trwałe
12 744
14 619
Inwestycje w jednostkach zależnych
-
21 119
Razem
12 744
35 738
Zmiany stanu aktywów przeznaczonych do sprzedaży
2021
2020
AKTYWA PRZEZNACZONE DO SPRZEDAŻY
Stan na początek okresu
35 738
17 175
Zwiększenia, w tym:
552
21 119
przeniesienie z własnego majątku rzeczowego
-
-
przeniesienie z nieruchomości inwestycyjnych
-
-
zwiększenia z tytułu przejęcia Idea Bank S.A.
519
-
przeniesienie udziałów w spółce Dom Inwestycyjny Xelion Sp. z o.o.
-
21 119
inne
33
-
Zmniejszenia, w tym:
-23 546
-2 556
przeniesienie na własny majątek rzeczowy
-
-
zbycie aktywów
-2 353
-
zbycie udziałów w spółce Dom Inwestycyjny Xelion Sp. z o.o.
-21 119
-
inne
-74
-2 556
Stan na koniec okresu
12 744
35 738
Rozliczenie sprzedaży udziałów Dom Inwestycyjny Xelion Sp. z o.o.
2021
Przychody ze sprzedaży (*)
41 579
Wartość bilansowa zbytych udziałów
-21 119
Wynik brutto na sprzedaży
20 460
Podatek dochodowy
-2 596
Wynik netto na sprzedaży
17 864
(*) W tym zwrot środków z tytułu kapitału nadwyżkowego w kwocie 23 000 tysięcy złotych oraz wpływy ze sprzedaży udziałów w kwocie 18 579 tysięcy złotych
Rozliczenie sprzedaży pozostałych aktywów przeznaczonych do sprzedaży
2021
2020
Przychody ze sprzedaży
4 460
-
Wartość bilansowa zbytych aktywów netto (łącznie z kosztami sprzedaży)
-2 353
-
Zysk/strata brutto na sprzedaży
2 107
-
65
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
26. Inwestycje w jednostkach zależnych
Istotne zasady rachunkowości
Inwestycje dokonane w jednostkach zależnych wykazane są według ceny nabycia z uwzględnieniem odpisów aktualizujących z tytułu utraty wartości. W przypadku dokonania sprzedaży inwestycji w jednostkach zależnych, na skutek której następuje utrata kontroli, Bank dokonuje wyceny do wartości godziwej pozostałej inwestycji oraz przyjmuję tę wartość jako nowy koszt dla potrzeb późniejszej wyceny. Nadwyżka wartości godziwej inwestycji nad wartością bilansową ujmowana jest przez Bank w pozycji „Zysk (strata) z jednostek zależnych”.
Każdorazowo na koniec okresu sprawozdawczego Bank ocenia istnienie przesłanek, które wskazują, czy wystąpiła utrata wartości inwestycji dokonanych w jednostkach zależnych. W przypadku istnienia takiej przesłanki Bank dokonuje oszacowania wartości użytkowej inwestycji lub wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży składnika aktywów, w zależności od tego, która z nich jest wyższa, a w przypadku gdy wartość bilansowa składnika aktywów przewyższa jego wartość odzyskiwalną, Bank ujmuje w rachunku zysków i strat odpis z tytułu utraty wartości.
Informacje finansowe
Skrócone informacje o jednostkach zależnych na dzień 31 grudnia 2021 roku (*)
NAZWA JEDNOSTKI
SIEDZIBA
PRZEDMIOT DZIAŁALNOŚCI
AKTYWA
ZOBOWIĄZANIA
PRZYCHODY
ZYSK/ STRATA
POSIADANE UDZIAŁY %
WARTOŚĆ BILANSOWA UDZIAŁÓW
Pekao Investment Banking S.A.
Warszawa
Maklerska
248 298
6 983
35 938
13 366
100,00
274 334
Pekao Faktoring Sp. z o.o.
Lublin
Usługi faktoringowe
4 905 130
4 813 849
118 865
39 932
100,00
50 268
Pekao Fundusz Kapitałowy Sp. z o.o. (w likwidacji)
Warszawa
Doradztwo gospodarcze
52 662
45
-
-288
100,00
51 380
Pekao Financial Services Sp. z o.o.
Warszawa
Agent transferowy
55 621
20 228
67 247
4 958
66,50
4 500
Pekao Leasing Sp. z o.o.
Warszawa
Usługi leasingowe
9 589 044
9 061 250
288 444
74 845
100,00
278 798
Centrum Kart S.A.
Warszawa
Finansowa, pomocnicza
126 021
80 861
-
8 835
100,00
17 592
Pekao Bank Hipoteczny S.A.
Warszawa
Bankowa
3 708 878
3 488 062
74 326
-76 357
100,00
268 823
Pekao Property S.A. (w likwidacji)
Warszawa
Działalność deweloperska
25 562
173
-
-368
100,00
25 389
Pekao Direct Sp. z o.o.
Kraków
Usługi call-center
36 356
19 847
30 892
2 344
100,00
547
Pekao Investment Management S.A (**)
Warszawa
Holdingowa
284 380
32 593
242 978
88 405
100,00
605 794
Razem
1 577 425
Skrócone informacje o jednostkach zależnych na dzień 31 grudnia 2020 roku (*)
NAZWA JEDNOSTKI
SIEDZIBA
PRZEDMIOT DZIAŁALNOŚCI
AKTYWA
ZOBOWIĄZANIA
PRZYCHODY
ZYSK/ STRATA
POSIADANE UDZIAŁY %
WARTOŚĆ BILANSOWA UDZIAŁÓW
Pekao Investment Banking S.A.
Warszawa
Maklerska
248 901
3 369
21 653
172
100,00
274 334
Pekao Faktoring Sp. z o.o.
Lublin
Usługi faktoringowe
4 773 706
4 696 535
102 431
25 822
100,00
50 268
Pekao Fundusz Kapitałowy Sp. z o.o. (w likwidacji)
Warszawa
Doradztwo gospodarcze
52 967
62
211
53
100,00
51 380
Pekao Financial Services Sp. z o.o.
Warszawa
Agent transferowy
48 631
14 756
65 030
3 550
66,50
4 500
Pekao Leasing Sp. z o.o.
Warszawa
Usługi leasingowe
8 617 137
8 133 169
255 994
31 020
100,00
278 798
Centrum Kart S.A.
Warszawa
Finansowa, pomocnicza
130 434
94 155
41
4 225
100,00
17 592
Pekao Bank Hipoteczny S.A.
Warszawa
Bankowa
2 776 442
2 508 605
70 371
-12 385
100,00
233 823
Pekao Property S.A. (w likwidacji)
Warszawa
Działalność deweloperska
25 993
237
78
-338
100,00
25 756
Pekao Direct Sp. z o.o.
Kraków
Usługi call-center
28 422
12 038
26 872
2 281
100,00
547
Pekao Investment Management S.A (**)
Warszawa
Holdingowa
319 870
42 474
283 303
103 268
100,00
605 794
Dom Inwestycyjny Xelion Sp. z o.o.
Warszawa
Pośrednictwo finansowe
120 015
82 647
44 731
903
100,00
-
Razem
1 542 792
(*) Dane dostępne na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego.
(**) Dane skonsolidowane razem z danymi spółki Pekao TFI S.A.
66
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Zmiany wartości inwestycji w jednostkach zależnych
2021
2020
Stan na początek okresu
1 542 792
1 626 449
Zwiększenia, w tym:
35 000
-
zakup udziałów spółki Pekao Bank Hipoteczny S.A.
35 000
-
Zmniejszenia, w tym:
-367
-83 657
przeniesienie udziałów spółki Dom Inwestycyjny Xelion Sp. z o.o. do "Aktywów przeznaczonych do sprzedaży"
-
-21 119
likwidacja spółki Pekao Powszechne Towarzystwo Emerytalne S.A. (w likwidacji)
-
-61 834
zmiana stanu odpisów z tytułu trwałej utraty wartości
-367
-704
Stan na koniec okresu
1 577 425
1 542 792
Struktura inwestycji w jednostkach zależnych
31.12.2021
31.12.2020
Inwestycje w jednostkach zależnych, w tym:
w bankach
268 823
233 823
w innych podmiotach sektora finansowego
1 231 833
1 231 833
w podmiotach sektora niefinansowego
76 769
77 136
Razem
1 577 425
1 542 792
27. Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych
Istotne zasady rachunkowości
Inwestycje dokonane w jednostkach stowarzyszonych wykazane są według ceny nabycia z uwzględnieniem odpisów aktualizujących z tytułu utraty wartości.
Każdorazowo na koniec okresu sprawozdawczego Bank ocenia istnienie przesłanek, które wskazują, czy wystąpiła utrata wartości inwestycji dokonanych w jednostkach stowarzyszonych. W przypadku istnienia takiej przesłanki Bank dokonuje oszacowania wartości użytkowej inwestycji lub wartości godziwej pomniejszonej o koszty sprzedaży składnika aktywów, w zależności od tego, która z nich jest wyższa, a w przypadku gdy wartość bilansowa składnika aktywów przewyższa jego wartość odzyskiwalną, Bank ujmuje w rachunku zysków i strat odpis z tytułu utraty wartości.
Informacje finansowe
Skrócone informacje o jednostkach stowarzyszonych na dzień 31 grudnia 2021 roku
NAZWA JEDNOSTKI
SIEDZIBA
PRZEDMIOT DZIAŁALNOŚCI
AKTYWA
ZOBOWIĄZANIA
PRZYCHODY
ZYSK/ STRATA
POSIADANE UDZIAŁY %
WARTOŚĆ BILANSOWA UDZIAŁÓW
Krajowy Integrator Płatności S.A.
Polska
Spółka świadcząca usługi w charakterze krajowej instytucji płatniczej, będąca operatorem systemu Tpay.com
96 538
73 395
52 964
7 448
38,33
42 194
Razem
42 194
Skrócone informacje o jednostkach stowarzyszonych na dzień 31 grudnia 2020 roku
NAZWA JEDNOSTKI
SIEDZIBA
PRZEDMIOT DZIAŁALNOŚCI
AKTYWA
ZOBOWIĄZANIA
PRZYCHODY
ZYSK/ STRATA
POSIADANE UDZIAŁY %
WARTOŚĆ BILANSOWA UDZIAŁÓW
CPF Management
Tortola, British Virgin Islands
Doradcza i biznesowa – nie prowadzi działalności
-
-
-
-
-
-
Razem
-
67
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Zmiany wartości inwestycji w jednostkach stowarzyszonych
2021
2020
Stan na początek okresu
-
-
Zwiększenia, w tym:
42 194
-
zakup udziałów spółki Krajowy Integrator Płatności S.A.
42 194
-
Zmniejszenia
-
-
Stan na koniec okresu
42 194
-
Struktura inwestycji w jednostkach stowarzyszonych
31.12.2021
31.12.2020
Inwestycje w jednostkach zależnych, w tym:
w bankach
-
-
w innych podmiotach sektora finansowego
42 194
-
w podmiotach sektora niefinansowego
-
-
Razem
42 194
-
Na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz 31 grudnia 2020 roku, Bank nie posiadał inwestycji w jednostkach współkontrolowanych.
28. Wartości niematerialne
Istotne zasady rachunkowości
Wartość firmy
Wartość firmy stanowi nadwyżkę kosztu nabycia nad wartością godziwą nabytych aktywów, przejętych zobowiązań i zobowiązań warunkowych jednostki zależnej, stowarzyszonej lub współkontrolowanej. Po początkowym ujęciu, wartość firmy jest wykazywana według ceny nabycia pomniejszonej o wszelkie skumulowane odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Utrata wartości ustalana jest poprzez oszacowanie odzyskiwalnej wartości ośrodka wypracowującego środki pieniężne, którego dotyczy dana wartość firmy.
W przypadku, gdy odzyskiwalna wartość ośrodka wypracowującego środki pieniężne jest niższa niż wartość bilansowa, tworzony jest odpis z tytułu utraty wartości. Stwierdzona w wyniku przeprowadzonych testów utrata wartości nie podlega odwróceniu.
Wartość firmy powstała w wyniku nabycia spółek zależnych ujmuje się w ramach wartości niematerialnych, a wartość firmy powstała w wyniku nabycia spółek stowarzyszonych lub współkontrolowanych ujmuje się w ramach pozycji „Inwestycje w jednostkach stowarzyszonych”.
Inne wartości niematerialne
Wartości niematerialne są kontrolowanymi przez Bank zasobami majątkowymi nie mającymi formy fizycznej, identyfikowalnymi i powodującymi w przyszłości wpływ korzyści ekonomicznych dla Banku, powiązanych bezpośrednio z tymi aktywami.
Głównie są to:
• licencje na oprogramowanie komputerowe,
• autorskie prawa majątkowe,
• koszty zakończonych prac rozwojowych.
Wartości niematerialne początkowo ujmowane są według ceny nabycia. Późniejsza wycena wartości niematerialnych jest według ceny nabycia/kosztu wytworzenia pomniejszonego o umorzenie oraz odpisy z tytułu utraty wartości.
Wartości niematerialne o określonym okresie użytkowania podlegają amortyzacji przez szacowany okres użyteczności tego składnika. Nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych składnika wartości niematerialnych o nieokreślonym okresie użytkowania.
68
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Wszystkie wartości niematerialne podlegają okresowym przeglądom w celu weryfikacji, czy nie wystąpiły istotne przesłanki utraty wartości, które wymagałyby przeprowadzenia testu na utratę wartości oraz dokonania odpisu z tytułu utraty wartości.
W przypadku wartości niematerialnych o nieokreślonym okresie użytkowania oraz jeszcze nie przyjętych do użytkowania, test utraty wartości przeprowadzany jest raz w roku oraz dodatkowo, gdy występują przesłanki wskazujące na możliwość wystąpienia utraty wartości.
Informacje finansowe
31.12.2021
31.12.2020
Wartości niematerialne, w tym:
1 392 291
1 086 720
koszty prac rozwojowych
2 711
1 276
patenty i licencje
888 239
738 613
inne
2 461
4 121
nakłady na wartości niematerialne
498 880
342 710
Wartość firmy
53 539
52 635
Razem
1 445 830
1 139 355
Pozycja „Wartość firmy” zawiera:
• wartość firmy powstałą w związku z przeniesieniem części majątku Banku BPH S.A., w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa, na Bank Pekao S.A. Wartość firmy przeniesiona na Bank Pekao S.A. jest częścią wartości firmy powstałej w wyniku nabycia przez Bank BPH S.A. Pierwszego Komercyjnego Banku S.A. „PKBL” w Lublinie i dotyczy tylko tych oddziałów Banku PKBL, które zostały przeniesione do Banku Pekao S.A. w ramach integracji banków. Ustalono najmniejsze możliwe do zidentyfikowania ośrodki wypracowujące środki pieniężne („CGU”) dotyczące głównie segmentu działalności detalicznej Banku, do których przypisano wartość firmy PKBL w kwocie 51 675 tys. złotych,
• wartość firmy powstałą w wyniku nabycia Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo – Kredytowej im. Mikołaja Kopernika przez Bank Pekao S.A. Ustalono CGU dotyczące działalności detalicznej Banku, do których przypisano wartość firmy w kwocie 960 tys. złotych,
• wartość firmy powstałą w wyniku nabycia Idea Bank S.A. przez Bank Pekao S.A. Ustalono CGU dotyczące działalności detalicznej Banku, do których przypisano wartość firmy w kwocie 904 tys. złotych (szczegóły rozliczenia nabycia opisane są w Nocie 2).
W odniesieniu do wartości firmy testy na utratę wartości są przeprowadzane corocznie bez względu na to, czy istnieją przesłanki, które wskazują, iż nastąpiła utrata wartości.
Testy na utratę wartości przeprowadza się poprzez porównanie wartości bilansowej ośrodków wypracowujących środki pieniężne („CGU”), łącznie z wartością firmy, z ich wartością odzyskiwalną. Wartość odzyskiwalna szacowana jest na podstawie wartości użytkowej CGU. Wartość użytkowa to bieżąca, szacunkowa wartość przyszłych przepływów pieniężnych za okres 5 lat z uwzględnieniem wartości rezydualnej CGU. Wartość rezydualna CGU została skalkulowana poprzez ekstrapolację projekcji przepływów pieniężnych poza okres prognozy, przy zastosowaniu stóp wzrostu, przedstawionych w tabeli poniżej. Prognozy przepływów pieniężnych opierają się na założeniach zawartych w budżecie na rok 2022 oraz planie finansowym na lata 2023-2026. Do dyskontowania przyszłych przepływów pieniężnych zastosowano stopy dyskonta, uwzględniające stopę wolną od ryzyka oraz premię za ryzyko.
Stopy wzrostu oraz stopy dyskonta zastosowane w testach na utratę wartości firmy przedstawiają się następująco:
31.12.2021
31.12.2020
STOPA WZROSTU
STOPA DYSKONTA
STOPA WZROSTU
STOPA DYSKONTA
PKBL
2,50%
9,16%
2,50%
7,96%
Testy na utratę wartości przeprowadzone na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz 31 grudnia 2020 roku wykazały nadwyżkę wartości odzyskiwanej nad wartością bilansową CGU i w związku z tym nie stwierdzono utraty wartości CGU.
69
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Analiza wrażliwości
Oszacowanie wartości odzyskiwalnej jest procesem złożonym i wymaga wykorzystania subiektywnych założeń. Stosunkowo niewielkie zmiany w kluczowych założeniach mogą mieć istotny wpływ na wycenę wartości odzyskiwalnej.
W poniższej tabeli przedstawiono nadwyżkę wartości odzyskiwalnych ponad wartości bilansowe przy obecnych założeniach oraz maksymalne stopy dyskontowe, przy których następuje zrównanie wartości bilansowych i odzyskiwalnych poszczególnych CGU.
31.12.2021
31.12.2020
NADWYŻKA
WARTOŚĆ KRAŃCOWA STOPY DYSKONTA
NADWYŻKA
WARTOŚĆ KRAŃCOWA STOPY DYSKONTA
PKBL
6 545
9,39%
35 369
8,88%
Poniżej zostały przedstawione zmiany pozycji wartości niematerialnych w ciągu okresu sprawozdawczego
2021
KOSZTY PRAC ROZWOJOWYCH
PATENTY I LICENCJE
INNE
NAKŁADY NA WARTOŚCI NIEMATERIALNE
WARTOŚĆ FIRMY
RAZEM
WARTOŚĆ BRUTTO
Stan na początek okresu
73 731
3 230 360
36 882
342 710
52 635
3 736 318
Zwiększenia, w tym:
2 082
451 939
267
563 608
904
1 018 800
nabycie
-
-
-
504 546
-
504 546
przeniesienie z nakładów inwestycyjnych
2 082
404 066
184
-
-
406 332
zwiększenia z tytułu przejęcia Idea Bank S.A.
-
40 435
-
-
904
41 339
prace prowadzone we własnym zakresie
-
-
-
54 814
-
54 814
inne
-
7 438
83
4 248
-
11 769
Zmniejszenia, w tym:
-
-354
-7
-407 438
-
-407 799
likwidacja i sprzedaż
-
-354
-7
-
-
-361
przeniesienie z nakładów inwestycyjnych
-
-
-
-406 332
-
-406 332
inne
-
-
-
-1 106
-
-1 106
Stan na koniec okresu
75 813
3 681 945
37 142
498 880
53 539
4 347 319
UMORZENIE
Stan na początek okresu
72 455
2 491 747
32 761
-
-
2 596 963
Amortyzacja
647
302 313
1 927
-
-
304 887
Likwidacja i sprzedaż
-
-354
-7
-
-
-361
Inne
-
-
-
-
-
-
Stan na koniec okresu
73 102
2 793 706
34 681
-
-
2 901 489
ODPISY AKTUALIZUJĄCE
Stan na początek okresu
-
-
-
-
-
-
Stan na koniec okresu
-
-
-
-
-
-
WARTOŚĆ NETTO
Stan na początek okresu
1 276
738 613
4 121
342 710
52 635
1 139 355
Stan na koniec okresu
2 711
888 239
2 461
498 880
53 539
1 445 830
70
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Poniżej zostały przedstawione zmiany pozycji wartości niematerialnych w ciągu okresu sprawozdawczego
2020
KOSZTY PRAC ROZWOJOWYCH
PATENTY I LICENCJE
INNE
NAKŁADY NA WARTOŚCI NIEMATERIALNE
WARTOŚĆ FIRMY
RAZEM
WARTOŚĆ BRUTTO
Stan na początek okresu
72 455
2 743 555
36 284
236 697
52 635
3 141 626
Zwiększenia, w tym:
1 276
504 489
1 080
554 396
-
1 061 241
nabycie
-
-
-
553 965
-
553 965
przeniesienie z nakładów inwestycyjnych
-
447 352
1 031
-
-
448 383
prace prowadzone we własnym zakresie
-
41 282
-
-
-
41 282
inne
1 276
15 855
49
431
-
17 611
Zmniejszenia, w tym:
-
-17 684
-482
-448 383
-
-466 549
likwidacja i sprzedaż
-
-17 684
-482
-
-
-18 166
przeniesienie z nakładów inwestycyjnych
-
-
-
-448 383
-
-448 383
inne
-
-
-
-
-
-
Stan na koniec okresu
73 731
3 230 360
36 882
342 710
52 635
3 736 318
UMORZENIE
Stan na początek okresu
72 455
2 298 350
31 044
-
-
2 401 849
Amortyzacja
-
207 458
2 199
-
-
209 657
Likwidacja i sprzedaż
-
-17 684
-482
-
-
-18 166
Inne
-
3 623
-
-
-
3 623
Stan na koniec okresu
72 455
2 491 747
32 761
-
-
2 596 963
ODPISY AKTUALIZUJĄCE
Stan na początek okresu
-
-
-
-
-
-
Stan na koniec okresu
-
-
-
-
-
-
WARTOŚĆ NETTO
Stan na początek okresu
-
445 205
5 240
236 697
52 635
739 777
Stan na koniec okresu
1 276
738 613
4 121
342 710
52 635
1 139 355
W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku nabyte przez Bank wartości niematerialne wynoszą 504 546 tys. złotych (w roku 2020 nabyte wartości wynoszą 553 965 tys. złotych).
W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku i w 2020 roku nie występowały ograniczenia dotyczące tytułu prawnego do wartości niematerialnych tytułem zabezpieczenia zobowiązań.
Zobowiązania umowne
Na dzień 31 grudnia 2021 roku jednostki wchodzące w skład Banku zawarły umowy z kontrahentami na nabycie w przyszłości wartości niematerialnych w kwocie 229 004 tys. złotych (na 31 grudnia 2020 roku - 115 409 tys. złotych).
29. Rzeczowe aktywa trwałe
Istotne zasady rachunkowości
Rzeczowe aktywa trwałe stanowią kontrolowane środki trwałe oraz nakłady na ich budowę. Do środków trwałych zaliczane są składniki rzeczowych aktywów trwałych o przewidywanym okresie wykorzystywania dłuższym niż rok, które są utrzymywane z uwagi na ich wykorzystanie na własne potrzeby.
Składniki rzeczowych aktywów trwałych wykazywane są według ceny nabycia lub kosztu wytworzenia pomniejszone o wartość skumulowanej amortyzacji oraz odpisy z tytułu utraty wartości.
Każda część składowa pozycji rzeczowych aktywów trwałych, której cena nabycia lub koszt wytworzenia jest istotny w porównaniu z ceną nabycia lub kosztem wytworzenia całej pozycji jest amortyzowana osobno. Bank alokuje początkową wartość pozycji rzeczowych aktywów trwałych na jej istotne części.
Koszty modernizacji rzeczowych aktywów trwałych odpowiednio zwiększają ich wartość bilansową lub są ujmowane jako oddzielny składnik rzeczowych aktywów trwałych tylko wtedy, gdy prawdopodobne jest, że z tytułu tych nakładów nastąpi wpływ korzyści ekonomicznych do Banku, a koszt tych nakładów można wiarygodnie zmierzyć.
71
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Koszty napraw i utrzymania rzeczowych aktywów trwałych obciążają rachunek zysków i strat w okresie sprawozdawczym, w którym zostały poniesione.
Koszty finansowania zewnętrznego, które można bezpośrednio przyporządkować nabyciu, budowie lub wytworzeniu dostosowywanego składnika aktywów, są częścią ceny nabycia lub kosztu wytworzenia tego składnika aktywów. Pozostałe koszty finansowania zewnętrznego są ujmowane jako koszt.
Informacje finansowe
31.12.2021
31.12.2020
Środki trwałe, w tym:
1 636 239
1 707 692
grunty i budynki
1 090 614
1 221 945
maszyny i urządzenia
362 785
360 786
środki transportu
73 328
17 322
inne
109 512
107 639
Środki trwałe w budowie oraz zaliczki na środki trwałe w budowie
108 913
126 943
Razem
1 745 152
1 834 635
Poniżej zostały przedstawione zmiany pozycji rzeczowych środków trwałych w ciągu okresu sprawozdawczego
2021
GRUNTY I BUDYNKI
MASZYNY I URZĄDZENIA
ŚRODKI TRANSPORTU
INNE
ŚRODKI TRWAŁE W BUDOWIE
RAZEM
WARTOŚĆ BRUTTO
Stan na początek okresu
2 845 133
1 459 267
83 089
482 342
126 943
4 996 774
Zwiększenia, w tym:
56 459
129 755
69 137
24 178
125 885
405 414
nabycie
12 479
-
66 478
-
125 821
204 778
przeniesienie ze środków trwałych w budowie
19 039
96 968
2
20 176
-
136 185
zwiększenia z tytułu przejęcia Idea Bank S.A.
-
22 880
2 656
3 369
64
28 969
inne
24 941
9 907
1
633
-
35 482
Zmniejszenia, w tym:
-81 788
-153 702
-45 878
-46 859
-143 915
-472 142
likwidacja i sprzedaż
-67 359
-153 692
-45 802
-46 859
-
-313 712
przeniesienie ze środków trwałych w budowie
-
-
-
-
-136 185
-136 185
inne
-14 429
-10
-76
-
-7 730
-22 245
Stan na koniec okresu
2 819 804
1 435 320
106 348
459 661
108 913
4 930 046
UMORZENIE
Stan na początek okresu
1 616 773
1 096 749
65 767
374 618
-
3 153 907
Zwiększenia, w tym:
168 445
101 284
12 497
20 439
-
302 665
amortyzacja
164 857
101 284
12 497
20 439
-
299 077
inne
3 588
-
-
-
-
3 588
Zmniejszenia, w tym:
-79 916
-126 835
-45 244
-44 935
-
-296 930
likwidacja i sprzedaż
-63 295
-126 835
-45 244
-44 935
-
-280 309
inne
-16 621
-
-
-
-
-16 621
Stan na koniec okresu
1 705 302
1 071 198
33 020
350 122
-
3 159 642
ODPISY AKTUALIZUJĄCE
Stan na początek okresu
6 415
1 732
-
85
-
8 232
Zwiększenia
18 438
-
-
-
-
18 438
Zmniejszenia
-965
-395
-
-58
-
-1 418
Stan na koniec okresu
23 888
1 337
-
27
-
25 252
WARTOŚĆ NETTO
Stan na początek okresu
1 221 945
360 786
17 322
107 639
126 943
1 834 635
Stan na koniec okresu
1 090 614
362 785
73 328
109 512
108 913
1 745 152
72
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Poniżej zostały przedstawione zmiany pozycji rzeczowych środków trwałych w ciągu okresu sprawozdawczego
2020
GRUNTY I BUDYNKI
MASZYNY I URZĄDZENIA
ŚRODKI TRANSPORTU
INNE
ŚRODKI TRWAŁE W BUDOWIE
RAZEM
WARTOŚĆ BRUTTO
Stan na początek okresu
2 763 579
1 385 011
80 499
458 233
175 101
4 862 423
Zwiększenia, w tym:
96 979
202 108
24 831
38 112
230 956
592 986
nabycie
2 813
-
-
-
230 956
233 769
przeniesienie ze środków trwałych w budowie
57 265
182 108
1 629
38 112
-
279 114
inne
36 901
20 000
23 202
-
-
80 103
Zmniejszenia, w tym:
-15 425
-127 852
-22 241
-14 003
-279 114
-458 635
likwidacja i sprzedaż
- 13 335
-102 796
-465
-10 329
-
-126 925
przeniesienie ze środków trwałych w budowie
-
-
-
-
-279 114
-279 114
inne
-2 090
-25 056
-21 776
-3 674
-
-52 596
Stan na koniec okresu
2 845 133
1 459 267
83 089
482 342
126 943
4 996 774
UMORZENIE
Stan na początek okresu
1 474 974
1 114 982
54 369
367 251
-
3 011 576
Zwiększenia, w tym:
149 822
107 782
33 501
21 021
-
312 126
amortyzacja
149 822
107 782
11 549
17 223
-
286 376
inne
-
-
21 952
3 798
-
25 750
Zmniejszenia, w tym:
-8 023
-126 015
-22 103
-13 654
-
-169 795
likwidacja i sprzedaż
-8 023
-99 784
-323
-10 034
-
-118 164
inne
-
-26 231
-21 780
-3 620
-
-51 631
Stan na koniec okresu
1 616 773
1 096 749
65 767
374 618
-
3 153 907
ODPISY AKTUALIZUJĄCE
Stan na początek okresu
5 863
2 521
-
85
-
8 469
Zwiększenia
1 164
-
-
-
-
1 164
Zmniejszenia
-612
-789
-
-
-
-1 401
Stan na koniec okresu
6 415
1 732
-
85
-
8 232
WARTOŚĆ NETTO
Stan na początek okresu
1 282 742
267 508
26 130
90 897
175 101
1 842 378
Stan na koniec okresu
1 221 945
360 786
17 322
107 639
126 943
1 834 635
W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku wartość nabytych przez Bank składników „Rzeczowych aktywów trwałych” wynosi 204 778 tys. złotych (w roku 2020 wyniosła 233 769 tys. złotych), natomiast wartość składników zbytych wynosi 15 245 tys. złotych (w roku 2020 wyniosła 925 tys. złotych).
Kwota otrzymanych odszkodowań uzyskanych od stron trzecich z tytułu utraty wartości lub utracenia pozycji rzeczowych aktywów trwałych ujętych w rachunku zysków i strat w 2021 roku wyniosła 1 562 tys. złotych (w 2020 roku 1 813 tys. złotych).
W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku i w 2020 roku nie występowały ograniczenia dotyczące tytułu prawnego do rzeczowych aktywów trwałych tytułem zabezpieczenia zobowiązań.
Zobowiązania umowne
Na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank zawarł umowy z kontrahentami na nabycie w przyszłości rzeczowych aktywów trwałych w kwocie 8 498 tys. złotych (na 31 grudnia 2020 roku – 45 043 tys. złotych).
73
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
30. Inne aktywa
Istotne zasady rachunkowości
Aktywa finansowe uj ę te w pozycji „Inne aktywa”’ wyceniane są w kwocie wymaganej zap ł aty, która obejmuje równie ż ewentualne odsetki od tych aktywów oraz odpisy na oczekiwane straty kredytowe. Aktywa niefinansowe wycenia si ę zgodnie z zasadami wyceny obowi ą zuj ą cymi dla poszczególnych kategorii aktywów uj ę tych w tej pozycji.
Koszty do rozliczenia w czasie dotyczą poszczególnych rodzajów wydatków, których rozliczenie w ciężar rachunku zysków i strat nastąpi stosownie do upływu czasu w przyszłych okresach sprawozdawczych.
Informacje finansowe
31.12.2021
31.12.2020
Koszty do rozliczenia w czasie
36 263
38 995
Dochody do otrzymania
172 861
216 471
Rozrachunki międzybankowe i międzyoddziałowe
16 130
4 002
Należności od dłużników różnych
145 335
114 965
Rozrachunki kartowe
582 498
520 893
Razem
953 087
895 326
31. Zobowiązania wobec innych banków
Istotne zasady rachunkowości
Zasady klasyfikacji i wyceny opisane zostały w Nocie 4.3.
Informacje finansowe
Zobowiązania wobec banków według struktury produktowej
31.12.2021
31.12.2020
Rachunki bieżące
846 588
1 239 659
Depozyty innych banków i pozostałe zobowiązania
2 275 857
2 070 855
Otrzymane kredyty i pożyczki
1 069 501
1 292 792
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu
848 221
589 928
Środki pieniężne w drodze
29 030
32 175
Zobowiązania z tytułu leasingu
60
135
Razem
5 069 257
5 225 544
Zobowiązania wobec banków według walut
31.12.2021
31.12.2020
PLN
3 535 930
4 119 485
CHF
107 421
153 146
EUR
1 398 587
927 109
USD
18 464
18 085
Pozostałe waluty
8 855
7 719
Razem
5 069 257
5 225 544
74
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
32. Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
Istotne zasady rachunkowości
Zasady klasyfikacji i wyceny opisane zostały w Nocie 4.3.
Informacje finansowe
31.12.2021
31.12.2020
Dłużne papiery wartościowe
639 733
742 804
Razem
639 733
742 804
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu według emitenta i struktury produktowej
31.12.2021
31.12.2020
Papiery wartościowe emitowane przez instytucje rządowe szczebla centralnego
639 733
742 804
obligacje skarbowe
639 733
742 804
Razem
639 733
742 804
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu według umownych terminów zapadalności
31.12.2021
31.12.2020
Dłużne papiery wartościowe, w tym:
do 1 miesiąca
-
-
od 1 do 3 miesięcy
-
-
od 3 miesięcy do 1 roku
293 300
14 209
od 1 do 5 lat
201 042
279 152
powyżej 5 lat
145 391
449 443
Razem
639 733
742 804
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu według walut
31.12.2021
31.12.2020
PLN
639 733
742 804
Razem
639 733
742 804
75
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
33. Zobowiązania wobec klientów
Istotne zasady rachunkowości
Zasady klasyfikacji i wyceny opisane zostały w Nocie 4.3.
Informacje finansowe
Zobowiązania wobec klientów według struktury podmiotowej i produktowej
31.12.2021
31.12.2020
Zobowiązania wobec przedsiębiorstw, w tym:
61 976 042
59 918 474
środki na rachunkach bieżących
60 070 598
56 639 155
depozyty terminowe oraz pozostałe zobowiązania
1 905 444
3 279 319
Zobowiązania wobec jednostek budżetowych, w tym:
16 420 528
12 281 660
środki na rachunkach bieżących
16 369 501
12 109 189
depozyty terminowe i pozostałe zobowiązania
51 027
172 471
Zobowiązania wobec ludności, w tym:
116 346 648
105 776 434
środki na rachunkach bieżących
105 422 044
88 796 952
depozyty terminowe i pozostałe zobowiązania
10 924 604
16 979 482
Transakcje z przyrzeczeniem odkupu
-
152 563
Środki pieniężne w drodze
320 304
299 842
Zobowiązania z tytułu leasingu
387 569
398 310
Razem
195 451 091
178 827 283
Zobowiązania wobec klientów według walut
31.12.2021
31.12.2020
PLN
164 260 545
150 281 053
CHF
528 892
496 394
EUR
19 743 175
17 299 290
USD
9 351 837
9 319 532
Pozostałe waluty
1 566 642
1 431 014
Razem
195 451 091
178 827 283
34. Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
Istotne zasady rachunkowości
Zasady klasyfikacji i wyceny opisane zostały w Nocie 4.3.
Informacje finansowe
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych według rodzaju
31.12.2021
31.12.2020
Zobowiązania z tytułu emisji certyfikatów depozytowych
178 573
523 305
Razem
178 573
523 305
Bank terminowo wywiązuje się z zobowiązań z tytułu wykupu własnych dłużnych papierów wartościowych.
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych według walut
31.12.2021
31.12.2020
PLN
178 573
516 596
USD
-
6 709
Razem
178 573
523 305
76
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
35. Zobowiązania podporządkowane
Istotne zasady rachunkowości
Zasady klasyfikacji i wyceny opisane zosta ł y w Nocie 4.3.
Informacje finansowe
W dniu 30 października 2017 roku Bank wyemitował 10-letnie obligacje podporządkowane o wartości nominalnej 1,25 mld zł. Środki z emisji zostały przeznaczone – po uzyskaniu zgody Komisji Nadzoru Finansowego w dniu 21 grudnia 2017 roku – na podwyższenie funduszy uzupełniających Banku, zgodnie z art. 127 ust. 2 pkt 2 Prawa Bankowego oraz art. 63 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych. Obligacje zostały wprowadzone do obrotu na rynku ASO Catalyst.
W dniu 15 października 2018 roku Bank wyemitował 10-letnie obligacje podporządkowane o wartości nominalnej 0,55 mld zł. Środki z emisji zostały przeznaczone – po uzyskaniu zgody Komisji Nadzoru Finansowego w dniu 16 listopada 2018 roku – na podwyższenie funduszy uzupełniających Banku, zgodnie z art. 127 ust. 2 pkt 2 Prawa Bankowego oraz art. 63 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych. Obligacje zostały wprowadzone do obrotu na rynku ASO Catalyst.
W dniu 15 października 2018 roku Bank wyemitował 15-letnie obligacje podporządkowane o wartości nominalnej 0,20 mld zł. Środki z emisji zostały przeznaczone – po uzyskaniu zgody Komisji Nadzoru Finansowego w dniu 18 października 2018 roku – na podwyższenie funduszy uzupełniających Banku, zgodnie z art. 127 ust. 2 pkt 2 Prawa Bankowego oraz art. 63 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych. Obligacje zostały wprowadzone do obrotu na rynku ASO Catalyst.
W dniu 4 czerwca 2019 roku Bank wyemitował 12-letnie obligacje podporządkowane o wartości nominalnej 0,35 mld zł. Środki z emisji zostały przeznaczone – po uzyskaniu zgody Komisji Nadzoru Finansowego w dniu 8 lipca 2019 roku – na podwyższenie funduszy uzupełniających Banku, zgodnie z art. 127 ust. 2 pkt 2 Prawa Bankowego oraz art. 63 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych. Obligacje zostały wprowadzone do obrotu na rynku ASO Catalyst.
W dniu 4 grudnia 2019 roku Bank wyemitował 12-letnie obligacje podporządkowane o wartości nominalnej 0,40 mld zł. Środki z emisji zostały przeznaczone – po uzyskaniu zgody Komisji Nadzoru Finansowego w dniu 10 grudnia 2019 roku – na podwyższenie funduszy uzupełniających Banku, zgodnie z art. 127 ust. 2 pkt 2 Prawa Bankowego oraz art. 63 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych. Obligacje zostały wprowadzone do obrotu na rynku ASO Catalyst.
77
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Zobowiązania podporządkowane wg rodzaju
RODZAJ TRANSAKCJI
WARTOŚĆ NOMINALNA
WALUTA
OPROCENTOWANIE
DATA EMISJI
DATA ZAPADALNOŚCI
WARUNKI
WARTOŚĆ BILANSOWA NA 31.12.2021
Obligacje podporządkowane
1 250 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
30.10.2017
29.10.2027
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 5 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
1 255 225
Obligacje podporządkowane
550 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
15.10.2018
16.10.2028
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 5 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
552 762
Obligacje podporządkowane
200 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
15.10.2018
14.10.2033
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 10 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
201 111
Obligacje podporządkowane
350 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
04.06.2019
04.06.2031
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 12 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
351 109
Obligacje podporządkowane
400 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
04.12.2019
04.06.2031
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 12 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
401 267
Razem
2 750 000
2 761 474
RODZAJ TRANSAKCJI
WARTOŚĆ NOMINALNA
WALUTA
OPROCENTOWANIE
DATA EMISJI
DATA ZAPADALNOŚCI
WARUNKI
WARTOŚĆ BILANSOWA NA 31.12.2020
Obligacje podporządkowane
1 250 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
30.10.2017
29.10.2027
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 5 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
1 253 762
Obligacje podporządkowane
550 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
15.10.2018
16.10.2028
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 5 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
552 116
Obligacje podporządkowane
200 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
15.10.2018
14.10.2033
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 10 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
200 876
Obligacje podporządkowane
350 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
04.06.2019
04.06.2031
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 12 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
350 524
Obligacje podporządkowane
400 000
PLN
zmienne,
WIBOR 6M + marża
04.12.2019
04.06.2031
opcja call dającą prawo Bankowi do wykupu obligacji w terminie 12 lat od daty emisji, pod warunkiem otrzymania zgody KNF
400 598
Razem
2 750 000
2 757 876
78
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
36. Rezerwy
Istotne zasady rachunkowości
Rezerwy tworzone są wówczas, gdy na Banku ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowo oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych, i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego obowiązku spowoduje konieczność wypływu środków uosabiających korzyści ekonomiczne, oraz można dokonać wiarygodnego oszacowania kwoty tego zobowiązania.
W przypadku, gdy wpływ wartości pieniądza w czasie jest istotny, wielkość rezerwy jest ustalana poprzez zdyskontowanie prognozowanych przyszłych przepływów pieniężnych do wartości bieżącej, przy zastosowaniu stopy dyskontowej odzwierciedlającej aktualne oceny rynkowe wartości pieniądza w czasie oraz ewentualnego ryzyka związanego z danym zobowiązaniem.
W pozycji tej ujmuje się rezerwy na sprawy sporne (w tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych oraz rezerwa dotycząca przedterminowych spłat kredytów konsumenckich), rezerwy związane z długoterminowymi świadczeniami pracowniczymi, włączając te wyceniane metodą aktuarialną oraz rezerwy na koszty restrukturyzacji. Rezerwę na koszty restrukturyzacji tworzy się, gdy spełnione zostaną ogólne kryteria ujmowania rezerw oraz szczegółowe kryteria dotyczące powstania obowiązku tworzenia rezerwy na koszty restrukturyzacji określone w MSR 37 „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe”. Wysokość rezerwy z tytułu restrukturyzacji zatrudnienia ustalana jest przez Bank w oparciu o najlepsze dostępne oszacowania bezpośrednich nakładów, które w sposób nieodzowny wynikają z restrukturyzacji oraz nie są związane z bieżącą działalnością Banku.
Wszystkie rezerwy tworzone są w ciężar rachunku zysków i strat, oprócz zysków i strat aktuarialnych związanych z wyceną zobowiązań z tytułu programów określonych świadczeń, odnoszonych na inne całkowite dochody.
Informacje finansowe
Rezerwy - zmiany w ciągu okresu sprawozdawczego
2021
REZERWY NA SPRAWY SPORNE (*)
REZERWY NA RESTRUKTURYZACJĘ
REZERWY NA PROGRAMY OKREŚLONYCH ŚWIADCZEŃ
REZERWY NA UDZIELONE ZOBOWIĄZANIA I GWARANCJE
INNE REZERWY
RAZEM
Stan na początek okresu
166 800
81 078
289 971
468 231
46 701
1 052 781
Zwiększenia z tytułu nabycia części działalności Idea Bank S.A.
392
-
-
1 608
-
2 000
Utworzenie/aktualizacja rezerw
51 666
72 385
16 960
233 122
13 555
387 688
Wykorzystanie rezerw
-23 994
-136 133
-24 737
-
-11 836
-196 700
Rozwiązanie rezerw
-1 460
-
-
-262 504
-
-263 964
Różnice kursowe
587
-
-
338
-
925
Inne zmiany
281
-
-47 024
-
-
-46 743
Stan na koniec okresu
194 272
17 330
235 170
440 795
48 420
935 987
Krótkoterminowe
2 500
17 330
14 102
73 706
-
107 638
Długoterminowe
191 772
-
221 068
367 089
48 420
828 349
(*) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w CHF w kwocie 113 369 tys. złotych oraz rezerwa dotycząca przedterminowych spłat kredytów konsumenckich w kwocie 16 107 tys. złotych na dzień 31 grudnia 2021 roku.
2020
REZERWY NA SPRAWY SPORNE (*)
REZERWY NA RESTRUKTURYZACJĘ
REZERWY NA PROGRAMY OKREŚLONYCH ŚWIADCZEŃ
REZERWY NA UDZIELONE ZOBOWIĄZANIA I GWARANCJE
INNE REZERWY
RAZEM
Stan na początek okresu
99 335
18 954
285 987
324 288
44 493
773 057
Utworzenie/aktualizacja rezerw
99 130
144 430
22 969
299 645
13 173
579 347
Wykorzystanie rezerw
-17 744
-82 306
-29 584
-
-10 965
-140 599
Rozwiązanie rezerw
-9 039
-
-
-159 965
-
-169 004
Różnice kursowe
-164
-
-
4 263
-
4 099
Inne zmiany
-4 718
-
10 599
-
-
5 881
Stan na koniec okresu
166 800
81 078
289 971
468 231
46 701
1 052 781
Krótkoterminowe
32 644
81 078
24 302
65 578
-
203 602
Długoterminowe
134 156
-
265 669
402 653
46 701
849 179
(*) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w CHF w kwocie 80 325 tys. złotych oraz rezerwa dotycząca przedterminowych spłat kredytów konsumenckich w kwocie 19 661 tys. złotych na dzień 31 grudnia 2020 roku.
79
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Rezerwy na sprawy sporne
Rezerwy na sprawy sporne dotyczą spraw toczących się w postępowaniach sądowych, administracyjnych oraz innych sporów o charakterze prawnym. Rezerwy na sprawy sporne zostały oszacowane przy uwzględnieniu kwoty prawdopodobnej do zapłaty.
Rezerwy na sprawy sporne obejmują również część całkowitej rezerwy utworzonej na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w CHF, w części przypadającej na ekspozycje już spłacone (całkowicie bądź częściowo). Szczegóły dotyczące wyżej wymienionej rezerwy zostały zaprezentowane w Nocie 45.3.
Kwestia związana z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie umów o kredycie konsumenckim
W dniu 11 września 2019 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej „TSUE”) wydał wyrok w sprawie C-383/18 dotyczącej pytań prejudycjalnych odnoszących się do prawa konsumenta do obniżki całkowitego kosztu kredytu w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu konsumenckiego.
Bank dokonał analizy ryzyka prawnego wynikającego z powyższego wyroku i zgodnie z MSR 37 „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe” dokonała oceny prawdopodobieństwa wypływu środków pieniężnych tytułem zwrotu prowizji w związku z przedterminową spłatą kredytów dokonaną przez kredytobiorców przed wyżej wymienionym wyrokiem TSUE.
Na potrzeby oszacowania wyżej wymienionej rezerwy Bank wykonał analizę danych dotyczących przedterminowych spłat kredytów oraz reklamacji. W rezultacie powyższego Bank wyznaczył matrycę prawdopodobieństwa zwrotu w zależności od kwoty prowizji podlegającej zwrotowi oraz okresu kiedy wcześniejsza spłata została dokonana. Zakładany poziom reklamacji wynosi 22%.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku saldo rezerwy dotyczącej przedterminowych spłat kredytów konsumenckich wykonanych przed wyrokiem TSUE (tj. przed dniem 11 września 2019 roku) wynosi 16,1 milionów złotych (19,7 miliona złotych na dzień 31 grudnia 2020 roku) i zawiera zwiększenie rezerwy w kwocie 13,5 miliona złotych w ciągu 2021 roku.
Przeprowadzone szacunki wymagały przyjęcia przez Bank eksperckich założeń i wiążą się z niepewnością. Bank na bieżąco dokonuje monitorowania aktualności wszystkich założeń przyjętych w procesie tworzenia powyższej rezerwy.
W związku z powyższym Bank przeprowadził analizę wrażliwości w odniesieniu do istotnych parametrów rezerwy, gdzie zmiana poziomu tych parametrów miałaby następujący wpływ na kwotę rezerwy:
PARAMETR
SCENARIUSZ
WPŁYW NA POZIOM REZERWY
+10%
1,6
Zmiana liczby reklamacji
-10%
-1,6
+10%
1,6
Zmiana średniej kwoty zwrotu
-10%
-1,6
W przypadku przedterminowych spłat kredytów wykonanych przez kredytobiorców po wyroku TSUE (tj. po dniu 11 września 2019 roku) Bank dokonuje automatycznego obniżenia poniesionego przez kredytobiorcę całkowitego kosztu kredytu i zwraca środki do klienta.
Ponadto, w odniesieniu do ekspozycji bilansowych na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank dokonał szacunku możliwych przedpłat tych ekspozycji w przyszłości. W związku z powyższym Bank ujął kwotę 13,8 miliona złotych w „Pozostałych zobowiązaniach” (10 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2020 roku).
Rezerwa na restrukturyzację
Zarząd Banku Pekao S.A poinformował raportem bieżącym nr 8/2021, że w dniu 3 marca 2021 roku, zgodnie z postanowieniami Ustawy z dnia 13 marca 2003 roku o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, podjął uchwałę o zamiarze przeprowadzenia zwolnień grupowych i rozpoczęciu procedury konsultacji w sprawie zwolnień grupowych.
Bank oszacował wysokość całości kosztów związanych z rozwiązaniem umów o pracę i zmianą warunków zatrudnienia pracowników Banku w ramach zwolnień grupowych na kwotę 120 milionów złotych i w tej wysokości utworzona została rezerwa restrukturyzacyjna w księgach rachunkowych Banku.
Saldo rezerwy restrukturyzacyjnej na dzień 31 grudnia 2021 roku dotyczy wypłat realizowanych w roku 2022.
Rezerwy na programy określonych świadczeń
Rezerwa na programy określonych świadczeń obejmują rezerwy na odprawy emerytalne i rentowe oraz pośmiertne. Wartość bieżąca tego typu zobowiązań jest ustalana przez niezależnego aktuariusza za pomocą metody prognozowanych uprawnień jednostkowych.
Inne rezerwy
Inne rezerwy obejmują w szczególności pozostałe rezerwy na świadczenia pracownicze.
80
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
37. Pozostałe zobowiązania
Istotne zasady rachunkowości
Przychody przyszłych okresów oraz koszty rozliczane w czasie (zobowiązania)
Pozycja obejmuje głównie prowizje rozliczane liniowo oraz inne dochody pobrane z góry, których rozliczenie do rachunku zysków i strat nastąpi w przyszłych okresach sprawozdawczych.
Składnikami kosztów rozliczanych w czasie są rezerwy na koszty rzeczowe wynikające ze świadczeń wykonanych na rzecz Banku przez kontrahentów, które zostaną rozliczone w następnych okresach oraz rozliczenia z tytułu świadczeń na rzecz pracowników (m.in. bonus roczny i świąteczny, premie, nagrody oraz niewykorzystane urlopy).
Koszty i przychody rozliczane w czasie prezentuje się w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycji „Pozostałe zobowiązania”.
Informacje finansowe
31.12.2021
31.12.2020
Przychody przyszłych okresów
173 192
184 317
Rezerwy na urlopy wypoczynkowe
69 230
58 515
Rezerwy na pozostałe zobowiązania pracownicze
221 062
166 424
Rezerwa na koszty rzeczowe
141 516
134 086
Pozostałe koszty do zapłacenia (*)
108 556
68 321
Wierzyciele różni
1 012 537
931 298
Rozrachunki międzybankowe i międzyoddziałowe
819 798
708 338
Rozrachunki kartowe
393 129
334 209
Razem
2 939 020
2 585 508
(*) W tym na dzień 31 grudnia 2021 roku kwota 32 056 tys. złotych stanowiąca rezerwę na zwroty części wynagrodzenia za sprzedaż produktów ubezpieczeniowych powiązanych z produktami kredytowymi (na dzień 31 grudnia 2020 roku – 31 978 tys. złotych).
38. Programy określonych świadczeń
Na mocy postanowień wewnętrznych regulacji dotyczących wynagradzania, pracownikom Banku bądź ich rodzinom przysługują określone świadczenia z innych tytułów niż wynagrodzenie za pracę:
a) odprawy emerytalne i rentowe,
b) odprawy pośmiertne.
Wartość bieżąca tego typu zobowiązań jest ustalana przez niezależnego aktuariusza za pomocą metody prognozowanych uprawnień jednostkowych („Projected Unit Credit Method”).
Wysokość odpraw emerytalnych i rentowych oraz pośmiertnych jest uzależniona od stażu pracy oraz wysokości otrzymywanego przez pracownika wynagrodzenia. Przewidywana kwota odpraw jest dyskontowana aktuarialnie, uwzględniając dyskonto finansowe oraz prawdopodobieństwo dotrwania danej osoby odpowiednio do wieku emerytalnego bądź momentu, w którym może nastąpić zgon. Dyskonto finansowe jest ustalane na podstawie aktualnych na dzień bilansowy rynkowych stopach zwrotu z obligacji skarbowych. Prawdopodobieństwo dotrwania danej osoby odpowiednio do wieku emerytalnego bądź momentu, w którym może nastąpić zgon, jest ustalane metodą ryzyk współzawodniczących („Multiple Decrement Model”), gdzie pod uwagę bierze się następujące ryzyka: możliwość zwolnienia z pracy, ryzyko całkowitej niezdolności do pracy oraz ryzyko śmierci.
Programy określonych świadczeń narażają Bank na ryzyko aktuarialne, obejmujące:
• ryzyko stopy procentowej – spadek rynkowych stóp zwrotu z obligacji skarbowych spowoduje zwiększenie zobowiązań wynikających z programu określonych świadczeń,
• ryzyko wynagrodzeń – wzrost wynagrodzeń pracowników Banku spowoduje wzrost zobowiązań wynikających z programu określonych świadczeń,
• ryzyko długowieczności – zwiększenie oczekiwanej długości trwania życia pracowników Banku spowoduje wzrost zobowiązań wynikających z programu określonych świadczeń.
81
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Do głównych założeń, przyjętych przez niezależnego aktuariusza na dzień 31 grudnia 2021 roku, należą:
• stopa procentowa do dyskontowania przyszłych świadczeń w wysokości 3,6% (na dzień 31 grudnia 2020 roku – 1,2%),
• długookresowa roczna stopa wzrostu wynagrodzeń na poziomie 2,5% (na dzień 31 grudnia 2020 roku - 2,5%),
• prawdopodobieństwo odejść pracowników obliczone na podstawie historycznych danych dotyczących rotacji zatrudnienia w Banku,
• umieralność przyjęta zgodnie z Tablicami Trwania Życia dla mężczyzn i kobiet, publikowanymi przez GUS, odpowiednio skorygowanymi na podstawie historycznych danych Banku.
Uzgodnienie wartości bieżącej zobowiązań z tytułu programów określonych świadczeń
Poniższa tabela przedstawia uzgodnienie bilansu otwarcia z bilansem zamknięcia wartości bieżącej zobowiązań z tytułu programów określonych świadczeń
2021
2020
Stan na początek okresu
289 971
285 987
Koszty bieżącego zatrudnienia
13 483
17 237
Koszty z tytułu odsetek
3 477
5 732
Ponowna wycena zobowiązania:
-47 162
10 371
zyski i straty aktuarialne powstałe na skutek zmian założeń demograficznych
-7 296
-2 685
zyski i straty aktuarialne powstałe na skutek zmian założeń finansowych
-39 662
6 693
zyski i straty aktuarialne powstałe na skutek korekty założeń ex-post
-204
6 363
Wypłacone świadczenia
-24 737
-29 584
Połączenie jednostek gospodarczych
137
228
Stan na koniec okresu
235 170
289 971
Analiza wrażliwości
Poniższa tabela pokazuje, jaki wpływ na zobowiązania z tytułu programów określonych świadczeń miałyby zmiany w odpowiednich założeniach aktuarialnych o 1 punkt procentowy.
ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU PROGRAMÓW OKREŚLONYCH ŚWIADCZEŃ
31.12.2021
WZROST O 1 PUNKT PROCENTOWY
SPADEK O 1 PUNKT PROCENTOWY
Stopa dyskontowa
-18 191
20 763
Stopa wzrostu wynagrodzeń
20 682
-18 456
ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU PROGRAMÓW OKREŚLONYCH ŚWIADCZEŃ
31.12.2020
WZROST O 1 PUNKT PROCENTOWY
SPADEK O 1 PUNKT PROCENTOWY
Stopa dyskontowa
-25 539
29 601
Stopa wzrostu wynagrodzeń
28 914
-25 487
Zapadalność zobowiązań z tytułu programów określonych świadczeń
Poniższa tabela przedstawia profil zapadalności zobowiązań z tytułu programów określonych świadczeń.
31.12.2021
31.12.2020
Średni ważony okres obowiązywania zobowiązań z tytułu programów określonych świadczeń (w latach)
8,53
9,57
82
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
39. Płatności na bazie akcji
Istotne zasady rachunkowości
Transakcje rozliczane w akcjach fantomowych Banku Pekao S.A.
Koszt transakcji rozliczanych z pracownikami w akcjach fantomowych jest wyceniany przez odniesienie do wartości godziwej zobowiązania z tego tytułu na dzień bilansowy.
Wartość godziwa zobowiązania jest szacowana na podstawie ceny akcji Banku na GPW na dzień bilansowy oraz oczekiwanej liczby akcji fantomowych, do których zostaną nabyte uprawnienia.
Koszt transakcji rozliczanych w akcjach fantomowych jest ujmowany jako koszty wynagrodzeń wraz z odpowiadającym mu wzrostem zobowiązania wobec pracowników prezentowanych w pozycji „Rezerwy”.
Skumulowany koszt ujęty z tytułu transakcji rozliczanych w akcjach fantomowych na każdy dzień bilansowy do dnia nabycia praw odzwierciedla stopień upływu okresu nabywania praw oraz liczbę praw do akcji, do których prawa – w opinii Zarządu Banku na ten dzień, opartej na możliwie najlepszych szacunkach liczby akcji – zostaną ostatecznie nabyte.
Charakterystyka zmiennego systemu wynagradzania dla Kadry Zarządzającej Banku Pekao S.A.
System dedykowany jest Pracownikom zdefiniowanym w Banku jako osoby zajmujące stanowisko kierownicze, których działalność zawodowa ma istotny wpływ na profil ryzyka Banku - kluczowym dla realizacji strategii, zarządzania ryzykiem oraz długoterminowego wzrostu wyniku Banku.
Celem niniejszego Systemu jest wspieranie realizacji strategii działalności Banku, zarządzania ryzykiem oraz ograniczanie konfliktów interesów.
W ramach Systemu uczestnik może otrzymać premię po przeprowadzeniu pomiaru realizacji wyników na poziomie indywidualnym, jednostki organizacyjnej oraz wyników całego Banku, a także oceny ryzyka i zgodności postępowania uczestnika z przepisami prawa oraz przyjętymi przez Bank standardami .
P remia składa się z części wypłacanej w gotówce oraz z części przyznanej w formie akcji Banku lub powiązanych z nimi instrumentów finansowych, w tym akcji fantomowych, jako ekwiwalent pieniężny o wartości odpowiadającej przyznanym akcjom.
83
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Informacje finansowe
W ciągu okresu sprawozdawczego kończącego się w dniu 31 grudnia 2021 roku Bank posiadał następujące transakcje płatności w formie akcji fantomowych
SYSTEM 2017 (*)
SYSTEM 2018 (*)
SYSTEM 2019 (**)
SYSTEM 2020 (**)
SYSTEM 2021 (**)
Rodzaj transakcji
Transakcje płatności w formie akcji rozliczane w środkach pieniężnych (Cash-settled share based payments)
Data rozpoczęcia okresu oceny
1 stycznia 2017
1 stycznia 2018
1 stycznia 2019
1 stycznia 2020
1 stycznia 2021
Data ogłoszenia programu
Kwiecień 2017
Kwiecień 2018
Styczeń 2019
Styczeń 2020
Styczeń 2021
Data przyznania programu
21 czerwca 2018
25 lipca 2019
15 lipca 2020
8 lipca 2021
Data posiedzenia Rady Nadzorczej, na którym dokonana zostanie ocena za 2021 rok oraz przyznana będzie premia (a w przypadku uczestników niebędących członkami Zarządu, data posiedzenia Zarządu Banku, na którym uruchomiona zostanie pula bonusowa za 2021 rok i przedstawiona zostanie ocena za 2021 rok)
Liczba instrumentów przyznanych
101 635 sztuk
110 184 sztuk
145 481 sztuk
135 996 sztuk
Zostanie ustalona w dacie przyznania programu
Data zapadalności
31 lipca 2023
31 lipca 2024
31 lipca 2024
31 lipca 2025
31 lipca 2026
Data nabycia uprawnień dla uczestników na stanowiskach Zarządu Banku oraz z tytułem Executive Vice President
• 40% w roku przyznania (rozliczenie po 2 letnim okresie retencji)
• 24% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 12% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 24% po 4 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 40% w roku przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 12% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 24% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 24% po 4 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 60% w roku przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po roku od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 60% w roku przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po roku od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 60% w roku przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po roku od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
Data nabycia uprawnień dla uczestników na pozostałych stanowiskach
• 60% w roku przyznania (rozliczenie po 2 letnim okresie retencji)
• 20% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 20% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 60% w roku przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,34% po roku od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,34% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,32% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 60% w roku przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po roku od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 60% w roku przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po roku od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 60% w roku przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po roku od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 2 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
• 13,3(3)% po 3 latach od daty przyznania (rozliczenie po rocznym okresie retencji)
Warunki nabycia uprawnień
Ocena ryzyka, Ocena zgodności, Ciągłość zatrudnienia, Spełnienie warunku opartego na wynikach finansowych banku za dany okres
Rozliczenie programu
(*) Uczestnikowi zostanie wypłacona kwota środków pieniężnych stanowiąca iloczyn posiadanych przez uczestnika akcji fantomowych oraz średniej arytmetycznej ceny akcji Banku na GPW:
• w przypadku rozliczenia dokonywanego w terminach rozliczania rat po okresie retencji obowiązkowej za miesiąc poprzedzający dzień Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia zatwierdzającego sprawozdanie finansowe Banku za dany rok,
• w przypadku rozliczenia dokonywanego w okresie retencji dobrowolnej, za 10 dni roboczych od dnia publikacji w danym kwartale okresowego raportu finansowego, oraz pożytki od nabytych akcji fantomowych w wysokości odpowiadającej dywidendzie wypłaconej akcjonariuszom w okresie retencji dla akcji nabytych przez uczestnika.
(**) Uczestnikowi zostanie wypłacona kwota środków pieniężnych stanowiąca iloczyn posiadanych przez uczestnika akcji fantomowych oraz średniej ceny zamknięcia notowań akcji Banku na GPW za 30 dni kalendarzowych poprzedzających dzień posiedzenia Rady Nadzorczej, na której dokonuje ona oceny sprawozdania finansowego Banku za dany rok oraz pożytki od nabytych akcji fantomowych w wysokości odpowiadającej dywidendzie wypłaconej akcjonariuszom w okresie retencji obowiązkowej dla akcji nabytych przez uczestnika. .
84
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Od stycznia 2019 roku obowiązuje System Zmiennego Wynagradzania dotyczący członków Zarządu odzwierciedlający postanowienia uchwały Walnego Zgromadzenia Banku o dostosowaniu wynagrodzenia członków zarządu do wymogów ustawy o zasadach kształtowania wynagrodzeń osób kierujących niektórymi spółkami.
Dla systemów 2017, 2018, 2019, 2020, 2021 wartość godziwa programu została oszacowana na podstawie ceny akcji Banku na GPW na dzień bilansowy oraz oczekiwanej liczby akcji fantomowych do których zostaną nabyte uprawnienia.
Dla systemu 2021 na datę 31 grudnia 2021 roku Bank sporządził wycenę programu, zakładając, że data przyznania akcji fantomowych wystąpiła w dniu 31 grudnia 2021 roku. Wartość ta zostanie zmieniona w rzeczywistej dacie przyznania programu.
System Zmiennego Wynagradzania w części przyznanej w formie akcji fantomowych to program rozliczany w środkach pieniężnych, i dlatego jego wartość godziwa jest korygowana na każdą datę bilansową aż do momentu rozliczenia programu, który w tym programie pokrywa się z dniem nabycia uprawnień.
Wartość bilansowa zobowiązań wynikających z akcji fantomowych rozliczanych w środkach pieniężnych wyniosła 48 420 tys. złotych na dzień 31 grudnia 2021 roku (na 31 grudnia 2020 roku - 46 701 tys. złotych).
Łączna wartość wewnętrzna zobowiązań z tytułu nabytych praw do akcji fantomowych wyniosła 42 096 tys. złotych na dzień 31 grudnia 2021 roku (na 31 grudnia 2020 roku – 21 644 tys. złotych).
Koszty wynagrodzeń w 2021 roku z tego tytułu wynosiły 13 555 tys. złotych (w 2020 roku - 13 173 tys. złotych).
Poniższa tabela przedstawia zmiany w liczbie akcji fantomowych Banku.
2021
2020
Występujące na początek okresu
354 232
334 346
Przyznane w danym okresie
135 996
147 729
Umorzone w danym okresie
-
-
Wykonane w danym okresie
-145 177
-127 843
Wygasłe w danym okresie
-
-
Występujące na koniec okresu
345 051
354 232
Powyższa tabela nie zawiera liczby akcji przyznanych dla Systemu 2021. Liczba ta zostanie ustalona w roku 2022 po dokonaniu oceny przez Radę Nadzorczą sprawozdania finansowego Banku oraz oceny realizacji celów indywidualnych za rok 2021. Hipotetyczna liczba akcji wyznaczona w oparciu o kwotę podstawową przyznanego bonusu poszczególnym uczestnikom programu oraz cenę akcji Banku na GPW na koniec grudnia 2021 roku wynosi 176 490 sztuk.
85
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
40. Leasing
Istotne zasady rachunkowości
W dacie zawarcia umowy Bank ocenia, czy umowa jest leasingiem, czy zawiera leasing. Umowa jest leasingiem lub zawiera leasing, jeżeli na jej mocy przekazuje się prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów na dany okres w zamian za wynagrodzenie.
Bank jest stroną umów leasingowych, na podstawie których przyjmuje prawo do odpłatnego użytkowania składnika aktywów przez dany okres.
Bank jest również stroną umów leasingowych, na podstawie których przekazuje prawo do odpłatnego użytkowania składnika aktywów przez dany okres.
Bank jako leasingobiorca
Bank jako leasingobiorca ujmuje umowę leasingu jako składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania i odpowiadające mu zobowiązanie z tytułu leasingu w dacie, gdy przedmiot leasingu jest dostępny do wykorzystania. Każda płatność leasingowa jest alokowana między zobowiązanie oraz naliczone odsetki od zobowiązania. Koszt z tytułu odsetek jest ujmowany w rachunku zysków i strat przez okres leasingu, aby uzyskać stałą okresową stopę procentową od pozostałego salda zobowiązania z tytułu leasingu. Składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania jest amortyzowany metodą liniową przez krótszy z dwóch okresów: okres użytkowania tego składnika aktywów lub okres leasingu. Składniki aktywów z tytułu prawa do użytkowania są ujmowane przez Bank w pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej „Rzeczowe aktywa trwałe”, a zobowiązania z tytułu leasingu – w pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej „Zobowiązania wobec klientów” bądź „Zobowiązania wobec innych banków”.
Składniki aktywów z tytułu prawa do użytkowania są wyceniane według kosztu, obejmującego:
• kwotę początkowej wyceny zobowiązania z tytułu leasingu,
• wszelkie opłaty leasingowe zapłacone w dacie rozpoczęcia lub przed tą datą, pomniejszone o wszelkie otrzymane zachęty leasingowe,
• wszelkie początkowe koszty bezpośrednie poniesione przez leasingobiorcę (tj. koszty krańcowe uzyskania leasingu), oraz
• szacunek kosztów, które mają zostać poniesione przez leasingobiorcę w związku z demontażem i usunięciem składnika aktywów, przeprowadzeniem renowacji miejsca, w którym się znajdował, jeżeli leasingobiorca zaciąga zobowiązanie w odniesieniu do tych kosztów.
W dacie rozpoczęcia leasingu Bank jako leasingobiorca wycenia zobowiązanie z tytułu leasingu w wartości bieżącej opłat leasingowych pozostających do zapłaty w tej dacie. Zobowiązanie z tytułu leasingu zawiera bieżącą wartość następujących opłat leasingowych:
• stałe opłaty leasingowe pomniejszone o wszelkie należne zachęty leasingowe,
• zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki,
• kwoty, których zapłaty przez leasingobiorcę oczekuje się w ramach gwarantowanej wartości końcowej,
• cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca skorzysta z tej opcji, oraz
• kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, jeżeli w warunkach leasingu przewidziano, że leasingobiorca może skorzystać z opcji wypowiedzenia leasingu.
Opłaty leasingowe są dyskontowane przy użyciu stopy procentowej leasingu, jeśli można ją łatwo ustalić, bądź krańcowej stopy procentowej Banku.
Po dacie rozpoczęcia leasingu, Bank uwzględnia zmiany w opłatach leasingowych (wynikające m.in. ze zmian w indeksie, stawce, okresie leasingu), dokonując aktualizacji wyceny zobowiązań z tytułu leasingu i odpowiedniej korekty składnika aktywów z tytułu prawa do użytkowania.
Bank nie rozpoznaje aktywów z tytułu prawa do użytkowania i zobowiązań z tytułu leasingu dla krótkoterminowych umów leasingu oraz umów leasingu aktywów o niskiej wartości. Płatności związane z krótkoterminowymi umowami leasingu i leasingami aktywów o niskiej wartości są ujmowane liniowo jako koszt w rachunku zysków i strat. Umowy leasingu krótkoterminowego są to umowy leasingowe o okresie leasingu wynoszącym 12 miesięcy lub krótszym. Do aktywów o niskiej wartości należą przede wszystkim najmy powierzchni (gruntów) pod bankomaty.
86
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Bank jako leasingodawca
W dacie rozpoczęcia leasingu, Bank jako leasingodawca klasyfikuje daną umowę leasingową jako leasing operacyjny lub leasing finansowy. Jeżeli następuje przeniesienie zasadniczo całego ryzyka i pożytków wynikających z posiadania bazowego składnika aktywów, wtedy leasing uznaje się za leasing finansowy. Natomiast jeżeli nie następuje przeniesienie zasadniczo całego ryzyka i pożytków wynikających z posiadania bazowego składnika aktywów, leasing uznaje się za leasing operacyjny. W procesie ustalania klasyfikacji danej umowy leasingowej, Bank bierze pod uwagę takie jak elementy jak m. in. to, czy okres leasingu stanowi większą część ekonomicznego okresu użytkowania składnika aktywów.
Leasing finansowy
W dacie rozpoczęcia leasingu, Bank jako leasingodawca ujmuje aktywa oddane w leasing finansowy w sprawozdaniu z sytuacji finansowej i prezentuje je w pozycji „Kredyty i pożyczki udzielone klientom” w kwocie równej inwestycji leasingowej netto, tj. bieżącej wartości opłat leasingowych oraz ewentualnej niegwarantowanej wartości końcowej przypisanej Bankowi.
W dacie rozpoczęcia leasingu finansowego, opłaty leasingowe uwzględnione w wycenie inwestycji leasingowej netto obejmują następujące opłaty za prawo do użytkowania składnika aktywów podczas okresu leasingu, które nie są otrzymane w tym czasie:
• stałe opłaty pomniejszone o zachęty leasingowe do zapłaty,
• zmienne opłaty leasingowe, które zależą od indeksu lub stawki,
• gwarantowane wartości końcowe udzielone Bankowi jako leasingodawcy,
• cenę wykonania opcji kupna, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że leasingobiorca skorzysta z tej opcji, oraz
• kary pieniężne za wypowiedzenie leasingu, jeżeli w warunkach leasingu przewidziano, że leasingobiorca może skorzystać z opcji wypowiedzenia leasingu.
W okresie leasingu Bank jako leasingodawca ujmuje przychody z tytułu odsetek w sposób odzwierciedlający stałą okresową stopę zwrotu z inwestycji leasingowej netto. Opłaty leasingowe wnoszone w danym okresie zmniejszają zarówno należność główną, jak i naliczone odsetki.
Bank stosuje wymogi dotyczące zaprzestania ujmowania oraz utraty wartości określone w MSSF 9 do inwestycji leasingowej netto. Oszacowane niegwarantowane wartości końcowe wykorzystywane przy obliczaniu inwestycji leasingowej brutto są regularnie weryfikowane przez Bank.
Leasing operacyjny
W okresie leasingu Bank jako leasingodawca ujmuje opłaty leasingowe otrzymane z tytułu leasingu operacyjnego jako przychody metodą liniową i prezentuje je w pozycji „Pozostałe przychody operacyjne”. Amortyzacja oddanych w leasing składników aktywów jest dokonywana zgodnie z zasadami, jakie Bank stosuje dla rzeczowych aktywów trwałych.
Informacje finansowe
Bank jako leasingodawca
Bank jako leasingodawca występuje w zaklasyfikowanych jako leasing operacyjny umowach wynajmu lokali, terminali, sprzętu IT.
W 2021 roku Bank rozpoznał przychody z tego tytułu w wysokości 32 583 tys. złotych (w 2020 roku - 31 343 tys. złotych).
Poniższa tabela przedstawia analizę zapadalności opłat leasingowych, prezentując niezdyskontowane opłaty leasingowe, które zostaną otrzymane po dniu bilansowym.
31.12.2021
31.12.2020
Do 1 roku
2 981
4 241
Od 1 roku do 2 lat
403
1 096
Od 2 lat do 3 lat
280
717
Od 3 lat do 4 lat
193
422
Od 4 lat do 5 lat
167
121
Powyżej 5 lat
213
85
Razem
4 237
6 682
87
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Bank jako leasingobiorca
Bank jako leasingobiorca występuje w umowach najmu budynków oraz infrastruktury IT.
Informacje o umowach leasingu, w których Bank jest leasingobiorcą, zostały przedstawione poniżej.
Aktywa z tytułu prawa do użytkowania ujęte w pozycji „Rzeczowe aktywa trwałe ”
2021
GRUNTY I BUDYNKI
MASZYNY I URZĄDZENIA
ŚRODKI TRANSPORTU
RAZEM
Stan na początek okresu
388 497
-
16 609
405 106
Amortyzacja
-104 245
-
-9 789
-114 034
Zwiększenia aktywów z tytułu prawa do użytkowania
11 769
-
66 553
78 322
Zmiana leasingu
29 455
-
-
29 455
Zamknięcie leasingu
-2 317
-
-128
-2 445
Stan na koniec okresu
323 159
-
73 245
396 404
2020
GRUNTY I BUDYNKI
MASZYNY I URZĄDZENIA
ŚRODKI TRANSPORTU
RAZEM
Stan na początek okresu
410 348
-
26 100
436 448
Amortyzacja
-107 050
-
-11 485
-118 535
Zwiększenia aktywów z tytułu prawa do użytkowania
59 619
-
2 180
61 799
Zmiana leasingu
30 382
-
-
30 382
Zamknięcie leasingu
-4 802
-
-186
-4 988
Stan na koniec okresu
388 497
-
16 609
405 106
Zobowiązania z tytułu leasingu
31.12.2021
31.12.2020
Zobowiązania wobec innych banków
60
135
Zobowiązania wobec klientów
387 569
398 310
Razem
387 629
398 445
Wartości ujęte w rachunku zysków i strat
LEASING ZGODNIE Z MSSF 16
2021
2020
Koszty odsetek od zobowiązań z tytułu leasingu
-10 029
-11 718
Koszty związane z leasingami krótkoterminowymi, prezentowane w pozycji „Ogólne koszty administracyjne”
-436
-1 801
Koszty związane z leasingami aktywów o niskiej wartości, z wyłączeniem leasingu krótkoterminowego aktywów o niskiej wartości, prezentowane w pozycji „Ogólne koszty administracyjne”
-549
-384
Wartości ujęte w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych
W 2021 roku całkowity wypływ środków pieniężnych z tytułu leasingów wyniósł – 124 658 tys. złotych (w 2020 roku –117 936 tys. złotych).
41. Zobowiązania warunkowe
Istotne zasady rachunkowości
Zobowiązania warunkowe i promesy zobowiązań
Bank zawiera transakcje, które w momencie zawarcia nie są ujmowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej jako aktywa lub zobowiązania, natomiast powodują powstanie zobowiązań warunkowych i promes zobowiązań. Zobowiązania warunkowe charakteryzują się tym, że są:
• potencjalnym zobowiązaniem, którego istnienie zostanie potwierdzone w momencie wystąpienia lub niewystąpienia niepewnych przyszłych zdarzeń, które nie podlegają pełnej kontroli Banku (np. prowadzone sprawy sporne),
• obecnym zobowiązaniem, które powstaje na skutek zdarzeń przeszłych, ale nie jest ujmowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej, ponieważ nie jest prawdopodobne, aby konieczne było wydatkowanie środków w celu wypełnienia obowiązku lub kwoty zobowiązania nie można wycenić wystarczająco wiarygodnie (przede wszystkim: niewykorzystane linie kredytowe oraz udzielone gwarancje, akredytywy i poręczenia).
88
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Gwarancje finansowe
Gwarancje finansowe to umowy zobowiązujące Bank jako ich wystawcę do dokonania określonych płatności rekompensujących posiadaczowi stratę, jaką poniesie z powodu niedokonania przez określonego dłużnika płatności w przypadającym terminie, zgodnie z pierwotnymi lub zmienionymi warunkami instrumentu dłużnego.
Gwarancje finansowe wycenia się według wyższej z następujących wartości:
• kwoty odpisu na oczekiwane straty kredytowe, lub
• początkowo ujętej kwoty, pomniejszonej o skumulowaną kwotę dochodów ujmowanych zgodnie z zasadami MSSF 15.
Informacje finansowe
Sprawy sądowe
Na dzień 31 grudnia 2021 roku z udziałem Banku toczą się następujące istotne z uwagi na wartość przedmiotu sporu postępowania sądowe o zapłatę:
1) w grupie zobowiązań (przeciwko Bankowi):
• z powództwa syndyka spółki akcyjnej w upadłości likwidacyjnej – powództwo o zapłatę odszkodowania za szkodę poniesioną wskutek postawienia przez Bank w stan natychmiastowej wymagalności wierzytelności z tytułu zapłaty ceny z umowy przelewu wierzytelności kredytowej oraz przeprowadzenia egzekucji komorniczej pozostałej do zapłaty części tej ceny, wartość przedmiotu sporu 57 450 130 złotych, data wszczęcia postępowania – 30 kwietnia 2015 roku, w obecnym stanie faktycznym i prawnym Bank ocenia ryzyko wypływu środków jako możliwe,
• z powództwa osoby fizycznej – powództwo o zapłatę przez Bank kwoty pobranej tytułem rozliczenia terminowych operacji finansowych, wartość przedmiotu sporu 38 916 555,18 złotych, data wszczęcia postępowania – 2 października 2016 roku, w dniu 6 maja 2019 roku Sąd Okręgowy w Warszawie wydał wyrok zasądzający od Banku kwotę 3 392 349,18 złotych, a w pozostałym zakresie oddalił powództwo, wyrok jest nieprawomocny. Powód i Bank złożyli apelacje od wyroku. Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 grudnia 2020 r. uchylił wyrok Sądu Okręgowego w całości i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Bank podtrzymuje dotychczasową ocenę ryzyka wypływu środków i w zakresie kwoty zasądzonej przez Sąd Okręgowy Bank ocenia ryzyko wypływu środków jako prawdopodobne, a w pozostałym zakresie jako możliwe,
• z powództwa beneficjenta gwarancji – powództwo o zapłatę roszczenia z gwarancji wystawionej przez Bank, wartość przedmiotu sporu 32 750 000 złotych, data wszczęcia postępowania – 14 stycznia 2014 roku, wobec cofnięcia pozwu Sąd Okręgowy we Wrocławiu postanowieniem z dnia 26 listopada 2021 roku umorzył postępowanie, postanowienie jest nieprawomocne; w obecnym stanie faktycznym i prawnym Bank ocenia ryzyko wypływu środków jako znikome,
• z powództwa osoby prawnej – powództwo o zapłatę odszkodowania za utratę wartości przedmiotów leasingu; wartość przedmiotu sporu 21 001 551 złotych, data wszczęcia postępowania – 10 marca 2011 roku, w obecnym stanie faktycznym i prawnym Bank ocenia ryzyko wypływu środków jako znikome;
2) w grupie wierzytelności (z powództwa Banku):
• interwencja główna Banku przeciwko stronom pozwu głównego – przedmiotem interwencji jest żądanie zapłaty z tytułu cesji wierzytelności stanowiącej zabezpieczenie należności Banku, wartość przedmiotu sporu 321 979 666,87 złotych, data wszczęcia postępowania – 26 października 2018 roku, w wyniku zawartej ugody w 2021 roku i cofnięcia pozwu przez Bank, Sąd Okręgowy w Warszawie postanowieniem z dnia 18 stycznia 2022 roku umorzył postępowanie, postanowienie jest nieprawomocne;
• pozew Banku o zapłatę przeciwko dłużnikowi rzeczowemu z tytułu hipoteki zabezpieczającej spłatę udzielonego kredytu, wartość przedmiotu sporu 132 877 901 złotych, data wszczęcia postępowania – 21 stycznia 2016 roku,
• interwencja główna Banku przeciwko stronom pozwu głównego – przedmiotem interwencji jest żądanie zapłaty z tytułu cesji wierzytelności stanowiącej zabezpieczenie należności Banku, wartość przedmiotu sporu 119 020 334 złotych, data wszczęcia postępowania – 26 października 2018 roku, w wyniku zawartej ugody w 2021 roku i cofnięcia pozwu przez Bank, Sąd Okręgowy w Rzeszowie postanowieniem z dnia 13 stycznia 2022 roku umorzył postępowanie, postanowienie jest nieprawomocne;
• pozew wzajemny Banku o zapłatę należności z tytułu przelewu wierzytelności, wartość przedmiotu sporu 89 977 886 złotych, data wszczęcia postępowania – 28 lutego 2013 roku, w wyniku zawartej ugody w 2021 roku i cofnięcia skargi kasacyjnej przez Bank, Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 25 stycznia 2022 roku umorzył postępowanie kasacyjne, postanowienie jest nieprawomocne;
• interwencja główna Banku przeciwko stronom pozwu głównego - przedmiotem interwencji jest żądanie realizacji (zapłaty) nabytej przez Bank od jednego z pozwanych wierzytelności, wobec drugiego z pozwanych, wartość przedmiotu sporu 67 432 617,21 złotych, data wszczęcia postępowania – 23 stycznia 2006 roku, w wyniku sprzedaży wierzytelności w miejsce Banku do procesu wstąpił nabywca wierzytelności na podstawie art. 192 pkt 3 Kodeksu postępowania cywilnego. Sprawa ostatecznie zakończona w IV kwartale 2021 roku.
Żadne z postępowań toczących się w 2021 roku przed sądem, organem właściwym dla postępowania arbitrażowego lub organem administracji publicznej nie stwarzało zagrożenia dla płynności finansowej Banku.
89
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Bank utworzył rezerwy na sprawy sporne prowadzone przeciwko Bankowi, które w opinii prawnej wiążą się z ryzykiem wypływu środków z tytułu wypełnienia obowiązku. Wartość rezerw na dzień 31 grudnia 2021 roku wynosi 194 272 tys. złotych (na 31 grudnia 2020 roku 166 800 tys. złotych).
Ponadto, na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank dokonał oceny ryzyka prawnego dotyczącego walutowych kredytów hipotecznych w CHF i utworzyła rezerwę związaną z tym ryzykiem. Szczegóły zostały zaprezentowane w Nocie 45.3.
Udzielone zobowiązania finansowe
Udzielone zobowiązania finansowe według podmiotów
31.12.2021
31.12.2020
Udzielone zobowiązania finansowe, w tym:
na rzecz banków
1 406 317
966 326
na rzecz klientów
43 057 113
43 406 882
na rzecz podmiotów budżetowych
321 534
721 915
Razem
44 784 964
45 095 123
Udzielone zobowiązania gwarancyjne
Udzielone zobowiązania gwarancyjne według podmiotów
31.12.2021
31.12.2020
Zobowiązania udzielone na rzecz banków, w tym:
4 016 315
2 147 420
gwarancje
2 586 043
1 609 041
gwarancje subemisji papierów wartościowych
1 000 000
-
poręczenia
304 500
494 500
potwierdzone akredytywy eksportowe
125 772
43 879
Zobowiązania udzielone na rzecz klientów, w tym:
26 673 036
23 455 223
gwarancje
14 129 020
13 590 925
gwarancje subemisji papierów wartościowych
2 865 321
3 013 647
poręczenia
9 678 695
6 850 651
Zobowiązania udzielone na rzecz podmiotów budżetowych, w tym:
1 401 817
1 360 653
gwarancje
26 522
35 551
gwarancje subemisji papierów wartościowych
1 375 295
1 325 102
Razem
32 091 168
26 963 296
Otrzymane zobowiązania pozabilansowe
Otrzymane zobowiązania pozabilansowe według podmiotów
31.12.2021
31.12.2020
Finansowe, w tym:
520 417
563 455
od banków
320 419
563 455
od klientów
199 998
-
od podmiotów budżetowych
-
-
Gwarancyjne, w tym:
22 650 478
19 815 138
od banków
11 656 681
8 596 465
od klientów
9 828 379
10 112 082
od podmiotów budżetowych
1 165 418
1 106 591
Razem
23 170 895
20 378 593
Ponadto Bank ma możliwość uzyskania finansowania w Narodowym Banku Polskim pod zastaw posiadanych rządowych papierów wartościowych.
90
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
42. Kapitały własne
Istotne zasady rachunkowości
Kapitały własne stanowią kapitały i fundusze tworzone przez spółki zgodnie z obowiązującym prawem, tj. właściwymi ustawami, statutami i umowami spółek. Do kapitałów własnych zaliczane są także zysk/strata z lat ubiegłych. Pozycje kapitałów własnych jednostek zależnych, inne niż kapitał zakładowy, w części, w jakiej jednostka dominująca jest właścicielem jednostki zależnej, dodaje się do odpowiednich pozycji kapitałów własnych jednostki dominującej.
Do kapitałów własnych Banku włącza się tylko te części kapitałów własnych jednostek zależnych, które powstały po dniu nabycia udziałów lub akcji przez jednostkę dominującą.
Kapitał własny Banku stanowią:
a) kapitał zakładowy – dotyczy jedynie kapitału Banku jako podmiotu dominującego i wykazany jest w wysokości zgodnej ze statutem oraz wpisem do rejestru przedsiębiorców według wartości nominalnej,
b) premia emisyjna – nadwyżki osiągnięte przy emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej pozostałe po pokryciu kosztów emisji. Ponadto w pozycji tej ujęto zmianę wartości udziałów niedających kontroli wynikającą ze zwiększenia udziału podmiotu dominującego w kapitale akcyjnym Banku,
c) fundusz ogólnego ryzyka bankowego w Banku Pekao S.A. tworzony jest zgodnie z Prawem Bankowym z dnia 29 sierpnia 1997 roku z zysku po opodatkowaniu,
d) kapitały rezerwowe służące celom określonym w statucie tworzone są z odpisów z zysku,
e) kapitał z aktualizacji wyceny obejmuje skutki wyceny dłużnych instrumentów finansowych oraz kredytów wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, skutki wyceny lub sprzedaży instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, skutki wyceny pochodnych instrumentów zabezpieczających przepływy pieniężne, przeszacowanie zobowiązań z tytułu określonych świadczeń pracowniczych oraz wartość podatku odroczonego dla pozycji stanowiących różnice przejściowe odniesione na kapitał z aktualizacji wyceny. W sprawozdaniu z sytuacji finansowej kapitał z aktualizacji wyceny prezentowany jest w ujęciu netto,
f) pozostałe kapitały:
• kapitał zapasowy tworzony jest zgodnie ze statutami spółek z odpisów z zysku,
• obligacje zamienne na akcje – obejmuje ujętą w kapitałach wartość godziwą instrumentów finansowych wyemitowanych w ramach transakcji rozliczanych w instrumentach kapitałowych,
• fundusz na prowadzenie działalności maklerskiej przez Bank Pekao S.A.,
• niepodzielony wynik z lat ubiegłych obejmuje niepodzielone zyski i nie pokryte straty z lat ubiegłych jednostek objętych konsolidacją metodą pełną,
• zysk/strata netto stanowi zysk/strata wynikająca z rachunku zysków i strat za okres, za który sporządzane jest sprawozdanie. Zysk netto uwzględnia podatek dochodowy.
Informacje finansowe
Kapitał zakładowy
Struktura kapitału zakładowego
SERIA / EMISJA
RODZAJ AKCJI
LICZBA AKCJI
WARTOŚĆ SERII / EMISJI WEDŁUG WARTOŚCI NOMINALNEJ
SPOSÓB POKRYCIA KAPITAŁU
DATA REJESTRACJI
PRAWO DO DYWIDENDY (OD DATY)
A
zwykłe na okaziciela
137 650 000
137 650
w całości opłacony
21.12.1997
01.01.1998
B
zwykłe na okaziciela
7 690 000
7 690
w całości opłacony
06.10.1998
01.01.1998
C
zwykłe na okaziciela
10 630 632
10 631
w całości opłacony
12.12.2000
01.01.2000
D
zwykłe na okaziciela
9 777 571
9 777
w całości opłacony
12.12.2000
01.01.2000
E
zwykłe na okaziciela
373 644
374
w całości opłacony
29.08.2003
01.01.2003
F
zwykłe na okaziciela
621 411
621
w całości opłacony
29.08.2003
19.05.2006
G
zwykłe na okaziciela
603 377
603
w całości opłacony
29.08.2003
15.05.2008
H
zwykłe na okaziciela
359 840
360
w całości opłacony
12.08.2004
01.01.2004
I
zwykłe na okaziciela
94 763 559
94 764
w całości opłacony
29.11.2007
01.01.2008
Liczba akcji razem w szt.
262 470 034
Kapitał zakładowy razem w tys. złotych
262 470
Wartość nominalna jednej akcji = 1,00 zł
91
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Zmiana liczby akcji (w sztukach)
2021
AKCJE WYEMITOWANE I W PEŁNI OPŁACONE
RAZEM
Stan na początek okresu
262 470 034
262 470 034
Stan na koniec okresu
262 470 034
262 470 034
2020
AKCJE WYEMITOWANE I W PEŁNI OPŁACONE
RAZEM
Stan na początek okresu
262 470 034
262 470 034
Stan na koniec okresu
262 470 034
262 470 034
Pozostałe kapitały, wynik z lat ubiegłych i roku bieżącego
Struktura kapitału własnego Banku Pekao S.A.
31.12.2021
31.12.2020
Premia emisyjna
9 137 221
9 137 221
Fundusz ogólnego ryzyka bankowego
1 982 459
1 982 459
Pozostałe kapitały rezerwowe
9 146 343
8 852 566
Kapitał z aktualizacji wyceny, w tym:
-1 583 686
1 368 046
przeszacowanie zobowiązań z tytułu określonych świadczeń pracowniczych (netto)
-44 640
-82 841
wycena dłużnych papierów wartościowych oraz kredytów wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto)
-484 364
766 212
wycena lub sprzedaż instrumentów kapitałowych wyznaczonych do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody (netto)
200 877
203 957
wycena instrumentów finansowych zabezpieczających przepływy pieniężne (netto)
-1 255 559
480 718
Pozostałe kapitały zapasowe, w tym:
233 127
233 127
kapitał zapasowy
189 308
189 308
obligacje zamienne na akcje – składnik kapitałowy
28 819
28 819
fundusz na prowadzenie działalności maklerskiej
15 000
15 000
Pozostałe kapitały razem
18 915 464
21 573 419
Wynik z lat ubiegłych
1 685 058
1 685 058
Wynik roku bieżącego
2 236 829
1 126 424
Wynik z lat ubiegłych i roku bieżącego razem
3 921 887
2 811 482
Razem
22 837 351
24 384 901
Zysk netto Banku za rok 2020 w kwocie 1 126 424 tys. złotych został podzielony w następujący sposób: kwota 842 529 tys. złotych została przeznaczona na wypłatę dywidendy, a pozostała część zysku netto w kwocie 283 895 tys. złotych została przeznaczona na kapitał rezerwowy.
92
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
43. Informacje dodatkowe do sprawozdania z przepływów pieniężnych
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
NOTA
31.12.2021
31.12.2020
Kasa, należności od Banku Centralnego
18
4 696 615
4 456 272
Należności od banków z terminem wymagalności do 3 miesięcy
19
3 576 892
2 840 077
Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych prezentowane w sprawozdaniu z przepływów pieniężnych
8 273 507
7 296 349
Wartość środków pieniężnych i ich ekwiwalentów o ograniczonej możliwości dysponowania wyniosła na dzień 31 grudnia 2021 roku 996 870 tys. złotych (na dzień 31 grudnia 2020 roku 150 185 tys. złotych).
Na dzień 3 stycznia 2021 roku wartość nabytych środków pieniężnych i ich ekwiwalentów związanych z nabyciem części działalności Idea Bank S.A. wyniosła 1 259 939 tys. złotych.
Zmiany zobowiązań wynikające z działalności finansowej
ZMIANY WYNIKAJĄCE
Z OPERACJI O CHARAKTERZE BEZGOTÓWKOWYM
STAN NA
1 STYCZNIA 2021 ROKU
ZMIANY WYNIKAJĄCE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ
SKUTKI ZMIAN KURSÓW WALUTOWYCH
INNE ZMIANY
STAN NA
31 GRUDNIA 2021 ROKU
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
523 305
-341 610
41
-3 163
178 573
Zobowiązania podporządkowane
2 757 876
-
-
3 598
2 761 474
Kredyty otrzymane
1 292 792
-234 001
3 753
6 957
1 069 501
Zobowiązania z tytułu leasingu
398 445
-113 644
-
102 828
387 629
Razem
4 972 418
-689 255
3 794
110 220
4 397 177
ZMIANY WYNIKAJĄCE
Z OPERACJI O CHARAKTERZE BEZGOTÓWKOWYM
STAN NA
1 STYCZNIA 2020 ROKU
ZMIANY WYNIKAJĄCE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ
SKUTKI ZMIAN KURSÓW WALUTOWYCH
INNE ZMIANY
STAN NA
31 GRUDNIA 2020 ROKU
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
1 604 344
-1 080 556
436
-919
523 305
Zobowiązania podporządkowane
2 764 493
-
-
-6 617
2 757 876
Kredyty otrzymane
1 381 474
-183 301
94 914
-295
1 292 792
Zobowiązania z tytułu leasingu
415 113
-113 566
-
96 898
398 445
Razem
6 165 424
-1 377 423
95 350
89 067
4 972 418
Objaśnienie przyczyn różnic pomiędzy zmianami stanu pozycji sprawozdania z sytuacji finansowej oraz zmianami stanu tych pozycji wykazywanymi w działalności operacyjnej rachunku przepływów pieniężnych
Zmiana stanu należności od banków
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
-343 000
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
35 891
Razem
-307 109
Zmiana stanu aktywów z tytułu pochodnych instrumentów finansowych
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
-3 124 447
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
9 044
Razem
-3 115 403
93
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Zmiana stanu kredytów i pożyczek udzielonych klientom
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
-14 547 666
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
12 060 942
Razem
-2 486 724
Zmiana stanu papierów wartościowych (w tym aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań)
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
1 428 238
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
518 340
Razem
1 946 578
Zmiana stanu pozostałych aktywów
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
-2 702 562
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
134 844
Razem
-2 567 718
Zmiana stanu zobowiązań wobec banków
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
77 503
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
-125 488
Razem
-47 985
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu pochodnych instrumentów finansowych
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
3 342 409
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
-164 176
Razem
3 178 233
Zmiana stanu zobowiązań wobec klientów
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
16 788 806
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
-13 575 553
Razem
3 213 253
Zmiana stanu rezerw
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
-116 794
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
-3 889
Razem
-120 683
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań
2021
Zmiana stanu wynikająca z sald bilansowych
1 014 301
Zmiany wynikające z połączenia jednostek
-343 798
Razem
670 503
94
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
44. Transakcje z jednostkami powiązanymi
Transakcje pomiędzy Bankiem a podmiotami powiązanymi są transakcjami typowymi dla bieżącej działalności operacyjnej prowadzonej przez Bank. Obejmują one głównie kredyty, depozyty, transakcje w walutach obcych oraz gwarancje.
Proces kredytowy w odniesieniu do Kierownictwa Banku oraz podmiotów powiązanych z Bankiem
Zgodnie z ustawą Prawo Bankowe, zawieranie transakcji o charakterze kredytowym z członkami Zarządu i Rady Nadzorczej Banku, osobami zajmującymi stanowiska kierownicze w Banku oraz podmiotami z nimi powiązanymi kapitałowo lub organizacyjnie, następuje na podstawie Regulaminu uchwalonego przez Radę Nadzorczą Banku.
Regulamin określa szczególne zasady podejmowania decyzji o zawarciu transakcji z wyżej wymienionymi osobami i podmiotami, w tym szczeble decyzyjne uprawnione do podejmowania decyzji. W szczególności zawarcie transakcji z członkiem Zarządu lub Rady Nadzorczej Banku lub podmiotem z nimi powiązanym kapitałowo lub organizacyjnie wymaga podjęcia decyzji przez Zarząd i Radę Nadzorczą Banku.
Członkowie Kierownictwa Banku i podmioty z nimi powiązane kapitałowo lub organizacyjnie mogą korzystać z oferowanych przez Bank produktów kredytowych według zasad i na warunkach standardowo oferowanych przez Bank. W szczególności w odniesieniu do tych osób i podmiotów Bank nie stosuje korzystniejszych stóp oprocentowania kredytów.
Ocena ryzyka kredytowego dokonywana jest zgodnie z metodologią stosowaną przez Bank, adekwatnie do segmentu klienta i rodzaju transakcji.
W odniesieniu do podmiotów powiązanych z Bankiem stosowany jest standardowy proces kredytowy, przy czym decyzje o zawarciu transakcji podejmowane są wyłącznie przez szczeble decyzyjne na poziomie Centrali Banku.
95
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Transakcje z podmiotami powiązanymi
Transakcje z jednostkami powiązanymi na 31 grudnia 2021 roku
NAZWA JEDNOSTKI
NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU KREDYTÓW I LOKAT
PAPIERY WARTOŚCIOWE
NALEŻNOŚCI Z WYCENY INSTRUMENTÓW POCHODNYCH
POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI
ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU KREDYTÓW I DEPOZYTÓW
ZOBOWIĄZANIA Z WYCENY INSTRUMENTÓW POCHODNYCH
POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA
PZU S.A.- jednostka dominująca wobec Banku Pekao S.A.
11 838
-
4 061
1 886
151 803
-
-
Jednostki Grupy PZU z wyłączeniem jednostek Grupy Banku Pekao S.A.
618
-
209
5 578
181 649
802
48
Jednostki Grupy Pekao S.A
Jednostki zależne
Pekao Investment Banking S.A.
-
-
-
-
146 611
-
-
Pekao Leasing Sp. z o.o.
401 671
3 605 232
-
-
68 018
4 285
-
Pekao Faktoring Sp. z o.o.
1 213 995
953 362
-
-
7 476
-
-
Pekao Fundusz Kapitałowy Sp. z o.o. (w likwidacji)
-
-
-
2
52 653
-
-
Centrum Kart S.A.
-
-
-
2 117
34 669
-
8 521
Pekao Financial Services Sp. z o.o.
-
-
-
7
15 314
-
-
Pekao Bank Hipoteczny S.A.
768 505
1 402 663
38 954
-
1 895
6 117
-
Pekao Property S.A. (w likwidacji)
-
-
-
6 231
25 424
-
-
Pekao Direct Sp. z o.o.
-
-
-
-
16 151
-
7 594
FPB – Media Sp. z o.o.(w upadłości)
8 971
-
-
-
-
-
-
Pekao Investment Management S.A.
-
-
-
-
646
-
-
Pekao TFI S.A. (jednostka zależna PIM S.A.)
-
-
-
5 686
47 262
-
-
PEUF Sp. z o.o. (jednostka zależna Pekao Leasing Sp. z o.o.)
-
-
-
-
435
-
-
Jednostki stowarzyszone
Krajowy Integrator Płatności S.A.
-
-
-
7
50 743
-
-
Razem jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
2 393 142
5 961 257
38 954
14 050
467 297
10 402
16 115
Kluczowy personel kierowniczy Banku Pekao S.A.
654
-
-
-
2 508
-
-
Razem
2 406 252
5 961 257
43 224
21 514
803 257
11 204
16 163
96
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Transakcje z jednostkami powiązanymi na 31 grudnia 2020 roku
NAZWA JEDNOSTKI
NALEŻNOŚCI Z TYTUŁU KREDYTÓW I LOKAT
PAPIERY WARTOŚCIOWE
NALEŻNOŚCI Z WYCENY INSTRUMENTÓW POCHODNYCH
POZOSTAŁE NALEŻNOŚCI
ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU KREDYTÓW I DEPOZYTÓW
ZOBOWIĄZANIA Z WYCENY INSTRUMENTÓW POCHODNYCH
POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA
PZU S.A.- jednostka dominująca wobec Banku Pekao S.A.
1
-
911
1 414
87 519
-
2 044
Jednostki Grupy PZU z wyłączeniem jednostek Grupy Banku Pekao S.A.
1
-
9 517
9 544
308 929
322
2
Jednostki Grupy Pekao S.A
Jednostki zależne
Pekao Investment Banking S.A.
-
-
-
-
236 093
-
-
Pekao Leasing Sp. z o.o.
257 457
1 487 996
1 711
121
24 020
8 399
-
Pekao Faktoring Sp. z o.o.
1 389 285
771 459
-
181
1 470
-
1 049
Pekao Fundusz Kapitałowy Sp. z o.o. (w likwidacji)
14
-
-
-
52 947
-
-
Centrum Kart S.A.
-
-
-
10
29 288
-
7 892
Pekao Financial Services Sp. z o.o.
-
-
-
7
11 708
-
-
Pekao Bank Hipoteczny S.A.
342 300
332 985
28 403
-
180
10 527
27
Pekao Property S.A. (w likwidacji)
55
-
-
6 231
25 819
-
-
Pekao Direct Sp. z o.o.
-
-
-
46
15 304
-
7 187
FPB – Media Sp. z o.o.(w upadłości)
8 971
-
-
-
-
-
-
Dom Inwestycyjny Xelion Sp. z o.o.
-
-
-
5
80 422
-
-
Pekao Investment Management S.A.
-
-
-
-
956
-
-
Pekao TFI S.A. (jednostka zależna PIM S.A.)
-
-
-
15 731
160 612
-
-
Razem jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
1 998 082
2 592 440
30 114
22 332
638 819
18 926
16 155
Kluczowy personel kierowniczy Banku Pekao S.A.
1 640
-
-
-
2 943
-
-
Razem
1 999 724
2 592 440
40 542
33 290
1 038 210
19 248
18 201
97
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Przychody i koszty dotyczące transakcji z jednostkami powiązanymi za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku
NAZWA JEDNOSTKI
PRZYCHODY Z TYTUŁU ODSETEK
KOSZTY Z TYTUŁU ODSETEK
PRZYCHODY Z TYTUŁU PROWIZJI
KOSZTY Z TYTUŁU PROWIZJI
PRZYCHODY Z INSTRUMENTÓW POCHODNYCH I POZOSTAŁE
KOSZTY Z INSTRUMENTÓW POCHODNYCH I POZOSTAŁE
PZU S.A. - jednostka dominująca wobec Banku Pekao S.A.
-1 796
-96
51 258
-668
2 858
-659
Jednostki Grupy PZU S.A. z wyłączeniem jednostek Grupy Banku Pekao S.A.
39
-99
53 096
-260
2 455
-23 441
Jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
Jednostki zależne
Pekao Investment Banking S.A.
-
-107
1 017
-500
-
-225
Pekao Leasing Sp. z o.o.
25 507
-1 305
18 453
-
4 536
-187
Pekao Faktoring Sp. z o.o.
19 439
-63
9 050
-
470
-
Pekao Fundusz Kapitałowy Sp. z o.o. (w likwidacji)
-
-
139
-
8
-
Centrum Kart S.A.
-
-
1 533
-
9 315
-61 761
Pekao Financial Services Sp. z o.o.
-
-
223
-
76
-
Pekao Bank Hipoteczny S.A.
14 492
-
2 108
-
1 222
-1 925
Pekao Direct Sp. z o.o.
-306
-
15
-28 536
2 164
-46 654
Pekao Property S.A. (w likwidacji)
-
-
72
-
36
-
Dom Inwestycyjny Xelion Sp. z o.o. (*)
-
-
232
-
146
-
Pekao Investment Management S.A.
-
-
29
-
-
-
Pekao TFI S.A. (jednostka zależna PIM S.A.)
-
-
65 646
-
2
-
PEUF Sp. z o.o. (jednostka zależna Pekao Leasing Sp. z o.o.)
-
-
2
-
-
-
Jednostki stowarzyszone
Krajowy Integrator Płatności S.A.
-
-
175
-
-
-
Razem jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
59 132
-1 475
98 694
-29 036
17 975
-110 752
Kluczowy personel kierowniczy Banku Pekao S.A.
39
-1
-
-
-
-
Razem
57 414
-1 671
203 048
-29 964
23 288
-134 852
(*) do dnia sprzedaży spółki
98
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Przychody i koszty dotyczące transakcji z jednostkami powiązanymi za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2020 roku
NAZWA JEDNOSTKI
PRZYCHODY Z TYTUŁU ODSETEK
KOSZTY Z TYTUŁU ODSETEK
PRZYCHODY Z TYTUŁU PROWIZJI
KOSZTY Z TYTUŁU PROWIZJI
PRZYCHODY Z INSTRUMENTÓW POCHODNYCH I POZOSTAŁE
KOSZTY Z INSTRUMENTÓW POCHODNYCH I POZOSTAŁE
PZU S.A. - jednostka dominująca wobec Banku Pekao S.A.
-1 644
-279
21 690
-231
321
-2 596
Jednostki Grupy PZU S.A. z wyłączeniem jednostek Grupy Banku Pekao S.A.
184
-445
14 055
-208
2 611
-6 692
Jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
Jednostki zależne
Pekao Investment Banking S.A.
-
-471
163
-59
80
-191
Pekao Leasing Sp. z o.o.
22 066
-1 875
16 102
-22
3 644
-6 336
Pekao Faktoring Sp. z o.o.
31 797
-29
5 058
-
432
-
Pekao Powszechne Towarzystwo Emerytalne S.A. (w likwidacji)(*)
-
-153
6
-
21
-
Pekao Fundusz Kapitałowy Sp. z o.o. (w likwidacji)
-
-210
6
-
9
-
Centrum Kart S.A.
-
-41
1 245
-
10 714
-60 122
Pekao Financial Services Sp. z o.o.
-
-15
91
-
75
-
Pekao Bank Hipoteczny S.A.
5 132
-81
1 297
-
118
-7 869
Pekao Direct Sp. z o.o.
-184
-
26
-24 947
1 908
-47 046
Pekao Property S.A. (w likwidacji)
-
-78
6
-
43
-
Dom Inwestycyjny Xelion Sp. z o.o.
-
-193
133
-
84
-
Pekao Investment Management S.A.
-
-345
18
-
-
-
Pekao TFI S.A. (jednostka zależna PIM S.A.)
-
-739
86 671
-
-
-
Razem jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
58 811
-4 230
110 822
-25 028
17 128
-121 564
Kluczowy personel kierowniczy Banku Pekao S.A.
4
-16
1
-
-
-
Razem
57 355
-4 970
146 568
-25 467
20 060
-130 852
(*) do dnia likwidacji spółki
99
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Zobowiązania pozabilansowe finansowe i gwarancyjne na dzień 31 grudnia 2021roku
UDZIELONE
OTRZYMANE
NAZWA JEDNOSTKI
FINANSOWE
GWARANCYJNE
FINANSOWE
GWARANCYJNE
PZU S.A. – jednostka dominująca wobec Banku Pekao S.A.
2 735
107 148
-
-
Jednostki Grupy PZU S.A. z wyłączeniem jednostek Grupy Banku Pekao S.A.
7 056
102 241
-
-
Jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
Jednostki zależne
Pekao Investment Banking S.A.
84
-
-
-
Pekao Leasing Sp. z o.o.
3 493 892
11 112 799
-
-
Pekao Faktoring Sp. z o.o.
2 559 660
4 226 171
-
-
Centrum Kart S.A.
52
3 000
-
-
Pekao Financial Services Sp. z o.o.
60
969
-
-
Pekao Bank Hipoteczny S.A.
782 414
2 300 281
-
-
Pekao Direct Sp. z o.o.
63
-
-
-
Pekao TFI S.A. (jednostka zależna PIM S.A.)
113
-
-
-
Razem jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
6 836 338
17 643 220
-
-
Kluczowy personel kierowniczy Banku Pekao S.A.
156
-
-
-
Razem
6 846 285
17 852 609
-
-
Zobowiązania pozabilansowe finansowe i gwarancyjne na dzień 31 grudnia 2020 roku
UDZIELONE
OTRZYMANE
NAZWA JEDNOSTKI
FINANSOWE
GWARANCYJNE
FINANSOWE
GWARANCYJNE
PZU S.A. – jednostka dominująca wobec Banku Pekao S.A.
2 710
108 637
-
-
Jednostki Grupy PZU S.A. z wyłączeniem jednostek Grupy Banku Pekao S.A.
1 085
103 730
-
-
Jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
Jednostki zależne
Pekao Investment Banking S.A.
104
-
-
-
Pekao Leasing Sp. z o.o.
4 391 287
9 432 068
-
-
Pekao Faktoring Sp. z o.o.
2 626 646
3 408 376
-
-
Centrum Kart S.A.
39
3 000
-
-
Pekao Financial Services Sp. z o.o.
65
1 295
-
-
Pekao Bank Hipoteczny S.A.
414 823
500 272
-
-
Pekao Direct Sp. z o.o.
60
-
-
-
Dom Inwestycyjny Xelion Sp. z o.o.
4
-
-
-
Pekao TFI S.A. (jednostka zależna PIM S.A.)
107
-
-
-
Razem jednostki Grupy Banku Pekao S.A.
7 433 135
13 345 011
-
-
Kluczowy personel kierowniczy Banku Pekao S.A.
255
-
-
-
Razem
7 437 185
13 557 378
-
-
100
100
100
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Transakcje ze Skarbem Państwa
Transakcje Banku ze Skarbem Państwa dotyczyły w większości operacji na skarbowych papierach wartościowych oraz usług bankowych. Transakcje te są zawierane i rozliczane na warunkach możliwych do uzyskania przez klientów niebędących stronami powiązanymi.
Koszty wynagrodzeń Zarządu i Rady Nadzorczej Banku
WARTOŚĆ ŚWIADCZEŃ
2021
2020
Zarząd Banku
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (*)
12 430
11 285
Świadczenia po okresie zatrudnienia
645
242
Świadczenia długoterminowe (**)
980
897
Płatności na bazie akcji (***)
4 936
2 808
Razem
18 991
15 232
Rada Nadzorcza Banku
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (*)
1 274
1 131
Razem
1 274
1 131
(*) Na krótkoterminowe świadczenia pracownicze składają się: wynagrodzenie zasadnicze, premie oraz inne świadczenia, rozliczenie których nastąpi w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego.
(**) W pozycji "Świadczenia długoterminowe" ujęto rezerwy na odroczone wypłaty premii.
(***) Wartość płatności na bazie akcji stanowi część kosztów wynagrodzeń, ujętych zgodnie z MSSF 2 w okresie sprawozdawczym w rachunku zysków i strat Banku, stanowiących rozliczenie w czasie wartości godziwej instrumentów przypadające na akcje, w tym akcje fantomowe, przyznane członkom Zarządu Banku.
Członkowie Zarządu Banku i Rady Nadzorczej Banku w 2021 oraz w 2020 roku nie otrzymywali wynagrodzeń – w jakiejkolwiek formie, ani nie mieli żadnych należności z tego tytułu od spółek zależnych oraz stowarzyszonych.
45. Zarządzanie ryzykiem i wartość godziwa
Polityka zarządzania ryzykiem Banku ma na celu optymalizację struktury sprawozdania z sytuacji finansowej i pozycji pozabilansowych przy uwzględnieniu założonej relacji ryzyka do dochodu oraz kompleksowego ujęcia wpływu różnych rodzajów ryzyka, które Bank podejmuje w swojej działalności biznesowej. Ryzyka są monitorowane i kontrolowane w odniesieniu do dochodowości i kapitału niezbędnego do ich pokrycia oraz regularnie raportowane, zgodnie z zasadami opisanymi poniżej.
Dalsza część noty opisuje wszystkie istotne rodzaje ryzyka występujące w działalności Banku.
TYTUŁ NOTY
NUMER NOTY
Struktura organizacyjna zarządzania ryzykiem
45.1
Ryzyko kredytowe
45.2
Ryzyko prawne związane z walutowymi kredytami hipotecznymi w CHF
45.3
Ryzyko rynkowe
45.4
Reforma wskaźników stóp procentowych
45.5
Ryzyko płynności
45.6
Ryzyko operacyjne
45.7
Ryzyko klimatyczne
45.8
Zarządzanie kapitałem własnym
45.9
Wartość godziwa aktywów i zobowiązań finansowych
45.10
45.1. Struktura organizacyjna zarządzania ryzykiem
Rada Nadzorcza
Rada Nadzorcza sprawuje nadzór nad systemem zarządzania ryzykiem oraz ocenia jego adekwatność i skuteczność. Ponadto sprawuje ona nadzór nad zgodnością polityki Banku w zakresie podejmowania ryzyka ze strategią i planem finansowym Banku. Radę Nadzorczą w wypełnianiu jej zadań wspiera Komitet ds. Ryzyka.
101
101
101
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Zarząd
Zarząd jest odpowiedzialny za opracowanie, wdrażanie i funkcjonowanie procesów zarządzania ryzykiem poprzez m.in. wprowadzanie odpowiednich wewnętrznych regulacji z uwzględnieniem wyników kontroli audytu wewnętrznego.
Zarząd odpowiada za skuteczność systemu zarządzania ryzykiem, systemu kontroli wewnętrznej, procesu obliczania kapitału wewnętrznego oraz za efektywność przeglądu procesu wyliczania kapitału wewnętrznego i jego monitoring. Ponadto wprowadza niezbędne korekty lub udoskonalenia do tych procesów i systemów, co do których zachodzi taka konieczność. Konieczność ta może być spowodowana zmianami poziomu ryzyka w działalności Banku, czynnikami otoczenia gospodarczego lub nieprawidłowościami w funkcjonowaniu procesów lub systemów.
Zarząd okresowo przedkłada Radzie Nadzorczej syntetyczną informację na temat typów, skali, istotności rodzajów ryzyka, na które narażony jest Bank, jak również metod wykorzystywanych do ich zarządzania.
Zarząd ocenia, czy działalność taka jak: identyfikacja, pomiar, monitorowanie, raportowanie i kontrola lub ograniczanie są prowadzone na odpowiednim poziomie w ramach procesu zarządzania ryzykiem. Ponadto sprawdza, czy kierownictwo każdego szczebla efektywnie zarządza ryzykiem w ramach swoich kompetencji.
Komitety
W realizacji powyższych zadań, w zakresie zarządzania ryzykiem, Zarząd jest wspierany przez odpowiednie komitety:
• Komitet Aktywów, Pasywów i Ryzyka – w zakresie zarządzania ryzykiem rynkowym, płynności oraz adekwatnością kapitałową,
• Komitet Płynności i Ryzyka Rynkowego, stanowiący wsparcie dla Komitetu Komitetu Aktywów, Pasywów i Ryzyka – w zakresie zarządzania ryzykiem płynności oraz rynkowym,
• Komitet Ryzyka Operacyjnego – w zakresie zarządzania ryzykiem operacyjnym,
• Komitet Kredytowy – w zakresie podejmowania decyzji kredytowych w ramach uprawnień oraz w przypadku przygotowania rekomendacji dotyczących największych transakcji przedstawianych do decyzji Zarządowi,
• Komitet Bezpieczeństwa – w dziedzinie bezpieczeństwa i zarządzania ciągłością działania,
• Komitet Ryzyka Modeli – w zakresie zarządzania ryzykiem modeli,
• Komitet ds. Planu Naprawy – w zakresie wspierania procesu tworzenia, utrzymania i aktualizacji Planu Naprawy, sporządzanego zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
45.2. Ryzyko kredytowe
Ryzyko kredytowe należy do podstawowych rodzajów ryzyka związanych z działalnością Banku. Udział kredytów i pożyczek w sprawozdaniu z sytuacji finansowej Banku powoduje, że jego utrzymanie na bezpiecznym poziomie ma zasadnicze znaczenie dla wyników prowadzonej działalności Banku. Proces zarządzania ryzykiem kredytowym ma charakter scentralizowany i jest wykonywany przede wszystkim poprzez jednostki Pionu Zarządzania Ryzykami, umiejscowione w Centrali Banku oraz jego strukturach lokalnych.
Proces zarządzania ryzykiem obejmuje wszystkie funkcje kredytowe – analizę kredytową, podejmowanie decyzji kredytowych, monitorowanie i administrowanie oraz restrukturyzację i windykację.
Funkcje te są realizowane zgodnie z obowiązującą w danym roku obrachunkowym polityką kredytową Banku przyjętą przez Zarząd i Radę Nadzorczą Banku. Efektywność i skuteczność funkcji kredytowych jest osiągana przy wykorzystaniu zróżnicowanych metod i metodologii kredytowych oraz zastosowaniu zaawansowanych narzędzi informatycznych, które zostały zintegrowane z głównym systemem informatycznym Banku. Procedury obowiązujące w Banku pozwalają na ograniczanie ryzyka kredytowego, w szczególności te dotyczące zasad oceny ryzyka transakcji, ustanawiania prawnych zabezpieczeń kredytów, uprawnień do podejmowania decyzji kredytowych oraz ograniczenia kredytowania niektórych obszarów działalności, zgodnie z przyjętym w Banku systemem segmentacji klientów.
Uprawnienia do podejmowania decyzji kredytowych, ograniczenia kredytowania niektórych obszarów działalności oraz wewnętrzne i zewnętrzne normy ostrożnościowe uwzględniają nie tylko kredyty, pożyczki i gwarancje, ale również transakcje pochodne i instrumenty dłużne.
Dla wzrostu bezpieczeństwa działalność kredytowa limitowana jest w oparciu o ograniczenia wynikające z przepisów zewnętrznych oraz wewnętrzne normy ostrożnościowe. Dotyczą one w szczególności koncentracji zaangażowania kredytowego, wskaźników jakości portfela kredytowego oraz limitów zaangażowania na poszczególne kraje, banki zagraniczne i krajowe instytucje finansowe.
Bank ustalił następujące wewnętrzne limity portfelowe w polityce kredytowej:
• limity zaangażowania na poszczególne sektory gospodarki narodowej,
• limity kocentracji największych zaangazowań wobec podmiotów/grup podmiotów powiązanych,
• limity na główne linie biznesowe oraz należności walutowe,
• limity na produkty (kredyty hipoteczne udzielane klientom indywidualnym, ekspozycje podmiotów gospodarczych zabezpieczonych hipotecznie, w tym dotyczące finansowania nieruchomości komercyjnych).
102
102
102
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Funkcjonujący w Banku system limitów wewnętrznych obejmuje również szereg szczegółowych limitów stanowiących wsparcie dla kluczowych limitów określonych w polityce kredytowej.
Ponadto Bank limituje transakcje kredytowe charakteryzujące się podwyższonym ryzykiem poprzez zastrzeżenie decyzyjności w tych przypadkach dla szczebli decyzyjnych z wyższym limitem uprawnień.
Ochronę jakości portfela kredytowego zapewniają również jego okresowe przeglądy oraz bieżące monitorowanie terminowej obsługi kredytów i kondycji finansowej klientów.
Modele ratingowe wykorzystywane w procesie zarządzania ryzykiem kredytowym
Dla potrzeb zarządzania ryzykiem kredytowym Bank korzysta z wewnętrznych modeli ratingowych w zależności od segmentu klienta i/lub rodzaju ekspozycji.
Proces nadawania ratingu stanowi istotny element oceny ryzyka kredytowego klienta i transakcji, stanowiąc wstępny etap w procesie podejmowania decyzji kredytowej zarówno o udzieleniu jak i zmianie warunków kredytu oraz w procesie monitorowania jakości portfela kredytowego.
Pomiar ryzyka kredytowego odbywa się przy uwzględnieniu trzech parametrów – PD, LGD oraz EAD. Parametr PD odnosi się do prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania (ang. default) czyli niedotrzymania warunków umownych przez kredytobiorcę, w horyzoncie jednego roku i może mieć charakter podmiotowy lub produktowy. Parametr LGD wskazuje na szacowaną wysokość straty, która zostanie poniesiona dla każdej transakcji o charakterze kredytowym od daty wystąpienia takiego niewykonania zobowiązania. Parametr EAD odzwierciedla szacowaną wysokość ekspozycji kredytowej na tę datę.
Parametry ryzyka wyznaczane w oparciu o modele ratingowe służą do wyliczenia oczekiwanej straty z tytułu ryzyka kredytowego.
Wartość oczekiwanej straty jest jednym z istotnych kryteriów oceny branym pod uwagę przez czynniki decyzyjne w procesie kredytowania. W szczególności ta wartość jest porównywana z wnioskowanym poziomem marży.
Poziom marż minimalnych dla danego produktu lub segmentu klienta jest określany na podstawie analizy ryzyka, uwzględniającej wartość szacowanych parametrów ryzyka.
Zarówno rating klienta jak i transakcji, a także parametry ryzyka kredytowego odgrywają znaczącą rolę w systemie informacji o ryzyku kredytowym. Raporty ryzyka kredytowego dla każdego modelu ratingowego zawierają informacje dotyczące porównania zrealizowanych parametrów z teoretycznymi wartościami dla każdej klasy ratingowej.
Raporty ryzyka kredytowego są generowane miesięcznie, a ich zakres jest różny w zależności od odbiorcy raportu (im wyższy szczebel zarządzania, tym prezentowane raporty są bardziej zagregowane). Raporty ryzyka kredytowego są wykorzystywane w procesie zarządzania ryzykiem kredytowym.
Na potrzeby wewnętrzne w Banku funkcjonują następujące modele ratingowe, opracowane zgodnie z postanowieniami Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych:
1) Dla segmentu klienta detalicznego Bank stosuje odrębne modele ratingowe przeznaczone dla:
• mikroprzedsiębiorców,
• klientów indywidulanych, z podziałem na:
o kredyty mieszkaniowe (zabezpieczone hipotecznie),
o pożyczki gotówkowe (konsumenckie),
o limity odnawialne.
2) Dla segmentu klienta firmowego/przedsiębiorstw, Bank stosuje modele ratingowe dzieląc klientów na:
• duże przedsiębiorstwa (korporacje),
• małe i średnie przedsiębiorstwa (SME),
• jednostki samorządu terytorialnego.
3) Dla ekspozycji z tytułu kredytowania specjalistycznego Bank stosuje podejście pogrupowania (ang. slotting criteria) w ramach metody wewnętrznych ratingów, polegające na zastosowaniu klas nadzorczych w procesie przypisywania wag ryzyka.
W 2021 roku w Banku rozpoczął się proces dostosowywania skali ratingowej dla wewnętrznych modeli ratingowych na wzór skali ratingowej obowiązującej dla ratingów zewnętrznych – tzw. Masterskali.
103
103
103
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Masterskalę przedstawia poniższa tabela:
KLASA
OPIS
AA
AA-
Wysoka jakość
A+
A
A-
Silna zdolność spłat
BBB+
BBB
BBB-
Adekwatna zdolność spłat
Klasy inwestycyjne
BB+
BB
BB-
Prawdopodobna spłata, pewna stała niepewność
B+
B
B-
Wysokie ryzyko braku spłaty
CCC
Bardzo wysokie ryzyko
CC
C
Prawdopodobny default
Klasy spekulacyjne
Na koniec 2021 roku na Masterskalę zmapowane zostały modele ratingowe w ramach segmentu klienta firmowego/przedsiębiorstw.
Wewnętrznymi modelami ratingowymi nie są objęte następujące rodzaje ekspozycji:
1) ekspozycje detaliczne nieistotne co do wielkości oraz profilu postrzeganego ryzyka:
• debety,
• ekspozycje związane z kartami kredytowymi,
• ekspozycje związane z kasami mieszkaniowymi,
• pozostałe należności.
2) ekspozycje wobec przedsiębiorstw:
• ekspozycje wobec giełd i pozostałych instytucji finansowych,
• ekspozycje wobec instytucji ubezpieczeniowych,
• finansowanie projektów,
• skupione wierzytelności,
• ekspozycje wobec funduszy inwestycyjnych,
• ekspozycje wobec przedsiębiorstw leasingowych i holdingów finansowych,
• pozostałe należności nieistotne co do wielkości oraz profilu postrzeganego ryzyka.
3) ekspozycje wobec samorządów regionalnych i władz lokalnych, które nie są traktowane jako ekspozycje wobec rządów centralnych, dla których liczba istotnych kontrahentów jest ograniczona.
W poniższych tabelach przedstawiono jakość portfela kredytowego.
104
104
104
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Rozkład portfela objętego modelem ratingowym dla segmentu klienta detalicznego (bez utraty wartości)
31.12.2021
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KLASA RATINGOWA
ZAKRES PD
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
MIKROPRZEDSIĘBIORCY
1
0% <= PD < 0,06%
3 263
2 049
5 312
9 347
96
9 443
0,4%
2
0,06% <= PD < 0,14%
135 064
16 231
151 295
148 894
14 906
163 800
7,7%
3
0,14% <= PD < 0,35%
447 204
46 259
493 463
239 198
21 643
260 841
18,3%
4
0,35% <= PD < 0,88%
438 842
57 324
496 166
180 052
17 686
197 738
16,9%
5
0,88% <= PD < 2,10%
480 056
65 142
545 198
92 579
8 848
101 427
15,8%
6
2,10% <= PD < 4,00%
348 640
66 719
415 359
81 940
7 329
89 269
12,3%
7
4,00% <= PD < 7,00%
353 381
90 665
444 046
52 047
6 259
58 306
12,2%
8
7,00% <= PD < 12,00%
106 231
67 731
173 962
9 936
3 559
13 495
4,6%
9
12,00% <= PD < 22,00%
53 264
103 159
156 423
4 652
7 841
12 493
4,1%
10
22,00% <= PD < 100%
-
303 305
303 305
-
13 690
13 690
7,7%
Razem
2 365 945
818 584
3 184 529
818 645
101 857
920 502
100,0%
KLINCI INDYWIDUALNI
KREDYTY MIESZKANIOWE (ZABEZPIECZONE HIPOTECZNIE)
1
0% <= PD < 0,06%
8 718 535
1 225 378
9 943 913
195 184
92
195 276
15,3%
2
0,06% <= PD < 0,19%
4 055 789
1 076 737
5 132 526
200 231
190
200 421
8,1%
3
0,19% <= PD < 0,35%
25 646 061
4 400 355
30 046 416
256 751
74 412
331 163
45,9%
4
0,35% <= PD < 0,73%
13 042 449
3 233 004
16 275 453
862 079
60 441
922 520
26,0%
5
0,73% <= PD < 3,50%
445 612
1 181 367
1 626 979
63 354
32 608
95 962
2,6%
6
3,50% <= PD < 14,00%
35 942
611 578
647 520
11 485
53 302
64 787
1,1%
7
14,00% <= PD < 100%
567
682 632
683 199
197
7 812
8 009
1,0%
Razem
51 944 955
12 411 051
64 356 006
1 589 281
228 857
1 818 138
100,0%
POŻYCZKI GOTÓWKOWE (KONSUMENCKIE)
1
0% <= PD < 0,09%
907 459
91 223
998 682
-
-
-
9,2%
2
0,09% <= PD < 0,18%
1 642 182
66 305
1 708 487
83
-
83
15,8%
3
0,18% <= PD < 0,39%
2 939 313
75 235
3 014 548
60
-
60
27,8%
4
0,39% <= PD < 0,90%
2 312 392
63 964
2 376 356
69
-
69
21,9%
5
0,90% <= PD < 2,60%
1 293 362
241 854
1 535 216
6
1
7
14,2%
6
2,60% <= PD < 9,00%
249 714
415 285
664 999
3
2
5
6,1%
7
9,00% <= PD < 30,00%
52 733
291 781
344 514
-
51
51
3,2%
8
30,00% <= PD < 100%
-
199 801
199 801
-
6
6
1,8%
Razem
9 397 155
1 445 448
10 842 603
221
60
281
100,0%
LIMITY ODNAWIALNE
1
0% <= PD < 0,02%
1 851
7 021
8 872
51 451
368 995
420 446
43,4%
2
0,02% <= PD < 0,11%
13 515
33 292
46 807
41 424
178 139
219 563
27,0%
3
0,11% <= PD < 0,35%
15 156
47 920
63 076
10 505
49 478
59 983
12,5%
4
0,35% <= PD < 0,89%
23 838
30 759
54 597
32 110
17 804
49 914
10,6%
5
0,89% <= PD < 2,00%
1 270
20 566
21 836
400
6 176
6 576
2,9%
6
2,00% <= PD < 4,80%
813
12 750
13 563
250
6 866
7 116
2,1%
7
4,80% <= PD < 100%
104
7 603
7 707
106
6 595
6 701
1,5%
Razem
56 547
159 911
216 458
136 246
634 053
770 299
100,0%
Razem segment klienta detalicznego
63 764 602
14 834 994
78 599 596
2 544 393
964 827
3 509 220
105
105
105
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Rozkład portfela objętego modelem ratingowym dla segmentu klienta indywidualnego (bez utraty wartości)
31.12.2020
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KLASA RATINGOWA
ZAKRES PD
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
KREDYTY MIESZKANIOWE (ZABEZPIECZONE HIPOTECZNIE)
1
0% <= PD < 0,06%
9 427 476
1 397 961
10 825 437
270 897
479
271 376
17,5%
2
0,06% <= PD < 0,19%
4 223 460
1 161 191
5 384 651
287 367
537
287 904
9,0%
3
0,19% <= PD < 0,35%
24 407 668
5 112 529
29 520 197
298 535
37 889
336 424
47,2%
4
0,35% <= PD < 0,73%
10 585 602
2 558 630
13 144 232
195 676
38 329
234 005
21,1%
5
0,73% <= PD < 3,50%
543 562
1 313 860
1 857 422
101 870
37 841
139 711
3,2%
6
3,50% <= PD < 14,00%
36 358
600 638
636 996
14 659
60 045
74 704
1,1%
7
14,00% <= PD < 100%
2 594
567 408
570 002
246
11 041
11 287
0,9%
Razem
49 226 720
12 712 217
61 938 937
1 169 250
186 161
1 355 411
100,0%
POŻYCZKI GOTÓWKOWE (KONSUMENCKIE)
1
0% <= PD < 0,09%
820 562
147 240
967 802
1
-
1
8,7%
2
0,09% <= PD < 0,18%
1 623 714
147 160
1 770 874
158
-
158
16,0%
3
0,18% <= PD < 0,39%
2 774 848
155 910
2 930 758
25
-
25
26,4%
4
0,39% <= PD < 0,90%
2 249 802
234 957
2 484 759
91
-
91
22,4%
5
0,90% <= PD < 2,60%
1 105 232
466 568
1 571 800
20
2
22
14,2%
6
2,60% <= PD < 9,00%
317 618
398 689
716 307
2
5
7
6,5%
7
9,00% <= PD < 30,00%
84 197
294 287
378 484
-
8
8
3,4%
8
30,00% <= PD < 100%
18 416
243 084
261 500
-
-
-
2,4%
Razem
8 994 389
2 087 895
11 082 284
297
15
312
100,0%
LIMITY ODNAWIALNE
1
0% <= PD < 0,02%
1 525
6 888
8 413
45 511
403 620
449 131
46,6%
2
0,02% <= PD < 0,11%
7 841
31 815
39 656
31 717
190 209
221 926
26,7%
3
0,11% <= PD < 0,35%
8 665
52 654
61 319
7 044
57 153
64 197
12,8%
4
0,35% <= PD < 0,89%
9 548
38 977
48 525
11 126
17 824
28 950
7,9%
5
0,89% <= PD < 2,00%
906
18 497
19 403
296
6 415
6 711
2,7%
6
2,00% <= PD < 4,80%
644
10 461
11 105
158
6 472
6 630
1,8%
7
4,80% <= PD < 100%
108
8 447
8 555
109
6 213
6 322
1,5%
Razem
29 237
167 739
196 976
95 961
687 906
783 867
100,0%
Razem segment klienta indywidualnego
58 250 346
14 967 851
73 218 197
1 265 508
874 082
2 139 590
106
106
106
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Rozkład portfela objętego modelem ratingowym dla segmentu firmowego/przedsiębiorstw (bez utraty wartości)
31.12.2021
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KLASA RATINGOWA
ZAKRES PD
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
DUŻE PRZEDSIĘBIORSTWA (MASTERSKALA)
AA
0% <= PD <= 0,01000%
-
-
-
-
-
-
0,0%
AA-
0,01000% < PD <= 0,01700%
-
-
-
-
-
-
0,0%
A+
0,01700% < PD <= 0,02890%
-
-
-
-
-
-
0,0%
A
0,02890% < PD <= 0,04913%
-
-
-
20
-
20
0,0%
A-
0,04193% < PD <= 0,08352%
518
-
518
49 769
-
49 769
0,1%
BBB+
0,08352% < PD <= 0,14199%
1 537 079
-
1 537 079
305 270
-
305 270
3,4%
BBB
0,14199% < PD <= 0,24138%
49 864
23
49 887
516 300
89
516 389
1,0%
BBB-
0,24138% < PD <= 0,41034%
668 378
27
668 405
1 484 122
756
1 484 878
3,9%
BB+
0,41034% < PD <= 0,69758%
1 598 152
-
1 598 152
3 485 767
-
3 485 767
9,3%
BB
0,69758% < PD <= 1,18588%
2 890 021
16 311
2 906 332
4 060 365
446 638
4 507 003
13,6%
BB-
1,18588% < PD <= 2,01599%
1 854 984
47 575
1 902 559
2 491 834
1 370 903
3 862 737
10,6%
B+
2,01599% < PD <= 3,42719%
1 973 876
15 344
1 989 220
1 680 040
40 827
1 720 867
6,8%
B
3,42719% < PD <= 5,82622%
2 084 722
26 594
2 111 316
20 086 448
21 465
20 107 913
40,7%
B-
5,82622% < PD <= 9,90458%
1 909 972
711 729
2 621 701
1 678 499
131 943
1 810 442
8,1%
CCC
9,90458% < PD <= 16,83778%
239 626
455 960
695 586
79 601
563 749
643 350
2,5%
CC
16,83778% < PD <= 28,62423%
-
-
-
35
7 291
7 326
0,0%
C
28,62423% < PD <= 100%
-
1
1
-
323
323
0,0%
Razem
14 807 192
1 273 564
16 080 756
35 918 070
2 583 984
38 502 054
100,0%
MAŁE I ŚREDNIE PRZEDSIĘBIORSTWA (SME)
AA
0% <= PD <= 0,01000%
-
-
-
-
-
-
0,0%
AA-
0,01000% < PD <= 0,01700%
-
-
-
-
-
-
0,0%
A+
0,01700% < PD <= 0,02890%
-
-
-
5 300
-
5 300
0,0%
A
0,02890% < PD <= 0,04913%
24 661
863
25 524
29 525
647
30 172
0,2%
A-
0,04193% < PD <= 0,08352%
68 922
2 116
71 038
206 803
5 944
212 747
1,0%
BBB+
0,08352% < PD <= 0,14199%
338 739
2 501
341 240
636 992
3 872
640 864
3,4%
BBB
0,14199% < PD <= 0,24138%
1 469 048
4 522
1 473 570
1 097 007
7 620
1 104 627
8,9%
BBB-
0,24138% < PD <= 0,41034%
1 336 528
16 955
1 353 483
1 537 073
30 914
1 567 987
10,0%
BB+
0,41034% < PD <= 0,69758%
2 448 557
78 737
2 527 294
1 521 833
53 994
1 575 827
14,1%
BB
0,69758% < PD <= 1,18588%
2 169 621
90 738
2 260 359
1 230 353
72 268
1 302 621
12,3%
BB-
1,18588% < PD <= 2,01599%
1 864 571
202 825
2 067 396
1 465 152
113 774
1 578 926
12,5%
B+
2,01599% < PD <= 3,42719%
2 148 403
152 440
2 300 843
793 515
56 786
850 301
10,8%
B
3,42719% < PD <= 5,82622%
1 447 464
341 765
1 789 229
846 323
87 431
933 754
9,4%
B-
5,82622% < PD <= 9,90458%
1 776 496
521 535
2 298 031
1 059 878
291 768
1 351 646
12,5%
CCC
9,90458% < PD <= 16,83778%
222 843
652 409
875 252
119 491
209 327
328 818
4,1%
CC
16,83778% < PD <= 28,62423%
52 144
59 328
111 472
4 464
44 359
48 823
0,6%
C
28,62423% < PD <= 100%
-
48 669
48 669
-
8 656
8 656
0,2%
Razem
15 367 997
2 175 403
17 543 400
10 553 709
987 360
11 541 069
100,0%
Razem segment przedsiębiorstw
30 175 189
3 448 967
33 624 156
46 471 779
3 571 344
50 043 123
107
107
107
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Rozkład portfela objętego modelem ratingowym dla segmentu przedsiębiorstw (bez utraty wartości)
31.12.2020
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KLASA RATINGOWA
ZAKRES PD
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
KLIENCI KORPORACYJNI
1
0% <= PD < 0,14%
122 099
140
122 239
471 598
131
471 729
1,0%
2
0,14% <= PD < 0,25%
1 011 543
3 521
1 015 064
2 139 727
17 586
2 157 313
5,4%
3
0,25% <= PD < 0,42%
2 522 666
5 956
2 528 622
6 194 806
40 235
6 235 041
15,0%
4
0,42% <= PD < 0,77%
5 863 163
85 402
5 948 565
6 452 169
520 941
6 973 110
22,1%
5
0,77% <= PD < 1,42%
5 568 552
731 633
6 300 185
6 592 749
356 656
6 949 405
22,7%
6
1,42% <= PD < 2,85%
2 467 610
579 431
3 047 041
2 579 710
568 572
3 148 282
10,6%
7
2,85% <= PD < 6,00%
3 954 244
828 511
4 782 755
3 316 399
405 511
3 721 910
14,6%
8
6,00% <= PD < 12,00%
1 212 857
1 578 229
2 791 086
1 186 916
618 521
1 805 437
7,9%
9
12,00% <= PD < 100%
15 135
143 710
158 845
36 308
203 597
239 905
0,7%
Razem
22 737 869
3 956 533
26 694 402
28 970 382
2 731 750
31 702 132
100,0%
MAŁE I ŚREDNIE PRZEDSIĘBIORSTWA (SME)
1
0% <= PD < 0,06%
16 014
55
16 069
23 521
100
23 621
1,0%
2
0,06% <= PD < 0,14%
192 212
2 495
194 707
246 236
3 682
249 918
10,7%
3
0,14% <= PD < 0,35%
626 147
36 791
662 938
417 039
19 206
436 245
26,4%
4
0,35% <= PD < 0,88%
644 033
62 747
706 780
327 976
35 695
363 671
25,7%
5
0,88% <= PD < 2,10%
481 445
85 207
566 652
162 376
22 431
184 807
18,0%
6
2,10% <= PD < 4,00%
239 868
57 842
297 710
85 155
9 394
94 549
9,4%
7
4,00% <= PD < 7,00%
92 500
45 809
138 309
37 030
19 426
56 456
4,7%
8
7,00% <= PD < 12,00%
59 119
27 267
86 386
9 175
1 636
10 811
2,3%
9
12,00% <= PD < 22,00%
14 454
16 963
31 417
3 023
747
3 770
0,8%
10
22,00% <= PD < 100%
13 291
24 301
37 592
2 992
1 354
4 346
1,0%
Razem
2 379 083
359 477
2 738 560
1 314 523
113 671
1 428 194
100,0%
Razem segment przedsiębiorstw
25 116 952
4 316 010
29 432 962
30 284 905
2 845 421
33 130 326
Rozkład portfela objętego modelem ratingowym dla segmentu jednostek samorządu terytorialnego (bez utraty wartości)
31.12.2021
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KLASA RATINGOWA
ZAKRES PD
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
JEDNOSTKI SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO (MASTERSKALA)
AA
0% <= PD <= 0,01000%
-
-
-
-
-
-
0,0%
AA-
0,01000% < PD <= 0,01700%
-
-
-
-
-
-
0,0%
A+
0,01700% < PD <= 0,02890%
-
-
-
-
-
-
0,0%
A
0,02890% < PD <= 0,04913%
808
-
808
3 004
-
3 004
0,3%
A-
0,04193% < PD <= 0,08352%
137 441
-
137 441
1 013
-
1 013
10,1%
BBB+
0,08352% < PD <= 0,14199%
25 597
-
25 597
19 480
-
19 480
3,3%
BBB
0,14199% < PD <= 0,24138%
220 232
-
220 232
30 030
-
30 030
18,2%
BBB-
0,24138% < PD <= 0,41034%
116 412
-
116 412
37 267
-
37 267
11,2%
BB+
0,41034% < PD <= 0,69758%
530 662
-
530 662
48 616
-
48 616
42,1%
BB
0,69758% < PD <= 1,18588%
25 694
-
25 694
23 010
-
23 010
3,5%
BB-
1,18588% < PD <= 2,01599%
135 468
-
135 468
20 025
-
20 025
11,3%
B+
2,01599% < PD <= 3,42719%
-
-
-
-
-
-
0,0%
B
3,42719% < PD <= 5,82622%
-
-
-
-
-
-
0,0%
B-
5,82622% < PD <= 9,90458%
-
-
-
-
-
-
0,0%
CCC
9,90458% < PD <= 16,83778%
-
-
-
-
-
-
0,0%
CC
16,83778% < PD <= 28,62423%
-
-
-
-
-
-
0,0%
C
28,62423% < PD <= 100%
-
-
-
-
-
-
0,0%
Razem
1 192 314
-
1 192 314
182 445
-
182 445
100,0%
108
108
108
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
31.12.2020
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KLASA RATINGOWA
ZAKRES PD
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
JEDNOSTKI SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO
1
0% <= PD < 0,04%
5 529
-
5 529
60 890
-
60 890
3,2%
2
0,04% <= PD < 0,06%
223 197
-
223 197
9 959
-
9 959
11,3%
3
0,06% <= PD < 0,13%
84 722
-
84 722
120 552
-
120 552
10,0%
4
0,13% <= PD < 0,27%
381 489
-
381 489
130 319
-
130 319
24,9%
5
0,27% <= PD < 0,50%
310 006
-
310 006
56 900
-
56 900
17,8%
6
0,50% <= PD < 0,80%
459 694
-
459 694
61 000
-
61 000
25,4%
7
0,80% <= PD < 1,60%
129 683
-
129 683
23 275
-
23 275
7,4%
8
1,60% <= PD < 100%
-
-
-
-
-
-
0,0%
Razem
1 594 320
-
1 594 320
462 895
-
462 895
100,0%
Rozkład portfela ekspozycji z tytułu kredytowania specjalistycznego (bez utraty wartości)
31.12.2021
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KLASA NADZORCZA
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
EKSPOZYCJE Z TYTUŁU KREDYTOWANIA SPECJALISTYCZNEGO
Wysoka
497 119
7 554
504 673
44 678
-
44 678
7,4%
Dobra
3 111 071
2 100 087
5 211 158
947 275
-
947 275
83,5%
Zadowalająca
98 501
561 740
660 241
8 990
-
8 990
9,1%
Słaba
-
2 698
2 698
-
-
-
0,0%
Razem
3 706 691
2 672 079
6 378 770
1 000 943
-
1 000 943
100,0%
31.12.2020
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KLASA NADZORCZA
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
EKSPOZYCJE Z TYTUŁU KREDYTOWANIA SPECJALISTYCZNEGO
Wysoka
448 501
-
448 501
22 137
-
22 137
7,2%
Dobra
2 475 145
1 911 825
4 386 970
686 820
8 882
695 702
78,0%
Zadowalająca
104 804
842 280
947 084
17 460
3
17 463
14,8%
Słaba
-
-
-
-
-
-
0,0%
Razem
3 028 450
2 754 105
5 782 555
726 417
8 885
735 302
100,0%
109
109
109
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Portfel ekspozycji nie objętych modelem ratingowym (bez utraty wartości) , według okresów przeterminowania
31.12.2021
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
EKSPOZYCJE NIE OBJĘTE MODELEM RATINGOWYM
Nieprzeterminowane
19 338 550
3 001 717
22 340 267
15 507 295
784 645
16 291 940
99,8%
Przeterminowane, w tym:
37 024
42 266
79 290
12 434
1 015
13 449
0,2%
do 1 miesiąca
36 941
24 218
61 159
12 434
836
13 270
0,2%
od 1 do 2 miesięcy
-
11 399
11 399
-
5
5
0,0%
od 2 do 3 miesięcy
83
6 649
6 732
-
174
174
0,0%
Razem
19 375 574
3 043 983
22 419 557
15 519 729
785 660
16 305 389
100,0%
31.12.2020
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
% PORTFELA
EKSPOZYCJE NIE OBJĘTE MODELEM RATINGOWYM
Nieprzeterminowane
13 948 942
3 486 651
17 435 593
31 214 361
750 173
31 964 534
99,8%
Przeterminowane, w tym:
36 407
55 059
91 466
22 909
1 414
24 323
0,2%
do 1 miesiąca
36 375
37 440
73 815
22 909
977
23 886
0,2%
od 1 do 2 miesięcy
-
10 692
10 692
-
35
35
0,0%
od 2 do 3 miesięcy
32
6 927
6 959
-
402
402
0,0%
Razem
13 985 349
3 541 710
17 527 059
31 237 270
751 587
31 988 857
100,0%
Portfel ekspozycji z rozpoznaną utratą wartości, według okresów przeterminowania
31.12.2021
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KOSZYK 3 (LIFETIME ECL Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 3 (LIFETIME ECL Z UTRATĄ WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
RAZEM
% PORTFELA
EKSPOZYCJE Z ROZPOZNANĄ UTRATĄ WARTOŚCI
Nieprzeterminowane
1 283 102
699 051
62 789
2 044 942
307 261
12 324
319 585
26,7%
Przeterminowane, w tym:
2 991 972
2 692 491
722 602
6 407 065
86 687
6 109
92 796
73,3%
do 1 miesiąca
64 285
253 137
23 872
341 294
14
2 575
2 589
3,9%
od 1 do 3 miesięcy
8 417
262 932
18 550
289 899
-
649
649
3,3%
od 3 miesięcy do 1 roku
333 533
525 510
32 407
891 450
2 200
966
3 166
10,1%
od 1 do 5 lat
541 494
959 579
474 499
1 975 572
82 754
1 159
83 913
23,2%
powyżej 5 lat
2 044 243
691 333
173 274
2 908 850
1 719
760
2 479
32,8%
Razem
4 275 074
3 391 542
785 391
8 452 007
393 948
18 433
412 381
100,0%
110
110
110
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Portfel ekspozycji z rozpoznaną utratą wartości, według okresów przeterminowania
31.12.2020
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO EKSPOZYCJI BILANSOWYCH
WARTOŚĆ NOMINALNA EKSPOZYCJI POZABILANSOWYCH
KOSZYK 3 (LIFETIME ECL Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 3 (LIFETIME ECL Z UTRATĄ WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
RAZEM
% PORTFELA
EKSPOZYCJE Z ROZPOZNANĄ UTRATĄ WARTOŚCI
Nieprzeterminowane
1 734 081
566 937
1 021
2 302 039
299 090
5 740
304 830
30,9%
Przeterminowane, w tym:
3 115 011
2 518 269
5 544
5 638 824
180 147
2 725
182 872
69,1%
do 1 miesiąca
20 344
217 608
165
238 117
96
740
836
2,8%
od 1 do 3 miesięcy
61 275
206 094
109
267 478
79
198
277
3,2%
od 3 miesięcy do 1 roku
144 222
390 908
77
535 207
1 142
622
1 764
6,4%
od 1 do 5 lat
474 816
958 885
957
1 434 658
177 115
557
177 672
19,1%
powyżej 5 lat
2 414 354
744 774
4 236
3 163 364
1 715
608
2 323
37,6%
Razem
4 849 092
3 085 206
6 565
7 940 863
479 237
8 465
487 702
100,0%
Rating klienta/transakcji a szczebel podejmowania decyzji kredytowej
Szczebel decyzyjny związany z zatwierdzeniem transakcji jest w bezpośredni sposób uzależniony od ratingu klienta.
Limity uprawnień są związane z zajmowanym stanowiskiem, określonym zgodnie ze strukturą organizacyjną Banku. Limity są określone biorąc pod uwagę:
• kwotę łącznego zaangażowania Banku wobec klienta łącznie z kwotą wnioskowanej transakcji,
• rodzaj klienta,
• zaangażowanie osób i podmiotów powiązanych z klientem.
Walidacja modeli ratingowych
Wewnętrzna walidacja modeli i oszacowań parametrów ryzyka koncentruje się na ocenie jakości modeli ryzyka oraz dokładności i stabilności oszacowań parametrów stosowanych przez Bank. Walidacja przeprowadzana jest na poziomie każdego modelu ryzyka, przy czym dla każdej z klas ekspozycji Bank może stosować kilka modeli.
Ponadto komórka audytu wewnętrznego ma obowiązek, co najmniej raz w roku, dokonać przeglądu systemów ratingowych Banku i ich funkcjonowania, w szczególności w obszarze funkcjonowania jednostki kontroli ryzyka i oszacowań wartości parametrów ryzyka.
Podział ekspozycji z tytułu kredytów i pożyczek udzielonych klientom na objęte i nie objęte wewnętrznym modelem ratingowym
31.12.2021
PORTFEL
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
ODPIS
WARTOŚĆ BILANSOWA NETTO
Ekspozycje bez rozpoznanej utraty wartości
142 214 393
-1 615 040
140 599 353
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu klienta detalicznego
78 599 596
-625 687
77 973 909
Mikroprzedsiębiorcy
3 184 529
-40 288
3 144 241
Klienci indywidualni – kredyty mieszkaniowe (zabezpieczone hipotecznie)
64 356 006
-260 257
64 095 749
Klienci indywidualni – pożyczki gotówkowe (konsumenckie)
10 842 603
-319 098
10 523 505
Klienci indywidualni – limity odnawialne
216 458
-6 044
210 414
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu firmowego/przedsiębiorstw
33 624 156
-335 366
33 288 790
Duże przedsiębiorstwa (Masterskala)
16 080 756
-154 132
15 926 624
Małe i średnie przedsiębiorstwa (Masterskala)
17 543 400
-181 234
17 362 166
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu jednostek samorządu terytorialnego (Masterskala)
1 192 314
-3 496
1 188 818
Ekspozycje z tytułu kredytowania specjalistycznego
6 378 770
-124 118
6 254 652
Ekspozycje nie objęte wewnętrznym modelem ratingowym
22 419 557
-526 373
21 893 184
Ekspozycje z rozpoznaną utratą wartości
8 452 007
-5 786 757
2 665 250
Razem kredyty i pożyczki udzielone klientom podlegające utracie wartości (*)
150 666 400
-7 401 797
143 264 603
(*) Kredyty i pożyczki wyceniane według zamortyzowanego kosztu i wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody.
111
111
111
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Podział ekspozycji z tytułu kredytów i pożyczek udzielonych klientom na objęte i nie objęte wewnętrznym modelem ratingowym
31.12.2020
PORTFEL
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
ODPIS
WARTOŚĆ BILANSOWA NETTO
Ekspozycje bez rozpoznanej utraty wartości
127 555 093
-1 531 193
126 023 900
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu klienta indywidualnego
73 218 197
-709 889
72 508 308
Kredyty mieszkaniowe (zabezpieczone hipotecznie)
61 938 937
-321 496
61 617 441
Pożyczki gotówkowe (konsumenckie)
11 082 284
-382 770
10 699 514
Limity odnawialne
196 976
-5 623
191 353
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu przedsiębiorstw
29 432 962
-271 956
29 161 006
Klienci korporacyjni
26 694 402
-222 752
26 471 650
Małe i średnie przedsiębiorstwa (SME)
2 738 560
-49 204
2 689 356
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu jednostek samorządu terytorialnego
1 594 320
-1 912
1 592 408
Ekspozycje z tytułu kredytowania specjalistycznego
5 782 555
-83 970
5 698 585
Ekspozycje nie objęte wewnętrznym modelem ratingowym
17 527 059
-463 466
17 063 593
Ekspozycje z rozpoznaną utratą wartości
7 940 863
-5 424 804
2 516 059
Razem kredyty i pożyczki udzielone klientom podlegające utracie wartości (*)
135 495 956
-6 955 997
128 539 959
(*) Kredyty i pożyczki wyceniane według zamortyzowanego kosztu i wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody.
Podział ekspozycji pozabilansowych udzielonych klientom ( zobowiązań do udzielenia pożyczki i umów gwarancji finansowej) na objęte i nie objęte wewnętrznym modelem ratingowym
31.12.2021
PORTFEL
WARTOŚĆ NOMINALNA
ODPIS
Ekspozycje bez rozpoznanej utraty wartości
71 041 120
-272 937
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu klienta detalicznego
3 509 220
-8 017
Mikroprzedsiębiorcy
920 502
-1 600
Klienci indywidualni – kredyty mieszkaniowe (zabezpieczone hipotecznie)
1 818 138
-4 190
Klienci indywidualni – pożyczki gotówkowe (konsumenckie)
281
-12
Klienci indywidualni – limity odnawialne
770 299
-2 215
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu firmowego/przedsiębiorstw
50 043 123
-174 540
Duże przedsiębiorstwa (Masterskala)
38 502 054
-128 920
Małe i średnie przedsiębiorstwa (Masterskala)
11 541 069
-45 620
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu jednostek samorządu terytorialnego (Masterskala)
182 445
-1
Ekspozycje z tytułu kredytowania specjalistycznego
1 000 943
-3 548
Ekspozycje nie objęte wewnętrznym modelem ratingowym
16 305 389
-86 831
Ekspozycje z rozpoznaną utratą wartości
412 381
-153 557
Razem ekspozycje pozabilansowe udzielone klientom
71 453 501
-426 494
112
112
112
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Podział ekspozycji pozabilansowych udzielonych klientom ( zobowiązań do udzielenia pożyczki i umów gwarancji finansowej) na objęte i nie objęte wewnętrznym modelem ratingowym
31.12.2020
PORTFEL
WARTOŚĆ NOMINALNA
ODPIS
Ekspozycje bez rozpoznanej utraty wartości
68 456 970
-268 371
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu klienta indywidualnego
2 139 590
-5 189
Kredyty mieszkaniowe (zabezpieczone hipotecznie)
1 355 411
-3 050
Pożyczki gotówkowe (konsumenckie)
312
-132
Limity odnawialne
783 867
-2 007
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu przedsiębiorstw
33 130 326
-111 257
Klienci korporacyjni
31 702 132
-107 711
Małe i średnie przedsiębiorstwa (SME)
1 428 194
-3 546
Portfel objęty modelem ratingowym dla segmentu jednostek samorządu terytorialnego
462 895
-23
Ekspozycje z tytułu kredytowania specjalistycznego
735 302
-582
Ekspozycje nie objęte wewnętrznym modelem ratingowym
31 988 857
-151 320
Ekspozycje z rozpoznaną utratą wartości
487 702
-191 960
Razem ekspozycje pozabilansowe udzielone klientom
68 944 672
-460 331
Podział należności od banków według ratingów agencji Fitch
WARTOŚĆ BILANSOWA
KOSZYK 3 (LIFETIME ECL Z UTRATĄ WARTOŚCI)
31.12.2021
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
%PORTFELA
NALEŻNOŚCI OD BANKÓW WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
AA+ do AA-
29 868
-
-
-
-
29 868
0,7%
A+ do A-
1 896 627
109
-
39
-
1 896 775
47,5%
BBB+ do BBB-
1 350 150
-
-
-
-
1 350 150
33,7%
BB+ do BB-
809
-
-
-
-
809
0,0%
B+ do B-
1 086
-
-
-
-
1 086
0,0%
CCC+ do CCC-
559
49 187
-
-
-
49 746
1,2%
bez ratingu
677 850
-
-
1
-
677 851
16,9%
Razem wartość bilansowa brutto
3 956 949
49 296
-
40
-
4 006 285
100,0%
Odpis
-7 656
-
-
-1
-
-7 657
Wartość bilansowa netto
3 949 293
49 296
-
39
-
3 998 628
WARTOŚĆ BILANSOWA
KOSZYK 3 (LIFETIME ECL Z UTRATĄ WARTOŚCI)
31.12.2020
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
%PORTFELA
NALEŻNOŚCI OD BANKÓW WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
AA+ do AA-
6 304
-
-
-
-
6 304
0,2%
A+ do A-
1 494 902
168
-
82
-
1 495 152
51,2%
BBB+ do BBB-
727 883
-
-
-
-
727 883
24,9%
BB+ do BB-
14 035
-
-
-
-
14 035
0,5%
B+ do B-
150
-
-
-
-
150
0,0%
bez ratingu
677 806
-
-
4
-
677 810
23,2%
Razem wartość bilansowa brutto
2 921 080
168
-
86
-
2 921 334
100,0%
Odpis
-3 491
-
-
-4
-
-3 495
Wartość bilansowa netto
2 917 589
168
-
82
-
2 917 839
113
113
113
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Podział ekspozycji z tytułu dłużnych papierów wartościowych według ratingów agencji Fitch (*)
WARTOŚĆ BILANSOWA
KOSZYK 3 (LIFETIME ECL Z UTRATĄ WARTOŚCI)
31.12.2021
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
%PORTFELA
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
AAA
1 158 883
-
-
-
-
1 158 883
2,6%
A+ do A-
30 941 252
-
-
-
-
30 941 252
70,0%
BBB+ do BBB-
45 336
-
-
-
-
45 336
0,1%
BB+ do BB-
299 459
-
-
-
-
299 459
0,7%
bez ratingu
11 379 375
318 725
34 554
-
38 951
11 771 605
26,6%
Razem wartość bilansowa brutto
43 824 305
318 725
34 554
-
38 951
44 216 535
100,0%
Odpis
-60 621
-7 625
-34 554
-
-29 858
-132 658
Wartość bilansowa netto
43 763 684
311 100
-
-
9 093
44 083 877
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
AAA
2 537 340
-
-
-
-
2 537 340
8,9%
A+ do A-
14 688 656
-
-
-
-
14 688 656
51,6%
BBB+ do BBB-
2 821 175
-
-
-
-
2 821 175
9,9%
BB+ do BB-
65 541
-
-
-
-
65 541
0,2%
bez ratingu
8 295 771
89 027
-
-
-
8 384 798
29,4%
Razem wartość bilansowa
28 408 483
89 027
-
-
-
28 497 510
100,0%
Odpis (**)
-83 230
-3 073
-
-
-
-86 303
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU
AAA
-
-
A+ do A-
398 153
66,5%
BBB+ do BBB-
40 191
6,7%
bez ratingu
160 453
26,8%
Razem wartość bilansowa
598 797
100,0%
(*) Dotyczy dłużnych papierów wartościowych prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycjach „Papiery wartościowe” i „Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań”
(**) Odpis dotyczący dłużnych papierów wartościowych wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej.
114
114
114
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Podział ekspozycji z tytułu dłużnych papierów wartościowych według ratingów agencji Fitch (*)
WARTOŚĆ BILANSOWA
KOSZYK 3 (LIFETIME ECL Z UTRATĄ WARTOŚCI)
31.12.2020
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
%PORTFELA
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
AAA
1 253 925
-
-
-
-
1 253 925
4,5%
A+ do A-
20 798 125
-
-
-
-
20 798 125
75,3%
BBB+ do BBB-
41 891
-
-
-
-
41 891
0,2%
bez ratingu
5 469 231
38 434
32 971
-
-
5 540 636
20,0%
Razem wartość bilansowa brutto
27 563 172
38 434
32 971
-
-
27 634 577
100,0%
Odpis
-41 944
-582
-32 971
-
5
-75 492
Wartość bilansowa netto
27 521 228
37 852
-
-
5
27 559 085
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
AAA
4 752 614
-
-
-
-
4 752 614
10,7%
A+ do A-
25 415 015
-
-
-
-
25 415 015
57,0%
BBB+ do BBB-
2 188 464
-
-
-
-
2 188 464
4,9%
BB+ do BB-
36 542
-
-
-
-
36 542
0,1%
bez ratingu
12 069 142
144 385
-
-
-
12 213 527
27,3%
Razem wartość bilansowa
44 461 777
144 385
-
-
-
44 606 162
100,0%
Odpis (**)
-72 240
-3 102
-
-
-
-75 342
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE PRZEZNACZONE DO OBROTU
AAA
707
0,0%
A+ do A-
1 113 330
69,2%
BBB+ do BBB-
39 599
2,5%
bez ratingu
454 308
28,3%
Razem wartość bilansowa
1 607 944
100,0%
(*) Dotyczy dłużnych papierów wartościowych prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycjach „Papiery wartościowe” i „Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań”
(**) Odpis dotyczący dłużnych papierów wartościowych wycenianych według wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej.
Podział aktywów z tytułu instrumentów pochodnych według ratingów agencji Fitch
INSTRUMENTY POCHODNE PRZEZNACZONE DO OBROTU
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE
31.12.2021
BANKI
POZOSTAŁE INSTYTUCJE FINANSOWE
PODMIOTY NIEFINANSOWE
BANKI
POZOSTAŁE INSTYTUCJE FINANSOWE
PODMIOTY NIEFINANSOWE
RAZEM
% PORTFELA
AAA
554 590
5 078 530
-
1
14 814
-
5 647 935
70,1%
AA+ do AA-
113 738
551 703
-
7 219
-
-
672 660
8,4%
A+ do A-
126 322
455
-
35 082
-
-
161 859
2,0%
BBB+ do BBB-
653 667
-
206 283
13 602
-
-
873 552
10,9%
BB+ do BB-
1 039
-
-
-
-
-
1 039
-
B+ do B-
-
-
-
-
-
-
-
-
bez ratingu
154 093
113 573
412 733
7 498
-
-
687 897
8,6%
Razem
1 603 449
5 744 261
619 016
63 402
14 814
-
8 044 942
100,0%
INSTRUMENTY POCHODNE PRZEZNACZONE DO OBROTU
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE
31.12.2020
BANKI
POZOSTAŁE INSTYTUCJE FINANSOWE
PODMIOTY NIEFINANSOWE
BANKI
POZOSTAŁE INSTYTUCJE FINANSOWE
PODMIOTY NIEFINANSOWE
RAZEM
% PORTFELA
AAA
769 483
2 541 241
-
20 734
752 993
-
4 084 451
72,6%
AA+ do AA-
46 151
3 041
-
514
-
-
49 706
0,9%
A+ do A-
107 019
-
-
4 348
-
-
111 367
2,0%
BBB+ do BBB-
231 943
-
188 340
474
-
-
420 757
7,5%
BB+ do BB-
4 157
-
-
-
-
-
4 157
0,1%
B+ do B-
-
-
-
-
-
-
-
-
bez ratingu
95 170
191 808
663 926
-
-
-
950 904
16,9%
Razem
1 253 923
2 736 090
852 266
26 070
752 993
-
5 621 342
100,0%
115
115
115
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Charakterystyka modelu tworzenia odpisów aktualizujących
W Banku odpisy aktualizujące tworzone są zgodnie z MSSF 9. Standard ten zakłada kalkulację odpisów z tytułu utraty wartości w oparciu o oczekiwane straty kredytowe z uwzględnianiem prognoz i spodziewanych przyszłych warunków ekonomicznych w kontekście oceny ryzyka kredytowego ekspozycji.
Model oczekiwanych strat kredytowych
Model oczekiwanych strat kredytowych stosuje się do składników aktywów finansowych zakwalifikowanych, zgodnie z postanowieniami MSSF 9, jako aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie lub w wartości godziwej przez inne dochody całkowite (z wyjątkiem instrumentów kapitałowych), a także do udzielonych zobowiązań pozabilansowych.
Model oczekiwanych strat kredytowych zgodnie z MSSF 9 opiera się na podziale ekspozycji na 3 Koszyki w zależności od zmian dotyczących jakości kredytowej w porównaniu do początkowego ujęcia aktywów w księgach. Sposób kalkulacji odpisu z tytułu utraty wartości zależy od koszyka.
KOSZYK
KRYTERIUM KLASYFIKACJI DO KOSZYKA
SPOSÓB KALKULACJI ODPISU Z TYTUŁU UTRATY WARTOŚCI
Koszyk 1
Ekspozycje, dla których od momentu początkowego ujęcia do daty bilansowej nie zidentyfikowano znacznego wzrostu ryzyka kredytowego i nie stwierdzono utraty wartości
12-miesięczna oczekiwana strata kredytowa
Koszyk 2
Ekspozycje, dla których od momentu początkowego ujęcia do daty bilansowej zidentyfikowano znaczny wzrost ryzyka kredytowego i nie stwierdzono utraty wartości
Koszyk 3
Ekspozycje, dla których stwierdzono utratę wartości
Oczekiwana strata kredytowa w horyzoncie dożywotnim
Ponadto aktywa finansowe, które zostały zaklasyfikowane jako POCI w momencie początkowego ujęcia (tj. aktywa z rozpoznaną utratą wartości na dzień nabycia lub udzielenia), traktowane są jako POCI we wszystkich następnych okresach do momentu ich wyksięgowania. Zasada ta obowiązuje nawet wtedy, gdy w międzyczasie ustały przesłanki utraty wartości. Innymi słowy, aktywa raz rozpoznane jako POCI pozostają w tym statusie niezależnie od przyszłych zmian szacunków dotyczących generowanych przez nie przepływów pieniężnych.
W przypadku instrumentów o statusie POCI straty kredytowe ujmowane są w wysokości life-time ECL przez cały okres życia tych instrumentów.
Kalkulacja oczekiwanych strat kredytowych
Na potrzeby kalkulacji straty kredytowej zgodnie z MSSF 9 Bank porównuje przepływy pieniężne, które powinien otrzymać zgodnie z umową z kredytobiorcą z szacowanymi przez Bank przepływami, które spodziewa się otrzymać. Tę różnicę Bank dyskontuje efektywną stopą procentową.
Oczekiwane straty kredytowe wyznaczane są w okresie kontraktowej wymagalności z wyjątkiem produktów spełniających kryteria MSSF 9 par. 5.5.20, dla których Bank wyznacza oczekiwane straty w okresie, w którym jest narażony na ryzyko kredytowe (tj. w ekonomicznym okresie zapadalności).
Metodyka kalkulacji parametrów grupowych – PD, RR oraz EAD
Kalkulacja oczekiwanych strat kredytowych w horyzoncie dożywotnim wymaga zastosowania wieloletnich parametrów ryzyka.
Wieloletnie parametry PD (ang. „Probability of Default”) stanowią ocenę prawdopodobieństwa wystąpienia zdarzenia default w kolejnych rocznych interwałach w okresie dożywotnim. Wieloletnia krzywa PD dla danej ekspozycji uzależniona jest od bieżącej wartości parametru PD w horyzoncie 12 miesięcy (i właściwej klasy ratingowej) wyznaczonej w oparciu o wewnętrzne modele PD Banku.W procesie estymacji Bank:
• estymuje nieobciążone parametry PD bez uwzględnienia dodatkowych marż konserwatyzmu (MSSF 9 par. 5.5.17(a)),
• uwzględnia bieżące jak i prognozowane warunki makroekonomiczne (MSSF 9 par. 5.5.17(c)).
Kalkulacja oczekiwanych stóp odzysku (RR – ang. „Recovery Rate”) oparta jest o model „poolowy”, w którym w ramach homogenicznych grup kalkulowane są średnie wartości miesięcznych odzysków warunkowo względem miesiąca od identyfikacji defaultu (MSD). Homogeniczne grupy rachunków zostały wyodrębnione na podstawie następujących charakterystyk:
• typu kredytobiorcy,
• typu produktu,
• przedziałów wartości parametru LTV (dla kredytów hipotecznych i pożyczek mieszkaniowych) i kwoty kredytu (dla wybranych produktów).
W ramach zdefiniowanych homogenicznych grup kalkulowane są średnie miesięczne stopy odzysku, na które składają się spłaty i odzyski z windykacji wynikające zarówno z części zabezpieczonej jak i niezabezpieczonej ekspozycji, ważone wartością zaległego kapitału obserwowaną na początek danego MSD.
116
116
116
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Dla produktów, dla których jest dostępny harmonogram spłat Bank wyznacza wartość ekspozycji na moment wystąpienia default (EAD, ang. „Exposure at Default”) oraz kapitału na moment wystąpienia default (PAD, ang. „Principal at Default”) w okresie dożywotnim (tj. dla przyszłych spłat) bazując na kontraktowych harmonogramach płatności oraz uwzględniając następujące efekty:
• efekt zaległych rat kapitału i odsetek związany z oczekiwanym brakiem płatności ostatnich rat przed wystąpieniem defaultu,
• efekt występowania zaległych płatności (kapitału i odsetek) na datę kalkulacji odpisu aktualizującego,
• efekt rozliczenia korekty z tytułu ESP w czasie.
Dla produktów, dla których nie jest dostępny harmonogram spłat Bank wyznacza wartości wieloletnich EAD i PAD wykorzystując parametry CCF (ang. „Credit Coversion Factor”). Parametry CCF są zróżnicowane w zależności od portfela i horyzontu czasowego estymacji EAD/PAD.
Dla ekspozycji, dla których nie jest możliwe wyznaczenie parametrów ryzyka na podstawie wewnętrznych modeli, Bank przyjmuje podejście polegające na zastosowaniu parametrów z innych portfeli o zbliżonych charakterystykach.
Modele i parametry wykorzystywane do tworzenia odpisów są poddawane okresowej walidacji.
Analiza wrażliwości oczekiwanych strat kredytowych ze względu na zmiany parametrów PD i RR/LGD
Tabela poniżej prezentuje wyniki analizy wrażliwości ECL dla założonych zmian parametrów PD i RR/LGD przeprowadzonej osobno dla ekspozycji objętych analizą indywidualną i grupową. Dla ekspozycji objętych analizą grupową przedstawiono scenariusz wzrostu i spadku korekty PD i stopy odzysku (RR=1-LGD), o 1% i 5% vs wartości wykorzystane do kalkulacji oczekiwanej straty kredytowej na datę 31 grudnia 2021 roku. Dla ekspozycji analizowanych indywidualnie przedstawiono natomiast szacunkowy wpływ zmniejszenia odzysków z zabezpieczeń uwzględnianych w scenariuszu windykacyjnym o 10%.
Zmiana salda opisów (ECL) w różnych scenariuszach zmiany parametrów wpływających na kalkulację odpisów (w milionach złotych)
SCENARIUSZ
ANALIZA GRUPOWA
ANALIZA INDYWIDUALNA
DELTA PARAMETRU
ZMIANA PD
ZMIANA STOPY ODZYSKU (1-LGD)
ZMIANA ODZYSKÓW
-10,0%
n/d
n/d
42
-5,0%
-94
276
n/d
-1,0%
-18
55
n/d
1,0%
18
-55
n/d
5,0%
92
-275
n/d
Ekspozycje o niskim ryzyku kredytowym
Zgodnie z par. 5.5.10 Standardu MSSF 9 ekspozycje, które na datę sprawozdawczą są uznawane za ekspozycje o niskim ryzyku kredytowym, mogą pozostać w Koszyku 1, niezależnie od skali względnego pogorszenia jakości kredytowej od momentu początkowego ujęcia. Zgodnie z par. B.5.5.22 standardu MSSF 9 ryzyko kredytowe instrumentu finansowego uznaje się za niskie gdy:
• instrument finansowy wiąże się z niskim ryzykiem niewykonania zobowiązania,
• pożyczkobiorca ma wysoką krótkoterminową zdolność spełniania swych obowiązków w zakresie wynikającym z umowy,
• niekorzystne zmiany warunków gospodarczych i biznesowych w dłuższej perspektywie mogą – lecz nie muszą – ograniczyć zdolność pożyczkobiorcy do wypełniania jego obowiązków w zakresie wynikającym z umowy.
Bank stosuje kryterium niskiego ryzyka kredytowego (ang. „Low Credit Risk”) dla trzech portfeli: ekspozycji wobec banków, ekspozycji wobec jednostek samorządu terytorialnego oraz ekspozycji wobec Skarbu Państwa i NBP.
Kryteria klasyfikacji do Koszyka 2
Aktywa finansowe, dla których na datę bilansową Bank zidentyfikuje istotny wzrost ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia, klasyfikowane są do Koszyka 2. Bank uznaje, że dla danego aktywa został zidentyfikowany istotny wzrost ryzyka kredytowego jeśli zostanie spełnione kryterium ilościowe lub jakościowe, w szczególności jeśli przeterminowanie przekroczy 30 dni, przy czym wystąpienie danego kryterium jest weryfikowane na poziomie ekspozycji.
Kryteria ilościowe
Biorąc pod uwagę wymogi standardu, Bank zdefiniował dwie podstawowe charakterystyki modelu ilościowego:
• miarę, na podstawie której dokonywana jest ocena zmiany ryzyka,
• próg istotności miary po przekroczeniu, którego Bank uznaje, że nastąpił istotny wzrost ryzyka kredytowego.
117
117
117
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Miarę, na podstawie której dokonywana jest ocena zmiany ryzyka, Bank wyznaczył jako stosunek:
• bieżącej oceny ryzyka kredytowego określonej jako dożywotnie PD w horyzoncie od daty sprawozdawczej do daty zapadalności wyznaczone na podstawie charakterystyk obowiązujących na datę sprawozdawczą,
• pierwotnej oceny ryzyka kredytowego określonej jako dożywotnie PD w okresie od daty sprawozdawczej do daty zapadalności wyznaczone na podstawie charakterystyk obowiązujących na datę początkowego ujęcia.
Ocena istotności pogorszenia ryzyka kredytowego przeprowadzana jest przez porównanie obserwowanej miary z progiem, powyżej którego Bank uznaje, iż nastąpiło istotne pogorszenie ryzyka kredytowego.
Próg alokacji wyznaczany jest na datę sprawozdawczą na poziomie pojedynczej ekspozycji poprzez model statystyczny w oparciu m.in. o informacje na temat oceny ryzyka kredytowego na datę początkowego ujęcia, czas od daty początkowego ujęcia ekspozycji oraz historyczną zmienność cen.
Poniższe tabele prezentują średnie wartości miary zmiany ryzyka na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz 31 grudnia 2020 roku wyznaczone dla najistotniejszych portfeli objętych modelem ilościowym.
PORTFEL
ŚREDNIA MIARA WZROSTU RYZYKA KREDYTOWEGO NA 31.12.2021
KOSZYK 1
KOSZYK 2
Kredyty gotówkowe
0,9
3,4
Kredyty hipoteczne
3,0
8,6
Kredyty SME
1,2
5,5
Kredyty dla pozostałych przedsiębiorstw
1,5
6,7
PORTFEL
ŚREDNIA MIARA WZROSTU RYZYKA KREDYTOWEGO NA 31.12.2020
KOSZYK 1
KOSZYK 2
Kredyty gotówkowe
1,3
3,4
Kredyty hipoteczne
2,4
8,9
Kredyty SME
1,7
6,6
Kredyty dla pozostałych przedsiębiorstw
2,0
6,0
Kryteria jakościowe
W wyniku przeprowadzanego przez Bank procesu monitoringu identyfikowane są kryteria jakościowe alokacji do Koszyka 2 takie jak:
• wystąpienie opóźnienia w spłacie powyżej 30 dni (30 DPD),
• wystąpienie statusu forbearance,
• ekspozycja znajduje się na liście Watch.
Poza powyższymi, dla ekspozycji objętych monitoringiem indywidualnym, Bank określił szereg specyficznych kryteriów jakościowych dla różnych typów portfeli, takich jak między innymi zmiany wewnętrznej oceny ratingowej, zmiany klas nadzorczych dla wybranych segmentów (np. specjalistyczne finansowanie), sygnały ostrzegawcze identyfikowane w systemie służącym do monitorowania i zarządzania ryzykiem kredytowym bądź wyniki indywidualnego monitoringu.
Kryterium klasyfikacji do Koszyka 3
Aktywa finansowe, dla których na datę bilansową Bank zidentyfikował wystąpienia zdarzenia default klasyfikowane są do Koszyka 3.
Bank uznaje, że dla danego aktywa został zidentyfikowany default jeśli wystąpiła co najmniej jedna z przesłanek:
• kwota zaległości powyżej zadanego progu materialności (100 złotych dla ekspozycji detalicznych i 2 000 złotych dla ekspozycji niedetalicznych) przez ponad 90 dni,
• ekspozycja w trakcie procesu restrukturyzacji,
• zajście innej jakościowej przesłanki utraty wartości.
Dla segmentów SME i korporacyjnego default jest identyfikowany na poziomie klienta, natomiast dla segmentu detalicznego na poziomie klient/grupa produktowa. Kryterium dni i kwoty opóźnień również definiowane jest na wskazanym poziomie identyfikacji.
Bank stosuje 6-miesięczny okres kwarantanny obowiązujący od momentu ustania wszystkich przesłanek default.
Na koniec roku 2021 Bank uwzględnił dodatkowo w Koszyku 3 kredyty hipoteczne CHF o wartości bilansowej brutto 193 301 tysięcy złotych, dla których jest w sporze sądowym z klientem. Wynika to z istotnego ryzyka poniesienia straty na tych sporach.
118
118
118
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Analiza wrażliwości dotycząca prognozy sytuacji makroekonomicznej
Bank wyznacza oczekiwane straty kredytowe z uwzględnieniem 3 scenariuszy dla sytuacji makroekonomicznej: bazowego (z prawdopodobieństwem realizacji 45%), optymistycznego (zakładającego pozytywne zmiany jakości portfela w kolejnych latach względem scenariusza bazowego, z prawdopodobieństwem realizacji 5%) oraz pesymistycznego (zakładającego negatywne zmiany sytuacji w kolejnych latach względem scenariusza bazowego, z prawdopodobieństwem realizacji 50%).
Zaprezentowane w tabeli poniżej zmiany oczekiwanych strat kredytowych dla ekspozycji bez utraty wartości zostały wyznaczone jako różnica pomiędzy oczekiwanymi stratami kredytowymi wyliczonymi dla konkretnego scenariusza makroekonomicznego a oczekiwanymi stratami kredytowymi wyliczonymi z uwzględnieniem wszystkich scenariuszy makroekonomicznych zważonych prawdopodobieństwem ich realizacji (zgodnie z MSSF9).
31.12.2021
SCENARIUSZ BAZOWY
SCENARIUSZ OPTYMISTYCZNY
SCENARIUSZ PESYMISTYCZNY
Zmiana poziomu oczekiwanych strat kredytowych dla ekspozycji bez utraty wartości (Koszyk 1 i 2), przy założeniu 100% realizacji scenariusza
-157 948
-699 765
212 276
31.12.2020
SCENARIUSZ BAZOWY
SCENARIUSZ OPTYMISTYCZNY
SCENARIUSZ PESYMISTYCZNY
Zmiana poziomu oczekiwanych strat kredytowych dla ekspozycji bez utraty wartości (Koszyk 1 i 2), przy założeniu 100% realizacji scenariusza
-22 497
16 398
134 046
Zasady uwzględnienia oczekiwanej sytuacji ekonomicznej i definicja scenariuszy
Wyznaczenie odpisów zgodnie z MSSF9 wymaga sformułowania prognoz ewolucji głównych parametrów ryzyka kredytowego w scenariuszu bazowym oraz w scenariuszach alternatywnych. W porównaniu z założeniami stosowanymi w 2020 roku, w 2021 roku wprowadzono w tym zakresie zmiany w celu odzwierciedlenia obecnej i oczekiwanej sytuacji gospodarczej i czynników niepewności dotyczących przyszłej sytuacji gospodarczej.
Prognozy parametrów ryzyka
W przeszłości do prognozowania parametrów ryzyka na potrzeby kalkulacji odpisów aktualizujących Bank wykorzystywał modele makroekonomiczne. Przekładały one prognozowane wartości zmiennych makroekonomicznych na ewolucję prawdopodobieństwa niewypłacalności (PD) dla poszczególnych portfeli.
W okresie pandemii COVID-19 miały jednak miejsce wyjątkowe zmiany w sytuacji makroekonomicznej oraz jakości portfela kredytowego. Z jednej strony obserwowano bezprecedensowe załamanie sytuacji gospodarczej (np. spadek PKB o około 4% rdr w 2020 roku), a z drugiej Bank nie zaobserwował pogorszenia szkodowości portfela, a jedyny istotny wzrost wiązał się z oznaczeniem od listopada 2020 roku tzw. ustawowych wakacji kredytowych jako przesłanki niewykonania zobowiązania. Powyższa sytuacja zasadniczo zaburzyła obserwowane w przeszłości zależności zmiennych makroekonomicznych z PD i uniemożliwiła zastosowanie dotychczasowych modeli (przestały bowiem one wskazywać zasadne ekonomicznie zależności, bądź przestały spełniać wymagane kryteria statystyczne).
W związku z powyższym do projekcji zmian PD od wybuchu pandemii stosowane są alternatywne metody. Do połowy 2021 stosowane były w tym zakresie eksperckie korekty oparte o historycznie obserwowaną szkodowość i jakościową ocenę oczekiwanej sytuacji gospodarczej i jakości portfela. W czerwcu 2021 roku Bank zmodyfikował to podejście. Bazując na istotnej inercji portfeli ekspozycji detalicznych, dla których jakość zmienia się powoli, a obserwowane tendencje trwają zazwyczaj wiele lat, zastosowano dla nich W oparciu o kilkuletnią historię zrealizowanych stóp niewykonania zobowiązania (DR – ang. Default Rate) wyestymowano trendy, które wykorzystano następnie do projekcji na przyszłość. Dla portfela niedetalicznego z kolei projekcje oparto o ocenę przyszłej koniunktury gospodarczej wykorzystaną do korekty przeciętnej szkodowości tego portfela w trakcie całego cyklu gospodarczego. Analiza dla portfela niedetalicznego obejmuje przy tym następujące kroki logiczne: ocenę prognozowanej koniunktury gospodarczej w oparciu o ekspercką ocenę Banku i badania koniunktury przedsiębiorstw GUS, przetłumaczenie tej oceny na miarę ilościową w skali 0-100% odzwierciedlającą fazę cyklu gospodarczego (gdzie np. 75% oznacza taką sytuację, że w przeszłości w 75% obserwacji występowała sytuacja lepsza, a w 25% sytuacja gorsza), odczytanie z historycznego rozkładu zrealizowanych wartości DR kwantyla odpowiadającego ilościowej ocenie koniunktury i wykorzystanie go jako prognozy warunków na najbliższy rok. W drugim roku okresu prognozy zakłada się w połowie konwergencję do średniej szkodowości w cyklu gospodarczym, która osiągana jest w trzecim roku prognozy (co odzwierciedla średnio kilkuletnią długość cykli gospodarczych).
119
119
119
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Tabela poniżej prezentuje projekcje PD wykorzystane w kalkulacji odpisów w scenariuszu bazowym. Dla portfela detalicznego są to parametry ważone ekspozycją, a dla niedetalicznego ważone sztukowo.
PORTFEL
MEDIANA HISTORYCZNA
PROGNOZA PD BAZOWA
Kredyty gotówkowe
4,8%
4,8%
Kredyty hipoteczne
0,8%
0,8%
Kredyty SME
3,5%
4,9%
Kredyty dla pozostałych przedsiębiorstw
1,5%
2,2%
Definicja scenariuszy
Parametry PD przedstawione w poprzedniej sekcji dotyczą scenariusza bazowego rozwoju jakości portfela. Odzwierciedlają założenie umiarkowanego spowolnienia gospodarczego przy utrzymującej się wysokiej inflacji i stopach procentowych oraz wygasającej pandemii (wzrost PKB o około 4%, średnioroczna inflacja około 5% i WIBOR 3M na koniec roku ponad 4%). Poniżej opisano założenia dla pozostałych scenariuszy oraz przedstawiono przypisywane im wagi.
Bank w zastosowanym podejściu do kalkulacji odpisów uwzględnia 3 scenariusze rozwoju jakości portfela: bazowy (przedstawiony powyżej), optymistyczny (zakładający pozytywne zmiany jakości portfela w kolejnych latach względem scenariusza bazowego) oraz pesymistyczny (zakładający negatywne zmiany w stosunku do scenariusza bazowego). Do scenariusza bazowego przypisał prawdopodobieństwo 45%, pozytywnego 5%, a negatywnego 50%. Wysoki udział scenariusza negatywnego odzwierciedla ekspercką ocenę Banku w zakresie możliwości realizacji zagrożeń stojących przed Polską gospodarką i ich istotnego wpływu na portfel kredytowy z uwzględnieniem:
• kolejnych mutacji COVID-19 i kolejnych fal pandemii, których wpływ ze względu na ograniczenie programów pomocowych i ogólne pogorszenie sytuacji może być większy niż dotychczas,
• większego niż oczekiwany wzrostu stóp procentowych, które może się przełożyć na wysoki wzrost obciążenia niektórych grup klientów,
• większego niż spodziewane spowolnienia gospodarczego z tytułu rosnącej presji kosztowej na przedsiębiorców, oraz
• wybuchu konfliktu zbrojnego na dużą skalę na wschodzie Europy z konsekwencjami dla sytuacji przedsiębiorstw i nastrojów konsumentów.
Pojedynczo ryzyko tych scenariuszy jest w ocenie Banku równe lub mniejsze niż 50%, ale ich liczba implikuje wysokie ryzyko materializacji któregoś z nich.
Zróżnicowany charakter obserwowanych zagrożeń oraz załamanie zależności pomiędzy parametrami jakości portfela kredytowego, a zmiennymi makroekonomicznym wskazane w poprzedniej sekcji oznacza brak możliwości sformułowania scenariuszy w postaci skrajnych zmian czynników makroekonomicznych. Bank zastosował w związku z tym alternatywne podejście, w którym scenariusze zmian PD wyznaczane są na podstawie historycznej zmienności DR. Do scenariusza negatywnego przypisywane są wartości odpowiadające wysokim obserwacjom z przeszłości i analogicznie dla scenariusza pozytywnego przypisywane są wartości odpowiadające niskim obserwacjom z przeszłości. Przekłada się to na następujące projekcje PD na rok 2022.
PORTFEL
SCENARIUSZ POZYTYWNY
SCENARIUSZ NEGATYWNY
Kredyty gotówkowe
3,9%
6,0%
Kredyty hipoteczne
0,6%
1,0%
Kredyty SME
3,0%
5,2%
Kredyty dla pozostałych przedsiębiorstw
0,9%
3,0%
Niezależnie od powyższych zasad dla klientów z sektorów obarczonych ryzykiem COVID-19 oraz takich, dla których zidentyfikowano podwyższone ryzyko, pogorszono rating wyznaczony bezpośrednio z modeli wewnętrznych o maksimum 2 poziomy (spójnie ze standardowym procesem monitoringu), co odzwierciedla ich zwiększone ryzyko w obecnych warunkach.
Bank przeprowadził też analizy potwierdzające brak zależności stóp odzysku dla ekspozycji niepracujących (parametr RR) od sytuacji gospodarczej. W związku z tym w każdym ze scenariuszy przyjmuje się te same wartości stóp odzysku.
120
120
120
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Poniższe tabele przedstawiają zmiany poziomu odpisów oraz wartości bilansowej brutto aktywów finansowych niewycenianych w wartości godziwej przez wynik w podziale na klasy aktywów finansowych:
NALEŻNOŚCI OD BANKÓW ORAZ BANKU CENTRALNEGO WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU (*)
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2021
3 071 277
168
-
86
3 071 531
Zwiększenia z tytułu nabycia części działalności Idea Bank S.A.
210 088
-
-
-
210 088
Transfer do Koszyka 1
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-49 187
49 187
-
-
-
Transfer do Koszyka 3
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
3 795 284
-
-
-
3 795 284
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-2 052 698
-
-
-3
-2 052 701
Aktywa finansowe spisane z bilansu (**)
-
-
-
-
-
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
-20 804
-59
-
-43
-20 906
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2021
4 953 960
49 296
-
40
5 003 296
ODPIS
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2021
3 504
-
-
4
3 508
Transfer do Koszyka 1
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 3
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
1 641
-
-
-
1 641
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-434
-
-
-
-434
Aktywa finansowe spisane z bilansu (**)
-
-
-
-
-
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
8 265
-
-
-3
8 262
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
-5 245
-
-
-
-5 245
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2021
7 731
-
-
1
7 732
(*) Należności od Banku Centralnego obejmują rachunek bieżący i depozyty.
(**) W tym wartość odsetek umownych podlegających częściowemu odpisaniu w kwocie 0 tys. złotych.
121
121
121
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
NALEŻNOŚCI OD BANKÓW ORAZ BANKU CENTRALNEGO WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU (*)
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2020
4 348 373
291
-
96
4 348 760
Transfer do Koszyka 1
23
-21
-
-2
-
Transfer do Koszyka 2
-34
45
-
-11
-
Transfer do Koszyka 3
-6
-16
-
22
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
1 850 547
-
-
-
1 850 547
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-3 188 349
-96
-
-27
-3 188 472
Aktywa finansowe spisane z bilansu (**)
-
-
-
-2
-2
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
60 723
-35
-
10
60 698
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2020
3 071 277
168
-
86
3 071 531
ODPIS
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2020
3 069
-
-
1
3 070
Transfer do Koszyka 1
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 3
-2
-
-
2
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
1 294
-
-
-
1 294
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-713
-54
-
-23
-790
Aktywa finansowe spisane z bilansu (**)
-
-
-
-2
-2
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
-50
-
-
4
-46
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
-94
54
-
22
-18
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2020
3 504
-
-
4
3 508
(*) Należności od Banku Centralnego obejmują rachunek bieżący i depozyty.
(**) W tym wartość odsetek umownych podlegających częściowemu odpisaniu w kwocie 2 tys. złotych.
122
122
122
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
OGÓŁEM
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2021
101 192 289
24 774 086
4 849 092
3 085 206
6 565
133 907 238
783 128
805 590
1 588 718
Zwiększenia z tytułu nabycia części działalności Idea Bank S.A.
11 131 290
-
-
-
1 058 185
12 189 475
-
-
-
Transfer do Koszyka 1
6 563 081
-6 389 159
-6 517
-167 405
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-10 497 665
10 721 885
-20 136
-204 084
-
-
-49 972
49 972
-
Transfer do Koszyka 3
-489 541
-965 872
-37 886
1 493 299
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
37 891 534
-
-
-
5 704
37 897 238
-
-
-
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-27 389 455
-4 452 498
-554 419
-689 733
-277 592
-33 363 697
-612 649
-622 051
-1 234 700
Aktywa finansowe spisane z bilansu (*)
-
-
-134 776
-283 116
-26
-417 918
-
-
-
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-2 150
-999
-2
-214
-
-3 365
-
-
-
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
-300 153
81 579
179 718
157 589
-7 445
111 288
-5 367
-2 510
-7 877
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2021
118 099 230
23 769 022
4 275 074
3 391 542
785 391
150 320 259
115 140
231 001
346 141
W tym wartość bilansowa brutto wg stanu na 31.12.2021 kredytów i pożyczek pochodzących z nabycia części działalności Idea Bank S.A.
5 679 719
751 651
19 285
339 364
757 506
7 547 525
-
-
-
ODPIS (**)
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2021
385 919
1 145 274
3 449 508
1 971 811
3 486
6 955 998
5 460
22 808
28 268
Transfer do Koszyka 1
232 141
-179 601
-1 490
-51 050
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-21 578
-81 339
-7 708
110 625
-
-
-1 138
1 138
-
Transfer do Koszyka 3
-60 000
-130 781
-192 898
383 679
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
202 528
-
-
-
2 573
205 101
-
-
-
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-55 966
-53 967
-42 646
-42 758
-49 294
-244 631
-3 885
-19 259
-23 144
Aktywa finansowe spisane z bilansu (*)
-
-
-134 776
-283 116
-26
-417 918
-
-
-
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami) (***)
-125 603
248 946
102 905
320 893
162 247
709 388
2 918
-2 369
549
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
20 583
88 484
114 764
-103 913
73 941
193 859
-1 402
1 912
510
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2021
578 024
1 037 016
3 287 659
2 306 171
192 927
7 401 797
1 953
4 230
6 183
(*) W tym wartość odsetek umownych podlegających częściowemu odpisaniu w kwocie152 837 tys. złotych.
(**) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
(***) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 393 492 tys. złotych.
Łączna wartość niezdyskontowanych oczekiwanych strat kredytowych na moment początkowego ujęcia aktywów finansowych nabytych bądź udzielonych z utratą wartości w okresie zakończonym 31 grudnia 2021 roku wyniosła 2 722 tys. złotych.
123
123
123
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
OGÓŁEM
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2020
109 352 812
19 170 005
4 836 208
2 795 007
10 049
136 164 081
937 162
608 620
1 545 782
Transfer do Koszyka 1
3 490 248
-3 457 333
-220
-32 695
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-12 162 367
12 338 589
-13 748
-162 474
-
-
-183 753
183 753
-
Transfer do Koszyka 3
-1 113 306
-598 618
744 205
967 719
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
28 136 800
-
-
-
1 001
28 137 801
100 000
-
100 000
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-27 434 056
-2 921 962
-299 563
-354 277
-5 550
-31 015 408
-127 701
-51 141
-178 842
Aktywa finansowe spisane z bilansu (*)
-
-
-642 807
-216 263
-867
-859 937
-
-
-
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-6 892
-1 312
18
-3 061
-
-11 247
-
-
-
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
929 050
244 717
224 999
91 250
1 932
1 491 948
57 420
64 358
121 778
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2020
101 192 289
24 774 086
4 849 092
3 085 206
6 565
133 907 238
783 128
805 590
1 588 718
ODPIS (**)
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2020
315 839
703 006
3 332 521
1 923 480
2 272
6 277 118
4 954
17 402
22 356
Transfer do Koszyka 1
144 213
-133 700
-184
-10 329
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-60 349
115 369
-2 802
-52 218
-
-
-960
960
-
Transfer do Koszyka 3
-110 167
-110 031
42 882
177 316
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
124 001
-
-
-
793
124 794
331
-
331
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-41 839
-26 771
-42 637
-31 964
-465
-143 676
-1 102
-
-1 102
Aktywa finansowe spisane z bilansu (*)
-
-
-625 079
-216 263
-867
-842 209
-
-
-
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami) (***)
-12 216
581 691
568 136
246 411
-1 415
1 382 607
1 894
2 788
4 682
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
26 437
15 710
176 671
-64 622
3 168
157 364
343
1 658
2 001
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2020
385 919
1 145 274
3 449 508
1 971 811
3 486
6 955 998
5 460
22 808
28 268
(*) W tym wartość odsetek umownych podlegających częściowemu odpisaniu w kwocie 199 301 tys. złotych.
(**) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
(***) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 329 655 tys. złotych.
Łączna wartość niezdyskontowanych oczekiwanych strat kredytowych na moment początkowego ujęcia aktywów finansowych nabytych bądź udzielonych z utratą wartości w okresie zakończonym 31 grudnia 2020 roku wyniosła 1 400 tys. złotych.
124
124
124
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
NALEŻNOŚCI OD PRZEDSIĘBIORSTW
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2021
39 083 311
9 411 630
4 630 879
492 025
3 047
53 620 892
783 128
805 590
1 588 718
Zwiększenia z tytułu nabycia części działalności Idea Bank S.A.
10 887 840
-
-
-
1 020 541
11 908 381
-
-
-
Transfer do Koszyka 1
3 122 476
-3 111 612
-4 338
-6 526
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-5 873 860
5 890 252
-7 312
-9 080
-
-
-49 972
49 972
-
Transfer do Koszyka 3
-204 070
-370 770
-24 993
599 833
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
23 762 925
-
-
-
2 361
23 765 286
-
-
-
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-17 707 440
-2 273 497
-544 401
-103 975
-260 179
-20 889 492
-612 649
-622 051
-1 234 700
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-133 604
-50 925
-
-184 529
-
-
-
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-154
189
-
-
-
35
-
-
-
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
-181 147
-141 059
175 593
78 131
1 702
-66 780
-5 367
-2 510
-7 877
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2021
52 889 881
9 405 133
4 091 824
999 483
767 472
68 153 793
115 140
231 001
346 141
W tym wartość bilansowa brutto wg stanu na 31.12.2021 kredytów i pożyczek pochodzących z nabycia części działalności Idea Bank S.A.
5 572 909
672 163
19 285
338 739
744 682
7 347 778
-
-
-
ODPIS (*)
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2021
249 670
242 905
3 266 152
455 971
1 568
4 216 266
5 460
22 808
28 268
Transfer do Koszyka 1
59 839
-56 567
-989
-2 283
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-16 075
23 137
-2 540
-4 522
-
-
-1 138
1 138
-
Transfer do Koszyka 3
-12 831
-36 976
-175 755
225 562
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
149 155
-
-
-
247
149 402
-
-
-
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-42 525
-24 694
-39 337
-14 166
-48 943
-169 665
-3 886
-19 259
-23 145
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-133 604
-50 925
-
-184 529
-
-
-
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
45 777
91 549
91 952
61 012
164 867
455 157
2 918
-2 369
549
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
8 000
30 045
112 653
102 445
72 926
326 069
-1 401
1 912
511
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2021
441 010
269 399
3 118 532
773 094
190 665
4 792 700
1 953
4 230
6 183
(*) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
125
125
125
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
NALEŻNOŚCI OD PRZEDSIĘBIORSTW
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2020
47 951 914
4 143 731
4 627 824
537 988
5 235
57 266 692
937 162
608 620
1 545 782
Transfer do Koszyka 1
1 596 124
-1 591 503
-204
-4 417
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-8 047 705
8 063 327
-12 892
-2 730
-
-
-183 753
183 753
-
Transfer do Koszyka 3
-627 395
-144 290
730 787
40 898
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
16 777 995
-
-
-
20
16 778 015
100 000
-
100 000
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-19 492 180
-1 082 368
-297 598
-47 324
-4 425
-20 923 895
-127 701
-51 141
-178 842
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-635 288
-53 941
-3
-689 232
-
-
-
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-2 135
-44
-
1
-
-2 178
-
-
-
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
926 693
22 777
218 250
21 550
2 220
1 191 490
57 420
64 358
121 778
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2020
39 083 311
9 411 630
4 630 879
492 025
3 047
53 620 892
783 128
805 590
1 588 718
ODPIS (*)
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2020
206 646
99 126
3 157 920
497 134
-369
3 960 457
4 954
17 402
22 356
Transfer do Koszyka 1
40 729
-37 606
-181
-2 942
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-54 325
59 125
-2 764
-2 036
-
-
-960
960
-
Transfer do Koszyka 3
-28 205
-9 722
41 037
-3 110
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
77 639
-
-
-
200
77 839
331
-
331
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-34 787
-8 022
-42 411
-9 290
-377
-94 887
-1 102
-
-1 102
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-617 560
-53 941
-3
-671 504
-
-
-
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
23 023
137 225
557 879
27 971
-540
745 558
1 894
2 788
4 682
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
18 950
2 779
172 232
2 185
2 657
198 803
343
1 658
2 001
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2020
249 670
242 905
3 266 152
455 971
1 568
4 216 266
5 460
22 808
28 268
(*) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
126
126
126
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
NALEŻNOŚCI OD LUDNOŚCI – KREDYTY NA NIERUCHOMOŚCI
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2021
50 205 103
12 755 580
67 546
958 608
127
63 986 964
Zwiększenia z tytułu nabycia części działalności Idea Bank S.A.
43 943
-
-
-
11 592
55 535
Transfer do Koszyka 1
2 890 196
-2 785 520
-2 174
-102 502
-
-
Transfer do Koszyka 2
-3 967 270
4 114 023
-11 328
-135 425
-
-
Transfer do Koszyka 3
-126 806
-401 215
-6 697
534 718
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
9 628 918
-
-
-
246
9 629 164
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-5 751 479
-1 376 460
-8 940
-91 838
-2 615
-7 231 332
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-
-8 723
-
-8 723
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-818
-434
-2
-39
-
-1 293
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
67 071
144 381
1 859
22 197
-376
235 132
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2021
52 988 858
12 450 355
40 264
1 176 996
8 974
66 665 447
ODPIS
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2021
20 116
520 518
44 334
347 504
-13
932 459
Transfer do Koszyka 1
63 479
-45 277
-439
-17 763
-
-
Transfer do Koszyka 2
-393
-145 470
-4 913
150 776
-
-
Transfer do Koszyka 3
-5 750
-21 986
-10 985
38 721
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
7 653
-
-
-
41
7 694
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-1 066
-6 820
-3 168
-11 147
-135
-22 336
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-
-8 723
-
-8 723
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
-55 132
94 076
4 021
124 273
3 199
170 437
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
-884
54 396
493
21 705
-1 519
74 191
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2021
28 023
449 437
29 343
645 346
1 573
1 153 722
127
127
127
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
NALEŻNOŚCI OD LUDNOŚCI – KREDYTY NA NIERUCHOMOŚCI
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2020
47 284 003
12 690 965
59 623
738 917
150
60 773 658
Transfer do Koszyka 1
1 721 139
-1 704 556
-
-16 583
-
-
Transfer do Koszyka 2
-2 877 549
2 999 787
-855
-121 383
-
-
Transfer do Koszyka 3
-194 119
-248 174
12 696
429 597
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
8 054 247
-
-
-
548
8 054 795
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-3 828 280
-1 189 003
-1 741
-76 833
-167
-5 096 024
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-5 989
-11 518
-
-17 507
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-2 681
-548
18
-1 023
-
-4 234
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
48 343
207 109
3 794
17 434
-404
276 276
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTOWG STANU NA 31.12.2020
50 205 103
12 755 580
67 546
958 608
127
63 986 964
ODPIS
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2020
20 553
276 139
37 952
286 939
-15
621 568
Transfer do Koszyka 1
37 669
-36 210
-
-1 459
-
-
Transfer do Koszyka 2
-478
29 332
-38
-28 816
-
-
Transfer do Koszyka 3
-8 499
-26 153
1 468
33 184
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
4 485
-
-
-
280
4 765
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-511
-5 793
-226
-8 663
-10
-15 203
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-5 989
-11 518
-
-17 507
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
-34 815
50 207
8 772
72 844
-158
96 850
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
1 712
6 107
2 395
4 993
-110
15 097
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2020
20 116
293 629
44 334
347 504
-13
705 570
128
128
128
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
NALEŻNOŚCI OD LUDNOŚCI – POZOSTAŁE KREDYTY I POŻYCZKI
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2021
9 868 644
2 468 403
38 628
1 634 565
3 387
14 013 627
Zwiększenia z tytułu nabycia części działalności Idea Bank S.A.
13 822
-
-
-
6 217
20 039
Transfer do Koszyka 1
456 959
-398 577
-5
-58 377
-
-
Transfer do Koszyka 2
-605 284
666 359
-1 496
-59 579
-
-
Transfer do Koszyka 3
-158 665
-193 886
-6 192
358 743
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
4 385 232
-
-
-
3 097
4 388 329
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-3 330 118
-786 525
-1 080
-493 921
-3 454
-4 615 098
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-1 081
-223 467
-26
-224 574
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-1 178
-754
-
-175
-
-2 107
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
-128 055
20 420
2 179
57 255
-281
-48 482
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2021
10 501 357
1 775 440
30 953
1 215 044
8 940
13 531 734
ODPIS
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2021
113 225
375 356
26 986
1 168 338
1 931
1 685 836
Transfer do Koszyka 1
106 126
-75 121
-
-31 005
-
-
Transfer do Koszyka 2
-4 952
40 836
-255
-35 629
-
-
Transfer do Koszyka 3
-41 379
-71 819
-6 194
119 392
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
45 719
-
-
-
2 284
48 003
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-12 186
-22 402
-141
-17 443
-215
-52 387
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-1 081
-223 467
-26
-224 574
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
-106 313
63 156
6 788
135 491
-350
98 772
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
3 488
4 033
1 650
-227 952
-2 934
-221 715
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2021
103 728
314 039
27 753
887 725
690
1 333 935
129
129
129
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
NALEŻNOŚCI OD LUDNOŚCI – POZOSTAŁE KREDYTY I POŻYCZKI
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2020
11 419 405
2 239 287
36 722
1 518 099
4 661
15 218 174
Transfer do Koszyka 1
169 974
-158 262
-17
-11 695
-
-
Transfer do Koszyka 2
-1 178 443
1 216 803
-
-38 360
-
-
Transfer do Koszyka 3
-291 792
-206 154
723
497 223
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
3 196 989
-
-
-
434
3 197 423
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-3 393 436
-637 382
-226
-230 122
-958
-4 262 124
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-1 436
-150 803
-864
-153 103
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-2 076
-720
-
-2 039
-
-4 835
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
-51 977
14 831
2 862
52 262
114
18 092
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2020
9 868 644
2 468 403
38 628
1 634 565
3 387
14 013 627
ODPIS
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2020
85 375
323 562
24 612
1 139 407
2 655
1 575 611
Transfer do Koszyka 1
65 748
-59 817
-4
-5 927
-
-
Transfer do Koszyka 2
-4 847
26 212
-
-21 365
-
-
Transfer do Koszyka 3
-73 463
-74 156
377
147 242
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
41 555
-
-
-
312
41 867
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-6 398
-12 955
-
-14 011
-78
-33 442
Aktywa finansowe spisane z bilansu
-
-
-1 436
-150 803
-864
-153 103
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
-212
392 575
1 486
140 725
-717
533 857
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
5 467
6 822
1 951
-66 930
623
-52 067
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2020
113 225
602 243
26 986
1 168 338
1 931
1 912 723
130
130
130
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU (*)
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY (*)
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI
RAZEM
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2021
27 563 173
38 433
32 971
-
27 634 577
44 461 777
144 385
44 606 162
Zwiększenia z tytułu nabycia części działalności Idea Bank S.A.
15 080
-
-
40 266
55 346
312 513
-
312 513
Transfer do Koszyka 1
-
-
-
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-288 318
288 318
-
-
-
-14 500
14 500
-
Transfer do Koszyka 3
-
-
-
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
22 744 496
-
-
-
22 744 496
217 165 328
-
217 165 328
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-6 758 618
-8 108
-
-
-6 766 726
-233 548 610
-70 243
-233 618 853
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-
-
-
-
-
-
-
-
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
548 492
82
1 583
-1 315
548 842
31 975
385
32 360
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2021
43 824 305
318 725
34 554
38 951
44 216 535
28 408 483
89 027
28 497 510
ODPIS (**)
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2021
41 944
582
32 971
-5
75 492
72 240
3 102
75 342
Transfer do Koszyka 1
-
-
-
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 2
-7 041
7 041
-
-
-
-
-
-
Transfer do Koszyka 3
-
-
-
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
38 077
-
-
-
38 077
52 251
-
52 251
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-5 190
-
-
-
-5 190
-29 210
-98
-29 308
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
-7 288
3
-
-
-7 285
-12 053
69
-11 984
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
119
-1
1 583
29 863
31 564
2
-
2
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2021
60 621
7 625
34 554
29 858
132 658
83 230
3 073
86 303
(*) Dotyczy dłużnych papierów wartościowych prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycjach „Papiery wartościowe” i „Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań”.
(**) Odpis dotyczący dłużnych papierów wartościowych wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej papierów wartościowych.
131
131
131
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU (*)
DŁUŻNE PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY (*)
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI
RAZEM
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
RAZEM
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 1.01.2020
14 268 631
331 816
32 370
-
14 632 817
30 951 820
12 860
30 964 680
Transfer do Koszyka 1
298 600
-298 600
-
-
-
11 799
-11 799
-
Transfer do Koszyka 2
-38 434
38 434
-
-
-
-144 385
144 385
-
Transfer do Koszyka 3
-
-
-
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
20 398 512
-
-
-
20 398 512
356 783 532
-
356 783 532
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-7 679 491
-33 191
-
-
-7 712 682
-344 082 025
-1 376
-344 083 401
Modyfikacje nieskutkujące wyłączeniem z bilansu
-
-
-
-
-
-
-
-
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
315 355
-26
601
-
315 930
941 036
315
941 351
WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO WG STANU NA 31.12.2020
27 563 173
38 433
32 971
-
27 634 577
44 461 777
144 385
44 606 162
ODPIS (**)
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 1.01.2020
25 661
16 955
32 370
-
74 986
32 425
671
33 096
Transfer do Koszyka 1
15 961
-15 961
-
-
-
671
-671
-
Transfer do Koszyka 2
-171
171
-
-
-
-3 102
3 102
-
Transfer do Koszyka 3
-
-
-
-
-
-
-
-
Nowopowstałe / nabyte / udzielone aktywa finansowe
15 529
-
-
-
15 529
29 843
-
29 843
Aktywa finansowe wyłączone z bilansu, inne niż spisania z bilansu (spłaty)
-9 682
-694
-
-
-10 376
-4 777
-
-4 777
Zmiany w poziomie ryzyka kredytowego (wyłączając transfery między koszykami)
-5 783
111
-
-5
-5 677
17 181
-
17 181
Inne, w tym zmiany wynikające z kursów walutowych
429
-
601
-
1 030
-1
-
-1
SALDO ODPISÓW WG STANU NA 31.12.2020
41 944
582
32 971
-5
75 492
72 240
3 102
75 342
(*) Dotyczy dłużnych papierów wartościowych prezentowanych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w pozycjach „Papiery wartościowe” i „Aktywa stanowiące zabezpieczenie zobowiązań”.
(**) Odpis dotyczący dłużnych papierów wartościowych wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej papierów wartościowych.
Moratoria i gwarancje portfelowe stosowane ze względu na COVID-19
W 2021 roku Bank kontynuował stosowanie następujących programów dotyczących spłaty kredytów, wdrożonych w 2020 roku ze względu na COVID-19:
1) moratoria opracowane przez Bank zgodnie z Wytycznymi EBA, tj.:
W dniu 29 maja 2020 roku Urząd Komisji Nadzoru Finansowego notyfikował do Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego stanowisko banków wypracowane pod patronatem Związku Banków Polskich w sprawie Wytycznych EBA/GL/2020/02 dotyczących ustawowych i pozaustawowych moratoriów na spłaty kredytów, stosowanych w obliczu kryzysu spowodowanego przez COVID-19, które zostało przez Bank wprowadzone dla umów kredytu zawartych przed 13 marca 2020 roku na następujących zasadach:
• dla klientów indywidualnych, mikro i małych przedsiębiorców Bank wprowadził możliwość odroczenia spłat rat kapitałowych lub kapitałowo-odsetkowych na wskazany przez klienta okres wynoszący maksymalnie 6 miesięcy (niezależnie od liczby złożonych wniosków przez danego klienta). Warunkiem skorzystania z wyżej wymienionego moratorium jest terminowa obsługa kredytu przez klienta indywidualnego oraz posiadanie zdolności kredytowej z uwzględnieniem COVID-19 (w przypadku przedsiębiorców),
132
132
132
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
• dla średnich przedsiębiorstw (o obrotach do 50 milionów EUR) Bank wprowadził możliwość odroczenia spłat rat kapitałowych lub kapitałowo-odsetkowych, zgodnie z wnioskiem klienta, na wskazany przez niego okres, wynoszący maksymalnie odpowiednio: 6 miesięcy (raty kapitałowe) i 3 miesiące (raty kapitałowo-odsetkowe), pod warunkiem posiadania przez klienta zdolności kredytowej na koniec 2019 roku, a dla dużych przedsiębiorstw (o obrotach powyżej 50 milionów EUR) Bank wprowadził możliwość odroczenia spłat rat kapitałowych zgodnie z wnioskiem klienta, na wskazany przez niego okres, wynoszący maksymalnie 6 miesięcy pod warunkiem posiadania przez klienta zdolności kredytowej na koniec 2019 roku.
Program został zakończony w dniu 31 marca 2021 roku.
2) zawieszenie wykonania umowy na podstawie postanowień ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, tj.:
• przysługuje klientom, którzy jako konsumenci po dniu 13 marca 2020 roku utracili pracę lub inne główne źródło dochodu,
• w okresie trwania zawieszenia wykonania umowy (maksymalnie 3 miesiące), klient nie jest zobowiązany do dokonywania płatności wynikających z umowy, w tym rat kredytowych, z wyjątkiem opłat z tytułu ubezpieczeń powiązanych z tymi umowami oraz nie są naliczane odsetki.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku program jest w dalszym ciągu aktywny.
Wszystkie powyższe moratoria podlegały ocenie przez Bank pod kątem spełnienia kryteriów modyfikacji w rozumieniu MSSF 9 zgodnie z zasadami zdefiniowanymi w politykach rachunkowości Banku. Biorąc pod uwagę charakter powyższych moratoriów stanowiły one modyfikacje nieistotne zgodnie z przyjętymi przez Bank politykami. W związku z powyższym w odniesieniu do kredytów objętych powyższymi moratoriami Bank dokonywał każdorazowo ustalenia wyniku z modyfikacji nieistotnych.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku wartość bilansowa brutto portfela kredytowego objętego wyżej wymienonymi moratoriami (czynnymi i wygasłymi) wynosiła 11 644 miliony złotych (na dzień 31 grudnia 2020 roku 12 697 milionów złotych), a moratoriami objęto 59 061 klientów (na dzień 31 grudnia 2020 roku 59 185 klientów). Wartość bilansowa brutto portfela kredytowego objętego czynnymi moratoriami na 31 grudnia 2021 roku wynosiła 40 milionów złotych (na dzień 31 grudnia 2020 roku 605 milionów złotych).Negatywny wynik z tytułu modyfikacji nieistotnych rozpoznany w roku 2021 związany z tymi moratoriami wyniósł - 3,1 miliona złotych (w roku 2020 - 7,4 miliona złotych) i został rozpoznany w wyniku odsetkowym.
Bank w 2021 roku kontynuował także stosowanie szeregu umów gwarancji portfelowych z Bankiem Gospodarstwa Krajowego (BGK), ograniczających skutki COVID-19. Najistotniejsze z nich to:
1) Gwarancje de minimis
Aneks do dotychczasowej umowy został podpisany 19 marca 2020 roku.
Gwarancje są przeznaczone na kredyty obrotowe w PLN dla sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorstw. Maksymalna kwota gwarancji wynosi 1,5 mln EUR i może obejmować do 80% kwoty kapitału kredytu. Gwarancja może być udzielona na nowy kredyt, odnowienie lub podwyższenie kwoty kredytu.
2) Umowa w ramach Funduszu Gwarancji Płynnościowych (FGP)
Umowa została podpisana 10 kwietnia 2020 roku
Gwarancje są przeznaczone na kredyty obrotowe dla średnich i dużych przedsiębiorstw. Maksymalna kwota gwarancji wynosi 250 mln PLN i może obejmować do 80% kwoty kapitału kredytu. Gwarancja może być udzielona na nowy kredyt lub odnowienie.
Okres obowiązywania obu programów został przedłużony do 30 czerwca 2022 roku.
Dodatkowo w dniu 14 grudnia 2021 roku Bank podpisał umowę gwarancji portfelowych z Europejskim Funduszem Inwestycyjnym (EFI) w ramach Paneuropejskiego Funduszu Gwarancyjnego (PFG) mającego na celu walkę ze skutkami pandemii COVID-19, utworzonego przez 22 kraje członkowskie Unii Europejskiej.
Gwarancje są przeznaczone na kredyty obrotowe i inwestycyjne dla sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorstw . Maksymalna kwota gwarancji wynosi 2,57 mln EUR i może obejmować do 70% kwoty kapitału kredytu i odsetek. Gwarancja może być udzielona na nowy kredyt, odnowienie lub refinansowanie.
Gwarancje w ramach programu mogą być udzielane do końca 2022 roku.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku wartość bilansowa brutto portfela kredytowego objętego gwarancjami portfelowymi, ograniczającymi skutki COVID-19, wynosiła 5 987 milionów złotych (na dzień 31 grudnia 2020 roku 3 252 milionów złotych), a gwarancje obejmowały 9 817 klientów (na dzień 31 grudnia 2020 roku 4 530 klientów).
133
133
133
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Ekspozycja Banku na ryzyko kredytowe
Maksymalna ekspozycja kredytowa
Poniższa tabela przedstawia maksymalne narażenie na ryzyko kredytowe dla pozycji bilansowych i pozabilansowych na datę sprawozdawczą
31.12.2021
31.12.2020
Należności od Banku Centralnego
996 870
150 185
Należności od banków oraz kredyty i pożyczki udzielone klientom
147 423 610
131 644 798
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
7 966 726
4 842 279
Instrumenty zabezpieczające
78 216
779 063
Papiery wartościowe
73 770 753
74 270 760
Pozostałe aktywa (*)
916 826
856 331
Ekspozycja bilansowa (**)
231 153 001
212 543 416
Zobowiązania do udzielenia kredytu
44 526 331
44 980 725
Pozostałe zobowiązania warunkowe
32 014 449
31 463 281
Ekspozycja pozabilansowa
76 540 780
76 444 006
Razem
307 693 781
288 987 422
(*) Obejmuje część pozycji „Inne aktywa” (dochody do otrzymania, rozrachunki międzybankowe i międzyoddziałowe, należności od dłużników różnych oraz rozrachunki kartowe).
(**) Ekspozycja bilansowa jest równa wartości bilansowej prezentowanej w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.
Metody ograniczania ryzyka kredytowego
Bank wypracował ścisłą politykę zarządzania zabezpieczeniami, akceptowanymi przez Bank dla kredytów i gwarancji. Polityka zarządzania zabezpieczeniami jest odzwierciedlona w postaci wewnętrznych reguł i regulacji w Banku, odnoszących się do reguł nadzorczych, zawartych w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych.
Najczęściej spotykane zabezpieczenia pożyczek i kredytów, które są przyjmowane zgodnie z polityką Banku w tym zakresie, są następujące
ZABEZPIECZENIA
ZASADY SZACOWANIA WARTOŚCI ZABEZPIECZEŃ
HIPOTEKI
komercyjne
mieszkalne
Wartość zabezpieczenia powinna zostać określona na podstawie wyceny rynkowej dokonanej przez rzeczoznawcę. Dopuszczalne są inne, indywidualne udokumentowane źródła wyceny, np. oferta kupna, wartość zależna od etapu procedury przetargowej, itp.
ZASTAW REJESTROWY / PRZEWŁASZCZENIE:
zapasy
Wartość określana na podstawie wiarygodnych źródeł takich jak kwota z umowy zastawu, wartość z aktualnego sprawozdania finansowego, wartość wpisana w polisę ubezpieczeniową, wartość kwotowana na giełdzie, wartość wynikająca z zaawansowanego etapu windykacji poparta odpowiednimi dokumentami np. wyliczeniami komornika lub syndyka.
maszyny i urządzenia
Wartość określana na podstawie wyceny rynkowej rzeczoznawcy lub wartość bieżąca określona na podstawie innych wiarygodnych źródeł jak aktualna oferta kupna, ewidencja środków trwałych dłużnika, udokumentowana kwota podana przez komornika lub syndyka, itp.
samochody
Wartość jest określona na podstawie dostępnych tabel (np. firm ubezpieczeniowych) wartości samochodu w zależności od marki, wieku, ceny początkowej, ewentualnie innych wiarygodnych źródeł wyceny np. kwoty wpisanej w polisie ubezpieczeniowej.
inne
Wartość jest ustalana indywidualnie w zależności od przedmiotu. Wycena powinna pochodzić z wiarygodnego źródła z uwzględnieniem powyższych wskazówek.
papiery wartościowe i środki pieniężne
Wartość określana na podstawie indywidualnie szacowanej wartości rynkowej. Stopa odzysku powinna zostać oszacowana ostrożnie, aby uwzględnić dużą zmienność ceny niektórych papierów wartościowych.
CESJA WIERZYTELNOŚCI
od kontrahenta mającego rating inwestycyjny przyznany przez niezależną agencję ratingową lub wewnętrzny system ratingowy Banku
Wartość określana na podstawie indywidualnie szacowanej wysokości wierzytelności.
od pozostałych kontrahentów
Wartość określana na podstawie indywidualnie szacowanej wysokości wierzytelności.
GWARANCJE/ PORĘCZENIA (W TYM WEKSLOWE) / PRZYSTĄPIENIE DO DŁUGU
od banków i Skarbu Państwa
Do wysokość kwoty gwarantowanej.
od innych kontrahentów mających dobrą sytuację finansową w szczególności potwierdzoną ratingiem inwestycyjnym przyznanym przez niezależną agencję ratingową lub wewnętrznym ratingiem Banku
Wartość określana na podstawie indywidualnie szacowanej wysokości wierzytelności.
od pozostałych kontrahentów
Wartość określana na podstawie indywidualnie szacowanej wartości rynkowej.
134
134
134
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Efekt finansowy ustanowionych zabezpieczeń dla portfela ekspozycji ocenianych indywidualnie z rozpoznaną utratą wartości wynosi 482 639 tys. złotych na datę 31 grudnia 2020 roku (665 564 tys. złotych na datę 31 grudnia 2020 roku). Jest to kwota, o którą poziom wymaganych odpisów z tytułu utraty wartości dla tego portfela byłby wyższy, gdyby przy ich szacowaniu nie zostały uwzględnione zdyskontowane przepływy pieniężne uzyskane z zabezpieczeń.
Bank analizuje koncentrację w ramach poziomów LtV (stosunku wysokości długu do wartości zabezpieczenia), co ma szczególne znaczenie w przypadku kredytów mieszkaniowych dla ludności. Poniżej przedstawiono strukturę portfela kredytów mieszkaniowych dla ludności wg poziomu LtV:
31.12.2021
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
WSKAŹNIK LTV
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
KREDYTY MIESZKANIOWE DLA LUDNOŚCI – WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
0% < LtV <= 50%
18 972 694
6 407 506
13 950
615 302
164
26 009 616
50% < LtV <= 70%
14 439 110
2 553 229
11 991
292 287
114
17 296 731
70% < LtV <= 90%
7 699 932
1 563 325
-
62 378
-
9 325 635
90% < LtV <= 100%
119 223
19 615
1 258
1 553
81
141 730
100% < LtV
128 009
21 786
4 146
3 600
-
157 541
Razem
41 358 968
10 565 461
31 345
975 120
359
52 931 253
31.12.2020
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
WSKAŹNIK LTV
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
KREDYTY MIESZKANIOWE DLA LUDNOŚCI – WARTOŚĆ BILANSOWA BRUTTO
0% < LtV <= 50%
13 658 642
6 236 212
25 610
355 700
50
20 276 214
50% < LtV <= 70%
18 156 080
3 733 130
19 007
354 809
-
22 263 026
70% < LtV <= 90%
6 892 166
1 081 684
3 363
74 045
-
8 051 258
90% < LtV <= 100%
1 825 918
207 727
3 332
19 222
-
2 056 199
100% < LtV
201 785
27 316
6 122
2 350
-
237 573
Razem
40 734 591
11 286 069
57 434
806 126
50
52 884 270
Koncentracja ryzyka kredytowego
Zgodnie z obowiązującymi przepisami zaangażowanie Banku wobec jednego podmiotu lub podmiotów powiązanych kapitałowo lub organizacyjnie nie może przekroczyć 25% kapitału Tier I Banku. W 2021 roku limity maksymalnego zaangażowania nie zostały przekroczone.
a) Według poszczególnych podmiotów
ZAANGAŻOWANIE WOBEC 10 NAJWIĘKSZYCH KLIENTÓW BANKU WEDŁUG STANU NA 31 GRUDNIA 2021 ROKU (*)
UDZIAŁ % W PORTFELU
Klient 1
0,9%
Klient 2
0,7%
Klient 3
0,7%
Klient 4
0,6%
Klient 5
0,5%
Klient 6
0,4%
Klient 7
0,4%
Klient 8
0,4%
Klient 9
0,4%
Klient 10
0,4%
Razem
5,4%
(*) Zaangażowanie bilansowe i pozabilansowe z uwzględnieniem wyłączeń możliwych do wykorzystania w limicie dużych zaangażowań określonych w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013.
135
135
135
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
ZAANGAŻOWANIE WOBEC 10 NAJWIĘKSZYCH KLIENTÓW BANKU WEDŁUG STANU NA 31 GRUDNIA 2020 ROKU (*)
UDZIAŁ % W PORTFELU
Klient 1
0,9%
Klient 2
0,9%
Klient 3
0,7%
Klient 4
0,7%
Klient 5
0,7%
Klient 6
0,6%
Klient 7
0,6%
Klient 8
0,5%
Klient 9
0,4%
Klient 10
0,4%
Razem
6,4%
(*) Zaangażowanie bilansowe i pozabilansowe z uwzględnieniem wyłączeń możliwych do wykorzystania w limicie dużych zaangażowań określonych w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013.
b) Według grup kapitałowych
ZAANGAŻOWANIE WOBEC 5 NAJWIĘKSZYCH GRUP KAPITAŁOWYCH BĘDĄCYCH KLIENTAMI BANKU WEDŁUG STANU NA 31 GRUDNIA 2021 ROKU (*)
UDZIAŁ % W PORTFELU
Grupa 1
1,1%
Grupa 2
1,0%
Grupa 3
0,7%
Grupa 4
0,7%
Grupa 5
0,7%
Razem
4,2%
(*) Zaangażowanie bilansowe i pozabilansowe z uwzględnieniem wyłączeń możliwych do wykorzystania w limicie dużych zaangażowań określonych w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013.
ZAANGAŻOWANIE WOBEC 5 NAJWIĘKSZYCH GRUP KAPITAŁOWYCH BĘDĄCYCH KLIENTAMI BANKU WEDŁUG STANU NA 31 GRUDNIA 2020 ROKU (*)
UDZIAŁ % W PORTFELU
Grupa 1
1,2%
Grupa 2
1,0%
Grupa 3
0,9%
Grupa 4
0,8%
Grupa 5
0,8%
Razem
4,7%
(*) Zaangażowanie bilansowe i pozabilansowe z uwzględnieniem wyłączeń możliwych do wykorzystania w limicie dużych zaangażowań określonych w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013.
c) Koncentracja sektorowa
Ograniczeniu ryzyka kredytowego związanego z nadmierną koncentracją sektorową służy system kształtowania sektorowej struktury zaangażowania. Bank corocznie w ramach Polityki Kredytowej definiuje limity na poszczególne branże gospodarki narodowej. Limity te podlegają bieżącemu monitorowaniu. System ten dotyczy zaangażowania kredytowego w poszczególne rodzaje działalności gospodarczej sklasyfikowane według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD).
Limity ustalane są w oparciu o obecny poziom zaangażowania Banku w dany sektor oraz ocenę ryzyka danego sektora. Okresowe monitorowanie zaangażowania Banku pozwala na bieżącą identyfikację sektorów, w których może wystąpić nadmierna koncentracja ekspozycji. W przypadku zaistnienia takiej sytuacji dokonywana jest analiza obejmująca ocenę kondycji ekonomicznej sektora z uwzględnieniem zarówno dotychczasowych jak i prognozowanych trendów oraz ocenę jakości zaangażowania w sektorze. Działania te pozwalają na formułowanie działań Banku w celu ograniczenia ryzyka koncentracji sektorowej oraz bieżące dostosowywanie Polityki Kredytowej Banku do zmieniających się warunków.
136
136
136
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Strukturę zaangażowania według sektorów prezentuje poniższa tabela
STRUKTURA ZAANGAŻOWANIA WEDŁUG SEKTORÓW (*)
31.12.2021
31.12.2020
Rolnictwo, leśnictwo i rybactwo
0,9%
0,6%
Górnictwo i wydobywanie
0,8%
0,9%
Przetwórstwo przemysłowe
17,4%
18,6%
Wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz, parę wodną i powietrze do układów klimatyzacyjnych
5,7%
5,8%
Dostawa wody
2,3%
2,3%
Budownictwo
4,0%
4,5%
Handel hurtowy i detaliczny
13,0%
12,3%
Transport i gospodarka magazynowa
4,6%
4,4%
Działalność związana z zakwaterowaniem i usługami gastronomicznymi
2,1%
2,6%
Informacja i komunikacja
2,5%
2,2%
Działalność finansowa i ubezpieczeniowa
23,9%
20,8%
Działalność związana z obsługą rynku nieruchomości
9,1%
9,8%
Działalność profesjonalna, naukowa i techniczna
5,6%
7,1%
Działalność w zakresie usług administrowania i działalność wspierająca
1,6%
1,2%
Administracja publiczna i obrona narodowa, obowiązkowe ubezpieczenia społeczne
3,8%
5,1%
Edukacja
0,2%
0,2%
Opieka zdrowotna i pomoc społeczna
0,7%
0,6%
Działalność związana z kulturą, rozrywką i rekreacją
0,7%
0,9%
Pozostałe
1,1%
0,1%
Razem
100,0%
100,0%
(*) Zaangażowanie bilansowe i pozabilansowe z uwzględnieniem wyłączeń możliwych do wykorzystania w limicie dużych zaangażowań określonych w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013.
Aktywa finansowe podlegające modyfikacji
Poniższa tabela prezentuje informacje dotyczące aktywów finansowych, które podlegały modyfikacji nie powodującej wyłączenia ze sprawozdania z sytuacji finansowej i dla których odpis na oczekiwane straty kredytowe kalkulowany był jako strata kredytowa w okresie życia ekspozycji.
2021
2020
AKTYWA FINANSOWE, KTÓRE PODLEGAŁY MODYFIKACJI W OKRESIE
Wartość bilansowa według zamortyzowanego kosztu przed modyfikacją
710 253
3 087 270
Zysk/strata rozpoznana na modyfikacji
-3 011
-3 785
AKTYWA FINANSOWE, KTÓRE PODLEGAŁY MODYFIKACJI OD MOMENTU POCZĄTKOWEGO UJĘCIA
Wartość bilansowa brutto aktywów finansowych, dla których Bank w okresie zmieniła sposób kalkulacji odpisu z tytułu utraty wartości – z horyzontu dożywotniego na okres 12 miesięcy
1 702 697
438 407
Ekspozycje restrukturyzowane
Bank za ekspozycję restrukturyzowaną uznaje ekspozycję, której warunki spłaty zostały zmienione w trakcie trwania zobowiązania, wobec dłużnika, który doświadcza lub prawdopodobnie doświadczy trudności finansowych. Zmiana warunków umownych obejmuje działania restrukturyzacyjne określone przez Bank, w szczególności:
• wydłużenie pierwotnego terminu spłaty (w przypadku zawarcia aneksu do umowy) lub podpisanie umowy restrukturyzacyjnej (w przypadku zadłużenia w całości przeterminowanego), w szczególności w wyniku stałego obniżenia raty,
• zmiana warunków umowy pozwalająca na niższe niż umowne spłaty odsetek i/lub kapitału, tak aby wyeliminować przeterminowane zadłużenie,
• umowa podlegająca refinansowaniu poprzez inny kredyt w Banku.
Ekspozycja restrukturyzowana, która została:
• sklasyfikowana jako nieobsługiwane z powodu podjęcia działań restrukturyzacyjnych, lub
• sklasyfikowana jako nieobsługiwane przed podjęciem działań restrukturyzacyjnych, lub
• przeniesiona z kategorii ekspozycji obsługiwanych do nieobsługiwanych, w tym w wyniku przeterminowaniu o ponad 30 dni ekspozycji restrukturyzowanej w okresie warunkowym,
jest uznawana za nieobsługiwaną ekspozycję restrukturyzowaną (tzw. ekspozycję forborne).
137
137
137
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Ekspozycja przestaje być uznawana za ekspozycję forborne jeżeli spełnione są wszystkie poniższe warunki:
• ekspozycję uznaje się za obsługiwaną,
• upłynął co najmniej 2 letni okres warunkowy od daty uznania ekspozycji forborne za obsługiwaną,
• żadna z ekspozycji dłużnika nie była przeterminowana o 30 dni lub więcej na koniec okresu warunkowego.
Jeżeli warunki, o których mowa powyżej nie są spełnione na koniec okresu warunkowego, do czasu spełnienia wszystkich warunków ekspozycję nadal uznaje się za ekspozycję forborne w okresie warunkowym. Spełnienie warunków ocenia się, co najmniej raz na kwartał.
Ekspozycja kwalifikuje się do kategorii ekspozycji restrukturyzowanych tylko w przypadku, gdy udogodnienia udzielono klientowi z uwagi na trudności finansowe kredytobiorcy.
Umowy restrukturyzowane objęte są procesem monitorowania pod kątem wywiązywania się z zobowiązań zawartych w umowie.
Podjęcie decyzji o podjęciu działania restrukturyzacyjnego jest dokonywane w ramach decyzji kredytowej przez jednostki decyzyjne uprawnione do podejmowania decyzji związanych z ryzykiem kredytowym.
Zasady rachunkowości w odniesieniu do oceny i procesu ustalenia odpisów aktualizujących dla ekspozycji forborne zasadniczo pokrywają się z zasadami ustalania odpisów aktualizujących według MSSF 9.
W przypadku udzielenia wakacji kredytowych lub innych działań łagodzących skutki pandemii COVID-19 Bank stosuje podejście, spójne z wskazówkami regulacyjnymi w tym zakresie. Udzielenie wakacji kredytowych lub innych działań łagodzących skutki pandemii COVID-19 nie powoduje automatycznej identyfikacji nieobsługiwanych ekspozycji restrukturyzowanych (tzw. ekspozycji forborne).
Udział ekspozycji forborne w portfelu kredytowym Banku
31.12.2021
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA
INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg zamortyzowanego kosztu, w tym:
117 521 206
22 732 006
987 415
1 085 371
592 464
142 918 462
Ekspozycje forborne brutto
973 762
346 557
2 575 261
761 707
88 318
4 745 605
Odpis z tytułu utraty wartości
-1 661
-29 160
-1 763 380
-527 419
-17 189
-2 338 809
Ekspozycje forborne netto
972 101
317 397
811 881
234 288
71 129
2 406 796
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody, w tym:
115 140
231 001
-
-
-
346 141
Ekspozycje forborne
-
-
-
-
-
-
Odpis z tytułu utraty wartości (*)
-
-
-
-
-
-
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg wartości godziwej przez wynik, w tym:
160 379
Ekspozycje forborne
501
31.12.2020
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA
INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg zamortyzowanego kosztu, w tym:
113 125 147
24 803 762
1 667 995
1 205 241
23 596
140 825 741
Ekspozycje forborne brutto
1 066 433
392 180
2 391 141
635 583
1 201
4 486 538
Odpis z tytułu utraty wartości
-2 207
-34 871
-1 797 164
-325 652
-219
-2 160 113
Ekspozycje forborne netto
1 064 226
357 309
593 977
309 931
982
2 326 425
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody, w tym:
783 128
805 590
-
-
-
1 588 718
Ekspozycje forborne
-
-
-
-
-
-
Odpis z tytułu utraty wartości (*)
-
-
-
-
-
-
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg wartości godziwej przez wynik, w tym:
187 001
Ekspozycje forborne
1 068
(*) Odpis dotyczący kredytów i pożyczek udzielonych klientom wycenianych w wartości godziwej przez inne całkowite dochody jest ujęty w pozycji „Kapitał z aktualizacji wyceny” i nie pomniejsza wartości bilansowej kredytów.
138
138
138
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Analiza jakościowa ekspozycji forborne według okresów przeterminowania
31.12.2021
KOSZYK 3 (LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA
INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE
Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
EKSPOZYCJE FORBORNE WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
Wartość bilansowa brutto, w tym:
973 762
346 557
2 575 261
761 707
88 318
4 745 605
nieprzeterminowane
971 948
271 075
1 056 067
233 472
11 116
2 543 678
do 1 miesiąca
1 814
61 882
32 119
96 875
3 755
196 445
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
-
13 600
1 108
67 664
2 280
84 652
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
-
-
180 477
110 637
8 704
299 818
powyżej 1 roku do 5 lat
-
-
388 783
200 164
60 017
648 964
powyżej 5 lat
-
-
916 707
52 895
2 446
972 048
Odpis z tytułu utraty wartości, w tym:
-1 661
-29 160
-1 763 380
-527 419
-17 189
-2 338 809
nieprzeterminowane
-1 610
-17 241
-439 920
-149 001
11 529
-596 243
do 1 miesiąca
-51
-9 623
-21 798
-57 697
-2
-89 171
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
-
-2 296
-311
-38 493
204
-40 896
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
-
-
-176 076
-71 223
-2 732
-250 031
powyżej 1 roku do 5 lat
-
-
-311 853
-158 680
-24 585
-495 118
powyżej 5 lat
-
-
-813 422
-52 325
-1 603
-867 350
Wartość bilansowa, w tym:
501
nieprzeterminowane
472
do 1 miesiąca
-
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
-
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
-
powyżej 1 roku do 5 lat
29
powyżej 5 lat
-
139
139
139
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Analiza jakościowa ekspozycji forborne według okresów przeterminowania
31.12.2020
KOSZYK 3(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA
INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE
Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
EKSPOZYCJE FORBORNE WYCENIANE WEDŁUG ZAMORTYZOWANEGO KOSZTU
Wartość bilansowa brutto, w tym:
1 066 433
392 180
2 391 141
635 583
1 201
4 486 538
nieprzeterminowane
1 063 459
300 210
853 092
241 024
823
2 458 608
do 1 miesiąca
2 974
71 528
15 343
96 740
154
186 739
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
-
20 235
17 710
72 203
86
110 234
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
-
207
52 758
86 607
12
139 584
powyżej 1 roku do 5 lat
-
-
298 698
107 344
89
406 131
powyżej 5 lat
-
-
1 153 540
31 665
37
1 185 242
Odpis z tytułu utraty wartości, w tym:
-2 207
-34 871
-1 797 164
-325 652
-219
-2 160 113
nieprzeterminowane
-2 138
-19 305
-492 436
-82 782
-180
-596 841
do 1 miesiąca
-69
-11 065
-9 063
-40 476
114
-60 559
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
-
-4 469
-5 260
-34 131
-58
-43 918
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
-
-32
-40 774
-51 818
-8
-92 632
powyżej 1 roku do 5 lat
-
-
-210 651
-85 227
-50
-295 928
powyżej 5 lat
-
-
-1 038 980
-31 218
-37
-1 070 235
EKSPOZYCJE FORBORNE WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
Wartość bilansowa, w tym:
1 068
nieprzeterminowane
142
do 1 miesiąca
-
powyżej 1 miesiąca do 3 miesięcy
-
powyżej 3 miesięcy do 1 roku
7
powyżej 1 roku do 5 lat
919
powyżej 5 lat
-
Zmiany wartości bilansowej netto ekspozycji forborne
2021
2020
Wartość bilansowa na początek okresu
2 327 493
1 538 458
Wartość ekspozycji ujętych w okresie
566 846
1 606 852
Wartość ekspozycji wyłączonych w okresie
-98 330
-376 017
Zmiana odpisów aktualizujących
58 592
-410 824
Inne zmiany
-447 304
-30 976
Wartość bilansowa na koniec okresu
2 407 297
2 327 493
Przychody odsetkowe
131 825
122 448
140
140
140
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Ekspozycje forborne według struktury produktowej
31.12 .2021
31.12 .2020
Kredyty na nieruchomości
1 398 940
1 636 640
Kredyty w rachunku bieżącym
97 357
46 863
Kredyty operacyjne
132 653
60 119
Kredyty na inwestycje
500 066
213 822
Kredyty gotówkowe
259 694
350 761
Pozostałe kredyty i pożyczki
18 587
19 288
Wartość bilansowa
2 407 297
2 327 493
Ekspozycje forborne według struktury branżowej
31.12 .2021
31.12 .2020
Przedsiębiorstwa, w tym:
913 318
589 948
Działalność związana z obsługą rynku nieruchomości
136 182
236 548
Przetwórstwo przemysłowe
81 455
59 328
Handel hurtowy i detaliczny
119 719
49 984
Działalność związana z zakwaterowaniem i usługami gastronomicznymi
378 941
85 468
Budownictwo
11 980
54 071
Działalność profesjonalna, naukowa i techniczna
96 934
60 459
Transport i gospodarka magazynowa
16 958
10 898
Rolnictwo, leśnictwo i rybactwo
38 389
18 106
Pozostałe branże
32 760
15 086
Osoby fizyczne
1 493 979
1 737 545
Wartość bilansowa
2 407 297
2 327 493
Ekspozycje forborne według struktury geograficznej
31.12 .2021
31.12 .2020
Polska
2 376 272
2 326 456
Wielka Brytania
29 924
521
Pozostałe kraje
1 101
516
Wartość bilansowa
2 407 297
2 327 493
Kompensowanie aktywów i zobowiązań finansowych
Ujawnienia w tabelach poniżej obejmują aktywa i zobowiązania finansowe, które podlegają egzekwowalnym porozumieniom ramowym lub podobnym porozumieniom dotyczącym kompensowania, niezależnie od tego, czy są one kompensowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.
Porozumienia dotyczące kompensowania zawierane przez Bank to:
• umowy ramowe ISDA oraz inne umowy ramowe dotyczące instrumentów pochodnych,
• globalne umowy ramowe (GMRA) dotyczące transakcji zakupu/sprzedaży papierów wartościowych z przyrzeczeniem odkupu.
Porozumienia dotyczące kompensowania zawierane przez Bank nie spełniają kryteriów kompensowania w sprawozdaniu z sytuacji finansowej. Zapisy takich porozumień dają bowiem prawo do kompensaty ujętych kwot, które jest wykonalne tylko w przypadkach niewywiązania się z płatności, niewypłacalności lub upadłości jednego z kontrahentów. Na dzień bilansowy nie wystąpiły przypadki kompensaty aktywów i zobowiązań finansowych z tytułu wymienionych porozumień.
Bank otrzymał i złożył zabezpieczenia w postaci depozytów zabezpieczających i płynnych papierów wartościowych w odniesieniu do transakcji na instrumentach pochodnych.
Zabezpieczenia te ustanowione są na standardowych warunkach branżowych. Zabezpieczenia w postaci depozytów zabezpieczających wynikają m.in. z tzw. Credit Support Annex (CSA) – stanowiących załącznik do umów ramowych ISDA.
Aktywa i zobowiązania finansowe, które podlegają egzekwowalnym porozumieniom ramowym lub podobnym porozumieniom dotyczącym kompensowania i które mogą potencjalnie podlegać kompensacie w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.
141
141
141
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
POTENCJALNE KWOTY KOMPENSATY
31.12.2021
WARTOŚĆ BILANSOWA AKTYWÓW FINANSOWYCH PREZENTOWANA W SPRAWOZDANIU Z SYTUACJI FINANSOWEJ
INSTRUMENTY FINANSOWE (ZAWIERA OTRZYMANE ZABEZPIECZENIA NA PAPIERACH WARTOŚCIOWYCH)
OTRZYMANE ZABEZPIECZENIA PIENIĘŻNE
WARTOŚĆ NETTO
AKTYWA FINANSOWE
Instrumenty pochodne
7 902 217
-6 695 376
-733 632
473 209
Transakcje zakupu papierów wartościowych z przyrzeczeniem odsprzedaży
582 993
-582 993
-
-
RAZEM
8 485 210
-7 278 369
-733 632
473 209
POTENCJALNE KWOTY KOMPENSATY
31.12.2021
WARTOŚĆ BILANSOWA ZOBOWIĄZAŃ FINANSOWYCH PREZENTOWANA W SPRAWOZDANIU Z SYTUACJI FINANSOWEJ
INSTRUMENTY FINANSOWE (ZAWIERA ZŁOŻONE ZABEZPIECZENIA NA PAPIERACH WARTOŚCIOWYCH)
ZŁOŻONE ZABEZPIECZENIA PIENIĘŻNE
WARTOŚĆ NETTO
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
Instrumenty pochodne
10 159 839
-6 848 062
-1 956 510
1 355 267
Transakcje sprzedaży papierów wartościowych z przyrzeczeniem odkupu
848 221
-848 192
-
29
RAZEM
11 008 060
-7 696 254
-1 956 510
1 355 296
POTENCJALNE KWOTY KOMPENSATY
31.12.2020
WARTOŚĆ BILANSOWA AKTYWÓW FINANSOWYCH PREZENTOWANA W SPRAWOZDANIU Z SYTUACJI FINANSOWEJ
INSTRUMENTY FINANSOWE (ZAWIERA OTRZYMANE ZABEZPIECZENIA NA PAPIERACH WARTOŚCIOWYCH)
OTRZYMANE ZABEZPIECZENIA PIENIĘŻNE
WARTOŚĆ NETTO
AKTYWA FINANSOWE
Instrumenty pochodne
5 449 810
-4 439 645
-326 395
683 769
RAZEM
5 449 810
-4 439 645
-326 395
683 769
POTENCJALNE KWOTY KOMPENSATY
31.12.2020
WARTOŚĆ BILANSOWA ZOBOWIĄZAŃ FINANSOWYCH PREZENTOWANA W SPRAWOZDANIU Z SYTUACJI FINANSOWEJ
INSTRUMENTY FINANSOWE (ZAWIERA ZŁOŻONE ZABEZPIECZENIA NA PAPIERACH WARTOŚCIOWYCH)
ZŁOŻONE ZABEZPIECZENIA PIENIĘŻNE
WARTOŚĆ NETTO
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
Instrumenty pochodne
5 641 933
-4 450 897
-813 049
377 988
RAZEM
5 641 933
-4 450 897
-813 049
377 988
Ujawnione powyżej wartości aktywów i zobowiązań finansowych prezentowane są w sprawozdaniu z sytuacji finansowej:
• aktywa i zobowiązania finansowe z tytułu instrumentów pochodnych – na bazie wartości godziwej,
• aktywa i zobowiązania finansowe z tytułu transakcji zakupu/sprzedaży papierów wartościowych z przyrzeczeniem odsprzedaży/odkupu – na bazie wartości według zamortyzowanego kosztu.
142
142
142
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Rekoncyliacja wartości bilansowej aktywów i zobowiązań finansowych, które podlegają egzekwowalnym porozumieniom ramowym lub podobnym porozumieniom dotyczącym kompensowania, z wartościami prezentowanymi w sprawozdaniu z sytuacji finansowej.
31.12.2021
WARTOŚĆ BILANSOWA NETTO
POZYCJA SPRAWOZDANIA
Z SYTUACJI FINANSOWEJ
WARTOŚĆ BILANSOWA POZYCJI ZE SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ
WARTOŚĆ BILANSOWA POZYCJI NIE PODLEGAJĄCYCH UJAWNIENIU W NOCIE DOTYCZĄCEJ KOMPENSOWANIA
NOTA
AKTYWA FINANSOWE
7 824 001
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
7 966 726
142 725
20
Instrumenty pochodne
78 216
Instrumenty zabezpieczające
78 216
-
21
Transakcje zakupu papierów wartościowych z przyrzeczeniem odsprzedaży
582 993
Należności od banków
3 998 628
3 415 635
19
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
7 940 955
Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
7 978 525
37 570
20
Instrumenty pochodne
2 218 884
Instrumenty zabezpieczające
2 221 732
2 848
21
Transakcje sprzedaży papierów wartościowych z przyrzeczeniem odkupu
848 221
Zobowiązania wobec innych banków
5 069 257
4 221 036
31
31.12.2020
WARTOŚĆ BILANSOWA NETTO
POZYCJA SPRAWOZDANIA
Z SYTUACJI FINANSOWEJ
WARTOŚĆ BILANSOWA POZYCJI ZE SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ
WARTOŚĆ BILANSOWA POZYCJI NIE PODLEGAJĄCYCH UJAWNIENIU W NOCIE DOTYCZĄCEJ KOMPENSOWANIA
NOTA
AKTYWA FINANSOWE
4 670 747
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
4 842 279
171 532
20
Instrumenty pochodne
779 063
Instrumenty zabezpieczające
779 063
-
21
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
4 568 974
Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
4 636 116
67 142
20
Instrumenty pochodne
1 072 959
Instrumenty zabezpieczające
1 072 959
-
21
45.3. Ryzyko prawne związane z walutowymi kredytami hipotecznymi w CHF
1) Przyjęte zasady rachunkowości
Bank uznaje, iż ryzyko prawne dotyczące niespłaconego na dzień 31 grudnia 2021 roku portfela walutowych kredytów hipotecznych w CHF ma wpływ na oczekiwane przepływy pieniężne z tego portfela oraz na poziom oczekiwanej straty kredytowej w rozumieniu MSSF 9 możliwej do poniesienia przez Bank.
W związku z powyższym, ocena ryzyka kredytowego portfela walutowych kredytów hipotecznych w CHF prowadzona jest w Banku z uwzględnieniem ryzyka prawnego związanego z tym portfelem. Bank uznaje, że w odniesieniu do portfela CHF nastąpił istotny wzrost ryzyka kredytowego od daty początkowego ujęcia i klasyfikuje te kredyty do Koszyka 2. Ze względu na niekorzystną linię orzeczniczą sądów, skutkującą istotnym prawdopodobieństwem przegrania sprawy, w przypadku wystąpienia przez klienta z roszczeniem sądowym, kredyty objęte takimi roszczeniami Bank klasyfikuje natomiast do Koszyka 3.
Z kolei w odniesieniu do spłaconego portfela walutowych kredytów hipotecznych w CHF Bank stosuje MSR 37 i ujmuje rezerwy alokowane do tej części portfela w pozycji „Rezerwy” oraz „Pozostałe koszty operacyjne”, co zostało zaprezentowane odpowiednio w Nocie 36 oraz Nocie 11.
2) Charakterystyka portfela
Bank Pekao S.A. nie udziela kredytów w CHF dla ludności od 2003 roku. Niemal cały aktualny portfel kredytów w CHF dla ludności został przejęty przez Bank Pekao S.A. w procesie podziału przez wydzielenie Banku BPH S.A. (kredyty udzielone przed sierpniem 2006 roku).
143
143
143
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank posiadał portfel walutowych kredytów hipotecznych w CHF o łącznej wartości bilansowej brutto w kwocie 2 436,1 milionów złotych (tj. 547,6 milionów CHF) względem 2 660 milionów złotych tj. 623,8 milionów CHF) na dzień 31 grudnia 2020 roku.
Poniższe tabele przedstawiają strukturę i jakość portfela kredytów w CHF dla ludności:
31.12.2021
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1
(12M ECL)
KOSZYK 2
(LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
Wartość bilansowa brutto ekspozycji, w tym:
2 078
2 022 279
18 588
393 194
-
2 436 139
ekspozycje denominowane w CHF
2 078
2 020 374
18 588
392 767
-
2 433 807
ekspozycje indeksowane do CHF
-
1 905
-
427
-
2 332
Odpisy aktualizujące wartość ekspozycji, w tym (*):
-1
-231 524
-15 447
-305 835
-
-552 807
ekspozycje denominowane w CHF
-1
-231 505
-15 447
-305 622
-
-552 575
ekspozycje indeksowane do CHF
-
-19
-
-213
-
-232
Wartość bilansowa netto ekspozycji, w tym:
2 077
1 790 755
3 141
87 359
-
1 883 332
ekspozycje denominowane w CHF
2 077
1 788 869
3 141
87 145
-
1 881 232
ekspozycje indeksowane do CHF
-
1 886
-
214
-
2 100
(*) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 393 492 tys. złotych.
31.12.2020
KOSZYK 3
(LIFETIME ECL
Z UTRATĄ WARTOŚCI)
KOSZYK 1 (12M ECL)
KOSZYK 2 (LIFETIME ECL BEZ UTRATY WARTOŚCI)
ANALIZA INDYWIDUALNA
ANALIZA GRUPOWA
NABYTE LUB UDZIELONE Z UTRATĄ WARTOŚCI (POCI)
RAZEM
Wartość bilansowa brutto ekspozycji, w tym:
2 602
2 438 951
34 705
183 547
-
2 659 805
ekspozycje denominowane w CHF
2 602
2 433 395
34 705
182 953
-
2 653 655
ekspozycje indeksowane do CHF
-
5 556
-
594
-
6 150
Odpisy aktualizujące wartość ekspozycji, w tym (*):
-1
-353 883
-23 976
-91 229
-
-469 089
ekspozycje denominowane w CHF
-1
-353 845
-23 976
-91 033
-
-468 855
ekspozycje indeksowane do CHF
-
-38
-
-196
-
-234
Wartość bilansowa netto ekspozycji, w tym:
2 601
2 085 068
10 729
92 318
-
2 190 716
ekspozycje denominowane w CHF
2 601
2 079 550
10 729
91 920
-
2 184 800
ekspozycje indeksowane do CHF
-
5 518
-
398
-
5 916
(*) W tym rezerwa na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w kwocie 329 655 tys. złotych.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku średnie LTV dla portfela kredytów hipotecznych w CHF dla ludności należącego do Banku wyniosło 33,7% (na 31 grudnia 2020 roku 37,1%), przy średnim wskaźniku LTV dla całego portfela kredytów hipotecznych wynoszącym 51,8% (na 31 grudnia 2020 roku 55,5%).
3) Postępowania sądowe związane z walutowymi kredytami hipotecznymi w CHF
W dniu 3 października 2019 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej „TSUE”) wydał orzeczenie w sprawie kredytu indeksowanego do CHF udzielonego przez inny bank, w którym dokonał wykładni przepisów dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 roku w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich na kanwie umowy kredytu indeksowanego do CHF. TSUE wskazał skutki uznania ewentualnej abuzywności klauzul przeliczeniowych przez sąd krajowy, nie badając jednocześnie w ogóle ewentualnej abuzywności postanowień umownych. TSUE nie przesądził, że w przypadku ustalenia przez sąd krajowy ewentualnej abuzywności automatycznie nastąpić powinno ustalenie przez sąd nieważności całej umowy. Ocena w tym zakresie pozostaje do rozstrzygnięcia przez sąd krajowy, przy czym TSUE nie wykluczył możliwości uzupełnienia luki powstałej w wyniku abuzywności klauzul przeliczeniowych za pomocą krajowych przepisów dyspozytywnych.
144
144
144
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Orzeczenie TSUE stanowi ogólne wytyczne dla polskich sądów. Ostateczne rozstrzygnięcia podejmowane przez polskie sądy są dokonywane na podstawie przepisów UE interpretowanych zgodnie z wyrokiem TSUE, mając na uwadze przepisy prawa krajowego i analizę indywidualnych okoliczności każdej sprawy. Jednocześnie trudno mówić o ukształtowanej linii orzeczniczej w sprawach kredytów hipotecznych w CHF, co potwierdzają często wzajemnie wykluczające się orzeczenia sadów powszechnych, a także służące rozwiązaniu wątpliwości sądów zapytania prawne do TSUE i Sądu Najwyższego.
W sposób szczególny należy zwrócić uwagę na wniosek zgłoszony w dniu 29 stycznia 2021 roku przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego do pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego w kwestii rozstrzygnięcia zagadnień prawnych związanych z walutowymi kredytami hipotecznymi w CHF odnoszących się w szczególności do następujących aspektów:
1) czy postanowienia abuzywne odnoszące się do sposobu określania kursu waluty w umowie kredytu indeksowanego lub denominowanego mogą być zastąpione przez przepisy prawa cywilnego, bądź zwyczajowego,
2) czy w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu denominowanego umowa może wiązać strony w pozostałym zakresie,
3) czy w razie niemożliwości ustalenia wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu umowa może wiązać strony w pozostałym zakresie ,
4) czy w sytuacji unieważnienia umowy kredytowej zastosowanie znajdzie teoria salda czy teoria dwóch kondykcji,
5) co jest momentem określającym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia w przypadku, gdy bank występuje z roszczeniem względem kredytobiorcy o zwrot wypłaconego kredytu,
6) czy możliwe jest otrzymanie przez banki i kredytobiorców wynagrodzenia za korzystanie ze środków.
W ocenie Banku orzeczenie Sądu Najwyższego dotyczące powyższych kwestii może mieć istotny wpływ na dalsze ukształtowanie linii orzecznictwa sądowego w tym zakresie. Jednak nie jest pewne, czy i kiedy Izba Cywilna w pełnym składzie podejmie uchwałę w przedmiocie wyżej wymienionych pytań prawnych.
W dniu 7 maja 2021 roku podjęta została przez Sąd Najwyższy w składzie siedmiu sędziów uchwała, po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej zagadnienia prawnego w sprawie III CZP 6/21, wskazująca, że;
• niedozwolone postanowienie umowne (art. 385(1) § 1 k.c.) jest od początku, z mocy samego prawa, dotknięte bezskutecznością na korzyść konsumenta, który może udzielić następczo świadomej i wolnej zgody na to postanowienie i w ten sposób przywrócić mu skuteczność z mocą wsteczną;
• jeżeli bez bezskutecznego postanowienia umowa kredytu nie może wiązać, konsumentowi i kredytodawcy przysługują odrębne roszczenia o zwrot świadczeń pieniężnych spełnionych w wykonaniu tej umowy (art. 410 § 1 w związku z art. 405 k.c.). Kredytodawca może żądać zwrotu świadczenia od chwili, w której umowa kredytu stała się trwale bezskuteczna.
Przedmiotowej uchwale nadano moc zasady prawnej wobec czego w zakresie rozstrzygniętych zagadnień jest ona wiążąca w innych sprawach rozpoznawanych przez sądy powszechne, jak również przez Sąd Najwyższy.
Ponadto, obserwowany jest na rynku trend związany z kierowaniem przez sądy powszechne zapytań dotyczących różnego rodzaju powstających wątpliwości do Sądu Najwyższego, co również może wpływać na przyszłe kierunki orzecznictwa sądowego.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku przeciwko Bankowi toczyło się 1 435 indywidualnych spraw sądowych dotyczących walutowych kredytów hipotecznych w CHF, które zostały udzielone w latach ubiegłych o łącznej wartości przedmiotu sporu w kwocie 377 milionów złotych (na dzień 31 grudnia 2020 roku liczba spraw wynosiła 515, a odpowiadająca im wartość przedmiotu sporu 126 milionów złotych). Główna przyczyna sporu wskazywana przez powodów dotyczy kwestionowania zapisów umowy kredytu w zakresie stosowania przez Bank kursów przeliczeniowych i skutkuje roszczeniami dotyczącymi orzeczenia częściowej lub całkowitej nieważności umów kredytowych. W 2021 roku Bank w sprawach z powództwa kredytobiorców otrzymał 106 niekorzystnych wyroków sądowych, w tym 15 wyroków mających charakter prawomocny oraz 8 korzystnych wyroków sądowych, w tym 4 mające charakter prawomocny (w 2020 roku: 33 niekorzystne wyroki sądowe, w tym 3 wyroki mające charakter prawomocny stwierdzające nieważność umowy kredytu oraz 10 korzystnych wyroków sądowych, w tym 2 wyroki prawomocne oddalające powództwo o ustalenie nieważności umowy kredytu oraz powództwo o zapłatę w związku z nieważnością umowy kredytu).
4) Rezerwa związana z walutowymi kredytami hipotecznymi w CHF - założenia i metodyka wyliczeń
Na dzień 31 grudnia 2021 roku poziom rezerwy na wyżej wymienione ryzyko prawne związane z umowami kredytów hipotecznych walutowych w CHF oszacowanej przez Bank wynosił 506,9 milionów złotych i wzrósł o 96,9 milionów złotych względem poziomu tych rezerw na dzień 31 grudnia 2020 roku.
Powyższa kwota obejmuje rezerwę na indywidualne istniejące sprawy sądowe, których stroną jest Bank w kwocie 208,8 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2021 roku (69 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2020 roku) oraz rezerwę portfelową na pozostałe umowy walutowych kredytów hipotecznych w CHF, które są obciążone ryzykiem prawnym związanym z charakterem tych umów w kwocie 298,1 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2021 roku (341,0 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2020 roku).
145
145
145
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
W odniesieniu do rezerwy portfelowej, na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank oparł wyliczenia na 3 możliwych scenariuszach, aby w jak najlepszy sposób uwzględnić w szacunkach różne możliwe rozwiązania, które mogą wystąpić biorąc pod uwagę obecne uwarunkowania w sektorze bankowym.
Wyliczenie rezerwy przeprowadzone przez Bank na dzień 31 grudnia 2021 roku opierało się na następujących scenariuszach:
1) scenariusz bazowy - uznawany jako najbardziej prawdopodobny, gdzie Bank zakłada, że około 12% kredytobiorców walutowych (posiadających zarówno aktywne, jak i spłacone kredyty, których kapitał początkowy wynosił 1 519 milionów CHF) wniesie pozwy przeciwko Bankowi dotyczące kwestionowania umowy kredytowej oraz w którym Bank dokonuje szacunku prawdopodobieństwa przegrania spraw sądowych, jak również możliwych skutków finansowych w sytuacji przegrania sprawy sądowej przyjmując jako możliwe rozstrzygnięcia:
• unieważnienie całej umowy walutowego kredytu hipotecznego w CHF w efekcie uznania klauzuli waloryzacyjnej za niedozwoloną,
• uznanie, że klauzule zawarte w umowie kredytowej stanowią niedozwolone postanowienia umowne skutkujące ustaleniem salda kredytu w PLN oraz pozostawienie oprocentowania kredytu w oparciu o stawkę LIBOR tzw. „odfrankowienie”,
• uznania klauzuli waloryzacyjnej za abuzywną i zastąpienia w jej treści tabeli kursowej Banku przez kurs średni NBP,
• oddalenia powództwa.
W scenariuszu bazowym na dzień 31 grudnia 2021 roku, Bank uwzględnił aktualny stan otoczenia makroekonomicznego, w tym obecnie obserwowane kierunki w orzecznictwie sądowym dotyczącym walutowych kredytów hipotecznych w CHF, a także dotychczasową własną oraz obserwowaną na rynku historię pozwów. Ponadto, Bank dokonał szacunku w zakresie prawdopodobieństwa przegrania spraw spornych i prawdopodobieństw możliwych rozwiązań w sytuacji zaistnienia sporu w oparciu o zaktualizowaną opinię zewnętrznej kancelarii prawnej.
Dodatkowym elementem szacunków w scenariuszu bazowym jest rozkład prawdopodobieństwa możliwego rozstrzygnięcia sprawy spornej, które wiąże się z określonym poziomem straty. Największy udział w możliwych scenariuszach rozstrzygnięć, wynoszący 80% (70% na koniec 2020 roku), Bank przypisuje unieważnieniu umowy kredytowej). W tym scenariuszu Bank nie zakłada zawierania ugód z klientami.
2) scenariusz ugód – jako możliwy w ocenie Banku w obecnych uwarunkowaniach rynkowych scenariusz zdarzeń, w którym większość klientów (około 80% wartości portfela) będzie kwalifikować się do skorzystania z opcji ugód z Bankiem bazując na rozwiązaniach wdrażanych w sektorze bankowym, zgodnie z propozycją Przewodniczącego Komisji Nadzoru Finansowego.
W scenariuszu ugód skutki finansowe dla Banku są równe sumie różnic pomiędzy aktualnym saldem walutowego kredytu hipotecznego w CHF, a saldem hipotetycznego kredytu w PLN, opartego o stawkę WIBOR powiększoną o marżę kredytu udzielonego w tym samym czasie i na ten sam okres co kredyt w CHF i spłacanego przez kredytobiorcę zgodnie ze spłatami wykonanymi na kredycie w CHF. W rezultacie, przy obecnych parametrach rynkowych koszty Banku z tytułu zawierania ugód wyniosłyby około 447 milionów złotych. Dla umów będących obecnie przedmiotem sporu Bank dokonuje oceny w zakresie możliwej skłonności klientów do wycofania pozwu i zawarcia ugody, uwzględniając w tej ocenie relację korzyści możliwej do osiągnięcia przez klienta z ugody względem potencjalnej korzyści z pozwu (włącznie z kosztami prowadzenia pozwu) oraz oczekiwane rozstrzygnięcie sporu sądowego.
3) scenariusz negatywny – jako możliwy do zaistnienia w sytuacji istotnego pogorszenia stanu otoczenia makroekonomicznego, w szczególności w zakresie znaczącego nasilenia i pogłębienia negatywnego trendu dotyczącego niekorzystnego orzecznictwa i sądów powszechnych dotyczących walutowych kredytów hipotecznych w CHF, liczba możliwych pozwów będzie dwukrotnie większa niż zakładana w scenariuszu bazowym, przy jednoczesnym większym prawdopodobieństwie w odniesieniu do niekorzystnych wyroków sądowych. Ponadto, w zakresie rozkładu prawdopodobieństwa możliwych rozstrzygnięć spraw spornych w tym scenariuszu Bank założył również wyższe prawdopodobieństwo stwierdzenia nieważności całej umowy walutowego kredytu hipotecznego w CHF (na poziomie 95% rozstrzygnięć - poziomy % bez zmian względem przyjętych w 2020 roku). W tym scenariuszu Bank nie zakłada zawierania ugód z klientami.
Pomimo, iż temat ryzyka prawnego dotyczącego portfela kredytów w CHF jest jednym z kluczowych tematów w sektorze w ostatnich latach nadal historia danych dotycząca skali pozwów (w szczególności w zakresie wyroków prawomocnych), czy linia orzecznictwa sądowego w zakresie tego obszaru nie jest ustabilizowana. Wszystko powyższe powoduje, iż proces ustalenia poziomu rezerwy wymaga każdorazowo przyjęcia przez Bank wielu eksperckich założeń w oparciu o profesjonalny osąd.
Kolejne orzeczenia oraz możliwe rozwiązania sektorowe, które będą się pojawiać na rynku polskim w odniesieniu do walutowych kredytów hipotecznych w CHF mogą mieć wpływ na kwotę rezerwy ustaloną przez Bank i powodować konieczność zmiany poszczególnych założeń przyjętych w wyliczeniach. W związku z wyżej wymienioną niepewnością możliwe jest, że kwota rezerwy ulegnie zmianie w przyszłości.
146
146
146
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Kierując się powyższymi zasadami na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank dokonał alokacji łącznej kwoty rezerwy w kwocie 506,9 milionów złotych w następujący sposób:
1. 393,5 milionów złotych na obecne i przyszłe sprawy sporne dotyczące ekspozycji bilansowych ujęte jako element odpisów aktualizujących wartość należności kredytowych w korespondencji z „Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe” (329,7 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2020 roku),
2. 113,4 milionów złotych na obecne i przyszłe spory prawne dotyczące ekspozycji spłaconych ujęte jako rezerwy w korespondencji z „Pozostałymi kosztami operacyjnymi” (80,3 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2020 roku).
Podsumowanie ujęcia rezerwy na ryzyko prawne dotyczące walutowych kredytów hipotecznych w CHF w sprawozdaniu z sytuacji finansowej oraz rachunku zysków i strat przedstawiają poniższe tabele.
SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ
31.12.2021
31.12.2020
Odpisy aktualizujące wartość należności kredytowych, w tym:
393 492
329 655
Rezerwa indywidualna
167 442
58 859
Rezerwa portfelowa
226 050
270 796
Rezerwy na sprawy sporne, w tym:
113 369
80 325
Rezerwa indywidualna
41 307
10 127
Rezerwa portfelowa
72 062
70 198
Razem
506 861
409 980
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT
2021
2020
Wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe
-63 925
-301 943
Pozostałe koszty operacyjne
-33 207
-61 335
Razem
-97 132
-363 278
Analiza wrażliwości
Bank przeprowadził analizę wrażliwości w odniesieniu do istotnych założeń wyliczenia rezerwy, gdzie zmiana poziomu poszczególnych parametrów miałaby następujący wpływ na kwotę rezerwy na ryzyko prawne walutowych kredytów hipotecznych w CHF.
Wpływ na poziom rezerwy w przypadku zmiany założeń (przy innych elementach wyliczenia niezmienionych):
PARAMETR
SCENARIUSZ
WPŁYW NA POZIOM REZERWY NA 31.12.2021
+20%
87 010
Liczba pozwów
-20%
-62 797
+10 p.p. (nie więcej niż 100%)
50 506
Prawdopodobieństwo przegranej
-10 p.p.
-35 216
+10 p.p. (nie więcej niż 100%)
46 287
Prawdopodobieństwo scenariusza unieważnienia umowy
-10 p.p.
-30 577
PARAMETR
SCENARIUSZ
WPŁYW NA POZIOM REZERWY NA 31.12.2020
+20%
29 859
Liczba pozwów
-20%
-29 859
+10 p.p.
21 333
Prawdopodobieństwo przegranej
- 10 p.p.
-21 333
+10 p.p.
6 432
Prawdopodobieństwo scenariusza unieważnienia umowy
- 10 p.p.
-6 432
147
147
147
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
45.4. Ryzyko rynkowe
W prowadzonej działalności Bank jest narażona na ryzyko rynkowe, którego źródłem są zmiany parametrów rynkowych.
Ryzyko rynkowe to ryzyko obniżenia wyniku finansowego lub kapitału Banku na skutek zmian rynkowych. Podstawowymi czynnikami ryzyka rynkowego są:
• stopy procentowe,
• kursy walutowe,
• ceny kapitałowych papierów wartościowych,
• ceny towarów.
W Banku funkcjonuje system zarządzania ryzykiem rynkowym, stanowiący strukturalno-organizacyjne i metodologiczne ramy, mające na celu utrzymanie struktury bilansu i pozycji pozabilansowych w zgodzie z zakładanymi celami strategicznymi.
Głównym celem strategii zarządzania ryzykiem rynkowym jest optymalizowanie wyników finansowych w taki sposób by realizowane były cele Banku przy jednoczesnym utrzymaniu ekspozycji na ryzyko rynkowe w ramach apetytu na ryzyko określonego przez limity zatwierdzone przez Zarząd i Radę Nadzorczą.
Organizacja procesu zarządzania ryzykiem rynkowym bazuje na trójstopniowym systemie kontroli zgodnym z międzynarodowymi najlepszymi praktykami bankowymi i rekomendacjami nadzoru bankowego. Proces zarządzania ryzykiem rynkowym oraz procedury go regulujące uwzględniają podział na księgę handlową i bankową.
Ryzyko rynkowe księgi handlowej
Zarządzając ryzykiem rynkowym księgi handlowej Bank dąży do optymalizowania wyników finansowych oraz zapewnienia maksymalnie wysokiej jakości obsługi klientów Banku w zakresie dostępu do rynku (market making) pozostając w ramach limitów zatwierdzonych przez Zarząd i Radę Nadzorczą.
Głównym narzędziem pomiaru ryzyka rynkowego księgi handlowej jest model wartości zagrożonej (VaR). Wartość ta odzwierciedla poziom jednodniowej straty która może zostać przekroczona z prawdopodobieństwem nie większym niż 1%. Wartość miary VaR wyznaczana jest metodą symulacji historycznej na podstawie 2-letniej historii obserwacji dynamiki czynników ryzyka rynkowego. Zbiór czynników uwzględnianych przy wyliczaniu VaR obejmuje wszystkie istotne czynniki rynkowe brane pod uwagę przy wycenie instrumentów finansowych za wyjątkiem specyficznego ryzyka kredytowego emitenta i kontrahenta. Szacowanie wpływu zmian czynników rynkowych na bieżącą wartość danego portfela odbywa się z wykorzystaniem pełnej rewaluacji (jako różnica między wartością portfela po zmianie poziomów parametrów rynkowych o historycznie zaobserwowane zmiany czynników a bieżącą wartością portfela). Dla tak wyznaczanego zbioru prawdopodobnych zmian wartości portfela (dystrybuanty) wyznaczany jest VaR jako 1% - kwantyl.
Model poddawany jest bieżącej statystycznej weryfikacji poprzez porównanie wartości VaR do rzeczywistych i rewaluacyjnych wyników. Analizy za rok 2021, jak również za 2020 rok, potwierdzają adekwatność stosowanego modelu.
Kształtowanie się ekspozycji ryzyka rynkowego portfela handlowego Banku w ujęciu miary Value at Risk na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz na dzień 31 grudnia 2020 roku przedstawiają poniższe tabele.
31.12.2021
WIELKOŚĆ MINIMALNA
WIELKOŚĆ ŚREDNIA
WIELKOŚĆ MAKSYMALNA
ryzyko walutowe
409
13
75
433
ryzyko stopy procentowej
2 306
801
2 155
4 072
Portfel handlowy
2 331
810
2 190
3 892
31.12.2020
WIELKOŚĆ MINIMALNA
WIELKOŚĆ ŚREDNIA
WIELKOŚĆ MAKSYMALNA
ryzyko walutowe
23
6
67
1 153
ryzyko stopy procentowej
2 578
859
2 028
6 419
Portfel handlowy
3 020
844
2 071
6 863
Ryzyko stopy procentowej księgi bankowej
Zarządzając ryzykiem stopy procentowej księgi bankowej Bank kieruje się celem zabezpieczenia wartości ekonomicznej kapitału oraz realizacji założonego wyniku odsetkowego w ramach przyjętych limitów. Pozycja finansowa Banku w odniesieniu do zmieniających się stóp procentowych monitorowana jest przy zastosowaniu różnych miar ryzyka stopy procentowej, w tym luki stopy procentowej, analizy duration, wrażliwości wyniku odsetkowego i wartości ekonomicznej kapitału w scenariuszach szokowych równoległych i nierównoległych zmian stóp procentowych oraz Value at Risk. Pomiar ryzyka stopy procentowej księgi bankowej przeprowadzany jest generalnie z częstotliwością miesięczną.
W 2021 roku istotny wpływ na poziom ekspozycji Banku na ryzyko stopy procentowej i na wielkość realizowanego wyniku odsetkowego miały niskie stopy procentowe NBP oraz wysoka płynność sektora bankowego. Bank zabezpiecza wartość ekonomiczną kapitału oraz strumień dochodu poprzez zawieranie w odpowiedniej skali transakcji IRS oraz zakup obligacji stałokuponowych.
(w tys. zł)
148
148
148
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
W poniższej tabeli przedstawiono wrażliwość kontraktową NII (dochód odsetkowy, z ang. Net Interest Income) na zmianę stóp procentowych o 100 p.b. oraz wrażliwość EVE (wartość ekonomiczna kapitału, z ang. Economic Value of Equity) na zmianę stóp procentowych o 200 p.b. (scenariusz standardowy nie uwzględniający profilu ryzyka funduszy własnych) według stanu na 31 grudnia 2021 roku i 31 grudnia 2020 roku.
WRAŻLIWOŚĆ W %
31.12.2021
31.12.2020
NII
-7,38
-6,13
EVE
-6,31
-7,04
Ryzyko walutowe
Ryzyko walutowe jest zarządzane łącznie dla księgi handlowej i bankowej. Celem zarządzania ryzykiem kursu walutowego jest kształtowanie profilu walutowego pozycji bilansowych i pozabilansowych tak, aby pozostawał on w ramach wewnętrznych limitów.
Kształtowanie się ryzyka walutowego Banku w ujęciu miary Value at Risk i pozycji walutowej przedstawiają poniższe tabele.
Value at Risk
WALUTA
31.12.2021
31.12.2020
Waluty razem (*)
829
242
(*) VaR zaprezentowany w pozycji „Waluty razem” stanowi łączną ekspozycję Banku na ryzyko walutowe. Wartość miary VaR jest wyznaczana taką samą metodą jak dla ryzyka rynkowego w księdze handlowej, tzn. metodą symulacji historycznej na podstawie 2-letniej historii obserwacji dynamiki czynników ryzyka rynkowego, przy 99-procentowym poziomie ufności, co odzwierciedla poziom jednodniowej straty, która może zostać przekroczona z prawdopodobieństwem nie większym niż 1%. Metoda symulacji historycznej domyślnie uwzględnia zależności korelacyjne pomiędzy walutami.
Pozycja walutowa
OPERACJE BILANSOWE
OPERACJE POZABILANSOWE - INSTRUMENTY POCHODNE
31.12.2021
AKTYWA
ZOBOWIĄZANIA
POZYCJA DŁUGA
POZYCJA KRÓTKA
POZYCJA NETTO
EUR
26 160 459
22 457 154
23 688 101
27 364 260
27 146
USD
9 436 872
9 554 934
8 151 754
7 986 501
47 191
CHF
2 494 821
636 752
2 306 275
4 162 218
2 126
GBP
375 375
1 159 021
824 835
39 707
1 482
NOK
309 595
69 547
3 810
243 324
534
SEK
82 107
92 680
21 740
11 066
101
CAD
47 538
73 851
29 296
2 713
270
DKK
44 844
28 647
7 702
24 039
-140
CZK
40 875
30 127
320 348
327 500
3 596
RON
26 910
16 286
256 645
271 019
-3 750
CNY
135 717
31 846
617 757
721 252
376
HRK
839
1 703
128 240
127 123
253
HUF
4 965
28 886
352 172
328 232
19
Pozostałe waluty
43 836
50 293
87 759
80 089
1 213
RAZEM
39 204 753
34 231 727
36 796 434
41 689 043
80 417
OPERACJE BILANSOWE
OPERACJE POZABILANSOWE - INSTRUMENTY POCHODNE
31.12.2020
AKTYWA
ZOBOWIĄZANIA
POZYCJA DŁUGA
POZYCJA KRÓTKA
POZYCJA NETTO
EUR
24 216 874
18 927 452
26 661 391
32 081 060
-130 247
USD
9 270 686
9 623 831
11 066 970
10 678 559
35 266
CHF
2 670 755
649 867
2 730 324
4 755 311
-4 099
SEK
140 628
68 185
67 506
139 623
326
CAD
17 125
55 492
43 007
4 380
260
CZK
56 995
17 554
650 361
689 607
195
DKK
82 206
16 849
57 989
123 156
190
GBP
392 429
1 106 959
2 126 362
1 411 961
-129
NOK
516 555
66 514
207 543
657 470
114
CNY
25 253
16 707
356 180
364 812
-86
Pozostałe waluty
44 312
95 914
380 329
327 595
1 132
RAZEM
37 433 818
30 645 324
44 347 962
51 233 534
-97 078
149
149
149
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
45.5. Reforma wskaźników stóp procentowych
Reforma wskaźników stóp procentowych
Na całym świecie przeprowadzana jest fundamentalna reforma głównych wskaźników referencyjnych stóp procentowych (dalej „reforma IBOR”). Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1011 z dnia 8 czerwca 2016 roku w sprawie indeksów stosowanych jako wskaźniki referencyjne w instrumentach finansowych i umowach finansowych lub do pomiaru wyników funduszy inwestycyjnych i zmieniające dyrektywy 2008/48/WE i 2014/17/UE oraz rozporządzenie (UE) nr 596/2014 (dalej „Rozporządzenie BMR”) określa zasady działania i obowiązki administratorów wskaźników oraz podmiotów wykorzystujących te wskaźniki. Nowe zasady mają sprawić, że wskaźniki będą bardziej wiarygodne, przejrzyste i rzetelne. W wyniku reformy IBOR poszczególne wskaźniki zostały dostosowane do nowych zasad (np. WIBOR, EURIBOR) lub likwidowane (np. LIBOR) i zastępowane wskaźnikami alternatywnymi. Największy wpływ reformy IBOR na Bank obserwowany jest w zakresie instrumentów finansowych, w szczególności kredytów.
Główne ryzyka, na które narażona jest Bank w wyniku reformy IBOR, mają charakter operacyjny: aktualizacja warunków umownych, aktualizacja systemów oraz przegląd mechanizmów kontrolnych związanych z reformą i ryzykiem regulacyjnym. Wpływ na ryzyko finansowe ogranicza się głównie do ryzyka stopy procentowej.
W 2021 roku powołany został projekt w celu przygotowania Banku do zmian wynikających z reformy, w tym przejścia na alternatywne wskaźniki referencyjne. Kluczowe zadania projektowe obejmowały: wybór wskaźników alternatywnych dla likwidowanych wskaźników referencyjnych, decyzje Banku w zakresie stosowania nowych wskaźników, inwentaryzacja produktowa pod kątem wykorzystania likwidowanych wskaźników w produktach i procesach Banku, przygotowanie koncepcji zmian produktowych, aktualizacja wzorów klauzul „fallback” (tzw. „klauzul awaryjnych”), procedury postępowania Banku w przypadku zaprzestania publikowania wskaźnika referencyjnego (tzw. „plan awaryjny”) oraz zarządzenie komunikacją o reformie IBOR z kontrahentami. Kluczowe decyzje były podejmowane przez Komitet Aktywów, Pasywów i Ryzyka Rynkowego (ALCO) oraz Zarząd Banku. Dla instrumentów pochodnych Bank przystąpił do „ISDA IBOR Fallback Protocol” w celu przejścia na nowe wskaźniki referencyjne.
Bank przyjął regulacje wewnętrzne wymagające, aby wszystkie nowo udzielone kredyty i pożyczki o zmiennym oprocentowaniu zawierały klauzule „fallback” na wypadek zaprzestania opracowywania wskaźnika referencyjnego. Klauzula zawiera sekwencję działań jakie Bank podejmie w przypadku likwidacji danego wskaźnika i nie wskazuje konkretnych wskaźników alternatywnych, ponieważ w ocenie Banku obecnie nie jest to możliwe i zasadne.
Bank monitoruje postęp w przejściu na nowe wskaźniki referencyjne, dokonując przeglądu łącznych wolumenów umów, w których obecnie stosowany wskaźnik referencyjny podlega reformie IBOR i nie został jeszcze wprowadzony alternatywny wskaźnik referencyjny (dalej „umowa niezreformowana”), nawet jeśli umowa zawiera klauzulę „fallback. Jednocześnie Bank kontynuuje proces aneksowania umów zawartych przed wejściem w życie Rozporządzenia BMR wprowadzając klauzule „fallback”.
Bank zgodnie z zaleceniami organów nadzoru podjął decyzję o niestosowaniu wskaźników z rodziny LIBOR w nowo udzielanych kredytach i pożyczkach o zmiennym oprocentowaniu.
Na dzień 31 grudnia 2021 r. reforma IBOR w odniesieniu do walut, na które Bank posiada ekspozycję, została w dużej mierze zakończona. Poniższa tabela przedstawia stawki IBOR, na które Bank miał ekspozycję, nowe stawki referencyjne, na które te ekspozycje mają lub są w trakcie przejścia, oraz status przejścia.
W marcu 2021 r. brytyjski organ nadzoru finansowego („Financial Conduct Authority”, dalej „FCA”), jako podmiot nadzorujący autoryzowanego administratora wskaźników LIBOR, ogłosił, że po 31 grudnia 2021 roku wskaźniki LIBOR CHF, LIBOR GBP, LIBOR EUR dla wszystkich tenorów oraz LIBOR USD dla tenorów 1W i 2M przestają być opracowywane lub przestają być reprezentatywne. LIBOR USD dla pozostałych tenorów przestanie być opracowywany lub przestanie być reprezentatywny po 30 czerwca 2023 roku.
Zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2021/1847 z dnia 14 października 2021 roku w sprawie wyznaczenia ustawowego zamiennika dla niektórych terminów zapadalności stopy LIBOR dla franka szwajcarskiego (CHF LIBOR), od 1 stycznia 2022 roku wskaźniki referencyjne z rodziny SARON Compound wraz z odpowiednią korektą będą stosowane z mocy prawa we wszystkich umowach oraz instrumentach finansowych, które nie posiadały na dzień wejścia w życie rozporządzenia Komisji odpowiednich klauzul awaryjnych i które do tej pory stosowały wskaźnik LIBOR CHF. Wprowadzenie zamienników z mocy prawa oznacza w praktyce, że nie jest konieczne modyfikowanie treści umów finansowych.
WALUTA
WSKAŹNIK PRZED REFORMĄ
WSKAŹNIK PO REFORMIE
STATUS NA DZIEŃ 31.12.2021
CHF
LIBOR CHF
SARON, SARON Compound
W trakcie (patrz poniżej)
USD
LIBOR USD
SOFR, Term SOFR
W trakcie (patrz poniżej)
GBP
LIBOR GBP
SONIA, Term SONIA
W trakcie (patrz poniżej)
150
150
150
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Zgodnie z prawem brytyjskim FCA przyznano prawo do wprowadzenia zmian w metodyce wyznaczania LIBOR GBP i przedłużenia jego opracowywania o ograniczony czas w celu kontynuacji dotychczasowych kontraktów wykorzystujących wskaźniki referencyjne, których z różnych powodów Bank nie jest w stanie zreformować ani poprzez bezpośrednią zmianę wskaźnika referencyjnego, ani poprzez wprowadzenie i zastosowanie klauzuli awaryjnej („tough legacy contracts”, dalej „TLC”). Tak zmodyfikowany LIBOR Bank będzie stosować dla dotychczasowych umów (TLC) wykorzystujących LIBOR GBP.
Komisja Europejska opublikowała inicjatywę, w ramach której określone zostaną ustawowe zamienniki niektórych stóp LIBOR dla funta brytyjskiego. Bank będzie monitorować postęp prac w ramach tej inicjatywy, jednocześnie Bank rozważa zaproponowanie Klientom aneksu usuwającego odniesienie do LIBOR GBP.
W 2021 roku Bank podjął działania zmierzające do aneksowania wszystkich umów opartych na wskaźniku referencyjnym LIBOR EUR (zaproponowano zmianę na odpowiednią stawkę referencyjną EURIBOR). W zakresie umów kredytowych, które nie zostały zmienione odpowiednim aneksem, Bank od 1 stycznia 2022 roku wprowadził nowe zasady dotyczące oprocentowania w umowach kredytu poprzez zastosowanie ostatnio dostępnej wartości wskaźnika LIBOR EUR w 2021 roku oraz marży określonej w umowie kredytu, przy zachowaniu dotychczasowych zasad i terminów zmiany oprocentowania.
Bank posiada w swoim portfelu umowy kredytowe oraz transakcje pochodne oparte o LIBOR USD z terminem zapadalności przekraczającym czerwiec 2023 roku. W zakresie umów kredytowych Bank rozważa zaproponowanie Klientom aneksu usuwającego odniesienie do LIBOR USD. Część instrumentów pochodnych zarejestrowana jest w CCP, zaś pozostałe zawierają skuteczne klauzule fallback.
Aktywa finansowe niebędące instrumentami pochodnymi oraz udzielone zobowiązania pozabilansowe
Na dzień 31 grudnia 2021 roku Bank przygotował się na wprowadzenie w styczniu 2022 roku zmiany wskaźników LIBOR CHF oraz LIBOR EUR.
Poniższe tabele przedstawiają łączne kwoty (w tys. złotych) niezreformowanych aktywów finansowych niebędących instrumentami pochodnymi oraz udzielonych zobowiązań pozabilansowych na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz 31 grudnia 2020 roku. Kwoty aktywów finansowych niebędących instrumentami pochodnymi przedstawiono w ich wartościach bilansowych brutto, a udzielone zobowiązania pozabilansowe są przedstawione według kwoty zobowiązań.
Zobowiązania finansowe niebędące instrumentami pochodnymi
Poniższe tabele przedstawiają łączne kwoty (w tys. złotych) niezreformowanych zobowiązań finansowych niebędących instrumentami pochodnymi według wartości bilansowej na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz 31 grudnia 2020 roku.
Instrumenty pochodne i rachunkowość zabezpieczeń
Wpływ reformy IBOR na rachunkowość zabezpieczeń opisano w Nocie 21.
Poniższa tabela przedstawia łączną kwotę (w tys. złotych) niezreformowanych instrumentów pochodnych na dzień 31 grudnia 2021 roku. Bank oczekuje, że obie nogi swapów walutowych zostaną zreformowane jednocześnie.
31.12.2021
LIBOR CHF
LIBOR USD
LIBOR GBP
LIBOR EUR
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
2 239 567
996 564
183 853
9 697
Udzielone zobowiązania pozabilansowe
66
519 391
2 605
-
31.12.2020
LIBOR CHF
LIBOR USD
LIBOR GBP
LIBOR EUR
Kredyty i pożyczki udzielone klientom
2 493 033
691 127
187 110
15 176
Udzielone zobowiązania pozabilansowe
383
173 170
4 808
-
31.12.2021
LIBOR CHF
LIBOR USD
LIBOR GBP
Zobowiązania wobec innych banków
107 460
8 168
2 096
31.12.2020
LIBOR CHF
LIBOR USD
LIBOR GBP
Zobowiązania wobec innych banków
153 069
11 035
3 409
POZYCJA
LIBOR CHF
LIBOR USD
LIBOR GBP
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
40 141
49 419
-
Instrumenty zabezpieczające (aktywa)
-
-
-
Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych (przeznaczone do obrotu)
44 643
73 169
-
Instrumenty zabezpieczające (zobowiązania)
600 575
25 444
-
151
151
151
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
45.6. Ryzyko płynności
Celem zarządzania ryzykiem płynności jest:
• zapewnienie i utrzymywanie zdolności Banku do wywiązywania się zarówno z bieżących jak i z przyszłych zobowiązań, z uwzględnieniem kosztów pozyskania płynności i rentowności kapitałów własnych,
• zapobieganie wystąpieniu sytuacji kryzysowej, oraz
• określenie rozwiązań na przetrwanie sytuacji kryzysowej, w przypadku jej ewentualnego wystąpienia.
W Banku funkcjonuje scentralizowany system zarządzania ryzykiem płynności obejmujący bieżące zarządzanie płynnością i kontrolę pierwszego poziomu sprawowane przez odpowiedzialne jednostki, kontrolę drugiego poziomu dokonywaną przez dedykowaną jednostkę odpowiedzialną za zarządzanie ryzykiem oraz niezależny audyt.
Zarządzanie płynnością w Banku prowadzone jest w horyzoncie śróddziennym, krótko- oraz długoterminowym. Analiza płynności śróddziennej dotyczy przepływów realizowanych w ciągu dnia, poprzez krótkoterminową analizę płynności rozumiany jest system pomiaru płynności w horyzoncie do roku, a analiza długoterminowa obejmuje okres powyżej jednego roku. Ze względu na specyfikę stosowanych narzędzi i technik zarządzania ryzykiem płynności Bank zarządza płynnością bieżącą i średnioterminową wspólnie z płynnością krótkoterminową.
Kontrola płynności odbywa się w ramach ciągłego procesu wyznaczania i analizy wartości szeregu wskaźników i miar dotyczących płynności śróddziennej, krótkoterminowej oraz długoterminowej. Częstotliwość ich monitorowania jest dopasowana do specyficznego aspektu płynności np. dzienna dla płynności krótkoterminowej, miesięczna dla płynności długoterminowej. Wskaźniki i miary płynności podlegają procesowi formalnego limitowania. Wykorzystanie limitów jest regularnie monitorowane i przedstawiane kierownictwu Banku. W przypadku stwierdzenia przekroczenia uruchamiany jest proces eskalacji mający na celu poinformowanie decydentów i ostatecznie przywrócenie ekspozycji ryzyka płynności do akceptowalnych poziomów.
Integralną częścią procesu kontroli płynności Banku jest scenariuszowa analiza testów warunków skrajnych przeprowadzana w trybie miesięcznym. W jej ramach oceniana jest płynność Banku w przypadku wystąpienia kryzysu na rynkach finansowych i/lub kryzysu wywołanego przez czynniki wewnętrzne, specyficzne dla Banku.
Zarządzając płynnością, Bank szczególną uwagę zwraca na płynność w walutach obcych, co znajduje odzwierciedlenie w monitorowaniu, limitowaniu i kontrolowaniu płynności osobno dla poszczególnych istotnych walut, monitorowaniu zapotrzebowania na bieżącą i przyszłą płynność walutową i w przypadku zidentyfikowania takiej potrzeby, jej zabezpieczaniu z wykorzystaniem swapów walutowych. Monitorowanie obejmuje także potencjalny wpływ na płynność konieczności wnoszenia depozytów zabezpieczających transakcje pochodne.
W celu zdefiniowania zasad zarządzania płynnością w sytuacji awaryjnej Bank przygotował zatwierdzoną przez Zarząd Banku „Politykę zarządzania płynnością w sytuacji awaryjnej”, która określa procedury awaryjnego postępowania w przypadku wystąpienia sytuacji kryzysowych. Polityka ta uwzględnia dzienne monitorowanie systemowych i specyficznych dla Banku wskaźników ostrzegawczych oraz trzy stopnie zagrożenia płynności w zależności od poziomu wskaźników ostrzegawczych, sytuacji Banku oraz sytuacji rynkowej. Określa również źródła pokrycia przewidywanego wypływu środków pieniężnych z Banku. W dokumencie tym określone zostały również procedury monitorowania stanów płynności, procedury działań awaryjnych, zespoły zadaniowe przywracające płynność Banku oraz zakres odpowiedzialności kierownictwa za podejmowanie niezbędnych decyzji związanych z przywróceniem wymaganego poziomu płynności finansowej Banku.
Poniżej zaprezentowane zostały podstawowe informacje ilościowe dotyczące sytuacji płynnościowej Banku na koniec 2021 roku w porównaniu do końca 2020 roku. Obejmują one strukturę zobowiązań finansowych według umownych terminów zapadalności (kontraktowo), nadzorcze miary płynności długoterminowej i wskaźnik pokrycia płynności (LCR), urealnioną lukę płynności oraz przepływy finansowe dotyczące pochodnych transakcji pozabilansowych.
152
152
152
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Struktura zobowiązań finansowych według umownych terminów zapadalności
31.12.2021
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO
3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY
DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
ZOBOWIĄZANIA BILANSOWE (*)
Zobowiązania wobec banków (**)
3 740 405
37 563
186 928
341 010
696 064
5 001 970
Zobowiązania wobec klientów
177 514 954
4 236 405
3 854 452
504 665
8 940 311
195 050 787
Zobowiązania z tytułu leasingu
13 436
14 761
63 070
105 571
382 717
579 555
Emisje własne
-
-
182 546
-
-
182 546
Zobowiązania podporządkowane
-
-
90 557
523 871
3 024 765
3 639 193
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
-
-
293 300
201 042
145 391
639 733
Razem
181 268 795
4 288 729
4 670 853
1 676 159
13 189 248
205 093 784
ZOBOWIĄZANIA POZABILANSOWE (*)
Udzielone zobowiązania pozabilansowe dotyczące finansowania
44 784 964
-
-
-
-
44 784 964
Udzielone zobowiązania pozabilansowe gwarancyjne
32 091 168
-
-
-
-
32 091 168
Razem
76 876 132
-
-
-
-
76 876 132
31.12.2020
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO
3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY
DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
ZOBOWIĄZANIA BILANSOWE (*)
Zobowiązania wobec banków (**)
3 754 186
49 391
249 949
483 646
664 706
5 201 878
Zobowiązania wobec klientów)
164 620 173
5 847 338
7 433 844
303 779
160 512
178 365 646
Zobowiązania z tytułu leasingu
14 954
17 785
77 258
149 850
394 738
654 585
Emisje własne
175 085
193 350
155 724
-
-
524 159
Zobowiązania podporządkowane
-
-
44 138
214 649
3 001 796
3 260 583
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
-
-
14 209
279 152
449 443
742 804
Razem
168 564 398
6 107 864
7 975 122
1 431 076
4 671 195
188 749 655
ZOBOWIĄZANIA POZABILANSOWE (*)
Udzielone zobowiązania pozabilansowe dotyczące finansowania
45 095 123
-
-
-
-
45 095 123
Udzielone zobowiązania pozabilansowe gwarancyjne
26 963 296
-
-
-
-
26 963 296
Razem
72 058 419
-
-
-
-
72 058 419
(*) Dla zobowiązań bilansowych, udzielonych zobowiązań pozabilansowych dotyczących finansowania oraz udzielonych zobowiązań gwarancyjnych kwoty ekspozycji zostały przypisane najwcześniejszym tenorom, w których na podstawie zawartych przez Bank umów możliwy jest wypływ środków z Banku. Jednakże w rzeczywistości oczekiwane przez Bank wypływy środków są istotnie niższe niż wynikałoby to z powyższego zestawienia. Dzieje się tak ze względu na znaczną dywersyfikację zobowiązań względem klientów oraz stadium życia poszczególnych umów. Monitorowanie i zarządzanie ryzykiem wypływu środków odbywa się w Banku w sposób ciągły. Bank szacuje również bardziej prawdopodobne wypływy, które zostały odzwierciedlone w tabelach opisanych jako „Urealniona luka płynności”.
(**) Łącznie z Bankiem Centralnym.
Regulacyjne wskaźniki płynności LCR i NSFR (*)
MIARY PŁYNNOŚCI
LIMIT REGULACYJNY
31.12.2021
31.12.2020
LCR
Wskaźnik pokrycia płynności
100%
174%
234%
NSFR
Wskaźnik stabilnego finansowania netto
100%
143%
147%
(*) Wartości wyznaczono zgodnie z zasadami określonymi w Rozporządzeniu delegowanym Komisji (UE) 2015/61 z dnia 10 października 2014 r., z późn. zm. oraz w Rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r., z późn. zm.
Urealniona luka płynności
Prezentowane poniżej urealnione luki płynności zawierają między innymi urealnienia dotyczące rdzenności depozytów i ich zapadalności, urealnienia przepływów z udzielonych zobowiązań pozabilansowych z tytułu finansowania i gwarancji oraz z tytułu aktywów bez kontraktowych harmonogramów spłat. Uwzględnia się także urealnione przepływy z posiadanego przez Bank portfela papierów wartościowych oraz przepływy wynikające z wcześniejszych spłat portfela kredytów hipotecznych. Są to główne przyczyny odróżniające lukę urealnioną od nieurealnionej. Luki mają charakter statyczny tj. nie uwzględniają wpływu na profil płynności zmian w wolumenie (np. nowych depozytów) bilansu i pozycji pozabilansowych Banku.
153
153
153
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Urealniona luka płynności
31.12.2021
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO
3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
Aktywa bilansowe
55 193 367
4 787 899
29 432 189
85 139 844
66 721 914
241 275 213
Pasywa bilansowe
18 717 962
13 133 264
28 507 977
40 112 869
140 803 141
241 275 213
Zobowiązania/należności pozabilansowe (netto)
-10 635 666
442 575
1 530 173
3 610 881
4 443 841
-608 196
Luka okresowa
25 839 739
-7 902 790
2 454 385
48 637 856
-69 637 386
-608 196
Luka skumulowana
-
17 936 949
20 391 334
69 029 190
-608 196
-
31.12.2020
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO
3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ5 LAT
RAZEM
Aktywa bilansowe
66 669 376
5 103 139
25 313 566
66 859 460
58 435 455
222 380 996
Pasywa bilansowe
17 672 273
8 803 973
24 148 925
32 262 001
139 493 824
222 380 996
Zobowiązania/należności pozabilansowe (netto)
-9 876 652
22 925
2 970 600
2 282 755
3 910 122
-690 250
Luka okresowa
39 120 451
-3 677 909
4 135 241
36 880 214
-77 148 247
-690 250
Luka skumulowana
-
35 442 542
39 577 783
76 457 997
-690 250
-
Prz epływy finansowe dotyczące pochodnych transakcji pozabilansowych
Poniżej przedstawiono zobowiązania oraz przepływy finansowe dotyczące pochodnych transakcji pozabilansowych rozliczanych odpowiednio w kwotach netto i brutto.
Do pochodnych transakcji pozabilansowych rozliczanych w kwotach netto Bank zalicza:
• Swapy stopy procentowej (IRS),
• Kontrakty na przyszłą stopę procentową (FRA),
• Opcje walutowe,
• Opcje na stopę procentową (Cap / Floor),
• Transakcje oparte na kapitałowych papierach wartościowych i indeksach giełdowych,
• Transakcje oparte na towarach i metalach szlachetnych.
Do pochodnych transakcji pozabilansowych rozliczanych w kwotach brutto Bank zalicza:
• Walutowe swapy stopy procentowej (CIRS),
• Forwardy walutowe,
• Swapy walutowe (FX-Swap),
• Forwardy na papiery wartościowe.
Zobowiązania z tytułu pochodnych transakcji pozabilansowych rozliczanych w kwotach netto
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO 3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
31.12.2021
154 047
157 584
661 665
5 090 888
2 815 148
8 879 332
31.12.2020
76 233
109 865
361 910
2 660 573
1 247 169
4 455 750
Przepływy dotyczące pochodnych transakcji pozabilansowych rozliczanych w kwotach brutto
DO 1 MIESIĄCA
OD 1 DO 3 MIESIĘCY
OD 3 MIESIĘCY DO 1 ROKU
OD 1 DO 5 LAT
POWYŻEJ 5 LAT
RAZEM
31.12.2021
Wpływy
24 029 385
13 137 807
15 114 627
15 043 009
564 263
67 889 091
Wypływy
24 190 623
13 103 101
15 180 114
15 508 431
666 596
68 648 865
31.12.2020
Wpływy
38 071 279
11 920 843
14 911 803
11 339 567
978 285
77 221 777
Wypływy
38 157 524
11 983 706
14 957 181
11 651 246
1 187 983
77 937 640
154
154
154
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
45.7. Ryzyko operacyjne
Ryzyko operacyjne to ryzyko straty wynikającej z niedostosowania lub zawodności procesów wewnętrznych, ludzi i systemów lub zdarzeń zewnętrznych. W zakres ryzyka operacyjnego wchodzi ryzyko prawne. Ryzyko strategiczne, ryzyko biznesowe i ryzyko reputacji są odrębnymi kategoriami ryzyka.
Zarządzanie ryzykiem operacyjnym bazuje na procedurach wewnętrznych, które są zgodne z wymogami prawa, uchwałami, rekomendacjami i wytycznymi nadzorcy. Zarządzanie ryzykiem operacyjnym obejmuje: identyfikację, ocenę, monitorowanie, przeciwdziałanie oraz raportowanie. Identyfikacja i ocena ryzyka operacyjnego polega na analizie czynników wewnętrznych, jak również czynników zewnętrznych mogących mieć istotny wpływ na osiągnięcie celów Banku. Głównymi narzędziami stosowanymi w identyfikacji i ocenie ryzyka operacyjnego są: wewnętrzne zdarzenia operacyjne, zewnętrzne zdarzenia operacyjne, kluczowe wskaźniki ryzyka, analiza scenariuszy oraz samoocena ryzyka operacyjnego. Działania monitorujące prowadzone są na trzech poziomach obrony: zarządzanie ryzykiem w działalności operacyjnej Banku (wszyscy pracownicy), kontrola zarządzania ryzykiem (Departament Zintegrowanego Zarządzania Ryzykiem) i audyt wewnętrzny (Departament Audytu Wewnętrznego). Przeciwdziałanie ryzyku operacyjnemu obejmuje m.in. definiowanie limitów ryzyka operacyjnego, oraz obowiązek inicjowania działań zabezpieczających w przypadku ich przekroczenia, system kontroli wewnętrznej, plany utrzymania ciągłości działania oraz ochronę ubezpieczeniową. System raportowania ryzyka operacyjnego umożliwia ocenę narażenia Banku na ryzyko operacyjne oraz skuteczne zarządzanie tym ryzykiem, a także odgrywa fundamentalną rolę w procesie informowania Rady Nadzorczej, Zarządu Banku i kadry kierowniczej o ekspozycji Banku na ryzyko operacyjne. Oparty jest w szczególności na kwartalnych raportach z kontroli ryzyka operacyjnego, które zawierają m.in.: profil ryzyka operacyjnego, wykorzystanie limitów strat, analizy trendów w istotnych kategoriach ryzyka operacyjnego, straty potencjalne, informacje o kluczowych wskaźnikach ryzyka operacyjnego oraz o wymogu kapitałowym z tytułu ryzyka operacyjnego.
W zarządzanie ryzykiem operacyjnym zaangażowane są Rada Nadzorcza, Zarząd Banku oraz Komitet Ryzyka Operacyjnego. Proces zarządzania ryzykiem operacyjnym koordynowany jest przez Departament Zintegrowanego Zarządzania Ryzykiem. Ze względu na zróżnicowany charakter ryzyka wymagający specjalistycznej wiedzy za zarządzanie ryzykiem operacyjnym w swoich obszarach odpowiadają wszyscy pracownicy, a także wybrane jednostki specjalistyczne.
W celu zapewnienia zgodności systemu zarządzania ryzykiem operacyjnym z wymogami regulacyjnymi co najmniej raz w roku przeprowadzana jest weryfikacja systemu zarządzania ryzykiem operacyjnym.
45.8. Ryzyko klimatyczne
W obszarze ryzyka związanego z klimatem i polityką klimatyczną Bank ze względu na profil prowadzonej działalności koncentruje swoje działania na dwóch głównych kierunkach:
1) zmniejszeniu negatywnego wpływu na klimat i zużycie zasobów naturalnych w swojej działalności operacyjnej,
2) dostosowanie oferty produktowej kierowanej do klientów z uwzględnieniem elementów o charakterze ekologicznym.
Inicjatywy oraz działania podejmowane przez Bank w odniesieniu do wyżej wymienionych obszarów, a także uwzględnianie ryzyka klimatycznego w procesach kredytowych zostały zaprezentowane w części „Oświadczenie na temat informacji niefinansowych” „Sprawozdania z działalności Grupy Kapitałowej Banku Pekao S.A. za 2021 rok (sporządzonego łącznie ze Sprawozdaniem z działalności Banku Pekao S.A.)”.
Bank jest narażony na ryzyko zmian klimatycznych głównie poprzez fakt możliwego oddziaływania czynników klimatycznych na otoczenie geograficzne oraz ekonomiczne, w którym prowadzona jest działalność Banku.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku ryzyko klimatyczne nie miało istotnego bezpośredniego wpływu na poszczególne obszary dokonywanych szacunków, w tym na wyznaczanie oczekiwanej straty kredytowej ujętej w niniejszym sprawozdaniu finansowym, ani też na kwestie kontynuacji działalności przez Bank w okresie 12 miesięcy od daty zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego.
155
155
155
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
45.9. Zarządzanie kapitałem własnym
Celem procesu zarządzania kapitałem w Banku jest:
• zapewnienie bezpiecznego funkcjonowania – poprzez zachowanie równowagi pomiędzy zdolnością do podejmowania ryzyka (limitowaną posiadanymi funduszami własnymi) oraz poziomem generowanego ryzyka,
• utrzymywanie kapitału na pokrycie ryzyka powyżej poziomu określonego jako minimalny, aby umożliwić dalszy rozwój działalności, uwzględnienie ewentualnych przyszłych zmian w wymogach kapitałowych i zabezpieczenie interesów akcjonariuszy,
• utrzymywanie preferowanej struktury kapitału w celu utrzymania pożądanej jakości kapitału na pokrycie ryzyka,
• kreowanie wartości dla akcjonariuszy poprzez optymalne wykorzystanie funduszy Banku.
W Banku istnieje udokumentowany proces zarządzania kapitałem i monitorowania kapitału, który powstał w ramach procesu Oceny Adekwatności Kapitału Wewnętrznego (Internal Capital Adequacy Assessment Process – ICAAP). Za jego funkcjonowanie jest odpowiedzialny Pion Finansowy, pod kierownictwem CFO (Chief Financial Officer). Ostateczną odpowiedzialność za zarządzanie kapitałem ponosi Zarząd Banku, wspierany przez Komitet Aktywów, Pasywów i Ryzyka, który zatwierdza proces zarządzania kapitałem. Rada Nadzorcza sprawuje nadzór nad systemem zarządzania kapitałem, w szczególności zatwierdza strategię zarządzania kapitałem. Strategia zarządzania kapitałem określa cele oraz główne zasady zarządzania i monitorowania adekwatności kapitałowej Banku, takie jak wytyczne dotyczące źródeł pokrywania ryzyka, preferowanej struktury kapitału wymaganego na pokrycie ryzyka, długoterminowych celów kapitałowych, systemu limitów kapitałowych oraz źródeł dodatkowego kapitału w sytuacjach awaryjnych.
W Banku istnieje także polityka kapitałowych planów awaryjnych, której celem jest ustanowienie zasad i obowiązków w przypadku wystąpienia lub rozwoju kryzysu, który miałby wpływ na znaczące ograniczenie poziomu kapitalizacji Banku. Polityka określa nadzór wraz z obowiązkami, w celu wczesnego i spójnego zarządzania sytuacją kryzysową.
Adekwatność kapitałową Banku kontroluje Komitet Aktywów, Pasywów i Ryzyka Banku oraz Zarząd Banku. Okresowe raporty na temat skali i kierunków zmian współczynników kapitałowych wraz ze wskazaniem potencjalnych zagrożeń sporządzane są: dla Rady Nadzorczej, Zarządu Banku oraz Komitetu Aktywów, Pasywów i Ryzyka. Monitorowany jest poziom podstawowych rodzajów ryzyka w odniesieniu do zewnętrznych limitów nadzoru bankowego i wewnętrznych limitów Banku. Przeprowadzane są analizy i oceny kierunków rozwoju działalności biznesowej z punktu widzenia zgodności z wymogami kapitałowymi. Prognozowanie i monitoring poziomu aktywów ważonych ryzykiem, funduszy własnych oraz współczynników kapitałowych stanowi integralną część procesu planowania i budżetowania, z uwzględnieniem testów warunków skrajnych.
W Banku funkcjonuje proces alokacji kapitału, którego celem jest gwarancja bezpiecznego i optymalnego zwrotu dla akcjonariuszy. Wymaga to z jednej strony alokowania kapitału na produkty/klientów/linie biznesowe, gwarantującego adekwatne do ryzyka dochody, a z drugiej strony uwzględniania w podejmowanych decyzjach biznesowych kosztu kapitału. Na potrzeby analizy osiąganych dochodów w stosunku do podejmowanego ryzyka oraz optymalizacji wykorzystania kapitału różnych rodzajów działalności stosowane są miary efektywności uwzględniające podejmowane ryzyko.
Regulacyjne wymogi kapitałowe oraz fundusze własne
Kalkulacji regulacyjnych wymogów kapitałowych dokonano w oparciu o zapisy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 roku w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych, wraz z późniejszymi zmianami, w szczególności zmienione przez Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/876 z dnia 20 maja 2019 r. zmieniające rozporządzenie (UE) nr 575/2013 w odniesieniu do wskaźnika dźwigni, wskaźnika stabilnego finansowania netto, wymogów w zakresie funduszy własnych i zobowiązań kwalifikowalnych, ryzyka kredytowego kontrahenta, ryzyka rynkowego, ekspozycji wobec kontrahentów centralnych, ekspozycji wobec przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania, dużych ekspozycji, wymogów dotyczących sprawozdawczości i ujawniania informacji, a także rozporządzenie (UE) nr 648/2012 oraz Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady
(UE) 2020/873 z dnia 24 czerwca 2020 r. zmieniającego rozporządzenia (UE) nr 575/2013 i (UE) 2019/876 w odniesieniu do niektórych dostosowań w odpowiedzi na pandemię COVID-19, a także odpowiednimi Rozporządzeniami Wykonawczymi, bądź Delegowanymi wydanymi przez Komisję (UE) (Rozporządzenie CRR).
Bank definiuje części składowe funduszy własnych zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności z postanowieniami Rozporządzenia 575/2013 i ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Prawo Bankowe z późn. zm.
Zgodnie z prawem, Bank powinien utrzymywać minimalne wartości współczynników kapitałowych na poziomie regulacyjnym Filara I wynikającego z Rozporządzenia CRR, wymogu Filara II wynikającego z ustawy Prawo Bankowe oraz wymogu połączonego bufora wynikającego z Ustawy o nadzorze makroostrożnościowym.
156
156
156
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Minimalne wartości współczynników kapitałowych na poziomie Filara I wynoszą:
• Łączny współczynnik kapitałowy (TCR) na poziomie 8%,
• Współczynnik kapitału Tier I (T1) na poziomie 6%,
• Współczynnik kapitału podstawowego Tier I (CET1) na poziomie 4,5%.
Na wymóg połączonego bufora według stanu na 31 grudnia 2021, składają się:
• Bufor zabezpieczający w wysokości 2,50%,
• Bufor antycykliczny w wysokości 0,00 % (bufor antycykliczny wyliczony na dzień 31.12.2021 wynosił 0,0067%),
• Bufor innej instytucji o znaczeniu systemowym w wysokości 0,75%,
• Bufor ryzyka systemowego w wysokości 0,00% (w związku z opublikowanym Rozporządzeniem Ministra Finansów bufor ryzyka systemowego został uchylony w dniu 19 marca 2020 roku. Wartość bufora obowiązująca do tej daty wynosiła 3% łącznej kwoty ekspozycji na ryzyko dla wszystkich ekspozycji znajdujących się wyłącznie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej).
Łącznie Bank zobowiązana jest utrzymywać:
• Łączny współczynnik kapitałowy (TCR) na poziomie 11,25%,
• Współczynnik kapitału Tier I (T1) na poziomie 9,25%,
• Współczynnik kapitału podstawowego Tier I (CET1) na poziomie 7,75%.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku łączny współczynnik kapitałowy Banku wyniósł 18,8% (na dzień 31 grudnia 2020 roku – 21,3%).
31.12.2021
31.12.2020(*)
WYMOGI KAPITAŁOWE
Ryzyko kredytowe
9 793 023
9 122 418
Ryzyko rynkowe
110 737
99 495
Ryzyko kontrahenta wraz z CVA
253 177
173 728
Ryzyko operacyjne
741 877
597 848
Całkowity wymóg kapitałowy
10 898 814
9 993 489
FUNDUSZE WŁASNE
Kapitał podstawowy Tier I
22 803 010
23 827 624
Kapitał Tier II
2 750 000
2 750 000
Fundusze własne do wyliczenia łącznego współczynnika kapitałowego
25 553 010
26 577 624
WYMOGI W ZAKRESIE FUNDUSZY WŁASNYCH
Współczynnik kapitału podstawowego Tier I (%)
16,7%
19,1%
Łączny współczynnik kapitałowy (%)
18,8%
21,3%
(*) dane za 31 grudnia 2020 roku zostały przeliczone z uwzględnieniem retrospektywnego zaliczenia części zysku za 2020 rok (potwierdzenie wyniku przez Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy), zgodnie ze stanowiskiem EBA wyrażonym w Q&A 2018_3822 oraz Q&A 2018_4085.
Łączny współczynnik kapitałowy na koniec grudnia 2021 roku w porównaniu do grudnia 2020 roku jest niższy o 2,5 p.p.
Całkowity wymóg kapitałowy był wyższy o 9,1%, głównie ze względu na wyższy wymóg kapitałowy z tytułu ryzyka kredytowego w związku ze wzrostem wolumenu kredytowego, wymóg kapitałowy z tytułu ryzyka operacyjnego w związku ze zwiększonymi rezerwami na kredyty hipoteczne denominowane w walutach obcych oraz z tytułu ryzyka kredytowego kontrahenta w wyniku wprowadzenia nowej standardowej metody pomiaru wymogu SA CCR .
Na dzień 31 grudnia 2021 roku kapitał podstawowy Tier I był niższy o 4,3% w porównaniu do 31 grudnia 2020 roku z powodu spadku waluacji portfela HTC&S . Fundusze własne do wyliczenia łącznego współczynnika kapitałowego spadły o 3,9% na koniec grudnia 2021 roku w porównaniu do grudnia 2020 roku.
157
157
157
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Ocena adekwatności kapitału wewnętrznego
Do oceny adekwatności kapitału wewnętrznego Banku stosowane są metody opracowane przez Bank.
W ocenie tej Bank bierze pod uwagę następujące rodzaje ryzyka:
• ryzyko kredytowe,
• ryzyko operacyjne,
• ryzyko rynkowe,
• ryzyko płynności,
• ryzyko nieruchomości własnych,
• ryzyko zmian warunków makroekonomicznych,
• ryzyko biznesowe (w tym ryzyko strategiczne),
• ryzyko braku zgodności,
• ryzyko reputacji,
• ryzyko modeli,
• ryzyko nadmiernej dźwigni finansowej,
• ryzyko działalności bancassurance,
• ryzyko inwestycji finansowych.
Dla każdego ryzyka uznanego za istotne, Bank opracowuje i stosuje odpowiednie metody jego oceny i pomiaru. W Banku stosowane są następujące sposoby oceny ryzyka:
• ocena jakościowa – stosowana w przypadku trudno mierzalnych rodzajów ryzyka (ryzyko braku zgodności, ryzyko reputacji oraz ryzyko działalności bancassurance) z potencjalnym pokryciem kapitałem ekonomicznym w obrębie innych rodzajów ryzyka,
• ocena poprzez oszacowanie bufora kapitałowego – stosowana w przypadku rodzajów ryzyka, których nie można w łatwy sposób określić ilościowo, jednak możliwa jest łączna ocena ich wpływu (ryzyko modeli, ryzyko zmian warunków makroekonomicznych),
• ocena ilościowa – stosowana w przypadku tych rodzajów ryzyka, które można zmierzyć za pomocą kapitału ekonomicznego (pozostałe rodzaje oprócz ryzyka płynności i ryzyka nadmiernej dźwigni finansowej), bądź w oparciu o miary dla niego właściwe (ryzyko płynności i ryzyko nadmiernej dźwigni finansowej).
Preferowanym sposobem pomiaru ryzyka oraz szacowania kapitału ekonomicznego są modele wartości zagrożonej (VaR) oparte na założeniach wynikających z apetytu na ryzyko Banku. Modele opracowywane są zgodnie z najlepszymi praktykami rynkowymi z uwzględnieniem wymogów regulacyjnych i uzupełniane o testy warunków skrajnych i/lub analizy scenariuszowe. W przypadku rodzajów ryzyka, dla których taka metodyka nie została ostatecznie opracowana i wdrożona, Bank stosuje modele regulacyjne uzupełnione o testy warunków skrajnych, bądź uproszczone metody pomiaru.
Wyznaczanie bufora kapitałowego na pokrycie ryzyka zmian warunków makroekonomicznych dokonywane jest na podstawie analizy wpływu scenariusza spowolnienia gospodarczego na kapitał ekonomiczny w horyzoncie prognozy, z dodatkowym uwzględnieniem wpływu zmiany stóp procentowych na wynik odsetkowy oraz na zmiany waluacji portfeli klasyfikowanych jako wyceniane do wartości godziwej przez inne całkowite dochody.
Ryzyko modeli szacowane jest natomiast z wykorzystaniem wyników walidacji modeli oraz analiz scenariuszowych pozwalających na ocenę wpływu potencjalnych nieprawidłowości w modelu na jego wyniki. Na podstawie zagregowanych wyników wyznaczany jest bufor kapitałowy na pokrycie ryzyka modeli.
Przy wyznaczaniu potrzeb kapitałowych w pierwszej kolejności wylicza się kapitał ekonomiczny oddzielnie dla każdego istotnego ryzyka zidentyfikowanego w Banku, które można mierzyć ilościowo. W następnej kolejności wielkości kapitału ekonomicznego ustalone dla poszczególnych rodzajów ryzyka zostają zagregowane w łączną kwotę kapitału ekonomicznego. Kwota ta jest następnie powiększana o bufor kapitałowy na ryzyko modeli oraz ryzyko zmian warunków makroekonomicznych. Suma kapitału ekonomicznego i bufora kapitałowego stanowi kapitał wewnętrzny Banku.
158
158
158
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
45.10. Wartość godziwa aktywów i zobowiązań finansowych
Instrumenty finansowe wyceniane w wartości godziwej w Jednostkowym sprawozdaniu z sytuacji finansowej Banku
Wycena do wartości godziwej instrumentów finansowych, dla których dostępne są wartości rynkowe z aktywnego rynku, opiera się na rynkowych kwotowaniach danego instrumentu (mark-to-market).
Wycena do wartości godziwej pozagiełdowych instrumentów pochodnych oraz instrumentów cechujących się ograniczoną płynnością (tj. dla których wartości kwotowań rynkowych są nieosiągalne regularnie) dokonywana jest na podstawie kwotowań innych instrumentów aktywnego rynku poprzez ich replikację z wykorzystaniem szeregu technik wyceny, w tym szacowania wartości bieżącej przyszłych przepływów pieniężnych (mark-to-model).
Na 31 grudnia 2021 roku i 31 grudnia 2020 roku Bank dokonał klasyfikacji aktywów i zobowiązań finansowych wycenianych do wartości godziwej na trzy kategorie wt edług następującej hierarchii:
• Poziom 1: wycena mark-to-market, dotyczy papierów wartościowych kwotowanych na aktywnym rynku,
• Poziom 2: wycena mark-to-model z parametryzacją modeli na podstawie kwotowań z aktywnego rynku dla danego typu instrumentu, dotyczy niepłynnych papierów skarbowych, municypalnych, korporacyjnych oraz Banku Centralnego, liniowych i nieliniowych instrumentów pochodnych rynków stopy procentowej (w tym transakcji terminowych na papiery wartościowe), kapitałowych, towarowych oraz wymiany walut, za wyjątkiem tych przypadków, które spełniają kryteria przynależności do Poziomu 3,
• Poziom 3: wycena mark-to-model z częściową parametryzacją modelu na podstawie estymowanych czynników ryzyka, dotyczy kredytów i pożyczek, korporacyjnych i komunalnych papierów wartościowych oraz liniowych i nieliniowych instrumentów pochodnych rynków stopy procentowej, kapitałowych, towarowych oraz wymiany walut, dla których wpływ nieobserwowalnych parametrów (np. czynników ryzyka kredytowego) na wycenę jest uznawany za istotny.
Wycena do wartości godziwej wykonywana jest bezpośrednio przez jednostkę organizacyjną w ramach Pionu Zarządzania Ryzykami, niezależną od jednostek zawierających transakcje. Metodyka wyceny do wartości godziwej, w tym zmiany jej parametryzacji, podlegają akceptacji przez Komitet Aktywów, Pasywów i Ryzyka (ALCO). Adekwatność metod wyceny podlega bieżącej analizie oraz cyklicznym przeglądom w ramach zarządzania ryzykiem modeli. W ramach tej samej jednostki organizacyjnej wykonywana jest ocena adekwatności oraz istotności czynników ryzyka w zakresie przypisania modeli wycen do odpowiedniego poziomu hierarchii wyceny do wartości godziwej zgodnie z ustalonymi zasadami klasyfikacji.
159
159
159
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku owej Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 rt of Bank Pekao S.A. Group for the first quarter of 2021
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Zestawienie aktywów i zobowiązań wycenianych w wartości godziwej w podziale na poziomy hierarchii wyceny do wartości godziwej
31.12.2021
POZIOM 1
POZIOM 2
POZIOM 3
RAZEM
Aktywa:
8 379 381
21 630 764
8 228 193
38 238 338
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
225 288
273 510
101 060
599 858
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych, w tym:
-
7 960 866
5 860
7 966 726
Banki
-
1 597 589
5 860
1 603 449
Klienci
-
6 363 277
-
6 363 277
Instrumenty zabezpieczające, w tym:
-
78 216
-
78 216
Banki
-
63 402
-
63 402
Klienci
-
14 814
-
14 814
Papiery wartościowe wyceniane wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody
8 154 093
13 318 172
7 443 257
28 915 522
Papiery wartościowe wyceniane obowiązkowo wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
-
-
171 496
171 496
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody
-
-
346 141
346 141
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg wartości godziwej przez wynik
-
-
160 379
160 379
Zobowiązania:
639 733
10 200 257
-
10 839 990
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
639 733
-
-
639 733
Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych, w tym:
-
7 978 525
-
7 978 525
Banki
-
1 256 582
-
1 256 582
Klienci
-
6 721 943
-
6 721 943
Instrumenty zabezpieczające, w tym:
-
2 221 732
-
2 221 732
Banki
-
836 833
-
836 833
Klienci
-
1 384 899
-
1 384 899
31.12.2020
POZIOM 1
POZIOM 2
POZIOM 3
RAZEM
Aktywa:
14 211 836
26 853 336
13 043 564
54 108 736
Aktywa finansowe przeznaczone do obrotu
938 452
629 783
45 102
1 613 337
Aktywa z tytułu pochodnych instrumentów finansowych, w tym:
-
4 840 567
1 712
4 842 279
Banki
-
1 252 211
1 712
1 253 923
Klienci
-
3 588 356
-
3 588 356
Instrumenty zabezpieczające, w tym:
-
779 063
-
779 063
Banki
-
26 070
-
26 070
Klienci
-
752 993
-
752 993
Papiery wartościowe wyceniane wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody
13 273 384
20 603 923
11 060 545
44 937 852
Papiery wartościowe wyceniane obowiązkowo wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
-
-
160 486
160 486
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg wartości godziwej przez inne całkowite dochody
-
-
187 001
187 001
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane wg wartości godziwej przez wynik
-
-
1 588 718
1 588 718
Zobowiązania:
742 804
5 709 075
-
6 451 879
Zobowiązania finansowe przeznaczone do obrotu
742 804
-
-
742 804
Zobowiązania z tytułu pochodnych instrumentów finansowych, w tym:
-
4 636 116
-
4 636 116
Banki
-
1 230 815
-
1 230 815
Klienci
-
3 405 301
-
3 405 301
Instrumenty zabezpieczające, w tym:
-
1 072 959
-
1 072 959
Banki
-
995 230
-
995 230
Klienci
-
77 729
-
77 729
160
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Zmiana stanu wartości godziwej aktywów finansowych, dla których Bank stosuje wycenę do wartości godziwej na Poziomie 3
2021
AKTYWA FINANSOWE
PRZEZNACZONE
DO OBROTU
AKTYWA Z TYTUŁU POCHODNYCH
INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE OBOWIĄZKOWO WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ
WYNIK FINANSOWY
PAPIERY WARTOŚCIOWE
WYCENIANE WEDŁUG
WARTOŚCI GODZIWEJ
PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU POCHODNYCH INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH
Stan na początek okresu
45 102
1 712
1 588 718
187 001
160 486
11 060 545
-
Zwiększenia, w tym:
6 734 857
11 973
98 563
764
11 010
7 079 960
4 390
Zwiększenia z tytułu nabycia części działalności Idea Bank S.A.
-
4 453
-
-
-
85 309
4 390
Reklasyfikacja z innych poziomów
32 977
-
-
-
-
788 236
-
Transakcje zawarte w 2021 roku.
-
-
52 830
764
-
-
-
Zakup / udzielenie
6 695 078
-
-
-
-
6 069 481
-
Rozliczenie / wykup
-
-
-
-
-
-
-
Przychód z instrumentów finansowych
6 802
7 520
45 733
-
11 010
136 934
-
ujęty w rachunku zysków i strat
6 752
7520
45 733
-
11 010
133 480
-
ujęty w kapitale z aktualizacji wyceny
50
-
-
-
-
3 454
-
Zmniejszenia, w tym:
-6 678 899
-7 825
-1 341 140
-27 386
-
-10 697 248
4 390
Reklasyfikacja do innych poziomów
-209
-
-
-
-
-298 662
3 696
Rozliczenie / wykup
-23 299
-7 825
-1 112 890
-23 634
-
-4 540 470
694
Sprzedaż
-6 647 015
-
-203 001
-
-
-5 814 004
-
Strata z instrumentów finansowych
-8 376
-
-25 249
-3 752
-
-44 112
-
ujęta w rachunku zysków i strat
3 194
-
-
-3 752
-
-62
-
ujęty w kapitale z aktualizacji wyceny
-11 570
-
-25 249
-
-
-44 050
-
Stan na koniec okresu
101 060
5 860
346 141
160 379
171 496
7 443 257
-
Niezrealizowany wynik na instrumentach finansowych utrzymywanych w portfelu na koniec okresu, ujęty w:
-11 172
2 102
-7 421
-3 782
-
-257 171
-
Rachunku zysków i strat w pozycji:
-11 172
2 102
-652
-3 782
-
-5 928
-
wynik z tytułu odsetek
486
-
1 690
273
-
14 660
-
wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe wynik z tytułu odpisów
-
-
-2 342
-
-
-20 588
-
wynik na instrumentach finansowych przeznaczonych do obrotu
-11 658
2 102
-
-4 055
-
-
-
Innych składnikach całkowitych dochodów
-
-
-6 769
-
-
-251 243
-
161
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku
Raport Banku Pekao S.A. za I kwartał 2021 roku
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Zmiana stanu wartości godziwej aktywów finansowych, dla których Bank stosuje wycenę do wartości godziwej na Poziomie 3
2020
AKTYWA
FINANSOWE
PRZEZNACZONE
DO OBROTU
AKTYWA Z TYTUŁU
POCHODNYCH
NSTRUMENTÓW FINANSOWYCH
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ
PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
KREDYTY I POŻYCZKI UDZIELONE KLIENTOM WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
PAPIERY WARTOŚCIOWE OBOWIĄZKOWO WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK FINANSOWY
PAPIERY WARTOŚCIOWE WYCENIANE WEDŁUG WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ INNE CAŁKOWITE DOCHODY
ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU POCHODNYCH INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH
Stan na początek okresu
8 171
3 042
1 545 782
242 639
125 454
7 077 273
-
Zwiększenia, w tym:
5 617 622
-
146 092
652
36 159
17 667 218
-
Reklasyfikacja z innych poziomów
28 947
-
-
-
-
42 937
-
Transakcje zawarte w 2020 roku
-
-
-
-
-
-
Zakup/udzielenie
5 584 669
-
99 437
604
-
17 345 323
-
Rozliczenie/wykup
-
-
-
-
-
-
-
Przychód z instrumentów finansowych
4 006
-
46 653
48
36 159
278 958
-
ujęty w rachunku zysków i strat
4 006
-
32 560
48
36 159
258 424
-
ujęty w kapitale z aktualizacji wyceny
-
-
14 093
-
-
20 534
-
Zmniejszenia, w tym:
-5 580 691
-1 330
-103 154
- 56 290
-1 127
-13 683 946
-
Reklasyfikacja do innych poziomów
-136
-
-
-
-
-194 800
-
Rozliczenie/wykup
-1 953 741
-
-52 324
-56 290
-
-513 030
-
Sprzedaż/spłata
-3 626 800
-
-50 830
-
-
-12 944 895
-
Strata z instrumentów finansowych
-14
-1 330
-
-
-1 127
-31 221
-
ujęta w rachunku zysków i strat
-14
-1 330
-
-
-1 127
-76
-
ujęty w kapitale z aktualizacji wyceny
-
-
-
-
-
-31 145
-
Stan na koniec okresu
45 102
1 712
1 588 718
187 001
160 486
11 060 545
-
Niezrealizowany wynik na instrumentach finansowych utrzymywanych w portfelu na koniec okresu, ujęty w:
2 315
-1 330
10 712
-82
-
117 510
-
Rachunku zysków i strat w pozycji:
2 315
-1 330
-3 304
-82
-
34 704
-
wynik z tytułu odsetek
14
-
1 708
557
-
55 590
-
wynik z tytułu odpisów na oczekiwane straty kredytowe
-
-
-5 012
-
-
-20 886
-
wynik na instrumentach finansowych przeznaczonych do obrotu
2 301
-1 330
-
-639
-
-
-
Innych składnikach całkowitych dochodów
-
-
14 016
-
-
82 806
-
162
162
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Przeniesienie instrumentów między poziomami hierarchii wartości godziwej następuje na podstawie zmian w dostępności kwotowań z aktywnego rynku wg stanu na koniec okresów sprawozdawczych.
W okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 2021 roku dokonano następujących przeniesień instrumentów finansowych między poziomami hierarchii wyceny do wartości godziwej:
• z Poziomu 3 do Poziomu 2 przeniesiono obligacje korporacyjne i municypalne, dla których dokonano wyceny przy użyciu rynkowych informacji o cenach porównywalnych instrumentów finansowych, obligacje korporacyjne i municypalne, dla których szacowane parametry kredytowe miały nieistotny wpływ na wycenę, oraz instrumenty pochodne rynku kapitałowego, dla których szacowana korelacja nieistotnie wpływała na wycenę.
• z Poziomu 2 do Poziomu 3 przeniesiono obligacje korporacyjne i municypalne, dla których wpływ szacowanych parametrów kredytowych na wycenę był istotny oraz instrumenty pochodne rynku kapitałowego, dla których szacowana zmienność miała istotny wpływ na wycenę.
Analiza wrażliwości
Wpływ parametrów estymowanych na wycenę do wartości godziwej instrumentów finansowych, dla których Bank stosuje wycenę do wartości godziwej na Poziomie 3 na dzień 31 grudnia 2021 roku jest następujący:
WPŁYW NA WARTOŚĆ GODZIWĄ
NA 31.12.2021
AKTYWO / ZOBOWIĄZANIE FINANSOWE
WARTOŚĆ GODZIWA NA 31.12.2021
TECHNIKA WYCENY
CZYNNIK NIEOBSERWOWALNY
ZAKRES ALTERNATYWNY CZYNNIKÓW (ŚREDNIA WAŻONA)
SCENARIUSZ POZYTYWNY
SCENARIUSZ NEGATYWNY
Korporacyjne i municypalne papiery wartościowe
7 140 892
Model zdyskontowanych przepływów pieniężnych
Spread kredytowy
0,41%-1,29%
262 006
-280 166
Skarbowe papiery wartościowe
27 481
Model zdyskontowanych przepływów pieniężnych
Spread do obligacji referencyjnej
0,07%-0,69%
1 467
-1 467
Instrumenty pochodne rynku kapitałowego
5 860
Model Black Scholes
Zmienność
3,2-4,8
1 177
-972
Kredyty i pożyczki wyceniane przez wynik finansowy
160 379
Model zdyskontowanych przepływów pieniężnych
Spread kredytowy
0,73%-1,66%
2 332
-2 279
Kredyty i pożyczki wyceniane przez inne dochody całkowite
346 141
Model zdyskontowanych przepływów pieniężnych
Spread kredytowy
4,01%-4,94%
2 817
-2 782
WPŁYW NA WARTOŚĆ GODZIWĄ
NA 31.12.2021
AKTYWA FINANSOWE
WARTOŚĆ GODZIWA
NA 31.12.2021
PARAMETR
SCENARIUSZ
SCENARIUSZ POZYTYWNY
SCENARIUSZ NEGATYWNY
Instrumenty kapitałowe obowiązkowo wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
171 496
Dyskonto dotyczące konwersji
+10% / -10%
9 504
-19 050
Inwestycja kapitałowa w podmiot udzielający informacji kredytowej wyznaczona do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
323 277
Stopa dyskontowa
+1% / -1%
56 123
-41 436
163
163
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
Wpływ parametrów estymowanych na wycenę do wartości godziwej instrumentów finansowych, dla których Bank stosuje wycenę do wartości godziwej na Poziomie 3 na dzień 31 grudnia 2020 roku jest następujący:
WPŁYW NA WARTOŚĆ GODZIWĄ
NA 31.12.2020
AKTYWO / ZOBOWIĄZANIE FINANSOWE
WARTOŚĆ GODZIWA NA 31.12.2020
TECHNIKA WYCENY
CZYNNIK NIEOBSERWOWALNY
ZAKRES ALTERNATYWNY CZYNNIKÓW (ŚREDNIA WAŻONA)
SCENARIUSZ POZYTYWNY
SCENARIUSZ NEGATYWNY
Korporacyjne i municypalne papiery wartościowe
10 799 404
Model zdyskontowanych przepływów pieniężnych
Spread kredytowy
0,20%-1,02%
131 754
-142 002
Skarbowe papiery wartościowe
28 116
Model zdyskontowanych przepływów pieniężnych
Spread do obligacji referencyjnej
0,04%-0,71%
1 878
-1 878
Instrumenty pochodne rynku kapitałowego
1 712
Model Black Scholes
Korelacja
0-1
17
-1 099
Kredyty i pożyczki wyceniane przez wynik finansowy
187 001
Model zdyskontowanych przepływów pieniężnych
Spread kredytowy
0,30%-1,19%
3 735
-3 641
Kredyty i pożyczki wyceniane przez inne dochody całkowite
1 588 718
Model zdyskontowanych przepływów pieniężnych
Spread kredytowy
2,34%-3,24%
19 426
-19 141
WPŁYW NA WARTOŚĆ GODZIWĄ
NA 31.12.2020
AKTYWA FINANSOWE
WARTOŚĆ GODZIWA NA 31.12.2020
PARAMETR
SCENARIUSZ
SCENARIUSZ POZYTYWNY
SCENARIUSZ NEGATYWNY
Instrumenty kapitałowe obowiązkowo wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy
160 486
Dyskonto dotyczące konwersji
+10% / -10%
8 911
-17 831
Inwestycja kapitałowa w podmiot udzielający informacji kredytowej wyznaczona do wyceny w wartości godziwej przez inne całkowite dochody
239 617
Stopa dyskontowa
+1% / -1%
47 508
-33 966
Instrumenty finansowe nie wyceniane w wartości godziwej w Jednostkowym sprawozdaniu z sytuacji finansowej Banku
W Banku znajdują się instrumenty finansowe, które w sprawozdaniu nie są prezentowane w wartości godziwej. Wartość godziwa stanowi cenę, którą otrzymano by za sprzedaż składnika aktywów lub zapłacono by za przeniesienie zobowiązania w transakcji przeprowadzonej na zwykłych warunkach między uczestnikami rynku na dzień wyceny.
Na 31 grudnia 2021 roku i 31 grudnia 2020 roku Bank dokonał klasyfikacji szacunków wartości godziwej dla instrumentów nie wycenianych w wartości godziwej w sprawozdaniu z sytuacji finansowej na następujących poziomach:
• Poziom 1: wycena mark-to-market, dotyczy skarbowych papierów wartościowych kwotowanych na płynnym rynku,
• Poziom 2: wycena mark-to-model z parametryzacją modeli na podstawie kwotowań z aktywnego rynku dla danego typu instrumentu, dotyczy lokat międzybankowych, dłużnych papierów wartościowych własnej emisji, niepłynnych skarbowych papierów wartościowych, municypalnych, korporacyjnych oraz Banku Centralnego,
• Poziom 3: wycena mark-to-model z częściową parametryzacją modelu na podstawie estymowanych czynników ryzyka, dotyczy korporacyjnych i komunalnych papierów wartościowych oraz kredytów i depozytów, dla których ujęty w modelu wyceny czynnik ryzyka kredytowego (parametr nieobserwowalny) jest na poziomie istotnym.
W przypadku pewnych grup instrumentów finansowych, przyjęto że wartość godziwa jest zgodna z wartością bilansową. Dotyczy to w szczególności środków pieniężnych oraz pozostałych aktywów i zobowiązań finansowych.
Dla kredytów kwotowane wartości rynkowe są nieosiągalne, stąd prezentowane wartości godziwe są ogólnie szacowane przy zastosowaniu technik wyceny z uwzględnieniem założenia, iż na moment udzielenia kredytu wartość godziwa równa jest wartości bilansowej. Wartość godziwa kredytów bez rozpoznanej utraty wartości jest równa sumie przyszłych oczekiwanych przepływów pieniężnych zdyskontowanych na daną datę bilansową pomniejszonych o oczekiwaną stratę kredytową. Stopa dyskontująca przepływy jest odpowiednią stopą rynkową wolną od ryzyka powiększoną o marżę na ryzyko płynności oraz bieżącą marżę ze sprzedaży dla danej grupy produktowej kredytu. Marża wyznaczana jest w podziale na grupy produktowe i termin zapadalności.
Dla celów szacowania wartości godziwej kredytów walutowych wykorzystywana jest marża dla kredytów w PLN skorygowana o kwotowania transakcji FX-Swap i basis-swap. Wartość godziwa kredytów o rozpoznanej utracie wartości jest równa sumie przyszłych oczekiwanych odzysków zdyskontowanych z zastosowaniem efektywnej stopy procentowej jako, iż średnie oczekiwane odzyski uwzględniają w pełni element ryzyka kredytowego. W przypadku kredytów nieposiadających
164
164
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
harmonogramu spłat (kredyty w rachunku bieżącym, overdrafty oraz karty kredytowe) przyjmuje się, że wartość godziwa równa jest wartości bilansowej.
Dla depozytów kwotowane wartości rynkowe są nieosiągalne, stąd prezentowane wartości godziwe są ogólnie szacowane przy zastosowaniu technik wyceny z uwzględnieniem założenia, iż na moment przyjęcia depozytu wartość godziwa równa jest wartości bilansowej. Wartość godziwa depozytów terminowych jest równa sumie przyszłych oczekiwanych przepływów pieniężnych zdyskontowanych na daną datę bilansową. Stopa dyskontująca przepływy jest odpowiednią stopą rynkową wolną od ryzyka powiększoną o marżę ze sprzedaży. Marża wyznaczana jest na podstawie depozytów przyjętych w ostatnim kwartale w podziale na grupy produktowe i termin zapadalności. W przypadku depozytów krótkoterminowych (depozytów bieżących, overnight oraz w rachunku oszczędnościowym) za wartość godziwą przyjęto wartość bilansową.
Wartość godziwa depozytów i kredytów, z wyjątkiem kredytów hipotecznych udzielonych w walutach PLN i CHF objętych modelem przedpłat, została wyznaczona w oparciu o ich kontraktowe przepływy.
Wycena mark-to-model instrumentów dłużnych własnej emisji opiera się na metodzie dyskontowania przyszłych przepływów pieniężnych. Przepływy zmienne są estymowane na podstawie stawek odpowiednich rynków (zależnie od warunków emisji). Do dyskontowania ustalonych oraz implikowanych przepływów pieniężnych wykorzystywane są stawki międzybankowego rynku pieniężnego.
Zestawienie aktywów i zobowiązań nie wycenianych w wartości godziwej w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w podziale na poziomy hierarchii wyceny do wartości godziwej.
W TYM:
31.12.2021
WARTOSC BILANSOWA
WARTOŚĆ
GODZIWA
POZIOM 1
POZIOM 2
POZIOM 3
Aktywa
Kasa, należności od Banku Centralnego
4 696 615
4 696 690
3 699 679
997 011
-
Należności od banków
3 998 628
4 016 614
-
2 009 615
2 006 999
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane według zamortyzowanego kosztu
142 918 462
141 575 498
-
969 694
140 605 804
Papiery wartościowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
44 083 877
41 642 642
22 344 963
2 650 127
16 647 552
Inne aktywa
953 087
953 087
-
-
953 087
Aktywa razem
196 650 669
192 884 531
26 044 642
6 626 447
160 213 442
Zobowiązania
Zobowiązania wobec Banku Centralnego
-
-
-
-
-
Zobowiązania wobec innych banków
5 069 257
5 085 732
-
3 110 410
1 975 322
Zobowiązania wobec klientów
195 451 091
195 111 971
-
-
195 111 971
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
178 573
177 144
-
177 144
-
Zobowiązania podporządkowane
2 761 474
2 747 964
-
2 747 964
-
Pozostałe zobowiązania
2 939 020
2 939 020
-
-
2 939 020
Zobowiązania razem
206 399 415
206 061 831
-
6 035 518
200 026 313
W TYM:
31.12.2020
WARTOŚĆ
BILANSOWA
WARTOŚĆ
GODZIWA
POZIOM 1
POZIOM 2
POZIOM 3
Aktywa
Kasa, należności od Banku Centralnego
4 456 272
4 456 230
4 306 089
150 141
-
Należności od banków
2 917 839
2 914 802
-
1 455 460
1 459 342
Kredyty i pożyczki udzielone klientom wyceniane według zamortyzowanego kosztu
126 951 240
126 140 716
-
280 627
125 860 089
Papiery wartościowe wyceniane według zamortyzowanego kosztu
27 559 085
28 610 710
19 803 027
4 410 186
4 397 497
Inne aktywa
895 326
895 326
-
-
895 326
Aktywa razem
162 779 762
163 017 784
24 109 116
6 296 414
132 612 254
Zobowiązania
Zobowiązania wobec Banku Centralnego
-
-
-
-
-
Zobowiązania wobec innych banków
5 225 544
5 240 842
-
2 475 559
2 765 283
Zobowiązania wobec klientów
178 827 283
177 998 857
-
-
177 998 857
Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych
523 305
523 940
-
523 940
-
Zobowiązania podporządkowane
2 757 876
2 761 026
-
2 761 026
-
Pozostałe zobowiązania
2 585 508
2 585 508
-
-
2 585 508
Zobowiązania razem
189 919 516
189 110 173
-
5 760 525
183 349 648
165
165
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
46. Zdarzenia po dacie bilansu
W dniu 24 lutego 2022 roku doszło do ataku zbrojnego Rosji i Białorusi na Ukrainę. W dniu wybuchu konfliktu, w Banku uruchomiono wzmożony monitoring sytuacji. W szczególności aktywowano dzienne spotkania Komitetu Kryzysowego z udziałem Członków Zarządu Banku, który monitoruje wpływ konfliktu na Bank i podejmuje kluczowe decyzje. Dodatkowo tam, gdzie było to zasadne aktywowano odpowiednie plany awaryjne i uruchomiono operacyjne ciała zarządzające ich realizacją.
W zakresie potencjalnych ryzyk Bank identyfikuje zagrożenia o charakterze krótkoterminowym i średnio/długoterminowym, tj. w szczególności:
1) w obszarze zagrożeń krótkoterminowych:
• zagrożenia w zakresie płynności gotówkowej, tj. Bank obserwuje wzmożone wypłaty gotówkowe z oddziałów i bankomatów. Podobną sytuację obserwowano już jednak na początku pandemii COVID-19. Pozwoliło to przetestować i zoptymalizować procedury Banku w tym zakresie. W chwili obecnej nie występują też (inaczej niż w okresie pandemii) ograniczenia w międzynarodowym transporcie gotówki. Wobec omówionych czynników Bank zakłada, że zaburzenia w zakresie obrotu gotówkowego nie niosą dla niej istotnego ryzyka i wygasną w horyzoncie od kilku dni do kilku tygodni,
• zaburzenia rynków finansowych wpływające na wartość portfela instrumentów finansowych, w których przechowywana jest nadwyżka płynnościowa Banku. Istotny spadek wartości obligacji skarbowych mógłby zmniejszyć ich wartość płynnościową. Jednakże, ze względu na fakt, iż Bank posiada obecnie wysoką nadwyżkę płynności, a zaburzenia na rynku obligacji skarbowych nie są znaczące, Bank ocenia przedmiotowe ryzyko na chwilę obecną jako mało istotne,
• zaburzenia operacyjne (ciągłości pracy oddziałów, systemów itp.). Ryzyka te podlegają ciągłemu monitoringowi i zabezpieczeniu przez odpowiedzialne jednostki Banku.
2) w obszarze zagrożeń średnioterminowych i długoterminowych:
• ryzyko strat kredytowych dla ekspozycji wobec podmiotów z Rosji (o zaangażowaniu pozabilansowym w kwocie 161 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2021 roku), Białorusi (o wartości bilansowej netto w kwocie 201 milionów złotych oraz zaangażowaniu pozabilansowym w kwocie 128 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2021 roku) i Ukrainy (o wartości bilansowej netto w kwocie 55 milionów złotych na dzień 31 grudnia 2021 roku), przy czym ekspozycja Banku w tym zakresie jest pokryta w większości polisami KUKE,
• ryzyko przełożenia się konfliktu na pogorszenie koniunktury gospodarczej i kredytowej dla reszty portfela (poprzez kanał wzrostu cen surowców, zaburzenie relacji gospodarczych, pogorszenie nastrojów konsumenckich, itp.). To ryzyko jest odzwierciedlone w odpisach z tytułu oczekiwanych strat kredytowych dla kredytów pracujących przy wyznaczaniu których uwzględniono ryzyko wybuchu konfliktu zbrojnego.
W ocenie Banku, na dzień zatwierdzenia niniejszego sprawozdania finansowego do publikacji, zaistniała sytuacja nie wpływa na wartości liczbowe zaprezentowane w niniejszym sprawozdaniu finansowym oraz nie zagraża założeniu kontynuacji działalności gospodarczej Banku w okresie nie krótszym niż rok od dnia bilansowego.
Jednakże, w zależności od dalszego rozwoju sytuacji, może ona w sposób negatywny wpłynąć na przyszłe wyniki finansowe Banku. Ze względu na bezprecedensowy charakter obecnej sytuacji, skutkuje ona możliwością materializacji w przyszłości innych ryzyk, nie wskazanych powyżej, a wszelkie oceny i prognozy w tym zakresie są w obarczone niepewnością i będą podlegały monitoringowi i analizie przez Bank.
166
166
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Bank Pekao S.A.
02.03.2022
Leszek Skiba
Prezes Zarządu Banku
Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym
Data
imię/nazwisko
stanowisko/funkcja
podpis
02.03.2022
Jarosław Fuchs
Wiceprezes Zarządu Banku
Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym
Data
imię/nazwisko
stanowisko/funkcja
podpis
02.03.2022
Marcin Gadomski
Wiceprezes Zarządu Banku
Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym
Data
imię/nazwisko
stanowisko/funkcja
podpis
02.03.2022
Jerzy Kwieciński
Wiceprezes Zarządu Banku
Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym
data
imię/nazwisko
stanowisko/funkcja
podpis
02.03.2022
Paweł Strączyński
Wiceprezes Zarządu Banku
Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym
data
imię/nazwisko
stanowisko/funkcja
podpis
02.03.2022
Błażej Szczecki
Wiceprezes Zarządu Banku
Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym
Data
imię/nazwisko
stanowisko/funkcja
podpis
02.03.2022
Wojciech Werochowski
Wiceprezes Zarządu Banku
Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym
Data
imię/nazwisko
stanowisko/funkcja
podpis
02.03.2022
Piotr Zborowski
Wiceprezes Zarządu Banku
Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym
Data
imię/nazwisko
stanowisko/funkcja
podpis
02.03.2022
Magdalena Zmitrowicz
Wiceprezes Zarządu Banku
Podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym
data
imię/nazwisko
stanowisko/funkcja
podpis
I
Bank Pekao S.A.
Jednostkowe Sprawozdanie Finansowe Banku Pekao S.A. za rok zakończony dnia 31 grudnia 2021 (w tysiącach złotych)
Słowniczek
MSSF – Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej (IFRS – International Financial Reporting Standards) to standardy, interpretacje i ich struktura przyjęte przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości RMSR (IASB – International Accounting Standards Board).
MSR – Międzynarodowe Standardy Rachunkowości (IAS – International Accounting Standards) – starsza nazwa standardów stanowiących część obecnych MSSF.
KIMSF – Komitet ds. Interpretacji Międzynarodowej Sprawozdawczości Finansowej (IFRIC – International Financial Reporting Interpretations Committee) komitet działający w ramach Rady Międzynarodowych Standardów Rachunkowości publikujący interpretacje MSSF.
CIRS – ang. Currency Interest Rate Swap – swap walutowo-procentowy jest to transakcja wymiany kwot kapitału i płatności odsetkowych w różnych walutach pomiędzy dwoma partnerami.
IRS – ang. Interest Rate Swap – umowa pomiędzy dwiema stronami, na podstawie której strony wypłacają sobie wzajemnie (w określonych odstępach czasu w trakcie trwania kontraktu) odsetki od umownego nominału kontraktu, naliczane według odmiennej stopy procentowej.
FRA – ang. Forward Rate Agrement – umowa, w ramach której dwaj kontrahenci ustalają wysokość stopy procentowej, która będzie obowiązywała w przyszłości dla określonej kwoty wyrażonej w walucie transakcji dla z góry ustalonego okresu.
CAP – opcja cap na stopy procentowe to umowa finansowa, która ogranicza ryzyko, jakie ponosi pożyczający przy zmiennej stopie procentowej, narażający się na możliwość poniesienia strat w wyniku wzrostu stopy procentowej. Opcja cap to seria opcji call na stopy procentowe, w której wystawca gwarantuje nabywcy, że zrekompensuje mu dodatkowe koszty odsetkowe, które musi on płacić od swojego kredytu, jeśli oprocentowanie kredytu wzrośnie powyżej uzgodnionej stopy procentowej.
FLOOR – opcja floor na stopy procentowe, która ogranicza ryzyko poniesienia strat w wyniku spadku stopy procentowej przez kredytodawcę udzielającego kredytu przy zmiennej stopie oprocentowania. Opcja floor to seria opcji put na stopy procentowe, wystawca gwarantuje odsetki, które musi on zapłacić od kredytu, jeśli oprocentowanie od kredytu spadnie poniżej uzgodnionej stopy procentowej.
PD – ang. Probability Default – parametr wykorzystywany przy Metodzie Wewnętrznych Ratingów oznaczający prawdopodobieństwo nie wywiązania się dłużnika ze spłaty swojego zobowiązania. PD mówi o tym, z jakim prawdopodobieństwem w horyzoncie jednego roku nastąpi strata kredytowa z nim związana.
LGD – ang. Loss Given Default – część ekspozycji kredytowej banku, która w przypadku zaistnienia zdarzenia niewypłacalności kredytobiorcy (default) zostanie utracona.
EAD – ang. Exposure At Default – wartość ekspozycji kredytowej w momencie niewykonania zobowiązania (default).
EL – ang. Expected Loss – oczekiwana strata kredytowa.
Life-time ECL – oczekiwana strata kredytowa w horyzoncie dożywotnim.
CCF – ang. Credit Conversion Factor – współczynnik konwersji kredytowej.
VaR – ang. Value at Risk – wartość zagrożona, miara o jaką wartość rynkowa aktywu lub portfela aktywów może się zmniejszyć przy określonych założeniach, w ustalonym czasie i z zadanym prawdopodobieństwem.
ICAAP – ang. Internal Capital Adeqacy Assessment Process – proces oceny adekwatności kapitału wewnętrznego.
FVH, fair value hedge – rachunkowość zabezpieczeń wartości godziwej.
CFH, cash flow hedge – rachunkowość zabezpieczeń przepływów pieniężnych.
Załączniki do sprawozdania finansowego (cd.)
Załączniki do sprawozdania finansowego (cd.)