Zwrot VAT za materiały budowlane - nowe zasady

Przypomnijmy, że ustawa ta ma na celu złagodzenie skutków wzrostu podatku VAT na materiały budowlane z 7% stawki VAT do 22% stawki, która obowiązuje od 1 maja 2004 r.

Prawo do zwrotu części wydatków poniesionych na zakup tych materiałów przysługuje osobom fizycznym, które prowadzą m.in. we własnym zakresie budowę budynku mieszkalnego, remont budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego.

Natomiast celem nowelizacji było uproszczenie trybu załatwiania wniosków o zwrot oraz doprecyzowanie niektórych przepisów tej ustawy.

Nowelizacja wprowadza definicję małżonków, przez których należy rozumieć osoby fizyczne pozostające w związku małżeńskim, z wyjątkiem małżonków, w stosunku do których sąd orzekł separację.

W przypadku osoby fizycznej pozostającej w związku małżeńskim w dniu poniesienia wydatków na zakup materiałów budowlanych, kwota zwrotu dotyczy łącznie obojga małżonków (art. 4 ust. 3 ustawy o zwrocie). Natomiast nowymi przepisami określono zasady zwrotów dla małżonków, którzy w czasie trwania ustawy zmienili (czy zmienią) stan cywilny.

Limit zwrotu podatku

Ustawodawca określił górne limity kwoty zwrotu, które uzależnione są od rodzaju prowadzonej inwestycji oraz od korzystania z ulgi budowlanej lub remontowej określonych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Kwota zwrotu w okresie obowiązywania ustawy jest równa 68,18% kwoty podatku VAT wynikającej z faktur, nie więcej jednak niż 12,295% kwoty stanowiącej iloczyn:

1) 70 m² powierzchni użytkowej i ceny 1 m² powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, przyjmowanej na potrzeby obliczenia premii gwarancyjnej od wkładów oszczędnościowych na książeczkach mieszkaniowych, ostatnio ogłoszonej przed kwartałem złożenia wniosku o dokonanie zwrotu, w przypadku inwestycji związanych z wydatkami poniesionymi na zakup materiałów budowanych, wymagających pozwolenia na budowę,

2) 30 m² powierzchni użytkowej i wyżej wskazanej ceny 1 m² w przypadku inwestycji związanych z wydatkami poniesionymi na zakup materiałów budowanych, niewymagających pozwolenia na budowę.

Należy zwrócić uwagę na to, że w wyniku nowelizacji została zmieniona zasada przyjmowania ceny 1 m² do ustalenia limitu kwoty zwrotu. Bowiem wcześniej przyjmowano cenę ogłoszoną za kwartał poprzedzający kwartał, w którym inwestor złożył wniosek o zwrot. Regulacja ta zmuszała osoby chcące wystąpić z wnioskiem do oczekiwania na moment ogłoszenia tej ceny przez prezesa GUS lub złożenia wniosku bez wyliczenia górnego limitu zwrotu, bowiem jej ogłoszenie następuje z opóźnieniem ok. 1,5 miesiąca po zakończeniu kwartału. Obecnie już nie będzie zachodziła taka konieczność, bowiem cena ta będzie znana.

W odniesieniu do wydatków, z tytułu których osoba fizyczna korzystała w podatku dochodowym z tzw. ulgi budowlanej czy remontowej, kwota zwrotu oraz górny limit ulegają zmniejszeniu i wynoszą odpowiednio 55,23% oraz 9,959%.

Nowe przepisy określiły, że łączna kwota zwrotu obliczona zgodnie z zasadami określonymi w ustawie, wypłacona osobie fizycznej w okresie obowiązywania ustawy, nie może przekroczyć kwot określonych w art. 3 ust. 5 ustawy. W poprzednim brzemieniu ustawy brak było takiego przepisu, co doprowadzało do sporu ile może wynieść łączny zwrot. Wprowadzone rozwiązanie zakończy te spory i będzie wiadomo, że zwrot nie może przekroczyć dwóch limitów (ustalanych odrębnie dla robót wymagających pozwolenia na budowę oraz dla niewymagających tego pozwolenia).

Termin złożenia wniosku

Nowelizacja ustawy o zwrocie VAT zmieniła również termin składania wniosku o zwrot. Wniosek ten będzie mógł być złożony raz w roku, z tym że ostatni wniosek może być złożony nie później niż do dnia 30 czerwca 2008 r. Jednak w dalszym ciągu zwrot dotyczy wydatków poniesionych i udokumentowanych fakturami VAT wystawionymi w okresie od 1 maja 2004 r. do 31 grudnia 2007 r.

Zmiana ta pozwoli osobom, które zakończyły inwestycje (ponad pół roku temu) i nie zwróciły się o zwrot części - ubiegać się o ten zwrot.

Przepisy ustawy nowelizującej uchyliły również przepis, zgodnie z którym osoby fizyczne, które zakończyły inwestycje przed 1 stycznia 2006 r. (dzień wejścia w życie przepisów ustawy o zwrocie części VAT) mogły składać wnioski o zwrot najpóźniej do 30 czerwca 2006 r. Uchylenie tego przepisu może oznaczać, że nawet osoby, które zakończyły inwestycje przed 2006 r., ale nie złożyły wniosku o zwrot do tego dnia będą mogły złożyć ten wniosek. Jednak organy podatkowe mogą mieć odmienne stanowisko w tej sprawie, uzasadnione tym, iż zmiana przepisów nie miała na celu umożliwienia "spóźnialskim" otrzymania zwrotu.

Ustawa w dalszym ciągu nie określa specjalnego wzoru wniosku o zwrot VAT, a jedynie dane, jakie powinien zawierać. Również w tym przypadku przepisy nowelizacji doprecyzowały wymogi formalne składanego wniosku. Zgodnie z nowymi regulacjami we wniosku m.in. należy podać:

1) PESEL - jeżeli osoba fizyczna nie posiada NIP-u, a w przypadku gdy osobie tej nie nadano żadnego z tych numerów - rodzaj i numer dokumentu tożsamości, w tym również wystawionego w państwie innym niż Polska,

2) numer rachunku bankowego, a w przypadku wspólnego wniosku małżonków - numer rachunku bankowego obojga lub jednego z nich - jeżeli wypłata ma nastąpić za pośrednictwem banku.

Wniosek ten musi ponadto zawierać podpis osoby fizycznej ubiegającej się o zwrot, a w przypadku małżonków - podpisy obojga małżonków bez względu na sposób złożenia wniosku: wspólnie z małżonkiem albo odrębnie przez każdego z nich.

Ważne jest to, że przepisy ustawy zmieniającej uchylają przepisy, które nakazywały do wniosku dołączać kopie:

• pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, a w razie braku obowiązku jego uzyskania - zawiadomienia o zakończeniu inwestycji,
   
• dokumentu określającego stopień zaawansowania inwestycji, sporządzonego przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane, jeżeli roboty wymagały pozwolenia na budowę - dokument ten składały osoby, które występowały o zwrot w trakcie inwestycji.

Zatem nie będzie już potrzebne dołączanie tych dokumentów do wniosku, co na pewno znaczenie ułatwi osobom ubiegającym się o zwrot składanie tego wniosku.

Termin zwrotu

Po złożeniu wniosku urząd skarbowy wydaje decyzję, w której określa kwotę zwrotu. Decyzję tę wydaje w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Jednak jeżeli prawidłowość złożonego wniosku o zwrot nie budzi wątpliwości, urząd dokona zwrotu bez wydania decyzji. Przed zmianą przepisów, aby uzyskać zwrot konieczne było wydanie decyzji przez organ podatkowy. Obecnie ustawodawca złagodził ten przepis. Zmiana ta na pewno w niektórych przypadkach uprości procedurę załatwiania wniosków i wpłynie na skrócenie terminu oczekiwania na zwrot.

Kwota zwrotu podlega wypłaceniu:

1) w przypadku wydania przez organ podatkowy decyzji - w terminie 25 dni od dnia doręczenia decyzji,

2) w przypadku nie wydawania decyzji - w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku.