Stąd w okresach, kiedy amatorzy inwestycji agresywnych tracą kapitały, na znaczeniu zyskują fundusze zapewniające ochronę zainwestowanego kapitału, dające jednocześnie szansę osiągnięcia zadowalającej stopy zwrotu. W Polsce są to fundusze gwarantowane utworzone jako Fundusze Inwestycyjne Zamknięte (FIZ). Dokonują one emisji certyfikatów inwestycyjnych w drodze oferty publicznej lub niepublicznej.
Fundusze gwarantowane są funduszami inwestycyjnymi zamkniętymi, utworzonymi na określony termin. Należą one do grupy produktów strukturyzowanych.
Data wygaśnięcia instrumentów nabywanych przez fundusz oraz zamknięcia funduszu może być taka sama. W praktyce fundusze takie są tworzone na kilka lat.
Aby wywiązać się z gwarancji zwrotu nominalnej wartości zainwestowanego kapitału, bez względu na sytuację na rynku, a jednocześnie dać szansę osiągnięcia zysku, zarządzający funduszami stosują strategię pozwalającą w najgorszym scenariuszu rynkowym odzyskać kwotę kapitału początkowego. W tym celu dzielą oni środki na dwie części, które lokują w:
- instrumenty bezpieczne, zapewniające zwrot zainwestowanego kapitału,
- instrumenty ryzykowne, pozwalające zarobić w określonej sytuacji rynkowej.
Jako bezpieczne lokaty są wykorzystywane dyskontowe dłużne instrumenty finansowe, np. obligacje zerokuponowe. W dniu wykupu emitent wypłaca kwotę równą wartości nominalnej obligacji. Jak widać idea jest taka sama, jak w przypadku obligacji strukturyzowanej.
Instrumentem ryzykownym, a jednocześnie dającym potencjał zarabiania dodatkowego zysku powyżej wartości zainwestowanego kapitału jest opcja opiewająca na wybrane aktywo: instrument finansowy, miarę ekonomiczną, kurs walutowy lub towar. Mogą być to również wybrane grupy aktywów. Fundusz zajmuje długą pozycję w tym instrumencie. W statucie funduszu określone jest przy jakim scenariuszu inwestycja daje określony zysk. W efekcie, w dniu zamknięcia funduszu, może mieć miejsce jeden ze scenariuszy:
- inwestor otrzymuje nominalną kwotę zainwestowanego kapitału
- inwestor otrzymuje nominalną kwotę zainwestowanego kapitału powiększoną o zysk z inwestycji, który jest funkcją ceny aktywa powyżej określonego progu.
Przy cenie aktywa poniżej określonego poziomu, opcja wystawiona na to aktywo jest poza pieniądzem (ang. out of the money). Jeżeli taka sytuacja będzie miała miejsce w dniu zamknięcia funduszu, wówczas inwestor odzyskuje tylko zainwestowany kapitał, który stanowi wartość nominalną obligacji zerokuponowej, gdyż opcja jest bezwartościowa.
W przypadku wzrostu ceny aktywów powyżej określonego progu, opcja posiada wartość wewnętrzną – jest w pieniądzu (in the money). W dacie jej wygaśnięcia, fundusz otrzymuje przychód, którym dzieli się w ustalonej proporcji z uczestnikami (współczynnik partycypacji).
Fundusze nabywają opcje przygotowane specjalnie dla nich przez instytucje finansowe. Posiadają one korzystniejsze ceny, niż te notowane na giełdach lub oferowane przez banki. Specjalnie skrojone opcje dają więc możliwość uzyskania wyższej rentowności, niż przy konstrukcji produktu strukturyzowanego w oparciu o ogólnie dostępne instrumenty finansowe.
Należy zaznaczyć, iż gwarancja zwrotu wartości nominalnej zainwestowanego kapitału dotyczy jedynie dnia zamknięcia funduszu. Niestety, po kilku latach wycofany kapitał w kwocie nominalnej nie ma już takiej wartości, jak w dniu jego zainwestowania. Siła nabywcza otrzymanej kwoty będzie zależeć od stopy inflacji w okresie inwestowania. Ponadto zamrażając kapitał na kilka lat tracimy wiele okazji inwestycyjnych.
Należy również zdawać sobie sprawę z tego, że zyski obiecywane przez emitentów funduszy nie są pewne. Stąd nie ma gwarancji, że obiecywana stopa zwrotu za okres inwestycji zostanie w przyszłości osiągnięta.
Wycena aktywów funduszy gwarantowanych nie jest przeprowadzana codziennie, lecz w ustalonych okresach, zazwyczaj miesięcznych. Stąd wcześniejszy wykup certyfikatów jest przeprowadzany tylko w ustalonych dniach według aktualnej wyceny. Dyspozycja wykupu winna być złożona przed datą wyceny w określonym przez fundusz terminie.
W przypadku przedłożenia do wykupu certyfikatów przed terminem zamknięcia funduszu, uczestnik funduszu jest obciążany kosztami, które wynikają z konieczności zamknięcia pozycji w aktywach znajdujących się w portfelu funduszu. Wykup certyfikatów zmniejsza stan posiadania funduszu na koncie uczestnika w Krajowym Depozycie Papierów Wartościowych. Taka zmiana również wymaga poniesienia przez fundusz określonych kosztów. Fundusz musi również wycenić na taki dzień opcje z zachowaniem zasady ostrożnej wyceny. Ponadto obligacja w okresie trwania funduszu jest wyceniana z dyskontem wyliczonym odpowiednio dla okresu do jej wykupu. W efekcie inwestycja w fundusz gwarantowany, zamknięta przed terminem, może przynieść stratę.
Na pełną wypłatę zainwestowanych środków powiększonych o zyski z uwzględnieniem współczynnika partycypacji mogą liczyć jedynie inwestorzy, którzy mieli wystarczająco cierpliwości i zaufania, aby utrzymać inwestycję do daty zamknięcia funduszu.
Dodaj komentarz
