Jak skorygować deklarację VAT?

Jeżeli podatnik stwierdzi, że popełnił błąd w złożonej do urzędu skarbowego deklaracji VAT, powinien dokonać korekty. Korekta polega na ponownym, poprawnym wypełnieniu formularza (należy pamiętać o zaznaczeniu na formularzu, iż mamy do czynienia z korektą uprzednio złożonej deklaracji).

Aby prawidłowo skorygować deklarację VAT, podatnik musi wziąć pod uwagę zarówno proceduralne przepisy zawarte w Ordynacji podatkowej, jak i przepisy materialne wynikające z ustawy o VAT oraz wydanych do niej rozporządzeń.

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku VAT (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.) nie poświęca zagadnieniom korekt deklaracji zbyt wiele miejsca. Regulacje w tym zakresie zawiera art. 86 ust. 13 i art. 109 ust. 7 ww. ustawy.

Korekta deklaracji dokonana przez podatnika

Uprawnienie do skorygowania deklaracji:

1) ulega zawieszeniu na czas trwania postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej - w zakresie objętym tym postępowaniem lub kontrolą,

2) przysługuje nadal po zakończeniu:

a) kontroli podatkowej,

b) postępowania podatkowego - w zakresie nieobjętym decyzją określającą wysokość zobowiązania podatkowego (art. 81b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.).

Przy czym zgodnie z § 3 ww. artykułu, uprawnienie do skorygowania deklaracji przysługuje po zakończeniu kontroli podatkowej, jednak nie ma to zastosowania w zakresie rozliczeń podatku VAT.

Zapis ten stał się przedmiotem krytyki. Dlatego też z uwagi na to, jak i pojawiające się coraz to większe wątpliwości co do zakazu dokonywania korekt deklaracji VAT, Minister Finansów w piśmie z dnia 8 sierpnia 2005 r., nr SP 1/618/8012-110-2024/05/EB wyjaśnił, że brak jest merytorycznego i praktycznego uzasadnienia dla uznania bezwzględnej bezskuteczności korekty deklaracji VAT w każdej sytuacji po zakończeniu kontroli podatkowej. Jedynie w przypadku, gdy kontrola podatkowa wykaże nieprawidłowości, a zebrany w toku kontroli materiał dowodowy będzie przyczynkiem do wszczęcia postępowania podatkowego, korekta deklaracji w zakresie VAT nie będzie prawnie skuteczna.

Oznacza to, że Ministerstwo Finansów dopuszcza złożenie korekty deklaracji VAT za okres kiedy to kontrola podatkowa nie wykazała żadnych nieprawidłowości.

Oczywiście należy również pamiętać o złożeniu wraz z korektą deklaracji pisma wyjaśniającego przyczyny korekty.

Korygowanie deklaracji przez urząd skarbowy

Możliwość dokonania korekty deklaracji przez urząd skarbowy (bez wzywania podatnika do poprawienia błędów) dopuszczają przepisy Ordynacji podatkowej. Dzieje się tak wówczas, kiedy to organ podatkowy stwierdzi, że podatnik popełnił błąd w deklaracji VAT. Korekta ta dokonywana jest w ramach czynności sprawdzających.

Oznacza to, że w razie stwierdzenia, że złożona przez podatnika deklaracja zawiera błędy rachunkowe i inne oczywiste omyłki bądź w przypadku gdy wypełniono ją niezgodnie z ustalonymi wymaganiami, sam organ podatkowy deklarację tę powinien skorygować dokonując stosownych poprawek lub uzupełnień (art. 274 Ordynacji podatkowej). Podatnik, który popełnił błąd w złożonej deklaracji nie musi już osobiście stawiać się w urzędzie skarbowym celem poprawienia deklaracji.

Po dokonaniu takiej korekty organ podatkowy ma obowiązek uwierzytelnienia kopii tej deklaracji i doręczenia jej podatnikowi wraz z informacją o związanej z korektą deklaracji zmianie wysokości zobowiązania podatkowego lub zwrotu podatku bądź informacją o braku takich zmian.

Jednak takich poprawek organ podatkowy będzie mógł dokonać tylko w przypadku, gdy zmiana wysokości zobowiązania podatkowego, kwoty nadpłaty, kwoty zwrotu podatku w wyniku tej korekty nie przekracza kwoty 1.000 zł.

Przy czym należy pamiętać, że korekta dokonywana przez organ podatkowy dotyczy wyłącznie oczywistych błędów, czyli tych, które organ może poprawić sam bez wyjaśniania jakichkolwiek wątpliwości przez podatnika. Jeżeli natomiast organ podatkowy nie będzie mógł stwierdzić jednoznacznie, która z pozycji deklaracji zawiera błąd, to będzie obowiązany do wezwania podatnika celem wyjaśnienia.

Podatnik, który otrzymał informację o korekcie dokonanej przez urząd skarbowy, ma możliwość w terminie 14 dni od jej otrzymania, złożyć sprzeciw do organu, który dokonał korekty. Wniesienie sprzeciwu anuluje korektę.

W sytuacji kiedy podatnik nie wniesie sprzeciwu w terminie 14 dni, to korekta deklaracji dokonana przez urząd skarbowy wywołuje takie same skutki jak w przypadku, gdyby została złożona przez samego podatnika.

Korekta deklaracji a termin zwrotu VAT

W praktyce bywa, że podatnicy dokonują korekty deklaracji, w której wykazali nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym jako kwotę do zwrotu na rachunek bankowy. Czasem korekta ta jest dokonywana jeszcze zanim termin zwrotu upłynie, a w jej wyniku kwota przysługującego zwrotu ulega zmianie. Korekta deklaracji w takiej sytuacji powoduje, że termin zwrotu liczony jest od dnia złożenia korekty.

Przyjęcie przez ustawodawcę określonego terminu na dokonanie zwrotu (25, 60 czy 180 dni) wiąże się z faktem złożenia przez podatnika rozliczenia oraz koniecznością sprawdzenia przez organ podatkowy, czy rozliczenie to jest prawidłowe. Ustawodawca wprost określa w art. 87 ustawy o VAT, że termin zwrotu liczony jest od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika. Nowa deklaracja jest zatem nowym rozliczeniem danego okresu i od jej złożenia można dopiero na nowo liczyć termin zwrotu.

Tak więc złożenie korekty deklaracji przed otrzymaniem zwrotu z pierwotnej deklaracji powoduje, że termin zwrotu liczony będzie na nowo od dnia złożenia skorygowanej deklaracji.

Korekta deklaracji VAT w związku z odnalezieniem faktur

Zdarza się dość często, że podatnicy po terminach, w których przepisy o VAT dopuszczają możliwość dokonania odliczenia podatku VAT odnajdują faktury, które nie zostały przyjęte do rozliczenia VAT. Prawo do dokonania korekty w takiej sytuacji wynika z art. 86 ust. 13 ustawy o VAT. Stanowi on, że jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w terminach określonych w przepisach o VAT, może obniżyć kwotę podatku należnego przez dokonanie korekty deklaracji podatkowej. Korektę tę sporządza się za okres, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego, nie później jednak niż w ciągu 5 lat, licząc od początku roku, w którym wystąpiło prawo do obniżenia podatku należnego.

Aby zatem dokonać korekty w prawidłowy sposób, należy w pierwszej kolejności ustalić, kiedy przysługiwało prawo do odliczenia kwoty podatku VAT wykazanego na odnalezionych fakturach. Generalnie prawo do odliczenia VAT przysługuje podatnikowi w rozliczeniu za okres, w którym otrzymał on fakturę albo w następnym okresie rozliczeniowym. Oczywiście przy dokonywaniu odliczenia podatku z takiej faktury należy mieć na względzie art. 86 ust. 12 ustawy o VAT. Wobec tego podatnik powinien dokonać korekty deklaracji VAT za miesiąc, w którym otrzymał omawiane faktury, pod warunkiem że w tym czasie przysługiwało mu prawo do rozporządzania tym towarem.